Siciliaanse getijden Net een reisgids, maar minder beleefd (Van onze Romeinse redacteur) PALERMO. Er zijn hier honderden kiosken inde stad, doch daarvan verkopen er hoogstens vijf kranten. In alle andere kan men terecht voor de meest verrukkelijke koele dranken. Wie ’s zomers (tussen eind Februari en Kerstmis) door Palermo wandelt, wordt vroeg of laat hun trouwe klant. De drank-kiosken zijn houten, meestal geel geverfde tentjes, die aan vier zijden open zijn en waarin juist plaats is voor dein smetteloos wit geklede eigenaar, voor twee zinken aanrechten, een dertigtal kleurige flessen en hoge bergen citroenen en sinaasappels. Ergens ineen hoekje staat ook nog wel een emmertje met onder ijs bedolven flesjes coca-cola of aranciata, maar er wordt vrijwel uitsluitend eigen fabrikaat verkocht. Limonadefeest in Palermo en het kijkspel op Messina s klok Alcohol komt er niet aan te pas: de voornaamste grondstof is water, dat uiteen fonteintje onophoudelijk neerstroomt in ten grote glazen kom, waarin i' hijven cocosnoot als dartele vissen rondwervelen. Met het koele en toch niet al te ijskoude v ater kan men de volgende tropen en sappen tot heerlijke dranken laten verdunnen: co(osstroop, sinaasappelsap, citroensap, mandarijnsap, chinotto (een bittere zuidvrucht), anijsstroop, kersensap, kersen op sap, tamarinde, pepermuntolie amandelmelk, aardbeienstroop, druivenmost, appeleider, artisjokkensap en als de baas je goed kent zo nodig ook nog wel een liefdesfilter. De glazen worden, voor zij worden .omgespoeld eerst ingewreven met citroen. De kioskhouder, wiens stamgast ik geworden was, vertelde dat citroen de vetten en lippenstiftresten doet wegvliegen, de kiemen doodt en het glas een frisse smaak geeft. lemand die plat zak is, kan voor vijf lire een groot glas koud water water krijgen met een „tik” citroensap uiteen elixirflesje en voor iedere bedelaar geldt hetzelfde lecept; maar dan gratis, omdat bedelaars nu eenmaal geluk brengen en het boze oog afwenden. Nergens kan men goedkoper en met meer luister zijn dorst lessen dan in • Palermo. De laatste dagen van mijn verblijf in Palermo heb ik mij analcoholische bacchanalen later, aanrichten: spuitwater in plaats van gewoon water en in Palermo nog nooit eerder beproefde mengels als amandelmelk met citroensap, kersen op sap met uitgeperste sinaasappel en een tik citroen; tamarinde met pepermuntolie en artisjokkensap. Ik heb mij daarentegen niet gewaagd aan de liefdesdranken ook al omdat men die niet zelf drinkt doch ze heimelijk aan anderen laat drinken en evenmin aan de kadetjes met aardbeienijs, die de ijscomannen aan de lopende band verkopen. BANDIETENSTIJL. CATANIA Er zijn twee scholen in het Siciliaanse banditisme. De West-Siciliaanse, waarvan de beruchte bandietenhoofdman Giuliano de grootmeester was en die met handgranaten en machinegeweren werkt: en de Oost-Siciliaanse die met de hersens werkt. Als voorbeeld van deze laatste vorm van verfijnd banditisme kan men de grote Lanzerotti noemen, die sinds lang tot een beter leven is overgegaan, maar over wie men hier in Catania gaarne spreekt. De grote man sloeg de slag van zijn leven, toen hij hoorde dat er een nieuwe spoorlijn zou worden aangelegd. Zonder dralen trok hij er met twee als landmeters vermomde handlangers op uit en ging inde streek waar de spoorweg doorheen zou lopen breedvoerig het land opmeten. De boeren op wier land het drietal gewichtig ging Jtaan doen met kijkers op een driepoot en rood-witgestreepte peilstokken, kwamen handenwringend aansnellen en smeekten de bandiet, de lijn toch een paar kilometer naar links of rechts, naar Noord of Zuid te verleggen en hun grond te sparen. De bandiet antwoordde telkens, dat zulks wel heel erg moeilijk was en de boeren zeiden dan, dat zij er best wat voor over hadden; en de bandiet dan weer dat hij wel een groot risico liep en dat men hem zeker zou ontslaan; en de boeren dan weer dat zij er flink wat voor over hadden, totdat men ’t tenslotte eens werd over het omkoopgeld, waarop de bandiet welgemoed een paar km. verderop hetzelfde spelletje ging spelen. Zo heeft hij naar men mij vertelde, zonder bloedvergieten ’n bedrag van haast een millioen vooroorlogse lires bij r'kaar gekregen. Daar komt men bij de huidige bandietengeneratie vergeefs om. Vooral in het Westen van Sicilië zijnde stijl en de goede manieren van het vroegere banditisme volkomen teloor gegaan. EXPOSITIE. PIANA DEI GRECI Met de merkwaardige nonchalance waarmee de Italianen bijvoorbeeld Nederland verwisselen met Finland of Brussel tot de hoofstad van Denemarken maken, noemt men de eeuwenoude Albanese kolonie vlak bij Palermo, Grieks. Men had mij veel verteld over dit stadje, waarvan de bevolking eeuwenlang zijn oorspronkelijke taal, zijn gewoonten en Grieks-Orthodoxé ritus bewaard heeft. Niemand verstond er een woord Italiaans en het waren allemaal communisten, met uitzondering van de priesters en men deed er maar beter aan het stadje op 1 Mei te mijden, ’t Was geen 1 Mei, zodat ik er met ’n huurauto naar toe reed om die wondere Albanees – Grieks-communistische enclave te bezoeken. Inde reisgids stond inde kleine lettertjes dat de inwoners, „indien men het hun zeer hoffelijk en beleefd vraagt, hun feestklederen tonen, waaronder vooral het bruidskleed zeer rijk is, bestaande uiteen in gouddraad geborduurde kap die achter de schouders afhangt, een rok en een jakje van rode zijde, eveneens met goud geborduurd, een kanten hemd met zeer fijn geplooide mouwen en veelkleurige linten en een gordelband met ’n grote gesp van verguld zilver en met de afbeelding in reliëf van Sint Joris met de draak”. Na een langdurige tocht door vele haarspeldbochten bereikten wij eindelijk dit beloofde land van de voor een journalist zo kostbare couleur locale. Ik hoefde noch hoffelijk noch beleefd de inwoners te vragen, met hun feestkleren voor de dag te komen, want nog voor ik de auto uitwas, had ik al vijf mannen met vechtpetten op om mij heen, die mij tot mijn teleurstelling in vloeiend Italiaans toespraken. Voor niets had ik dus mijn boekje „Help u zelf op reis in het Albanees” meegenomen. Men bood mij om strijd aan, mij de gewaden te laten zien. Ik gunde mijn klandizie aan de man die er het gevaarlijkst uitzag en volgde hem dooreen labyrinth van schuin aflopende met grove keien geplaveide steegjes. Behalve een paar ongunstig uitziende kippen kwamen wij niemand tegen. Bij een somber huisje klopte mijn begeleider aan. Een vrouw deed ons open en ging ons zwijgend voor naar een slaapkamer die er akelig normaal uitzag, met een enorm bed, een reusachtige spiegelkast een ~como” en een „contra como”."Uit een diepe la haalde zij een stel gewaden te voorschijn: een in gouddraad geborduurde kap die tot achter de schouders afhangt, een rok en een jakje van rode zijde, eveneens met goud geborduurd, een kanten hemd met zeer fijn geplooide mouwen en veelkleurige linten en een gorde’band met een grote gesp van verguld zilver met de afbeelding in reliëf van St. Joris met de draak. Na enige meningsverschillen werden wij het er over eens dat deze vertoning met driehonderd lire goed betaald was. Op de corso dronk ik ’n kop koffie in gezelschap van ’n aantal Albanezen. Zij waren angstvallig gewoon gekleed Waarschijnlijk beschouwen de inwoners van Piana dei Grecj ’n medeburger die zich op een gewone dag in costuum steekt als een onderkruiper. UURWERKSPEL. MESSINA Het is op het domplein van Messina altijd een hele bedoening als de klok twaalf uur moet slaan. Men doet er goed aan, op tijd te zijn, want de klokketoren bevat het grootste „mechanisch-historisch-astronomische” uurwerk ter wereld. Er zijn zes nissen inde toren en het spul begint al om tien voor twaalf inde tweede nis van onderen, waar men de dood ziet staan met de zeis in aanslag. Van rechts komt er een verguld beeld vaneen grijsaard op, die na de dood ongehinderd te zijn gepasseerd, links weer af gaat. Tegelijkertijd steken boven de toren twee vergulde heldinnen Dina en Chiarenza de handen uit de mouwen en slaan op twee klokken eerst de vier kwartieren en daarna op twee andere klokken de twaalf uren. De dood beneden laat zich daarbij ook niet onbetuigd en heft bij iedere slag zijn zeis dreigend op. Hierna treedt de geweldige leeuw in werking, die hoog inde toren met de twee voorpoten het vaandel van Messina vasthoudt, Hij heeft een kroon op het hoofd. Zodra de laatste slag van ’t middaguur verklonken is, zwaait het inde zon fonkelende dier drie keer plechtstatig met het vaandel, beweegt drie maal zijn kop en ontbloot drie maal de gouden tanden. Daarna kijkt de leeuw omlaag naar de dichte drommen Amerikanen met Trumanpetjes, die daar staan te kijken en werpt daarop de kop inde nek om tot drie maal toe luid en nadrukkelijk te brullen. Inde reisgids staat dat machtige geluid beschreven als „whu whu whu....” maar in het Nederlands zou men het wellicht beter kunnen noteren als „Wu . . . wu. . . .wu . . . Hierna treedt er een monsterlijk grote haan in werking. Hij klappert drie maal met de vergulde vleugels en schreeuwt daarna met metalen stem tot drie maal toe „kiekerekie ” Alsof het nog niet mooi genoeg geweest was gaat er daarna een gouden duif rondvliegen in het derde vak van onderen terwijl er van beneden af langzaam een gouden kerk uit de rotsen oprijst; het is de kerk waar de Siciliaanse vespers in Messina begonnen zijn en het schijnt dat de duif er aan te pas moet komen omdat deze vele eeuwen geleden met haar rechtervleugel een kring getrokken heeft op de plaats waar de kerk moest komen. Dan ziet men inde vierde nis een afbeelding opdoemen, die vier maal per jaar anders is de voorstelling van Kerstmis, Driekoningen, Pasen of Pinksteren en de boeiende vertoning eindigt met de overhandiging vaneen brief, waarin de Madonna aan de inwoners van Messina haar bescherming door alle eeuwen heen heeft toegezegd. Een engel komt van rechts op, overhandigt een gouden brief aan de Madonna, wordt gezegend en gaat links af. Vervolgens komen achtereenvolgens de apostel Paulus en 4 ambassadeurs op. leder hunner maakt een stijf buiginkje voor de Madonna en de laatste krijgt eindelijk de brief mee. Het origineel van deze brief is zeven eeuwen geleden bij een brand verloren gegaan, maarde inwoners van Messina twijfelen er niet aan of de Madonna voelt zich nog steeds door deze schriftelijke be lofte bijzonder aan hen gebonden als beschermvrouwe. Men klaagt zelfs niet over de aardbeving van 1908 waardoor de stad totaal verwoest werd en daaruit blijkt dat het volk van Messina niet veeleisend is. PIANA DEI GRECI: ... .Albaanse klederdracht van de bruid. ... --- Bloemetjes uit onze taaltuin Doorlopende voorstelling --- Centrum staatkundige vorming DEN HAAG, 18 Sept. Het centrum voor staatkundige vorming zal ter gé)eigenheid van zijn tweede lustrum op 24 September a.s. in Esplanade te Utrecht een congres houden. Na het openingswoord door de voorzitter, prof. mr W. C. L. van der Grinten, volgt een rede van prof. mr. A. L. de Block over het onderwerp „samenwerking in Nederland als staatkundig vraagstuk”. De voor. zitter zal hierna nog een slotwoord spreken, waarna het congres wordt besloten met een ontvangst van de gasten en de deelnemers door het bestuur --- In Japan waar naar schatting In Japan waar naar schatting 15.000 lepra-lijders wonen, is in het dorp Mokake, inde Zuidelijke provincie Okajama, de eerste middelbare school voor melaatsen geopend. --- Advertentie (Advertentie) ROXYruiken... is ROXYroken ! De geur gaat aan de smaak vooraf. Wanneer U die geur van zon-doortrokken, vol-rijpe tabakken ruikt, dan zult U begrijpen waarom het roken van Roxy een openbaring is. Daarom zeggen steeds meer mensen: n HOXV? .ja graag! 3 Roxy Rook Redenen: k Dubbel gefermenteerd ★ Dubbel gezuiverd k Standvastige melange --- Bij aanvang van het studiejaar Pleidooi voor sterker universitair leven Aan de R. K. Universiteit te Nijmegen en de R. K. Economische Hogeschool te Tilburg hebben de rectores magnifici Maandag hun ambt overgedragen aan hun opvolgers. Te Nijmegen droeg prof. L. 3. Rogier het rectoraat over aan prof. dr. A. G. van Melsen en aan de Economische Hogeschool werd prof. H. A. Kaag de opvolger van prof. dr. J. M. Pieters. In zijn overdrachtrede schetste prof. Rogier de vele moeilijkheden, op sociaal en ook ethisch gebied —, die overwonnen moesten worden om te komen tot een R. K. Universiteit in Nederland. Hij typeerde de plaats van deze universiteit met de woorden van de eerste rector magnificus, wijlen mgr. prof. Schrijnen „De katholieke universiteit is geen arsenaal van mondstoppers, geen vesting, van waaruit de Militia Christi de vijanden veilig belagen kan, maar zij is een open haard, waaraan iedereen welkom is.” De Universiteit van Nijmegen heeft inde loop der jaren het voornaamste aandeel geleverd voor de volledige emancipatie van het katholieke volksdeel van Nederland. Sprekend over de plichten, die een katholieke universiteit t. o. v. de studenten heeft, zei prof. Rogier: „De bijzondere taak van onze universiteit is gelegen in het scheppen vaneen gezonde en voor het hele leven beslissende correlatie tussen wetenschapsbeoefening en godsdienstbeleving” en geen instantie achtte hij daartoe meer geeigend dan de theologische faculteit: Na een krachtig pleidooi voor een sterker universitair gemeenschapsleven, voor een studentenkerk en een universiteitshuis, gaf de scheidende rector magnificus enkele cijfers: Er zijn thans ingeschreven 1510 studenten, waaronder 359 eerstejaars. In het afgelopen jaar hadden 6 promoties plaats, waarvan vier.cum laude. Verder deelde prof. Rogier nog mee, dat de pauselijke internuntius, mgr. Giobbe de feestgave, hem geschonken bij zijn gouden priesterfeest ƒ 100.000 heeft overgedragen aan de R. K. Universiteit. „In het studieprogramma van de katholieke Economische Hogeschool is een sterk dynamisch element gelegen, zodat het zich voortdurend moet blijven aanpassen aan de ontwikkeling van de wetenschappen en de eisen van de practijk,” aldus deelde prof. Pieters mede bij de rectoraatsoverdracht te Tilburg. Hiertoe is reeds in 1951 een contactcommissie „industrie-hoger onderwijs” ingesteld, die zal streven naar een nauwere aansluiting van de studie bij de practijk. Men verwacht hiervan een gunstig effect, zodat de Hogeschool te zijner tijd figuren zal gaan afleveren, die én wetenschappelijk geschoold zijn én zodanige practische zin heb-1 ben, dat zij in het bedrijfsleven! leidinggevende functies kunnen vervullen. Met ingang van het nieuwe academie-jaar zal een op ’t candidaatsexamen inde economische wetenschappen gebouwde baccalaureaatstudie worden verwezenlijkt (in totaal drie studiejaren) met de mogelijkheid van voortzetting der studies (2 jaar) voor het doctoraal j examen. Het aantal ingeschrevenen studenten is teruggelopen en bedroeg in het voorbije studiejaar 613. Op een geleidelijke stijging wordt echter gerekend. Het aantal promoties bleef tot 2 beperkt, hoewel de resultaten naar het oordeel van prof. Pieters verheugend waren. Teleurstellend vond hij echter de geringe belangstelling voor theologische colleges en gastcolleges van buitenlandse professoren. --- MESSINA: de klok op het Domplein MESSINA: de klok op het Domplein --- In Hongkong is Maandag op- In Hongkong is Maandag opnieuw een Amerikaans zendeling, een zekere Levegren, aangekomen, die door de Chinezen is vrijgelaten.. --- Procesverbaal tegen voetbalpool DEN HELDER, 19 Sept. De officier van justitie te Alkmaar heeft opdracht gegeven tegen de organisatoren van de voetbalpool bij de voetbalvereniging „Helder” te Den Helder een proces-verbaal op te maken, wegens het overtreden van de loterijwet. Een rechterlijke uitspraak zal moeten uitwijzen of liet organiseren van deze voetbalpool overtreding van de loterijwet betekent. --- Jubileum Provinciaal Dominicanen NIJMEGEN, 18 Sept. In het Albertinum te Nijmegen is heden in stilte gevierd het zilveren professiefeest van de 45-jarige provinciaal der Dominicanen inde provincie Nederland, Pater Jansen. Na de kerkelijke viering inde morgenuren, werd des middags de receptie gehouden in het Dominicaanse Studiehuis Albertinum. Pater Jansen werd in 1910 geboren in Utrecht. Hij was achtereenvolgens kapelaan in Amsterdam, Alkmaar en Nijmegen. Sinds 1945 was hij vlootaalmoezenier, O.M. op Hr. Ms. Karei Doorman. In 1947 werd hij prior van het Albertinum te Nijmegen en in 1954 provinciaal. De Britse regering heeft ingestemd met vrijlating van 46 Japanse oorlogsmisdadigers, die door Britse rechtbanken zijn veroordeeld. --- Artsen terug uit Sovjet-Unie SCHIPHOL, 18 Sept. Na een verblijf van veertien dagen zijn enkele Nederlandse artsen, w. o. prof. dr. A. G. Lindeboom, internist van de Valerius-kliniek te Amsterdam en dr. F. J. Steiner, rheumatoloog van het Amsterdams centrum voor rheumatiekbestrijding uit de Sovjet-Unie teruggekeerd. Zij verklaarden dat hun reis aan de verwachtingen had beantwoord, hoewel de taal voor dergelijke bezoeken een onoverkomelijke moeilijkheid bleef Over de zuiver medisch-wetenschappelijke zijde van hun bezoek wilden zij zich nog nader bezinnen en zij zouden later daarover iets inde medische vakpers publiceren. Het Nederlandse gezelschap heeft in Moskou en Leningrad diverse klinieken en een kankerinstituut bezocht. In Leningrad slaagde prof. Lindeboom er in, de uitgebreide handschriften te zien van de Nederlandse medicus Boerhaave en diens twee neven, die door de laatsten twee eeuwen geleden mee naar Rusland genomen waren. Hiervan zullen twee micro-films worden vervaardigd in ruil voor medische boeken. De films worden bestemd voor de Leidse universiteit en de Vrije Universiteit van Amsterdam. Ook hebben onze landgenoten enkele sanatoria bezocht aan de Zwarte Zee. In Moskou hielden zij voordrachten in het Duits, ieder op zijn eigen terrein. --- De ijzeren schelvis ---