DE K.R.O. IN 1955 DERTIG JAAR OUD np de Emmastraat nr. 52 in Hilversum ligt \k —g een huis, dat eigendom is van 375.000 katholieke Nederlanders: de K.R.0.-studio. Deze 375.000 katholieke Nederlanders zijn geabonneerd op de Katholieke Radio Gids en houden zodoende de K.R.O. in stand. Maar eigenlijk Is de K.R.O. van ons allen. Zo staat het in de statuten van de Stichting: De K.R.O. is van ons allen, van heel katholiek Nederland. Zo is het van begin af geweest pastoor L. H. Perguin Dominicaan, is de eigenlijke oprichter, maar naast hem stond de leek Speet, de eerste secretaris van de Stichting, die ook als omroeper Werkzaam was. Dat was in 1924. En nu, in het jaar 1954, vinden wij de vertegenwoordigers van heel ons katholiek volk in het Stichtingsbestuur; dit bestaat uit afgevaardigden van vrijwel alle belangrijke Katholieke instellingen en organisaties. Daar komen nog bij de afgevaardigden van de vijf Diocesane Contact-Com – missies van de K.R.O. en de vanwege het Hoogwaardig Episcopaat toegevoegde Bisschoppelijke Commissaris. Maar niet alle katholieke Nederlanders betalen voor dat huis in de Emmastraat mee : er zijn zeker 600.000 katholieke toestelbezifters ; 225.000 katholieken schijnen dus de K.R.O. niet als hun huis te beschouwen... 1 1209, was het kapitaal waarmee pastoor Perquin begon. hij moest ?het de uiterste zuinigheid te werk gaan, maar hij dreef zijn idee, zijn groots plan door: een eigen omroep Voor de Katholieken! Nu nog benijdt men ons in het buitenland om de verwezenlijking van dit idee van pastoor ,Perquin, om onze Katholieke Radio Omroep, die haar we:erta niet vindt. Toen, in die eerste tijden, was het een passen en meten om rond te komen. De administratie en de studio waren gehuisvest in één en dezelfde kamer. De aanschaf van een doosje paperclips ging met veel zuchten van de kant van Pastoor Perquin gepaard en hij telde niet dan 'net tegenzin het geld neer. Het gebeurde dat hij uit eigen tak de gages voor de medewerkers moest voorschieten. Pastoor Perquin reisde het ganse land door, hield redevoeringen, tikte brieven voor pastoors die deze, in hun kerkten moesten voorlezen, argumenteerde, trad met vuur 8p pleitte en pleitte. Hij heeft de strijd gewonnen. Nog tijdens zijn leven kon hij 't meemaken dat de nieuwe studio werd ingewijd. Dat was op 10 Mei 1938. Op 6 Augustus van datzelfde jaar stierf hij. Wij hebben vele bloeiende' organisaties, •grote bonden en lilachtige verenigingen. Niemand zou zo'n rijke uitbloei kunnen voorspellen in het begin. Nu staan 'daar onze grote organisaties en schijnen niet meer uit onze maatschappij kerwijderd te kunnen worden. Zo is ook de KRO een niet «heer weg te denken instituut en de gewone man zou meten dat we nu wel rustig op onze. lauweren kunnen gaan rus,en. Toch is dit geenszins het geval. Weliswaar is de KRO de grootste omroepvereniging van ons land, maar dere zou nog zoveel' groter en sterker kunnen zijn, zo veel beter, nog zoveel belangrijker als middel tot apostolaat. De AVRO, de VARA en de NCRV zijn andere omro:p-organis'é.ies, die vele, vele leden tellen en die hán ideeën en hun Verlangens uit dragen. Er gaan nog altijd stemmen op om te.: eenheids-bestel op radio-gebied door' te voeren. Maar da!, willen de Bisschoppen nie , dat willen de bestuurders irdia de KRO niet en dat wil de katholiek, indien hij even nadenkt, ook niet. Het kan niet waar zijn dat Pastoor Perquin zo maar en om eigen eer een eigen omroep wenste voor de Katholieken; het kan niet waar zijn dat hij zo beknibbelde op een doosje paperclips alleen maar omdat hij het zo leuk vond indien de katholieken een eigen omeen eigen huis omdat wij weten dáár en nergens anders roep hadden. Wij hebben in de Emmastraat te Hilversum een eigen huis omdat wij weten dat wij dáár en nergens anders dit zo kunnen inrichten als wij dat zelf wensen; omdat wij weten dat wij indien wij dat huis verlaten, noodzakelijkerwijs onderdak moeten vinden in een ander huis, waarin wij niets te vertellen hebben en waar wij moeten zwijgen over datgene, waarover wij zouden willen spreken. Wij moeten vanuit de Emmastraat, vanuit de KRO, de strijd in de lucht blijven voeren. De KRO is onze eigen omroep, is Uw omroep. Natuurlijk bent IJ het niet altijd eens met de programma's. IJ hebt veel kritiek. Maar 't moet mogelijk zijn sympathie op te wekken voor de KRO. Of gij er aan betaalt of niet, of gij lid zijt of niet, andere katholieken, talrijken vóór IJ hebben geijverd voor de goede zaak, hebben er hun beste krachten aan gegeven. Paus en Bisschoppen hebben herhaaldelijk gewezen op het apostolaat dat wij door middel van een eigen omroepvereniging kunnen uitoefenen. Dat apostolaat is oeilijk te overschatten. Geen mens weet bijvoorbeeld bij benadering hoeveel personen luisteren als de Paus Zijn zegen aan stad en wereld geeft. En zo'n uitzending vanuit Rome kan de vonk zijn die de genade of hoe ge het ook noemen wilt in de harten doet overspringen. Misschien vinden velen een uitzending van een H. Mis saai en vervelend, maar hoevelen reeds, gekluisterd aan het ziekbed heeft zo'n uitzending troost en sterkte gebracht! Maar natuurlijk is de KRO er niet alleen voor religieuze uitzendingen; natuurlijk dient de Katholieke Radio Omroep zich bezig te houden met alles wat goed en schoon is en wat ontspanning brengt aan tallozen die er dag in dag uit naar hunkeren. En de KRO brengt deze ontspanning; in lkat jaar 1953 werd het grootste gedeelte van de zendtijd (22,75%) besteed aan amusements- en dansmuziek tegen 10,64% aan godsdienstige uitzendingen. 16,57% was bestemd voor kamermuziek, koren en oratoria, recitals, opera, operette; 14,34% voor orkestuitvoeringen en zo verder. De voorzitter, professor Kors, is verantwoordelijk in hoogste instantie voor deze programma's, maar de verzorging is in handen gelegd van de programmachef, die met zijn assistent en de programma-administrateur tesamen de programmaleiding vormt. Dit dri al houdt zich voornamelijk bezig met het vastsiellen van de grote lijnen en het brengen van een natuurlijk evenwicht tussen de verschillende onderdelen. Deze programmaleiding vergadert iedere week met de chefs van de afdelingen om hun wensen au kritiek te vernemen. De programmaleiding en deze chefs vormen de programmaraad, die regelmatig verslagen van de vergaderingen aan de voornaamste programmarnedewerkers-in-vaste-dienst zendt. Radio-werk is moeilijk werk. Het vereist geest, fantasie m enthousiasme. S eeds weer opnieuw moet een uitzending aan hooggestemde verwachtingen voldoen, want de luisteraar is veeleisend. Elk programma moet van het begin tot het eind boeien en dat kan niet als de radioman zijn taak niet met overgave verricht. Wij moeten altijd het idee hebben dat de verzorgers van de verschillende programmaonderdelen fris en monter en ais het ware voor ons alleen voor de microfoon staan en met hart en ziel de luisteraar tegemoet treden. Het zou te veel gevergd zijn van de luisteraar te eisen dat hij weet wat voor een moeite het kost elk programma ieder ogenblik opnieuw weer met flair te brengen ;te eisen dat hij weet hoevele voorbereidingen en ook hoeveel mislukkingen aan iedere uitzending zijn voorafgegaan. De man van de radio verlangt dat ook niet; hij verlangt niet dat hij om zijn werk zál geprezen worden en dat zijn veeleisende taak in het daglicht geplaatst wordt. Wat hij wel verlangt is begrip en geduld. En sympathie voor zijn en Uw instelling: de K.R.O. Prof. J. B. Kors 0.P., Voorzitter van de Katholieke Radio Omroep, tevens Voorzitter van de Nederlandse Radio Unie, het federatieve verband, waardoor de gemeenschappelijke belangen van de omroepverenigingen worden gediend. Prof. Kors wordt door alle omroepverenigingen gerespecteerd wegens Zijn onpartijdig beleid. „Een machtig werktuig voor de verkondiging der Blijde Boodschap als zuurdesem van heel het menselijk leven", aldus Prof. Dr. J. B. Kors 0.P., sprekende over de KRO. En dit is de hal van de KRO-studio. Al dadelijk valt de aandacht van de bezoeker op de grote muurschildering van Charles Eyck. In de schildering zijn 3 gedachten verwerkt: het strijdbare, het lerende en het artistieke. Het strijdbare karakter is voorgesteld door een ridderfiguur te paard. Sint Joris die de draak bevecht en overwint. Het lerende element wordt verzinnebeeld door figuren, ontleend aan de Kerkvaders en Kerkleraren. Het artistieke is uitgebeeld in de figuren: de welsprekendheid, de poezie, de muziek. De tekst, die op de muurschildering te lezen staat is genomen uit de brief van Paulus aan de Ephesiers: „Want niet tegen vlees en bloed is onze strijd, maar tegen heerschappijen en machten, tegen wereldheersers dezer duisternis, tegen de boze geesten in de lucht. (Est nobis colluctatio contra spiritualia nequitiae in caelestibus). Deze foto geeft een beeld van een gedeelte van de hoorspelstudio; het is de zogenaa:nde „dode" ruimte. De acoustiek van deze „dode" ruimte is gelijk aan die van de open lucht en wordt dus gebruikt bij alle scènes die zich „buiten" afspelen. Deze indruk heeft men kunnen teweeg brengen door een bekleding met glaswolmatrassen, die het geluid volkomen absorberen. In deze ruimte zijn ook, zoals men op de foto kan zien, tegel- en grindpaden aangebracht, terwijl ijok het bad, dat gewichtige diensten bewijst bij alle scènes, die op, in of bij het water spelen, niet ontbreekt. In het jaar 1953 besteedde de KRO 3,75% van de zendtijd aan hoorspelen. Het nieuwe hoorspel-complex van de KRO, in gebruik genomen op 17 April 1950, is ultra-modern. Het bevat een aantal acoustisch ideale ruimten, waarin technici en regisseurs met het ter beschikking staande stemmen-materiaal welhaast onbegrensde mogelijkheden hebben. En dit zijn „Boer Biet" en zijn Bietenbouwers met „een blazerijtje en een dazerijtje". De Bietenbouwers vormen een van de befaamde orkesten van de KRO. Daarnaast staat een reeks andere orkesten, waarvan wij noemen het „Orkest zonder Naam" onder leiding van Ger de Roos en het Amusements• orkest, waarvoor Klaas van Beeck de dirigeerstok zwaait. --- MEER AANDACHT VOOR KLEUTERONDERWIJS Het kleuteronderwijs in onze gemeente wordt onvoldoende gesubsidieerd; tot deze conclusie komt men als men een overzicht in handen krijgt van de subsidiering in andere gemeenten. In Kerkrade is de situatie z. dat per jaar per kind f 5, subsidie gegeven wordt; bij een aantal van 200 kinderen wordt dit f 3, per jaar per kind en bij een groter aantal kinderen wordt dit bedrag nog minder. In SCHAESBERG wordt flo, Per jaar per kind gegeven, terwijl daar de tegemoetkoming in de jaarwedde na 1 Januari aanmerkelijk hoger zal zijn dan in Kerkrade. 80% tegen 92%. Bovendien bouwt de gemeente Schaesberg zelf de kleuterscholen; voorts komen kinderen van 31/2 jaar voor subsidie in aanmerking; in Kerkrade moet het kind 4 jaar oud zijn. In HEERLEN krijgt de school f 50,—, subsidie per jaar per kind en bij uitbreiding en vernieuwing zelfs f 75,—. In HOENSBROEK bouwt de gemeente de kleuterscholen zelf en richt deze bovendien volledig in. Buiten het salaris om ontvangt het hoofd f 600,— vergoeding per jaar en de andere leerkrachten f 400,—. In MAASTRICHT neemt het gemeentebestuur 31/2% van de stichtingskosten voor eigen rekening; in Kerkrade is dit 21/2%. Uit dit summiere overzicht blijkt wel dat de toestand in Kerkrade. wat het doeltreffend subsidieren van het kleuteronderwijs betreft, geenszins ideaal te noemen is. Men mocht van het gemeentebesuur meer voortvarendheid verwachten nu blijkt dat andere, omliggende gemeenten niet karig zijn met hun steun aan genoemde onderwijs-instituten. Kerkrade bezit 8 kleuterscholen: 2 in Kerkrade-Kom, en verder één op de Gracht, in Bleijerheide, Chevremont, Haanrade, Spekholzerheide en Terwinselen. Aan deze scholen zijn onderwijzeressen en helpsters verbonden die met hun toch al gering salaris ook nog hui studie moeten betalen: zo bijvoorbeeld de studie van de Wardzang. Het wordt als iets vanzelfsprekends beschouwd dat de onderwijzeres op de hoogte is van de Ward-methode; deze studie echter kost haar f 50. en dit bedrag moet zij uit haar !eigen zak betalen. Verder zijn er nog cursussen in gymnastiek en handenarbeid, die een kleuteronderwijzeres moet volgen, wil zij haar taak goed kunnen volbrengen. Het is duidelijk dat idealisme niet betaald kan worden, maar het spreekt eveenens vanzelf dat een kleuteronderwijzeres niet al te zeer rr ag achterop raken bij haar zusters op kantoor en fabriek. Dit achterop-raken te voorkomen, is een taak, die de Overheid „aangebracht" is. Dat zij de tekenen des tijds begrijpe en niets ongemoeid late, om de huidige ontwikkeling zoal niet vóór te zijn dan toch ten minste op de voet te volgen. ---