Feminalia. doAZ JfORITZ KAH11 CXLIV. Hét Is wel een betreurenswaardig verschijnsel, dat daar waar de vrouw verschijnt, waar over haar gesproken of geschreven wcixlt, de mannenwereld niet alleen, maar ook de vrouwen, denken aan Belde — aan liefde, die zoekt te behagen en die om hare zinnelijke aantrekkelijkheden •wordt gezocht Zoo lang dit aanhoudt, kan de -vrouw niet waarlijk geëmancipeerd genoemd worden, en daarom is het in de eerste plaats noodig, dat de vrouw meer invloed zoekt te verkrijgen in de literatuur en een betere plaats in bert aedenbegrip onzer dagen. Allerzonderlingst, ongerijmd en dwaas zijn ot>k in het beschaafde Europa de oordeelvellingen over de vrouw in spreekwoord en in geschrift. „Het huwelijk is het graf der liefde" zegt een Russisch spreekwoor3 en *t is omgeTfieen duidelijk wat soort van liefde hier bedoeld wordt, of wel wat men onder liefde verstaat. Ondanks beschaving, godsdienst enz. toont de wereld het woord liefde niet te verstaan of liefde niet te kennen. De groote Tolstoï zegt, dat de vrouw alleen de taak heeft, het menschelijk geslacht voort te zetten, en rekend over ontwikkeling van smaak spreekt, dan zal men toch niet kunnen bedoelen, in dit verband, de ontwikkeling der smaakzenuwen, waardoor wij spijzen en dranken proeven — dan moet bedoeld zijn: de ontwikkeling van den schoonheidszin in den meest uitgebreiden vorm, en deze moet leidien tot de erkenning van het edele, het schoone, ook oy> zielkundig gebied. Niemand minder dan Nietzsche durfde beweren als hij ergens over de vrouw sprak: Waar de liefde, noch haat is, is het spel der vrouw slechts middelmatig! Verstaat goed — het spel der vrouw. Wier spelen wel gevaarlijker zijn geweest — die der mannen of der vrouwen? Nietzsche! Nietzsche! wat heb jij met je woorden gespeeld — gedachtenloos gesproken! Dostojewski, dien men als den vorst der Russische schrijvers beschouwt, komt ook een steentje bijdragen: Er is,zegt hij, verschil tusschen mogen lijden en beminnen. Men kan iemand mogen lijden, dien men eigenlijk niet kan uitstaan! 't Kan waar zijn; maar is dat dan een conclusie, die hij trekt uit het verkeer en den omgang met de werken der viouw, die zij op velerlei gebied zoo eervol tot stand bracht? De burggrsaf De Ségur beschouwt 't huwelijk vam een astronomisch standpunt: De liefde is als de maan; als zij niet wast, moet zij noodzakelijk afnemen! Ja, dat is een uitspraak, welke men van een echte nachtpit kan tegemoet zien. Zoo zien we overal ook de liefde in verband brengen met het huwelijk — alsof er slechts liefde bestond, die slechts in en door een zekere formaliteit kan bestaan. Voorzeker! een huwelijk zonder liefde is allerminst een huwelijk; maar het huwelijk — de bewijzen zijn er — bewijst geen liefde. Ja, er zijn huwelijken ,die met zeer goede huwelijken zou kunnen noemen, maar waar men de ware liefde desondanks niet of weinig zal aantreffen. Mevrouw De Puisieux, een bekende Fransche schrijfster, schreef: Gelukkig de echtgenooten, die met elkaar zouden trouwen, als zij niet reeds met elkaar getrouwd waren! Wat men van een dergelijke verklaring heeft te denken? Bedoelde zij te zeggen, dat de echtgenooten gelukkig zouden zijn, indien ze niet met elkaar getrouwd waren? De aanhalingen zijn ontleend aan een boekwerk „De Vrouw en de Liede", dat te Kopenhagen het licht zag van de hand van een attaché bij de Portugeesche diplomatie, waarin o.a. nog te vinden is dat mevrouw De Sévïgné de ontrouw kan vergeven, maar niet vergeten, en waarin ook nog een zekeren schrijver Joubert wordt aangehaald, die beweert dat een vrouw niets meer tot eer strekt dan haar .. geduld, en dat het geduld van haar man haar beschuldigt! Zóó durven ook vrouwen te schrijven! Liefde bet hoogste goed, en het huwelijk een sacremeni?! Het is bekend, dat groote mannen, zoowel als de heele, heele kleintjes thuis onderworpen, brave echtgenooten zijn, vol roem over moeders, vrouwen en dochters, maar in geschrift en in woord buiten huis durven oordeelen en verklaren zooals bovenaangehaalde schrijvers, filosofen en dichters heb. ben durven doen! Hoort eens wat de Senator en wetsrapporteur Alexander Bérard bij de behandeling van het vrouwenkiesrecht in Frankrijk heeft verkondigd. Volgens hem behoort de vrouw in de huiskamer. Er zijn 1.800.000 vrouwen meer dan mannen in Frankrijk — dat is volgens dien „heer der schepping" — niet een gewoon feit — neen, dat moet klin. ken als een beschuldiging tegen de schepping! In het algemeen vreest hij, dat de invoering van vrouwenkiesrecht aan de beide uiterste partijen en met name aan den invloed der Kerk in de politiek ten goede zou komen. Dat is een dier helden, die vrees heeft voor de vrouw en voor de kerk! Bérard heet brieven ontvangen van oorlogsverminkten, die hem vroegen, hun rechten niet te verminderen door aan vrouwen dat rech! toe te kennen. Die invaliden zijn het misschien wel met hem eens: dat de vrouw in de huiskamer hoort — de algemeene opmeiking als men over politiek en vrouw spreekt. Zij mag geen tijd verzuimen voor. de politiek en andere eveneens vrouwelijke aangelegenheden. Maar de mannen dan?! Moeten zij ook niet verzuimen, een nog kostbaarder tijd voor het gezin, evenals de viouw?! Zeker, er wordt heel wat tijd door mannen als liefhebberij politici verknoeit, die zij zedelijk verplicht waren in 't belang van hun gezin te besteden. Pot en ketel weer! Italië w>'feit inzake toekenning van dat recht. Zwitserland ve(rk!aarde zich met groote meerderheid tegen. De Latijrasche aard verzet zich daartegen. Senator Merlui verklaarde in dezelfde senaatszitting dnt de vrees van Bérard ongegrond was, d;>ar de toelating van de vrouw tot de stembus geleidelijk moet geschieden. D' Estournelles de Constant beriep zich op het ongunstige oordcel, dat men in het buitenland van Fi jnkrijk. als een reactionnair land, moet het,ben ais het bet vrouwenkiesrecht niet invoert en was ingenomen met de werking dahrvan in de Unie! Senator Philip vreesde,! dat het beste deel der vrouwen, en wel