Apeldoornsche Courant VAN Zaterdag 24 Juni 1911, No. 50. TWEEDE BLAD. Voorstel en advies betreffende de adressen tot wijziging der saltrlsregeling van het onderwijzend personeel der Lagere Scholen. Apeldoorn, 28 Maart 1911. Aan Burgemeester en Wethouders der Gemeente Apeldoorn. In antwoord op de missive d.d. 13 Februari 1911 waarbij verzocht wordt ons advies mede te deelen in zake de adressen van de Afdeeling Apeldoorn van den Bond van Nederlandsche Onderwijzers en van het Nederlandsch Onderwijzers-Genootschap om verhooging van jaarwedde, hebben wij de eer UEd.Achtbaren, onder terugzending der bijlagen, het volgende te berichten. Het komt ons voor, dat de salarisregeling van het onderwijzend personeel onzer Lagere Scholen, inzonderheid van de onderwijzers, wijziging noodig heeft, en het in het algemeen, met het oog op het duurder worden der levensbehoeften, wenschelijk is een verbetering der finantieele positie van het onderwijzend personeel in overweging te nemen. Alvorens aan te wijzen welke verandering wij in de bestaande regeling noodig of wenschelijk achten, willen wij vermelden welke door genoemde Besturen kenbaar gemaakte wenschen wij niet kunnen ondersteunen : 1. Afschaffing van de indeeling der Hoofden in klassen. Naar onze meening is het wenschelijk een indeeling in klassen, naar de grootte der scholen (alzoo niet naar de plaats waar de school elegen is) te behouden, omdat wij van oordeel zijn, dat de taak van et Hoofd meer beteekenis krijgt, naar mate van den omvang der school, en alzoo eenig verschil in de jaarwedden der Hoofden van kleine en grootere scholen volkomen gemotiveerd is. 2. Toekenning van een toelaag voor huishuur aan ongehuwden. Wij kunnen daarvoor geen goed motief vinden. Noodig is het de salarisregeling zóó te maken, dat het den onderwijzer, na eenige jaren in functie te zijn geweest, mogelijk wordt een huwelijk aan te gaan. Het zou echter te ver gaan te verlangen, dat met de familieleden der onderwijzers, die zij soms hebben te ondersteunen, rekening werd gehouden. 3. Verhooging van toelaag voor het bezit der hoofdakte. Wij achten dit niet het beste middel om het beoogde doel te bereiken, daar, al is het bezit dier akte te waardeeren, om de meerdere kennis en ruimeren blik, die de onderwijzer daardoor verkrijgt, de waarde van den onderwijzer, als onderwijskracht, toch mrer moet worden fezocht in eigenschappen, die in gelijke of meerdere mate het deel unnen zijn van den onderwijzer zonder hoofdakte. 4. Afschaffing van den rang van onderwijzer met verplichte hoofdakte, of, wat blijkbaar bedoeld wordt, afschaffing van de verhooging van toelaag, voor het geval dat een onderwijzer met hoofdakte in de school aanwezig moet zijn. Deze wensch van de Afd. Apeldoorn van den Bond van Nederl. Onderwijzers is in strijd met art. 26 No. 3 der wet op het Lager Onderwijs, en kan dus niet in overweging worden genomen. Daar bij de salarisregeling rekening behoort te worden gehouden met omstandigheden, die buiten de beoordeeling van onze Commissie liggen, — als: de draagkracht der Gemeente en de salarisregeling van ambtenaren der Gemeente bij andere takken van dienst, — hebben wij gemeend ons advies te moeten splitsen in wat wij bepaald noodig en wat wij wenschelijk vinden. De volgende wijzigingen in de bestaande regeling van de salarissen der onderwijzers achten wij noodig: [. Verhooging van het aanvangssalaris met f 50, omdat wij meenen, dat in alle redelijke behoeften van een ongehuwd onderwijzer met het bestaande aanvangssalaris, bezwaarlijk kan worden voorzien. Deze verhooging komt ten goede aan alle in functie zijnde onderwijzers. 2. Verhooging van het aanvangssalaris van onderwijzeressen met akte voor Nuttige Handwerken en verplichting om handwerkonderwijs buiten de gewone schooluren te geven met f 25, boven de verhooging sub 1, omdat het ons voorkomt, dat de bestaande bezoldiging voor dat onderwijs wel wat gering is, ook in vergelijking met de belooning, die over het algemeen elders wordt gegeven. 3. Verhooging van de toelaag voor huishuur met f 50 en verlaging van den gestelden leeftijd, waarop de toelaag voor huishuur wordt gegeven, tot 25 jaar. Het behoeft geen betoog, dat de verbetering van de finantieele positie der onderwijzers vooral noodig is voor de gehuwden, en het verdient daarom alleszins aanbeveling die verbetering te geven door verhooging van toelaag voor huishuur. In het algemeen achten wij het wenschelijk, dat de onderwijzers gehuwd zijn, en door deze toelaag reeds op 25-jarigen leeftijd te geven, vreezen wij niet te vroege huwelijken te zullen bevorderen. 4. Verhooging van het salaris der onderwijzeressen, uitsluitend belast met het geven van onderwijs in de Nuttige Handwerken met f 25, op dezelfde gronden als onder no. 2 zijn aangevoerd. Wij maken van deze gelegenheid gebruik om uw college in overweging te geven de bedoelde onderwijzeressen, wanneer zij den leeftijd van 18 jaar nog niet hebben bereikt, niet anders dan tijdelijk ter benoeming voor te dragen. Zal door de door ons noodig geoordeelde wijzigingen in de salarisregeling der onderwijzers hun finantieele positie op bescheiden wijze verbeterd worden, wenschelijk komt het ons voor verder te gaan, door een 6e verhooging wegens dienstjaren, in te stellen. Verhooging van het salaris, wegens bezit eener akte M. O. voor moderne talen of wiskunde, achten wij alleen aan te bevelen, wanneer in die vakken onderwijs wordt gegeven in de drie hoogste klassen van School No. 1. Voor het onderwijs in die klassen is het te waardeeren, wanneer de onderwijzer de studie in die vakken heeft voortgezet. Aanmoediging dat de onderwijzers hun vrijen tijd besteden aan de studie voor akten, waarvan het bezit voor hun taak in de school geen of weinig waarde heeft, komt aan de school niet ten goede. Ten aanzien van de salarisregeling der Hoofden, kunnen wij, op het standpunt waarop wij meenen ons bij ons advies te moeten plaatsen, ons bepalen tot de verklaring, dat wij het wenschelijk achten ook de positie der Hoofden te verbeteren, door eenige verhooging van het aanvangssalaris of toevoeging van een 5e verhooging wegens dienstjaren, of door beide. De Commissie van Toezicht op het Lager Onderwijs, De Voorzitter, G. W. MOLLERUS. De Secr., J. A. VAN DER LEE-Birnie. Apeldoorn, den 31 Mei 1911. Mijne Heeren, Wij hebben de eer, onder weder overlegging van de adressen tot wijziging van de regeling der jaarwedden voor het onderwijzend personeel aan de openbare scholen voor Lager-onderwijs binnen deze gemeente en van het daarover ingewonnen advies van de Commissie van Toezicht op het Lager-Onderwijs, U voor te stellen daarin de navolgende wijzigingen te brengen met ingang van 1 Januari 1912: i°. De aanvangsjaarwedde van het Hoofd der openbare school No. 1 A aan de Loolaan te brengen van f 1100 op f 1150. 2°. Aan de jaarwedden der Hoofden te verbinden eene 5e periodieke verhooging van f 100 na 20 dienstjaren. 3 0 . De aanvangsjaarwedde van de onderwijzers te brengen van f 550 op f 600. 4". Idem van de onderwijzeressen van f 525 op f 575, doch voor de onderwijzeressen met akte voor de nuttige handwerken en voor wie het geven van dat onderwijs buiten de gewone schooluren verplichtend is, van f 600 op f 675. 5 0 . De jaarwedde van de onderwijzeressen uitsluitend voor het geven van onderwijs in de nuttige handwerken, te brengen van f 75 op f 100 en in de fraaie handwerken van f 150 op f 200. 6°. De tegemoetkoming in de huishuur voor gehuwde onderwijzers bij een leeftijd van 28 jaar ad f 100, te brengen op een leeftijd van 25 jaar op f 150. Eene kleine verhooging der aanvangsjaarwedde van het Hoofd der openbare school No. 1 A aan de Loolaan komt ons billijk voor in verhouding tot de aanvangsjaarwedden van het Hoofd der openbare school No. 1 ad f 1400 en van de overige Hoofden der scholen behoorende tot de tegenwoordige klasse 1 b ad f 1000. Met de Commissie van toezicht wenschen wij te behouden de indeeling der Hoofden in klassen, naar de grootte der scholen, daar bij een grooter aantal leerlingen de verantwoordelijkheid van het Hoofd grooter is en zijne werkzaamheden meer zijn, waarom het billijk is hiermede rekening te houden bij het vaststellen der aanvangsjaarwedden. Eene 5e periodieke verhooging van f 100, die na 20 dienstjaren zal worden genoten, achten wij eene gewenschte verbetering en daardoor deze jaarwedden voldoende geregeld, te meer daar onder deze dienstjaren mede zijn begrepen die welke zijn volbracht in de betrekking van onderwijzer of onderwijzeres, hetzij binnen deze gemeente of elders. De overige wijzigingen voor de onderwijzers en onderwijzeressen zijn die welke door de Commissie van Toezicht als noodig worden voorgesteld en zijn door ons overgenomen, daar wij ons met de daarvoor aangevoerde motieven kunnen vereenigen. Naar den toestand op 1 Januari 1911 zal deze gewijzigde regeling eene meerdere uitgaaf vorderen van ongeveer f 9000. Hoewel deze vermeerdering niet onaanzienlijk is, is toch niet meer voorgesteld dan ons voor den onderwijzer noodig voorkomt om in zijne redelijke behoeften te voorzien. Tevens maken wij van deze gelegenheid gebruik U voor te stellen de school No. 21 in de buurtschap Brink en Orden, door de vergrooting van het gebouw en vermeerdering van het getal leerlingen dat vermoedelijk meer dan 200 zal bedragen, te brengen van de 3e klasse in klasse \b met ingang van 1 Juli 1911. Burgemeester en Wethouders van Apeldoorn, W. ROOSMALE NEPVEU. Aan de Secretaris, den Gemeenteraad. MOLLERUS. --- Buitenlandsch Overzicht. — Het Engelsche kroningsechtpaar heeft de vreemde vorsten en gezanten aan een schitterend maal vereenigd. Vijfhonderd en zestig gasten zaten aan. Rechts van den koning zat de Duitsche kroonprinses en links de Japansche prinses Higa'shi Tushimi, terwijl aan de rechterzijde van de Koningin de aartshertog Frans Jozef en aan de linkerzijde de Duitsche kroonprins een plaats hadden gekregen. De gasten werden gediend op een gouden servies, dat voor deze gelegenheid uit Windsor was aangebracht. — Z. K. H. de Prins der Nederlanden nam sedert Maandag deel aan verschillende feesten en partijen, die te Londen en op de groote buitenverblijven in de omgeving dezer stad als introductie tot de kroningsfeesten door vorstelijke personen en grootwaardigheidbekleeders worden gegeven. Dinsdag gebruikte Z. K. H. de lunch in het clubgebouw der Nederlandsche Vereeniging, waar de meeste te Londen gevestigde vereenigingen vertegenwoordigd waren. De Prins spak te Londen met verschillende personen over den nuttigen arbeid van het Roode Kruis met het verblijdend resultaat, dat hem door verschillende personen gelden voor deze instelling werden ter hand gesteld. — Hoewel het weer tot dusver niet met de Britsche feestvierders is — het regent ontzettend — biedt het versierde en overoverbevolkte Londen toch een buitengewoon schilderachtigen aanblik. Zoo was het ook in het oude Rome op gloriedagen van het imperium. De stad lijkt op een reuzencircus. Hier slentert een troep getulbande Indiërs, daar marcheeren koloniale soldaten, ginds verdringt zich een menigte om een groep in Arabische en Perzische kleederdracht, nog verder schiet een reeks schitterende hof equipages door een menschenhaag, om vreemde vorsten en gezanten van den trein te halen. Men hoort op straat niet alleen alle dialecten van Engeland en Ierland, want wie maar kon, verliet zijn provincie om het groote gebeuren in de metropool bij te wonen, maar ook schier alle talen der wereld. De vreemde correspondenten zijn niet bijzonder enthousiast over de versiering. Zij zagen wel veel pracht en overlading, maar weinig origineels. De koloniale regeeringen en de scheepvaartmaatschappijen zijn, volgens hen, nog het best voor den dag gekomen. . De drukte en het gedrang in de straten moet eenvoudig onbeschrijfelijk zijn. — De herstemmingen in Oostenrijk hebben de verliezen der christelijk-socialen nog vergroot, zoodat deze eens zoo mtfehtige partij slee lts door een klein aantal afgevaardigden zal worden vertegenwoordigd. Velen hebben deze nederlaag reeds lang te voren voorzien. Toen Karl Lueger in 1910 was heengegaan, heeft menigeen zich afgevraagd, wat er van zijn partij, de christelijke-sociale, worden zou. De „Weenensche Karei" had haar uit de kleine burgerij omhoog geheven, haar belangen met zijn middenstandspolitiek gediend tegen de toenmalige conservatief-liberale partij-regeering van Weenen. Zoo was hij met democratische en ook met anti-semietische leuzen fel van wal gestoken en had in 1895 Weenen veroverd en zijn partij een positie ook buiten de hoofdstad en in den Rijksraad verzekerd, om zich na een korten tegenstand van den Keizer ook op den burgemeesterszetel te zetten. Hier tronende, met al de machtsmiddelen van zijn ambt, wist hij de massa nog meer voor zijn ^politiek in te nemen en de partfj bijeen te houden. Zijn kleinburgers bracht hij in verrukking door de verfraaiing der moederstad; zij zagen hun wenschen en gevoelens door zijn daden en zijn optreden bevredigd en gestreeld. En toen de leider, die het leven als een goed Weener met al zijn bekoringen en genoegens tegemoet was getreden, het hoofd had neergelegd, heeft bijna ge- # heel Weenen voorbij zijn doodsbaar gedefileerd en hem een grootsche uitvaart bereid. Na zijn dood zou blijken, hoe de partij meer door een persoon dan door beginselen in haar wegen werd gehouden. Het verval trad spoedig in. Bevoorrechtings-quaesties en personen-twisten brachten de partij in een schandaalatmosfeer. De onvereenigbaarheid der agrarische en der stedelijke christelijke-sociale politiek trad scherper aan het licht en een ontbindings-proces begon, dat door geen nieuwe krachtfiguur kon worden gestuit. Nagenoeg alle bekende leiders der partij zijn in den verkiezingsstrijd gevallen en zelfs de meest vaste districten zijn voor haar verloren gegaan. Daarentegen zijn de sociaal-democraten, die aanvankelijk ook verloren, bezig bij de herstemmingen te winnen. De positie van het tegenwoordige kabinet is er door de verliezen der Chr.-socialen, hoewel niet onhoudbaar, er zeker niet beter op geworden. Voortaan zal bij geheel andere partijgroepen steun gezocht moeten worden. In Frankrijk wordt weer heel wat stof opgeworpen naar aanleiding van de vraag wie in oorlogstijd het opperbevel zal voeren. De conservatieve en gematigde republikeinsche bladen hekelen de uitlating van den minister van Oorlog, in de jongste Senaatszitting gedaan, waarbij minister Goiran verklaarde, dat in geval van oorlog de leiding in handen van den Ministerraad blijft. Enkele bladen noemen dat anarchie, die tot de nederlaag moet voeren. Intusschen zijn er ook bladen, die er geheel anders over denken. Een groot gevaar achten zij het, indien men de functie van opperbevelhebbermet-eigen-verantwoordelijkheid aan een generaal zou toevertrouwen, ook zelfs wanneer deze een genie ware. Indien toch zulk een allerhoogste bevelhebber zegenrijk uit den strijd treedt, op welk een bedenkelijke wijze — redeneeren de Bladen — zou dat zijn invloed op de volksmenigte en op zijn streven naar de opperheerschappij versterken. De tuchtiging der meest onwillige stammen als de Berbers, de Zemmours etc. in Marokko heeft een aanvang genomen. Zooals gewoonlijk hebben de Berbers, na nederlaag op nederlaag, een schuilplaats gezocht in de bergen. Nu en dan hebben gevechten plaats, waarbij de stammen meestal een aantal strijders op het slagveld moeten laten. De bedoeling is de verdedigingslijn te verzekeren en de invallen der Berbers noordwaarts te stuiten. Generaal Moinier is voornemens Fez spoedig te ontruimen, doch de noodige troepen achter te laten om de ingezetenen te beschermen en de levensmiddelen der troepen te bewaken. Het blijkt nu eerst hoe gering het aantal Fransche expeditie-soldaten is, n.I. 13 000, en dat om een opstand over reusachtige afstanden te bedwingen. De Spanjaarden hebben over kleine afstanden een grootere krijgsmacht noodig, doch het blijkt, dat zij ondanks hun talrijkheid, geen vrees aan de opstandelingen inboezemen. Niet alleen te Lissabon, maar ook te Oporto is de uitroeping der Portugeesche republiek met geestdrift begroet. Amerika heeft de republiek aanstonds erkend, andere staten zullen aanstonds volgen. Echter zijn de mogendheden niet tevreden over de houding der regeering tegenover de buitenlandsche kerken in het land, wier positie zij, ondanks hare belofte, nog niet wettelijk regelde. Wel eischt de regeering thans, dat zij vereenigingen zullen vormen, evenals voor de Portugeesche kerken voorgeschreven. De vertegenwoordigers der mogendheden hebben de regeering doen weten, dat zij in geen geval tot een organisatie der kerken zullen medewerken, indien zij niet eerst haar belofte vervult. — In alle opzichten leerzaam zijn de jongste verkiezingen in Oostenrijk. De machtige partij der christelijk-socialen, eertijds aangevoerd door Lueger en bekend om haar krachtig pal staan tegenover de sociaal-democratie, waarom zij in hofkringen veel aanzien genoot, heeft een groote nederlaag geleden. Te Weenen alleen ging de partij 42000 stemmen achteruit, terwijl de sociaal-democraten 21000 stemmen wonnen. Ook op het platteland werden verliezen geleden. Als men bedenkt, dat de christelijk-socialen de heerschende partij waren in den Weenenschen gemeenteraad en in den Beneden-Oostenrijkschen Landdag en de partij in den Rijksraad het talrijkst vertegenwoordigd was, dan is de nederlaag zeker van beteekenis, ook voor de monarchie. De invloed hiervan zal zich zeker laten gelden op den politieken toestand in Oostenrijk. Voor de sociaal-democraten zijn de verkiezingen lang niet overal een succes geweest. In Bohemen, in Opper-Oostenrijk, in Stiermarken en Triest werden verschillende hunner afgevaardigden niet herkozen. Zij verloren totdusver 12 zetels. Alle winsten kwamen ten goede aan Duitsche vrijzinnigen, die bij de eerste verkiezing reeds 30 zetels bemachtigden. Hunne kansen bij de herstemmingen met christelijk-socialen en sociaal-democraten staan aaarbij uiterst gunstig. Het wordt er voor de regeering nu niet gemakkelijker op, daar de nieuwe meerderheid wel niet veel zal voelen voor de kostbare plannen betreffende de nationale verdediging, het aanschaffen van oorlogsbodems en voor nieuwe belastingen. Men spreekt dan ook reeds van een Kamerontbinding in November. — De zeeliedenstaking neemt geleidelijk grooter afmetingen aan, vooral in Engeland. Op een vergadering te Huil werd medegedeeld, dat indien de staking niet binnen een week geëindigd is, de mijnwerkers en spoorwegbeambten zich daarbij zullen aansluiten. De maatschappijen aan de Athlantische kust hebben de eischen der zeelieden grootendeels ingewilligd. Uit tal van plaatsen komen berichten omtrent solidariteits stakingen. Te Huil wilden de stakers de bemanning van een boot, die naar Rotterdam zou vertrekken, tot staking overhalen. De arbeidswilligen schoten echter op het troepje. Een der stakers werd levensgevaarlijk gewond. De reeders van Glasgow, de Anchor, Allan, Donaldson lines, boden heden hun zeelieden een verhooging aan van tien shilling per maand, doch dit werd geweigerd. Van ieder dezer genoemde lijnen moet Zaterdag een schip vertrekken. Men verwacht, dat het moeilijk zal zijn manschappen te monsteren; ongeveer vierduizend passagiers hebben passage genomen op die schepen. De Engelsche Reedersbond weigerde met de zeelieden-deputaties te onderhandelen. Te Amsterdam en Rotterdam blijft de toestand vriiwel stationnair. Te Amsterdam konden eenige booten met arbeidswilligen, voor 't meerendeel geen zeelieden van beroep, vertrekken. Er worden herhaaldelijk niet-stakers naar, door de politie bewaakte schepen getransporteerd, ten einde op spoedig vertrekkende schepen aangemonsterd te worden. --- Binnenlandsch Nieuws. — Z. K. H. de Prins zal zich 24 Juli a.s. naar Avereest begeven, ten einde daar het verbouwde Rijksopvoedingsgesticht „Veldzicht" te openen. — Het officieel progamma voor het bezoek van president Fallières aan Amsterdam luidt als volgt: Dinsdag 4 Juli: Des namiddags te circa 3 uur: aankomst van het Fransche eskader. Te circa 3Vj uur aankomst van den president aan den Dokkummersteiger. Te circa 4 uur aankomst ten paleize. 4.45—5.30: Rijtoer met bezoek aan het stadhuis, waar de thee zal worden gebruikt.. 7.30: Galadiner. Des avonds zullen de Fransche en Nederlandsche eskaders verlicht zijn, terwijl de weg van het Koninklijk Paleis naar den Dokkumersteiger door de gemeente zal worden geïllumineerd. 10—11 uur: Tocht te water van H. M. de Koningin en den President der Fransche Republiek, als gasten der gemeente Amsterdam, door de haven ter bezichtiging der illuminatie. Gedurende de vaart van het Hooge Gezelschap zullen aan de overzijde van het IJ vuurpijlen, bengaalsch vuur e.d. worden ontstoken. Woensdag 5 Juli: In den voormiddag zal de president een bezoek brengen aan 's Rijks-Museum. Te circa 11 uur vertrek van den president en van H. M. de Koningin naar 's-Gravenhage, vanwaar het Hooge Gezelschap in den avond zal terugkeeren. Donderdag 6 Juli: In den voormiddag zal de president een bezoek brengen aan de diamantslijperij der firma Asscher en aan hetRembrandthuis. Te 1.30 vertrek van den Dokkumersteiger naar de „Edgar Quinet". Te ongeveer 6 uur vertrek van het Fransche eskader. — De afdeeling Gelderland van den Nederlandschen Bond van Gemeente-Ambtenaren vergaderde op 17 Juni te Arnhem. Bij de behandeling der agenda voor de jaarvergadering van den Algemeenen Bond werd voornamelijk de aanhangige motie, waarin afkeuring der vergelijkende examens wordt uitgesproken, breedvoerig besproken, 't Resultaat was, dat men algemeen zich tegen de vergelijkende examens verklaarde. Twee andere belangrijke punten op de bondsagenda, t. w. het instellen eener actie ter spoedige verkrijging eener wettelijke pensionneering en het onderzoek naar de salarieering der gemeenteambtenaren over 't gansche land hadden den algeheelen bijval der leden. De pensionneering is immers al zoo lang aan de orde en in 't uitzicht gesteld, dat het ambtenaars-geduld wel een beetje lang op de proef wordt gesteld. Een onderzoek naar de ambtenaars-traktementen zal een interessant rapport beloven, daarvan zijn de'ambtenaren overtuigd. De heer Gimberg kwam met een voorstel om pogingen in 't werk te stellen tot het verkrijgen van een vrijen Zaterdagmiddag voor de ambtenaren. Zutphen heeft al een voorbeeld gegeven, zoo ook gemeenten in andere provinciën, 't Gevolg der discussie was de opdracht aan 't bestuur om pogingen bij de Gemeenteraden aan te wenden tot het verkrijgen van dien vrijen Zaterdagmiddag. Als plaats der volgende vergadering werd Zutphen aangewezen, ---