Kerkmuziek geniet nog niet waardering die haar toekomt Zesde lustrum van Kerkmuziekschool Dertig jaren bestaat en werkt thans — onder auspiciën van de Nederl. St. Gregoriusvereniging — de R.K. Kerkmuziekschool te Utrecht. De thans in rust zijnde Franciscaan, pater Dr C. Huigens, was gedurende 23 jaren haar eerste onnavolgbare directeur, tevens leraar; van de twee andere leraren leken, is Phons Dusch nog in leven, terwijl Joh. Wlnnubst reeds jaren lang ter ziele is gegaan. Sinds de oprichting (12 Maart 1925) is een — zij het niet quantitatief, dan toch quailtatief — res.: pectabel aantal leerlingen afgeleverd, van wie velen reeds zeer belangrijke diensten bewijzen aan 't muziekleven van Nederland in het algemeen, de meesten aan de kerkmuziek in het bijzonder. En toch geniet dit Instituut, bestemd voor opleiding van R.K. directeuren en organisten, nog te weinig bekendheid onder de katholieken van Nederland, zoals de huidige directeur, de zeereerw. heer J. Voncken, het zwart op wit gezet heeft. Het aantal leerlingen, dat de drie--jarige cursus van deze school – al dan niet met voorbereidend jaar – volgt, is nooit groet (geweest) en momenteel bestaat de hoogste klas uit. slechts 2 eindexamen-candidaten. Maar men heeft dan ook te bedenken, dat o eigenlijk enige „roeping" voor nodig is,r om – ondanks iets verbeterende toestanden – de basis voor een bestaansmogelijkheid te zoeken in de functie van directeur of organist, eventueel zelfs gecombineerd, op nen kerkkoor. De sociale status immers van een dergelijke functionaris, al behoeft hij dan ook nergens zijn gehele dag aan deze taak te wijden, is nog verre van aanlokkelijk. Althans zuiver naar (le mens gesproken. En vOol4oen overmaat aan waardigheid behoeft de kerkmusicus over liet algemeen ook al niet bevreesd to zijn. GEEN SEMINARIE Des te meer waardigheid kan men daarom hebben voor de jongelui, die op de Plompetorengracht 5, te Utrecht naar binnen durven stappen, om daar voor drie jaar een internaat-leven te beginnen, dat weliswaar geen sennna rietucht behoeft en zeker veel vrijheden kent, maar toch zelfopoffering vraagt, in vergelijking met datgene, wat een conservatorium leerling of een universiteitstudent zich Wel kan permiteren. Nochtans behoeft men het leven en werken op de K.M.S. ook weer niet zo te zien, dat de jongelui, die zich daar gemeld hebben, beklaagd zouden moeten worden. In-tegendeel. Zij genieten de onbezorgdheid van een besloten en kleine gemeenschap, zij weten zich toevertrouwd aan uitstekende docenten en zij beschikken over een concertzaal die een pronkstuk mag heten. Mannen als Paul Hupperto, André Rieu, Herm. Strategier, Carel Laout, Carel Jacobs, Jan Mul, en Louis Toebosclt hebben er hun opleiding gehad en zij verloochenen dit verleden niet. Het docentencorps, dat na verloop van dertig jaar natuurlijk uitbreiding moest ondergaan, garandeert soliditeit on liefde voor het vak. Het einddiploma geniet weliswaar nog Ateeds• geen officiële (staats-) waardering: maar er is oen, door minister Cals ingestelde commiemie aan het werk, oirt ook dit probleem tot een oplossing te helpen brengen. En afgezien van nog onvervulde wensen wijzen de feiten toch uit, dat het reeds aan het eind van het tweede jaar mogelijk is te 's Hage een 1.0, examen met goed gevolg af te leggen, terwijl twee jaar geleden een der afgestudeerden zelfs op een M,0.-examen nog prachtige cijfers kon halen. Neemt men dan ook kennis van de namen der leraren, die voorheen en thans hun naam en faam aan do K.M.B. geven, dan ie er een reden om met vertrouwen hot onderwijs daar aan te hevelen, en te laten volgen. Behalve het drietal dat wij reeds noemden werden in de loop der jaren aan deze school ook Ans v. \Veerelt, H. Andriessen en Wouter Paap verbonden, terwijl momenteel daar gedoceerd wordt door Herm. Strategier (theorie), Alb. de Klerk (orgel), B. Pelsky (stemvorming), directeur Voncken (Gregoriaans en Liturole), Job. Wilderbeek (piano) Sj. v.d. Eerden (directie). A. Assolbergs 11,, K. ?r. (muziekgeschiedenisY en Joe Lennards (Wardeursut) en 13. Pels (orgelbouwkundige). Voor godsclienstleer, Liturgie en latijn zijn er in de eerste 25 jaren „vogels van diverse pluimage" geweest, zorili een destijds verschenen Tuatrumnumrder het uitdrukt& VEELZIJDIGE OPLEIDING Op genoemde personen rust dan de verantWbordelijke taak, een zeer veelzijdige opleiding te geven niet alleen aan lterkkoordirecteuren en Otganiaten zonder meer, maar ook aan degenen, die roeping* gevoelen of in Staat worden gesteld om aio leider op te treden in e kerkmuzikale beweging van ons land, terwijl deze laatsten vaak ook in bepaalde milieus komen, van waaruit zij kansen krijgen, om ,nok op profaan muziekgebied invloed uit te oefenen. Juist om ook In dit opzicht ongehinderd te kunnen komen, waar zulks gewenst wordt, zou het goed zijn, indien ook het einddiploma der K.M.S. evenals dat van nog vele andere muziekinstellingen, op één lijn zou gaan gesteld worden met dat van de officieel wel-erkende conservatoria. --- MGR D. HUURDEMAN jubileert als Vicaris-Generaal van het Aartsbisdom Rustig en afgewogen oordeel ONDAG 15 Mei zal Mgr D. ZHuurdeman zijn zilveren jubileum vieren als vicaris-generaal van het Aartsbisdom. In de Kathedrale Kerk te Utrecht zal de jubilaris om kwart voor elf een pontificale Hoogmis opdragen en e daarna recepti houden. Meer uiterlijk feestbetoon zal er aan dit bijzonder jubileum niet verbonden worden. zal waardig zijn, Maar de viering omdat het een niet alleder aags fei bet is en omdat het een psoon treft, die door zijn bijzondere eigen schappen en vanwege de door hem beklede vertrouwensfunctie hoog aangeschreven staat in het Aartsbisdom: zowel bij de hogere als lagere geestelijkheid, Mgr D. Huurdeman, riester gewijd In 1902, p thans Protonotarius apostolicus a.i.p., Huisprelaat van ZH. de Paus, Kanunnik Theologaal van het Metropolitaan Kapittel, Groot-Prior en vice-voorzitter van de Nederlandse Commanderij van de orde van het H. eraf van Jerusalern, Ridder der Orde van de Nederlandse Leeuw en Ridder der Orde van Oranje Naasau, zon& VOOR VELE KERKEN deze vermelding Uitzou reeds iedereen voldoende kunnen lijken dat de figuur van Mgr HuUrdernan iets betekent in én voor het Aartsbisdom. Toen Mgr Hutirderrian in Augustus 1952 zijn gouden priesterfeest vierde, kwam er dan ook een bij ilelukwene van Z.H. de Paus terwijl zowel Z. rn. Joh. Nard. de Jong als Z.H. Elzc. Mgr Dr B. J. Alfrink, Aartshisschop-cOadjutor niet het voltallige Metropolitaan Kapittel, de plechtige feestmis in Utrechts Kathedraal bijwoonden. En toen ter receptie, na hartelijke gelukwensen, een aanzienlijke gift was aangeboden, bleek, dat deze, op verlangen van de jubilaris, bestemd mocht worden voor de kapel van het Philosophicum. Men moge nu zeggen „zo iets ligt in de lijn van Mgr Huurdeman's leven, want reeds zoveel jaren heeft hij, vol trouw en toewijding, de bouw en verzorging van kerken en openbare kapellen In het Aartsbisdom geleid en geregeld. Maar een feit is ook dat Mgr Huurdeman „de zorg voor vele kerken" niet alleen conscientieus, doch ook vol liefde draagt. Ondanks zijn nu reeds 77-jarige leeftijd. Onder een Aartsbisschop, een kardinaal en een Aartsbisschop-coadjutor heeft vicaris Muttrtleman zijn diensten bewezen. Voor de oorlog door de opzet voor uitbreiding van bouwwerkzaamheden in de toekomst, onder de oorlog door te behouden wat bereikt kon worden – ondanks de bezetter – en nu na de oorlog door zijn handtekening te geven aan de vele stukken, welke te maken hebben met de urgentie van werkzaamheden tot 1960 toe, waarvan de houw eigenlijk pat; beginnen kon in 1947. BELANGRIJKE INVLOED Enkelen slechts kunnen weten, hoe verreikend de invloed van de vicaris-generaal op het bestuur van een diocees kan zijn. Maar iedereen, die r Huurdeman van nabij mocht lerenMg kennen, weet wel, hoe lp en rustig afgewogen zijn oordeel is. n zijn uitspraken herkent men de levenservaring van een man, die veel zag en ondervond, die veel mensen ontmoette en in veel ingewikkelde situaties een oplossing moest geven, onder gevaar zelfa voor overdrijving mag men zeggen, dat vicaris Huurdeman door dwae bekwamejuist en nauwgezette manier,waarop de financiële" aangelegenheden van het Aartabladom regelt – waarbij zoveel offers van een priester gevraagd worstden – een sterkend voorbeeld is van ipte gehoorzaamheid aan zijn Bisschop en van gewetensvolle plichtvervulling, OP DE ACHTERGROND Het vicariaat-generaal is weliswaar een hoog ambt, maar het blijft veelal op de achtergrond, in normale omstandigheden zelfs zo goed als volkomen aan de openbaarheid onttrokken. Mgr Huurderman heeft het vicariaat bovendien moeten vervuilen In de meest critieke tijd, welke het Aartsbisdom sedert het herstel van de Hiërarchie heeft beleefd. En niemand, die niet tot de ingewijden van de curie behoort, zal kunnen zeggen, wat toen aan moeilijke adviezen en zware beslissingen van hem gevraagd Is. Maar niemand dok, dit niet tot deze ingewijden behoort, kan zeggen, welke diensten hij in die tijd aan zijn kardinaal en aan de Aartsbisschop heeft bewezen. Wie echter de vicaris kent – kloek, fors en wars van transigeren – kan ook weten dat zijn houding principieel en vastberaden moet geweest zijn. Ook het sterke echter kan t.z.t. wel eens behoefte hebben aan enige waardering. Wij zijn er zeker van dat het Mgr D. Huurdeman bij zijn zilveren amhts.- jubileum-viering op Zondag 15 Mei allerminst aan respect zal ontbreken. Respect, dat deze prominente adviseur en leidsman ten volle verdient. --- ELFVERHEERLIJKING GAAT DE ASTENLIEFDE VAAK VOORAF Wachtkamers zijn folterplaatsen wij hier neerschrijven is ons eds verschillende malen overkoet is niet prettig én daarom we dat u ervoor gevrijwaard blijft, ;ton van de andere kant het erg !Sm is én men er wel enige vonthiithalen kan. De keren dat we naangename dingen moesten meehebben we in dit artikel bij el• lebracht, onherkenbaar door el. temengd, zodat gissen ven uw kant ibegonnen werk is De opzet van j'arijven is ook niet een legpuzzle a, waarmede men na veel meten en lt het karakter van een medemens meren kan, maar een carricatuur, 1 we misschien liet is niet te li e- gen i trekken van ons zelf ii ... . terugvinden. jens in Nederland moesten we bij stantie zijn, om een gunst tè verl• Bet begon met wachten. Dit zij enige rancune gezegd, Want iedénns heeft zijn tijd nodig. Maar in ?,e,l dat men wachten moet, wordt van binnen reeds geteisterd. Wachtrta zijn over het algemeen folter?,ri, waarin de eigen fantasie een ereffelijke beul is. Bijna altijd wordt ,ode wachtkamers bij dokters en ootsen meer geleden dan in de l&kamer zelf. In die voorportalen, t zo trieer eens te noemen, wordt er hen afschilwelijke manier aan je itevoeld. 131j het wachten vlak voer penmen wordt je hele hoofd een lege, maal, Waarin de vragen van de elatoren angstwekkend, echolOOS bbri• Zo hebben Wij, daar ergens in 1, land; ook gewacht; zittend op een ,oltegen een muur en kijkend naar dcenovergestelde wand. Onze fandavas druk in de weer ons ongena-D5 en neer te slingeren tussen hoop ashoop. Juist op het moment, dat itierlijk hijgend, worstelden met 'n ro afwijzing, werd onze naam algealt en mochten we binnen treden. ROLDEN 0111LAAO, STEEDS j-IMMER, STEEDS DIEPER was alsof men niet min riep, deer' Sder, en het leek er op dat we ons liet veel moeite naar binnen mees)wen. Het was eengrote kamer ... nd een grote tafel ~. Waarachter Itijze heer zat die niet opkeek. De 'en veor hem ... onze papieren ..• geWiehtiger dan wijzelf. Een 'meter voor de tafel stond een leuze stoel, We mochten er op plaats li. Dat in de ruimte zitten maakte bg onzekerder. De twee armen en Waarom wij anders zo blij zijn, ze itten, werden tot doelloze dingen, pede men in zo'n situatie geen weg Ze lijken meer dan overbodig nu rgens geen hotiVast meer hebben. er achter de tafel trok zijn wenkren op en bekeek ons even. Op dat' ogenblik sneuvelde dat kleine moed, dat wij vooraf met Allerlei gingen in het leven hadden ge. Houden. }Tij vroeg ons of wij degene waren, waarvan hij dè papieren voor zich had, en die hij had laten binnen roepen. Met diep innerlijke spijt moesten wij het bekennen, want we hadden net zo lief ieder ander willen zijn, Hij begon ons geval te behandelen met een bepaalde neusklank, opgeheven hoofd en afwij-Pinde gebaren. Het was alsof wij staande op een hoge bérg ineens één forse duw kregen en aan het omlaag rollen gingen, steeds harder en steeds dieper. HIJ WAS Dt HELD VAN DIT BINNENKAHtILS DRAMA „Bijna" zeggen we, want er was toch nog iets in ons dat ons staande hield. Het wee in het puntje van onze ziel een weggeborgen, fatalioltisehe onverschillesigt – heid, waarmede wij instaat gewe waren de heer achter de tafel enige grofheden naar het hoofd te slingeren. Maar wij hebben dit niet gedaan, omdat we netjes wilden blijven, en omdat wij wisten... en dat wist hij 00k...: wij hebben hem nodig. Deze wetenschap Maakte hein hautain en ons kruiperig. Met de enkele woorden die wij mochten bezigen, hebben we hem dit nogmaals duidelijk gemaakt. Comedie-spelen ligt ons in zulke omstandigheden wel. Toen draaide de wind langzaam en begon uit een gunstige hoek te waaien. Met schijnbaar onoverkomelijke moeilijkheden begon hij onze gesproken zaak weer vanuit de diepte de hoogte in te takelen. We glimlachten dankbaar en dit deed hem goed. d Daar, ongelukkig zittend op ie eenzame stoel in de ruimte, deden we alsof we ons bestaan aan hem te danken hadden. We knikten uitdrukkelijk, lachten met de juiste maat gemeten om zijn geestigheden en begrepen volkomen de verschrikkelijke moeilijkheden, waarmede hij achter die grote tafel te kampen had. Het spel van weerszijden w onserd voortreffelijk gespeeld. Wij hadden hadgoedschiks omlaag laten storten en den ons hulpeloos en als reddeloos-verloren gedragen. Hij was onze redder geworden, de held van dit binnenkamers drama. Toen we buiten stonden was het melodrama, waarin we beiden als comediantén waren opgetreden, tengunste van ons geëindigd. DE NA ASTENLIEFDE MET EEN SUIKEIMANIME — – Zo gaat het vaak onder ons mensen, en we behoeven helemaal niet achter een groot bureau of een brede tafel te zitten om dit spel te spelen. Ook in de kleinste verhoudingen komt dit onnozel pingpong spelletje nogal eens voor. Eigenlijk zijn we zo kwaad nog niet, maar onze goedheid komt dan eerst los, wanneer onze medemens zich in een bepaalde erbarmelijke toestand heeft laten dringen. Zo maar ineens goed, hulpvaardig en liefdevol zijn kunnen we niet. We beginnen allereerst met ons te distanciëren van onze evennaaste. Er,moet een afstand geschapen worden, beter gezegd een afgrond, gegraven worden. Het ge. voel dat men ons nodig heeft moet vooraf in alle variaties bespeeld zijn. Het is nadien zo heerlijk zich omlaag te buigen en de helpende hand toe te steken. Degene die ons nodig heelt, moet onze bereidheid eerst ondergedompeld heb. ben in de vloeibare suiker van dankbaarheid, onderdanigheid en hulpeloosheld. Onze naastenliefde krijgt dan het zoete suikerrandje, waaraan we zelf met veel genoegen kunnen likken?'. ZELFVERHEERLIJKING Het is zo jammer dat van een dergelijke daad van naastenliefde het beste is afgeroomd voor ze gesteld wordt. De plicht, elkander te helpen, trekt, door z6 te handelen, liet dwaze costuum aan van zelfverheerlijking. Inlplaats van ons beminnelijk te maken, doen we ons hatelijk of tenminste erg naïef voor. De overtuiging: elkaar – nodig •te – hebben brengt ons niet dichter bij elkaar, maar we vervreemden door 'n dergelijke handelwijze, sociaal, nog meer van elkaar. Een eerste Spontane hulp bij een ongeluk willen wij niet zijn, we rijden even door, en laten de andere luidkeelS, smekend roepen, dan pas keren we, als weldoeners, theatraal terug op onze schreden. Wie het spel van dankbare en hulpeloze niet goed spelen kan, is verloren. Door z6 aanstellerig liefdevol te doen, maken we de maatschappij tot een breed toneel, waarop het wemelt van _ . coinedlanten. Wij knikken én lachen allen vriendelijk en onderdanig-beleefd tegen elkaar, omdat het „nodig" is in dit diplomatieke, dagelijkse spel. In het geheim van ons hart echter springen zo nu en dan gedachten omhoog, die wij om hun grofheid niet onder woorden willen brengen. Het is nodig dat ieder voor zich eens onderzoéke in hoever hij de nood van anderen uitbuit om zich zelf op te richten en daardoor vele medemensen het Masker van onoprechtheid op het gelast drukt. A. WOUTERS --- or honderd jaren J Uit de wentsche Courant van 12 Mei 1855 RIJS, 7 Mei — Heden is voor het an Assises behandeld de Zaak van nl, die onlangs een aanslag op het des Keizers heeft gepleegd. Het at dat hij is geboren in den Kerkestaat, oud 28 jaren en schoenmaan beroep. Volgens aangaande hein ingene berigten uit Rome zou hij ns moord tot 12-jarige geleistraf veroordeeld en in 1849 van twee lstichtingen zijn beschuldigd get. Na den afloop van het getuigen)or hield de procureur-generaal de iuldiging wegens den aanslag op het des Keizers tegen hem vol, en te de zwaarste straf, om aan de afwelijke demagogen tot een afschrik snd voorbeeld te strekken. Wij in dien eisch gegrond en hopen niet, erie kwalijk geplaatste edelmoedigdien eisch ten gunste van den boost zal wijzigen. Maar het doet ons dat de procureur-generaal bij de ructie van Zijne eisch, zich Zoo door heeft laten vervoeren, dat hem het 'lin voor den mond stond. Een zoo :dreven, niet de waardigheid van een beambte strijdig driftsbetoon fl onze oogen, hoogst ongepast, gij I,›Penbare instructie eener regtszaak °mal van eene regtszaak van zoo !tigen en gewigtigen aard. SIZZ, 8 Mei — Zaturdag JA. werden vier voltrokken, bij {e gelegenheid eene vier en tachtig 'ige Vrouw nog zoo vroolijk sprong zong, dat zij meenige jonge meid 1-iitanide; de oude vrouw, welke °"e een honderdtal moeder en "moeder is, beschaamt ook nog vele rt mensen in het verdienen van haar , brood, daar zij het Zichzelve door arbeid in ruime mate ver-Lft, terwijl hier velen van 30, 40 en jaren zijn, die immers de helpende d der armverzorgers menen nodig te bek --- Honderd jaar geleden Bornse pastoor ging niet in cassatie '‘,./ I+ 111 ....... -- fnhebben de ondagscotirant" van 7 Mei wij een artikel opgenomen „1"-pitn.., l'échtazaak contra de paatoor '' "--'-"e J. F. Warnink die zich hohrtnjtawroenoileleden voor de rechtbank te Juli ism einn had terzake dat hij zich d bij een priestergewaad vertoond begrafenis, Welke plechtig id van dkze op enbare weg zichtbaar L. Door 4:1 rechtbank te Almelo werd pastoor pan verdere rechtavervolig ontslagen, maar het „provinciaal iregtahof in Overijssel' verklaarde t Z.E. in Wien strijd met de wét had ge-De pastoor ging in casaatié hij e Raad ) de der Nederlanden; maar trok ,er dit cassktie-beroep in• --- Boortoren van de N.A.M. bij Rossum IINUIEIO~Pl"""e~~uormm DE NEDERLANDSE AARDOLIEMAATSCHAPPLI VERRICHT MOMENTEEL NABIL ROSSIIM EEN BORING, IN VERBAND MET DE AANWEZIGHEID VAN A,4RDGAS. --- Vijlde Zondag na Pasen Hoewel de hemelvaart van Christus nabij is, geelt de Kerk zich niet over aan sombere gedachten. In de antiloon bij het Magr, uf kat klinkt het „Vraagt en gij zult verkrijgen", opdat uw vreugde volkomen zij. De Vader zelf bemint u, omdat gij Mij liefhebt en in Mij ge. looft". En in de Introïtus roept de Kerk uit: „Laat de vreugderop weerklinken, dat allen die horen. Alleluja. Verkondigt het tot aan de grenzen der aarde, verlost heelt de Heer Zijn volk". In het gebed vraagt de Kerk dat wij begrijpen wat het wil zeggen Christen te zijn en dat wij daarnaar handelen. De Apostel Jacobus leert ons ook in het epistel dat we het woord van God niet alleen moeten aanhoren, maar ook moeten onderhouden, dat wil zeggen: Onze tong beteugelen, barmhartige naastenliefde beoefenen en ons onbevlekt van de wereld bewaren. Hetgeen niet altijd eenvoudig is, nu de mensheid zich omringd weet van een menigte op zichzelf goede en praetische dingen die het leven veraangenamen, maar die ook zo gauw aanleiding kunnen worden tot een te diep er op ingaan, zich te veel er mede bezig houden, voor zover deze dingen er al niet toe medewerken, dot het. Ons moeilijker wordt niet te werelds te worden en de strijd om de besmetting van de wereld van ons te houden, daardoor wordt verzwaard. • Ook in het evangelie wordt er ons weer op gewezen en wel door Christus zelf, dat ons gebed in Zijn Nadm gehoor vindt. In de secreta klinkt de bede „dat wij door de eucharistische viering mogen gaan tot de he►nelse heerlijkheid". Deze week worden ook de Kruisdagen gevierd. de dagen waarop in het bijzonder wordt gebeden voor de vruchten der aarde. In sommige streken van ons vaderland en zelfs in een enkele parochie van Twente, wordt rondom deze tijd een bidprocessie door de velden gehouden. --- Pasteur stierf katholiek, maar praktizeerde niet HIJ „raf zich uit • • 7 • voor spiritualist II Hoe wonderlijk het ook moge klinken na al wat men er ons steeds Over verteld heeft, van één ding kunnen we zeker rijn, want de verklaringen van tijdgenoten en familieleden van Pasteur zijn hiervoor te duidelijk; Pasteur was niet alleen niet praktiserend maar zelfs niet eens katholiek. Daar is op do eerste plaats het getuigenis van de eigen schoonzoon van Pasteur, de heer Rent Vallery-Radot, die in dit opzicht de algemene opinie van de integrale katholiciteit van zijn schoonvader bestrijdt in zijnVie de Pasteur" en waarin hij duidelijk omschrijft, dat zijn schoonvader niet katholiek maar spiritualist was. Dit wordt nog eens ten overvloede onderlijnd door de kleinzoon van Pasteur professor Pastoor Vallery-Radot, In een brief aan de heer Dupuy van 4 April 1939: „Mijn vader en ook mijn moeder (schoonzoon en dochter van Pasteur, red.) hebben er altijd uitdrukkelijk op gewezen dat Pasteur geen praktizerend katholiek was. Als u het boek „Vie de Pasteur" aandachtig leest ziet u Zelf dat mijn vader hier spreekt van het spiritualisme en niet van hot katholicisme van Pasteur. Even duidelijk als de bewijzen van zijn spiritualisme zijn ook de getuigenissen van zijn bekering op zijn sterfbed. Zijn dochter, mevr. Vallery-Radot, die evenals haar moeder zeer vroom katholiek Was en van een meer dan gewone geestescultuur, had als geestelijk leidsman de E. Pater Boulanger O.P. Mevrouw Pasteur koos deze kloosterling ult om te proberen haar echtgenoot op de dood voor te bereiden. -Dit wordt ons overigens nog eens ten overvloede bevestigd door de g. P. M. D. Constant O.P. die In enkele sobere woorden formeel verklaart, dat Pasteur de Tweede Paasdag 15 April 1895 de H. Communie ontving uit de handen van Pater Boulanger en zes maanden later, de 28 Sept. 1895, stierf na voorzien te zijn van de H.H. Sacramenten der Stervenden. Het Is overigens te zeer bekend om het hier te verzwijgen dat de famille van Pasteur na zijn dood de z.g. eer afwees om Pasteur te laten begraven in het eregraf van het Heidense Pantheon to Parijs en de voorkeur gaf aan de ka.- nelerypie van het Instituut Pasteur waar elk jaar op 27 Dec. een H, Mia wordt gelezen op de geboortedag Van de grondlegger van dit Instituut. PASTEUR WAS SPIRITUALIST EN GEEN KATHOLIEK De. grootste, allerwaarachijniijkat ook de enige oorzaak van de mystificatie omtrent de geloofsovertuiging van Pasteur, was, dat hij spiritualist, geen katholiek was. Wie enigszins op de hoogte is met de geschiedenis van de Franse geestelijke stromingen in het midden en 't einde der vorige eeuw, weet dat het spiritualisme een der vele filosofische stelsels is waarmee de antikerkelijke politiek in die tijd werd omhuld en gevoed. Het spiritualisme aanvaardt wel een persoonlijke God maar geen Goddelijke cultus. In God aanvaardt het gewoonlijk de Schepper en de instandhouder van het heelal. Zijn wezenlijk karakter is de Goedheid, die Hij aan anderen mededeelt. Evenzeer als het systeem het bestaan • van God aanvaardt, zo neemt het ook de onsterfelijkheid van de ziel, haar vrijheid en haar verantwoordelijkheid voor deze vrijheid aan. Dat Pasteur spiritualist was, is niet twijfelachtig. Pasteur geloofde vast aan God en aan de onsterfelijkheid van de ziel en was sterk gekant tegen de materialisten, die het tegendeel beweerden en de onsterfelijkheid der ziel ontkenden. ZIJN DENKWIJZE Een oplettend en aandachtig lezer van zijn woorden, kan zich omtrent de werkelijk denkwijze van Pasteur niet vergissen. In zijn rede, bij gelegenheid van een jaarlijkse prijsuitdeling in het College van Arbois op 8 Aug. 1874 laat hij niet de minste twijfel over het feit dat hij elk dogmatisch geloof verwerpt. Hierin keert hij zich tegelijkertijd zowel tegen het materialisme, rationalisme en katholicisme: „lemand die gelooft kent niets en wil niets kennen, hij gelooft aan een bovennatuurlijk woord: maar dat is onverenigbaar met de menselijke rede, zegt gij, gij hebt gelijk: maar meer onverenigbaar met de menselijke rede Is het to geloven aan de macht van hot verstand over do problemen van de oorsprong en het einde der dingen. Daarbij het verstand is niet alles, daar is ook nog het sentiment, het gevoel: wanneer een geliefd wezen door de dood van u wordt weggerukt. Voelt go dan niet in uw binnenste lets dat u zegt, dat de ziel onsterfelijk moet zijn? Het is een belediging aan het hart van de mens te zeggen met de materialisten: Met de dood is alles afgelopen". PATER JOH. PIEPER Pastoor te Roette Isère (Fr.), ---