Lezing van dr. P. H. Roessingh, Lid der Tweede Kamer, gehouden te Borger, op Donderdag 28 Jan. 1904. In een diuk bezochte vergadering van het Nut trad heden de bovengenoemde op met een lezing over .verzekering tegen de geldelijke gevolgen van invaliditeit en ouderdom". In korte trekken volgt hier wat de spreker daaromtrent mededeelde. De vraag, die in enkele landen, o.a. in Duitschland en Denemarken, reeds beantwoord is: hoe te voorzien in de geldelijke gevolgen van ouderdom en invaliditeit bij duizenden, die na een werkzaam leven dreigen tot armoede te vervallen? wacht in ons land nog eene oplossing. Kerkelijke en burgerlijke instellingen voor armenverzorging mogen met prijzenswaardigen ijver doen wat zij kunnen, toch reikt hun vermogen niet ver genoeg om daarin te voorzien, 't Is een groot zedelijk en stoffelijk nadeel voor de samenleving, dat een zeer talrijke schare, met de vrees voor een onverzorgden ouden dag en voor ondergang van het gezin bij invaliditeit, leeft als met het zwaard boven 't hoofd. Middelen die men aanwijst om daarin te voorzien, oprichting van spaarbanken, particuliere vereenigingen van voorzorg enz., kunnen slechts weinigen baten. Het zich krachtig ontwikkelend gemeenschapsgevoel deed de vraag naar een algemeens voorziening opkomen en zonder medewerking van den Staat kan daaraan niet worden voldaan. De verzekeringswetenschap wees den weg aan waarlangs men kon komen om bij verplichte verzekering, door een niet bezwarende premie, een zeker bedrag op een vastgestelden leeftijd te verkrijgen. De Regeering van 1891 plaatste op haar program zulk een regeling, die veel onderzoek noodig maakte, voor te bereiden. Later werd eene staatscommissie ingesteld, om na onderzoek, zoo mogelijk, voorstellen bij de Regeering in te dienen. Doch deze commissie, hoeveel degelijken arbeid zij ook verrichtte, kwam niet tot een resultaat. Een zeer kleine meerderheid oordeelde dat het bedrag, dat in de eerste 50 jaren als bijdrage uit 's Rijks kas zoude noodig zijn, n.1. 8 a 9 millioen gulden jaarlijks, te zwaar zou drukken. De Liberale Unie, die, dadelijk na het bekend worden van het rapport der commissie, een onderzoek naar de mogelijkheid van eene verzekering instelde, kwam, door eenige wijzigingen te brengen in de berekeningen van de Staatscommissie, tot het resultaat, dat de zaak met een Rijksbijdrage van 5 a 6 millioen gevonden kon worden. In beide gevallen was het Duitsche stelsel, dat reeds sedert 1889 in werking was, gevolgd. Minister Lely oordeelde ook zich niet te moeten nederleggen bij het negatief resultaat van de Staatscommissie en kwam met een voorloopig ontwerp, waarbij bepaald werd, dat verzekeringsplichtig zouden zijn, niet alleen loontrekkende werklieden, zooals in Duitschland, maar allen die een inkomen haddeu beneden f 1200, terwijl vrijwillige toetreding voor sommigen mogelijk kon worden gemaakt. Hij verdeelde de verzekerden in 5 klassen, naar gelang van het inkomen, en wel de laagste meteen inkomen tot f 240, en de verdere klassen tot f 450, f700, f 950 en f 1200. De weekpremie zou bedragen van 20 ets. voor de laagste klasse (de Staatscommissie stelde 15 6 ) tot 48 ets. in de hoogste, te betalen door den werkgever, die de helft van het loon kon aftrekken. De pensioenen zouden bedragen in de verschillende klassen: f 111.25, f13350, f178, f222.50 en f 267. De premie moest betaald worden na het afgeloopen 16e jaar van leeftijd tot het 653te. De bijdrage van den Staat zoude in het overgangstijdperk pl.m. 2 millioen 's jaars bedragen. Het ontwerp was nog in onderzoek bij de Kamers van Arbeid, toen de Minister in 1901, tengevolge van de verkiezingen, aftrad. De tegenwoordige Regeering gaf in de troonrede van 1901 uitzicht op eene verplichte verzekering tegen ouderdom en invaliditeit. Tot nu toe kwam geen ontwerp in en onlangs deelde de Minister Kuyper mede, dat er veel tijd noodig was geweest voor het onderzoek van het ontwerp -Lely, dat hij getracht had een verbeterd stelsel te vinden en dat nu twee ontwerpen in bewerking waren, waaruit hij later een keuze zoude doen. Hij hoopte dat het nog in 1905 zoude kunnen behandeld worden. Welk stelsel dat zijn zal is dus niet bekend. In hoofdzaak treden bij het opbouwen van een stelsel twee hoofdbeginselen op den voorgrond. Het eene, in Duitschland en ook in het ontwerp Lely gebruikt, heeft tot grondslag de verzekeringsleer met premiebetaling, afhankelijk van het inkomen, en het daaruit vloeiend pensioen. Er bestaat dan een verband tusschen die drie factoren. Het tweede is de Staatskas te belasten met alle uitkeeringen zonder premiebetaling. Ofschoon zulk een uitkeering door sommigen ook pensioen genoemd wordt, is zij toch, naar haren aard, geheel iets anders en het geeft verwarring van denkbeelden haar zoo te noemen. Sedert 1891 is zulk een stelsel in Denemarken in werking. Aan daaraan behoefte hebbende ouden van dagen wordt het recht toegekend op 60jarigen leeftijd bij een daartoe benoemde gemeente-commissie aan te kloppen om eene uitkeering. Een vast bedrag wordt niet voorgeschreven, maar dit afhankelijk gesteld van de behoefte. Op het zedelijk gedrag van den aanvrager moeten geen aanmerkingen zijn en dit wordt door de commissie beoordeeld. Ook wordt de aanvrager, die in de laatste 5 jaren door eenig armbestuur is bedeeld geworden, afgewezen. Gemeente en Rijk, dus niet de Staat alleen, betalen ieder voor de helft. Oorspronkelijk was het maximum, waartoe het geheel der uitkeeringen van den Staat mocht klimmen, beaald op l'/ 3 millioen gulden. Toen het bleek, at door die wet de finantiën van tal van gemeenten in de war geraakten, moest de Staatsbijdrage verhoogd worden en klom deze in 1901 tot ruim 3 millioen gulden. Groote bezwaren rijzen er tegen dit stelsel. Eerst al, dat de verzorging tegen invaliditeit niet opgenomen is. Dan het onbillijke, dat iemand, die 5 jaren geleden, wegens ziekte bijv., is bedeeld, uitgesloten is. En bovenal de keuring van de moraliteit in die behoefte door een gemeente-commissie, terwijl finantiëel tal van gemeenten, waar de behoefte het grootst kan zijn en weinig bemiddelde menschen wonen, zooals hier in Drenthe bijv. in gemeenten met groote veenen, er onmogelijk aan knnnen voldoen en de wet niet kunnen uitvoeren. Toch wordt voor de invoering van het Deensche stelsel in ons land krachtig propaganda gemaakt door den bond: .Staatspensioen voor iedereen." Deze bond beroept zich telkens op Denemarken, echter met dit onderscheid, dat men hier wil Staatspensioen en dus de gemeenten er buiten schijnt te willen laten, en dan dit wil voor iederéén, niet voor hen die daaraan behoefte hebben, maar voor arm en rijk, man en vrouw, reeds door het rijk gepensioneerd of niet. Tevens zal het pensioen, of de uitkeering, voor allen gelijk zijn. Er wordt dus niet gevraagd naar inkomen of loonstandaard, naar meerdere of mindere behoefte. Voor iederéén gelijk. Hoe groot dat bedrag zal zijn, schijnt bij den bond zei ven niet vast te staan. Soms wordt gesproken van f 1 per dag, dan van f 4 per week, ook van f 150 's jaars. Dat maakt echter een zeer groot verschil. Er zijn thans in ons land ruim 317.000 65jarigen en daar boven. Nu is er in 't eerste geval pl.m. f 115 millioen 's jaars noodig, in het tweede 63 1 /, millioen en in het derde 47 1 /, millioen gulden. Deze moeten natuurlijk uit belastingen gevonden worden, die in hoofdzaak moeten genomen worden bij den overgrootan middenstand, die noch rijk, noch arm is. Nu zou het zeker zeer wenschelijk zijn, dat de bond zich meer precies uitsprak voor hoever men het Deensche stelsel volgen wil. Want daarover blijkt men het onderling zelfs lang niet eens te zijn. In het laatst uitgekomen nommer van het bondsblad schrijft het lid van 't hoofdbestuur, de heer Vis, o.a. dat de Deensche wet vrijwel in den geest van den bond is, terwijl de door het hoofdbestuur aangewezen propagandist in Drenthe op verschillende plaatsen zeide, dat het Deensche stelsel een verkapte bedeeling is — en dat bedeeling demoraliseerend werkt. In dit geval toch zou het Deensche stelsel zeer verwerpelijk zijn. Maar dan zou ook een staatspensioen voor iedereen zeer verwerpelijk zijn; want is zulk een pensioen in Denemarken een verkapte bedeeling voor den werkman die er behoefte aan heeft, dan blijft dit uit zijnen aard hetzelfde voor niet-werklieden en voor allen die er zelfs geen behoefte aan hebben. Het was dus wel wenschelijk, dat men het in den bond daaromtrent eens werd, dan wist men beter wat men aan den bond had. Dit wenBchen blijkbaar ook vele leden van den bond, immers de afdeeling Kolhorn stelde op een algemeene vergadering vo jaar oud, goedgekeurd overeenkomstig dë Bepalingen der Wet op dePaardenf. 1901 en ingeschreven in het D. P. S., zal plaats hebben op Vrydag 26 Februari a.s., des morgens 9 uur, bij 't Hötel NANNINGA te Assen. Uitgeloofd worden aan premies: f 10OO, waarvan 2 premies ieder van f 500 en 3 ieder van ff 200. Uitbetaling na 1 Januari 1905, onder voor waarde, dat de Hengsten gedurende den dektijd 1904 in Drenthe ter dekking staan tegen een dekgeld, dat voor Stamboekmerries niet boven f 17.50 en voor niet Stamboekmerries niet boven f 20 mag worden gesteld, en hij een lager dekgeld in ieder geval voor Stamboekmerries f 1 lager moet zijn dan voor niet Stamboekmerries. Aangifte van reeds goedgekeurde Hengsten vóór ÏO Februari a.s., van de nog te keuren Hengsten op 25 Februari a.s. te Assen (den dag der verdichte Rijkskeuring) bij E. R. TONCKENS te r ester velde (gem. Norg>. N.B. Tevens zullen dan worden uitbetaald de premies van de vorige Premiekeuring. pli W --- Advertentie Bruning & Muhren, AMSTERDAM. Linnenfabriek te Veldhoven. WITGOED tot de fijnste soorten. Goedkoope prijzen. Zakdoeken . . vanaf 5 ets. p. stuk. Handdoeken . „ f 3.— „ doz. Servetten . . „ 2.75 „ „ Beddelakens . „ -1.35 „ stuk. Sloopen . „ - 0.55 „ „ Stalen, ook door alle depots, franco. Gevestigd te Hoogeveen: R NIJHOFF, Rijksveearts. Te spreken: Hotel THOMAS. ,,'t Neusje van den Zalm" op het gebied van Literatuur kan men noemen de uitgaven der Letterlievende Vereeniging Gev. te HAARLEM „VAN ONZEN ~ TIJD". =Pieter-Kiesstr.l4r. Jaarlijks ontvangen de leden tegen eene contributie van f5.—, of fl.25 per kwartaal, 20 boekdeelen, net uitgevoerd, in eigendom. De inhoud der deeltjes is geheel neutraal; voor elkeen geschikt en zonder preutschheid, maar met alle zorg gekozen. De degelijkheid er van staat op den voorgrond. De meeste boeken met portret en levensschets van den schrijver. — Uit de werken van de volgende auteurs wordt eene keuze gedaan. Björnstjerne Björnson, P. D. Boboeykin, Brei Harte, Alphonse Daddet, Dostojewski, Erckman—Chatrian, Octave Feuillet, Max. Gorky, A. Hedenstjerna, VictorHdgo, Alex. Kielland, R. Kifling, Korolenko, Pierre Loti, Mark Twain, John Paulsen, Potapenko, P. Rosegger, Sienkiewicz, A. P. Tschechow, Rich. Voss, Von WiLnENBRUCH enz. _ Behalve deze vertaalde, zullen ook oorspronkelijke en populair-wetenschappelijke werken in de jaarl. reeks worden opgenomen. De oorspronkelijke zullen verkregen worden door het uitschrijven van prijzen voor LITERAIRE WEDSTRIJDEN ten bedrage van f 750.-. Deze bloemlezing van 20 werken der beste schrijvers voor slechts f 5.—, of f 1.25 p. kwart.! Leden worden steeds en uit alle plaatsen des lands aangenomen. Vraag Reglement en persbeoordeelingen aan het Bureau der Vereeniging. Ontvangen: Littooii's Chocolade en Framtaei Caramcls, zeer aanbevolen voor Fietsrijders. Firma Gebr. J, 4 H, OOSTERVEEN Nzn., Marktst. 7, Hofleverancier. Nationale Credietbank, gevestigd te ARNHEM. De 4 pCt. Obllgatlën zijn in stukken van ff ÏOOO. f 500 en f ÏOO tot den koers vaa 99 3 /i pCt. verkrijgbaar bij E. A. SniDT. Men eische op ieder Kleedingstuk der Katoor Wollen Ondergoederen onderstaamd stempel FRIEZENVEEN) Vraagt zichtzendiDgen bij !A. VAN DER LAAN, Dames- en Heeren-Modeartikelen. Eenig adres voor Assen. Steenen Pijpen voor Riolen, Waterleidingen, Roterffa» brieken in alla afmetingen vojrradig bij *»1M k SLOIS, is». Smederij te koop in een flink Dorp, met veel Cliëntèle, tegen zeer billijke voorwaarden. Aanvaarding liefst direct of later. Te bevragen onder No.