Wetenswaardigheden. Wegener's hypothese omtrent 't ontstaan van de maan. — De maanbergen als meteoorkraters. — Heeft de aarde een ring bezeten, als thans de planeet Saturnus ? — Van gloeienden nevel tot meteoorring en van meteoorring tot planeet. — Waarom slechts èèn meteoorkrater op aarde ? — De verdeeling der stof naar het soortelijk gewicht in ons zonnestelsel. De vlucht van 's menschen geest. De zeer eigenaardige cirkelronde bergformaties, die men door een kijker waarneemt op het oppervlak van onze maan, zijn voor den Duitschen hoogleeraar prof. Alfred Wegener het uitgangspunt geweest voor een theorie omtrent het ontstaan van ons geheele planetenstelsel. Het feit, dat men door het krachtig werpen van kleine hoeveelheden cementpoeder op een oppervlak van soortgelijk poeder verheffingen in het klein krijgt, waarvan de afmetingsverhoudingen zeer nauwkeurig overeenstemmen met die der maanbergen, bracht hem tot de conclusie, dat die maanbergen ook ontstaan moeten zijn door het neervallen op de maan van groote zwermen kleine lichamen. Nu wijst hij er op, dat in het verband zijner geheele beschouwing de cirkelronde vorm der bergen op de maan er op zou wijzen, dat die zwermen altijd nagenoeg loodrecht het maanoppervlak hebben getroffen. Dat wil zeggen, dat het zwermen zouden zijn geweest van lichamen, die niet met willekeurige richtingen uit de wereldruimte kwamen, maar lichamen, die zich met ongeveer gelijke snelheid ais de maan is dezelfde baan om de zon en om de aarde bewogen en alleen door aantrekkingskracht van de maan op deze neerstortten. Wegener betrekt in zijn theorie ook het ontstaan dèr groote, meer vlakke inzinkingen in den maanbodem, die wij al met 't bloote ook als vlekken op de maan waarnemen en die „zeeën' worden genoemd. Ook deze zijn door gebergten omringd en zij worden hier beschouwd als gevormd door het neerkomen van buitengewoon omvangrijke meteoorzwermen, met zooveel kracht, dat een reusachtige vlakke kom ontstond zonder centrale verheffing (die in kleinere formaties op de maan wel meer voorkomt). Die zeeën nu vormen een min of meer samenhangenden gordel, midden over de maan, ruwweg langs den equator van dat hemellichaam en dus liggende in het vlak ongeveer, waarin de maan zich beweegt in haar baan om zon en aarde. Al deze eigenaardigheden passen in de onderstelling ; dat de massa's van meteoren, die aan de maan haar uiterlijk zouden hebben gegeven, in een vroegere periode van het zonnestelsel een meer of minder scherp begrensden ring hebben gevormd, die zich langs de geheele baan der maan uitstrekte. De totale stofmassa van dien ring is dan geleidelijk op de maan neergestort te denken, waarbij deze zelf in omvang moet zijn toegenomen. Dan ligt het voor de hand, dat de grootste massa's in het equatorvlak öp de maan zijn neergekomen en dat al de neerstortingen loodrecht op de maan neerkwamen. Zoo bekeken, dan kan men zich ook denken, dat oorspronkelijk alle stof, die nu de maan vormt, verdeeld is geweest over den meteoorring en dat dus de maan geheel is ontstaan als een verdichting in dien ring. Dat kan een ring zijn geweest,, die de aarde omgaf, evenals thans nog de planeet Saturnus is omgeven door een ring, waarvan berekening ons heeft geleerd, dat ook die moet bestaan uit een massa afzonderlijke, kleine vaste lichaampjes. Het feit, da* in onze huidige planetënwereld die wonderlijke ring van Saturnus bestaat, geeft ook weer eenig houvast aan de hypothesen van prof. Wegenre. Daaruit weten we toch, dat zoo iets kan voorkomen. Overigens weten we, dat de ring van Saturnus geledingen vertoont en bestaat uit eenige, elkaar omgevende ringen met scheidingen er tusschen. Men mag zich afvragen,' of ook in dien Hng te eeniger tijd verdichtingen zullen ontstaan en of hij zich dan zal oplossen in een nieuwe Saturnusmaan, of wel in twee of drie manen, die wegens hun onderlinge nabijheid misschien zelf nog weer om elkaar heen zullen wentelen ? En omgekeerd kan men zich de vraag stellen, of de meteoorring, waaruit Wegener zich onze maan gevormd denkt, in plaats van een ring om de aarde te zijn geweest,, wellicht is geweest, één van twee om elkaar heen liggende ringen, die om de zon liepen, waarvan dan de eene zich verdichte tot de maan en de andere tot onze aarde Naarmate Wegener zijn hypothese uitwerkt tot meer algemeene onderstellingen omtrent de wording van het geheele zonnestelsel, komt men natuurlijk al verder en verder van de enkele waarnemingsfeiten, waarvan oorspronkelijk werd uitgegaan. Wij komen steeds meer op speculatief terrein. Als al de planeten en manen van het zonnestelsel, ook onze aarde, uit meteoorringen zijn ontstaan, hoe — in de eerste plaats — komt het dan, dat het eigenaardige uiterlijk van het maanoppervlak, tot welks verklaring de theorie juist werd opgesteld, niet een parallel vindt in de oppervlakte-formatie van de aarde en van de planeet Mars? Want die zien er inderdaad geheel anders uit. Dat laat zich aldus denken, dat de grootere lichamen, toen de laatste meteoormassas daarop zijn neergestort, nog veel hoogere temperatuur bezaten dan de kleinere maan. De grootere aarde was nog gloeiend-vloeibaar en zoo zijn op haar pas later ontstaan vast oppervlak niet soortgelijke sporen te zien als op de maan. De meteoorneerstorting was al afgeloopen toen de aarde vast werd. Op aarde is slechts één enkele echte „meteoorkrater" bekend, n.1. in Arizona, waar inderdaad ook een soort „maangebergte' is gevormd. Eén aanwijzing is er, dat de maan bepaald uit een om de aarde gelegen meteoorring zou zijn gevormd. Die aanwijzing is gelegen in het soortelijk gewicht der maanmassa, dat slechts drie vijfde is van dat der aarde, en overeenko. mende met 't soortelijk.gewicht der gesteenten aan het oppervlak der aarde, welks binnenste het hoogere soortelijk gewicht moet hebben van ijzer. Men moet toch aannemen, dat als de maan ontstond uit een om de aarde gelegen meteoorring, deze ring bestond uit lichtere stoffen dan de kern der aarde zelf. Iets geheel overeenkomstigs geldt voor het planetensamenstel als geheel. Het soortelijk gewicht der dichtst bij de zon gelegen planeten Mercurius, Venus, Aarde, Mars is veel hooger dan dat der verdere buitenplaneten. Zijn al de planeten ontstaan uit meteoorringen, die zelf wellicht verdichtingsproducten waren van één grooten, gloeienden nevel, waarvan de zon de kern is, dan laat zich ook weer goed hooren, dat het soortelijk gewicht afnam naar de buitengrenzen van het stelsel. De geaardheid der planeten tot en met Mars, en die van Jupiter, Saturnus, Uranus en Neptunes is zóó verschillend, dat zij geacht kunnen worden, twee van elkaar gescheiden planetenringen gevormd te hebben. De wonderlijke verzameling van hon derden kleine planeetjes tuschen Mars en Jupiter is dan de uitlooper van den eersten ring. De tweede loopt van Jupiter tot buiten de baan van Neptunus, waar men het bestaan van een tweede verzameling van z.g. kleine planeten zou mogen veronderstellen. Het is steeds boeiend, de vlucht te volgen van den menschelijken geest, die aldus tracht, uit de bekende waarnemingsfeiten op te stijgen tot hetgeen in de verten van den tijd, toen processen van wereldwording "voor ons zonnestelsel nog gaand waren, of in de verten der ruimte, voor ons verborgen ligt. Uit het schijnbaar kinderlijk spel van den geleerde, die lepeltjes cementpoeder op een bord werpt, ontspruit een vergezicht voor onzen geest tot voorbij de sterren. ...Als we daarbi; maar niet vergeten, dat we den vasten bodem inderdaad verlaten hebben I --- Meer Concentratie in de bezuiniging-actie. De wensch tot bezuiniging op Staats- en gemeentelijke uitgaven is er al lang en als alle ingezonden stukken in de bladen, waardoor op onnoodige uitgaven wordt gewezen en op bezuiniging wordt aangedrongen, eens verzameld werden, dan zou dat, ook zonder dat een verslag van particuliere gesprekken of de gedeelten van redevoeringen van Kamerleden er aan werden toegevoegd, een boekdeel vormen, waarvan wij den omvang liefst maar niet schatten. Nu komen de woonden van Kamerleden wel tot de Regeeiing; van de ingezonden stukken is dat onzeker en daar zij van één persoon afkomstig zijn, bestaat er kans, dat er niet veel aandacht aan wordt geschonken; en van die particuliere gesprekken en klaagliederen verneemtr de Regeering niets. Meer afdoende zou het zijn, als de klachten en we^en op één bureau werden samengebracht, daar werden onderzocht en, als zij doeltreffend werden bevonden, door de bemiddeling van een wijdvertakt lichaam ter kennis van de Regeering of van de Staten-Generaal werden gebracht. Daar kon althans geen onbekendheid en onkundigheid worde» voorgewend en de kans, dat de wenken betracht en de klachten verhoord werden, zou er groote r door worden. Eert officieel lichaam als de bezuiniginp-scommissie zou de verzamelaar kunnen zijn; maar ook een ander lichaam, dat over het geheele land leden heeft, zou daarvoor in aanmerking kunnen komen. De belangstellende burger, die met weerzin moet meebetalen aan uitga die totaal, of tot het bedrag, dat er voor gevraagd wordt, onnoodig zijn, merkt soms heel wat op, dat voor de binnen de muren van een Departement opgesloten he&ren verborgen blijft; en mag men alles gelooven, wat er in 't opanbaar wordt gezegd, dan gloeien de Ministers, dc Kamerleden, de Rekenkamer, de Bezuinigingscommissie voor inperking van uitgaven. Ongetwijfeld zouden de leden van de door dan heer de Kanter c.s. voorgestelde controlecommissie uit de Tweede Kamer, als die er mocht komen, met dank de wenken ontvangen, die haar bereikten. Welnu, zoo'n vergaarbak van klachten eri wenken bestaat reeds-. De Nederlandsche Maatschappij voor Nijverheid en Handel heeft een bezuinigings-commissie ingesteld. Secretaris er van is de heer W. B. Reijnen, adres: Paviljoen te Haarlem. Die commissiè werkt in contact met de Regeering. Zij onderzoekt alle wenken en aanwijzingen, die haar bereiken, onverschillig van wien of van waar zij komen. Zij staat geheel buiten de politiek en -oordeelt dus zonder het partijbelang te dienen of er haar meening naar te richten. Ontvangt zij wenken, die behartiging verdienen, dan maakt zij er werk van ter plaatse waar succes is te verwachten. Wie dus wat opmerkt of een denkbeeld van bezuiniging heeft gevonden doet verstandig, hetgeen hij te zeggen heeft, aan het boven aangeduide adres te richten. Hij zal, als het wat goeds is meer kans op succes hebben, dan wanneer hij met zijn buurman wat pruttelt of, a! of niet onderzoekend, het in de krant zet. Elk nummer van het Tijdschrift der Nederl. Maatschappij voor Nijverheid en Handel bevat een vel, waarop uitknipsels uit allerlei bladen zijn afgedrukt. Het nummer van Maart heeft verder eenige bladzijden over bezuinigingsmaatregelen en opdrijving van uitgaven. Wij meenen goed te doen de aandacht van belanghebbenden en belangstellenden op de bedoelde Centrale Commissie en haar werk te vestigen. --- BUITENLAND. DE POLITIEKE LEVENSMOEDE. Clement Vautel, de geestige schrijver van „Mou film", die eiken dag in het „Journal verschijnt, drijft den spot met de wijze waarop de Fransche regeering de conferentia van Genua behandelt. Om twee uur in den ochtend houdt hij op de Pont dea Arts een man tegen, die over de brugleuning stapt om in het water te springen. Als de man antwoordt ; „Laat mij in Godsnaam begaan", vraagt de schrijver, wat hij er toch in ziet om in „dit koude en zwarte water te springen' „Rust en vergetelheid", luidt het antwoord. De adspirant-drenkeling is moede, steeds weer te liooren spreken over den wederopbouw van Europa, te lezen van al de diplomatieke conferenties. Geen krant vonwt. hij open of hij leest er : „Zullen wij naar Genua gaan ? Moeten wij te Genua blijven? Wat zal Genua opleveren ? Kunnen wij vertrouwen hebben in Genua ? Moeten wij Genua wantrouwen ? Genua Genua.... Genua, en niets anders dan Genua. Clementel Vautel heeft den levensmoede toen maar niet langer tegengehouden.... EEN VLIEGONGELUK IN CHINA. Volgens de ,.TeL" ia bij Shanghai een der groote Handley Page-maGhines, die twee jaar geleden door de Ohineesehe regering werden aangekocht, naar beneden gestort. De Chineesche bestuurder en alle 17 inzittende Chineezen werden gedood. EEN ERNSTIGE SCHEEPSBRAND. Op het stoomschip „Pfalz", dat In de Hamburger haven ligt. heeft èen ernstige brand gewoed, waarvan de oorzaak nog niet bekend is. De brandweer kon het vuur niet meester worden, zoodat het echip tot zinken moest worden gebracht. DE „LEVIATHAN." Het groote stoomschip „Leviathan", dat nu al drie jaar lang ongebruikt ligt aan do steigers van den Norddeutschen. Lloyd te NewYork. zal, naar de „Daily Telegraph" verneemt, Zondag op eigen stoom naar Newport News varen en daar opgekalefaterd worden voor den transatlantischen passagiersdienst. Men verwacht, dat het schip binnen een jaar op de meest luxueuze wijze voor den dag zal komen; het zal dar» omgedoopt worden in „Abraham Lincoln" en kunnen dienst doen voor het toeristenverkeer in hot voorjaar van 1923. Ook de vroegere Duitsche booten „Kaiser Wilhelm II", „Kronprihzessin Cecilie" enz. zullen onder nieuwe namen, als „Warren Harding", „Woodrow Wilson" e. d., weer in dc vaart worden 'gebracht. HET IJDELHEIDSLEVEN. Op 'hoeveel toiletten mag- een jongi en modieus gravinnetje aanspraak maken om haar stand op te houden, in de wereld, die wel eens genoemd is de wereld waarin men zich verveelt ? Deze vraag heeft een Bngelsche rechter te beantwoorden, die uitspraak moet doen. in een rechtsgeding over de vordering van een modezaak tegen den Earl of Cafhcart. De graaf is onlangs van zijn vrouw gescheiden en de medefirma had hem een rekening! van 215 pond sterling gezonden voor toiletten welke zijn vrouw besteld had, maar die hij nu weigert te betalen. Volgens hem was de gravin buitengewoon verkwisterd; zij vond 80 pond sterling, dat is ongeveer 960 gulden per maand absoluut onvoldoer.de voor speldengeld; zij had cvns 1500 pond in tien dagen uitgegeven en beklaagde zich toen nog dat ze zoo kort gehouden Werd. Bij de behandeling van het rechtsgeding, waarvoor natuurlijk groote belangstelling was, vooral van de dames, deelde een van dè getuigen meda, dat de giravm acht toiletten tegelijk hed besteld, in prijs varieerèrde van 250 tot 400 gulden. De getuige voegde daaraan toe, dat dit niets bijzonders was voor een dame van den rang en stand der gravin. De meeste dames uit haar kring hadden in den regel dertig tot veertig toiletten per jaar noodig en als ze het met minder doen., halen haar lieve vriendinnen haar neusje voor haar op en worden, ze niet voor vol aanigeziep. Vrouwen in de uitgaande wereld besteden zoo gemiddeld 500 tot 1000 pond sterling ean toiletten gedurende de zes maanden van de „soeiety-season". De rechter zat een beetje verlegen met het geval en schortte zijn oordeel op, omdat hij neg eens rijpelijk na moest denken over het moeilijke probleem hoeveel toiletten een gravin irag hebben zonder al te veeleischend te zijn. Zou hij er zijn vrouw over durven raadplegen ? --- BINNENLAND. FUSIE VAKCENTRALEN. Gisteren is te Utrecht de bestuursvergadering van het Algemeen Nederlandsch Vakverbond ~van Zaterdag j.1. voortgezet. In beide vergaderingen ging het uitsluitend over het rapport N. V. V.—A. N. V. Er waren eenige moties ingediend, om nog wijzigingen in het beginselprogram aan te brengen ; daarover werd echter niet gestemd, want het geheele rapport werd aangenomen met 12 tegen 11 stemmen. Tot de voorstemmers behoorden vijf leden van het dagelijksch bstuur van A. N. V. en de A. N. Vbestuurders van de Centrale van vereenigingen van rijkspersoneel, van de Mijnwerkersvereeniging, van den Landarbeidersbond, de mi ,!+ iire luchtvaart, van de Fabrieksarbeidersveree: ïg, van den Borstelmakersbond en van Mercurius. RIJWIEL- EN MOTORHANDELARÉN. De Bond van Rijwiel- en Motorhandelaren heeft te Amsterdam in café Former onder leiding van den heer S. Bossen een buitengewone vergadering gehouden, waarin de slechte toestanden een voornaam punt van bespreking uitmaak'ten. Er werd op gewezen, dat de motorhandelaren gedurende den oorlog een gulden tijd hebben doorgemaakt. Dat begint thans te luwen. Met den dag vallen de prijzen en zij, die voorraden hebben, hebben menigmaal een strop. Daarbij komt, dat de importeurs zelf onder de duiven der handelaren schieten, door direct aan particulieren te leveren. Dc vertegenwoordiging der bekende motormerken is niet in vaste handen. Iemand, die een motorrijwiel gekocht heeft, ondervindt op zekeren dag, dat zijn leverancier de vertegenwoordiging van dat merk niet meer heeft en evenmin onderdeelen in voorraad heeft. De vraag werd opgeworpen of de Bond van Rijwiel- en Motorhandelaren deze zaken kan behandelen of dat er een aparte bond van motorhandelaren moet worden opgericht. De secretaris-penningmeester, de heer Wels, wees er op, dat de bond op rijwielgebied veel heeft gedaan en op motorgebied iets. Indien er op dit laatste terrein weinig is gedaan, dan is dit de schuld der motorhandelaren zelf. 't Ligt niet op den weg van den Bond de vraag te bebehandelen : wie is motorhandelaar en wie niet. Wel dient men zich af te vragen : hoe kan de „ziekte" in den bond gecureerd worden ? De organisatie fs in elk geval verplicht voor de belangen der leden motorhandelaren op te treden. Een vraag, hoe de bond voor die belangen zou kunnen optreden, werd door den voorzitter beantwoord met de opmerking, dat in de eerste plaats belet moet worden, dat particulieren van importeurs betrekken. De lijst der erkende rijwielhandelaren zal ook gelden voor de motorhandelaren. Tenslotte werd een commissie benoemd, die het hoofdbestuur terzake van advies zal dienen. AANGIFTE TEN INVOER VAN GOEDEREN AANGEBRACHT PER PAKKETPOST. Naar aanleiding van de onlangs door den Raad van Beroep voor de invoerrechten genomen beslissing, nopens den voor de aangifte ten invoer te volgen wisselkoers bij de herleiding in guldens van den in buitenlandschen munt uitgedrukten factuurprijs, wordt ons van welingelichte zijde het navolgende gemeld. Zooals bekend, geschiedt de aangifte ten invoer van de naar de waarde belaste goederen, v/elke per pakketpost worden aangebracht, in den regel overeenkomstig het bedrag, vermeld op de douaneverklaringen, welke door de afzenders zijn ingevuld. Zoo noodig worden de in vreemde munt uitgedrukte waardeopgaven in de Nederlandsche munt herleid naar een koers, die nauw verband houdt met den Amsterdam schen beurskoers op den dag der aangifte. Ten gevolge van de beslissing van den Raad van Beroep voor de invoerrechten kan met dien koers in den vervolge niet langer genoegen genomen worden wanneer hij afwijkt van dien geldende op den datum van koop der goederen, is de koers sedert dien datum gedaald, dan worden de pakketten derhalve door de douaneambtenaren aangehouden met als gevolg, last en kosten voor de geadresseerden en voor den postdienst. Immers omdat de datum van koop niet blijkt uit de op de douaneverklaring voorkomende opgaven, is de postadministratie onmachtig om de aanhouding te voorkomen. Het is daarom van het hoogste belang, dat de Nederlandsche importeurs de buitenlandsche exporteurs zoo spoedig mogelijk met de vorenbedoelde beslissing in kennis stellen en hem uitnoodigen voortaan op de douaneverklaringen te vermelden : of het bedrag van de waarde der goederen in de Nederlandsche munt of het bedrag in de vreemde munt met aanduiding van den wisselkoers .Amsterdamsche c.q. Rotterdamsche Beurskoers) op den datum van den koop der goederen.) In beide gevallen zijn de opgaven door de geadresseerden aan de afzenders te verstrekken --- LANDBOUW EN VEETEELT. HET SCHUREN BIJ PAARDEN. Zeer dikwijls kan men bij paarden waarnemen, dat er zich aan de zijden van het nekgedeelte, of ook wel in de nabijheid of op de manekam kale plekken bevinden. Niet zelden komen ze ook voor in de nabijheid van den staartwortel. Het blijkt, dat in zeer veel gevallen die plekken enkel door schuring of wrijving van die deelen langs harde voorwerpen zijn ontstaan. In zeer enkele gevallen is de oorzaak van die jeuk en daardoor van dat wrjj ven gelegen in een of andere bepaalde huidziekte en dan is het raadzaam zoo spoedig mogelijk 'n veearts te raadplegen, maar in de meeste gevallen komt het verschijnsel voort uit oorzaak van onzindelijkheid. Het is na tuurlijk, dat juist die gedeelten zeer gemak kelijk stof en allerlei ander vuil opnemen en zoodoende gemakkelijk de plaatsen worden waar zich allerlei parasieten nestelen. Wanneer nu die deelen niet behoorlijk gekamd en gereinigd worden, dan wil zulk schuren juist daardooT licht ontstaan, te eer, wanneer het bovengedeelte van den stal door slechte afsluiting, of wel door daarop allerlei materiaal te bergen, gemakkelijk stof en andere deelen toelaat. Ook de huidschilfers, die geregeld bii den groei loslaten en door slechte verzorging van staart en manen minder gemakkelijk verwijderd worden, werken licht tot zulk schuren mee. Zit de oorzaak in slechte verpleging of behandeling, dan is 'n geregeld wasschenmet lauw zeepwater, waarin eenig soda is opgelost,-meestal een afdoend middel. Zoo nu en dan flink uitkammen van staart en manen en wasschen met deze oplossing is zelfs meteen een goed voorbehoedmiddel. Een enkele maal gebeurt het, dat het wrijven van den staartwortel nog 'n andere oorzaak heeft. Vooral tegen en in het voorjaar wil het wel gebeuren, dat zich aan 't eind in den endeldarm 'n bepaalde soort larve gaat vestigen, die door hare be weging natuurlijk jeukte veroorzaakt, welke het paard wil overwinnen door wrijving van dat deel, wat daarbij het meest dicht gelegen is. Gevolg is dan de ontharing en kale plekken bij den staartwortel. Die larve is te verwijde ren en wel het best dan, juist bij het einde dat het dier ontlasting had. Dan toch laten die binnenorganen zich eenigszins zien en gelukt het meestal, de voorkomende larven te verwijderen. DE KOOLVLIEG. Dit diertje is de oorzaak van wat men wel eens noemt, het „uit de rij vallen" van kool planten. Het legt zijn eitjes juist aan den hals van dén wortel, daar, waar die uit den grond komt kijken. Zoodra die eitjes uitkomen, bewegen de larven zich naar het wortelgedeelte, dat door hen bewerkt wordt, met het gevolg, dat spoedig de bladeren slap beginnen te hangen en gaan verwelken. De wortelhals wordt doorgevreten, zoodat het bovengedeelte van de plant los op den grond komt te staan en meestal van zelf omvalt. Kan men nu verhoeden, dat de vlieg haar eieren aan den wortelhals legt, dan is het gevaar voor 't verdere leven van de plant afgewend. Wy hebben dat wel dikwijls verkregen, door uit ruw bordpapier ringen te snijden, waarin op het middel punt maar een zeer kleine opening was aangebracht, 'n opening, juist groot genoeg, om den wortelhals te omspannen, maar meer ook niet. Van uit die opening was 'n snede gemaakt naar den omtrek, om zoodoende het omleggen mogelijk te maken. Deze ringen gingen we 'n nacht in bruine teer leggen. Zoo as de plaats van eieren leggen afgesloten en die, welke nog op de ringen, in de nabijheid van den wortelhals werden gelegd, kwamen niet tot ontwikkeling. Tegenwoordig kan men dat alles veel gemakkelijker doen, door den aankoop van in den handel zijnde „koolkragen". Maar de werking daarvan berust vrywel op hetzelfde beginsel. --- VAN DE BOEKENPLANK. Bij H. A. Kramers & Zoon's Boekhandel to Rotterdam, verscheen: „Brieven van een Bankier aan zijn Zoon over geld", door Argentarius. Geautoriseerde vertaling. De schrijver van dit boekje heeft als bankier voldoende achter de schermen gekeken om ook de meest verborgen motieven van de tegenwoordige geldpolitiek te kennen. Hij is een bezadigd en oprecht man, dia zonder zich om het eigen bankiersbelang te bekommeren, op zuiver logische gronden geheel nieuwe inzichten ontwikkelt ten opzichte van het geldwezen. Door zijn stelling dat geld geen koopwaar is als elk andere, doch een recht, een recht tot het betrekken van goederen, plaatst hij zich bewust op het standpunt van hen die met een vast salaris moeten rondkomen, in tegenstelling met andere schrijvers die de kwestie meer vanuit een regeerders-. of bankiersoogpunt beschouwen. Daar het boekje geschreven is in den vorm van brieven die een vader aan zijn zoon en toekomstigen opvolger schrijft, om hem voor te bereiden op de taak die hein wacht, is het geen droge theoretische verhandeling, doch een levendige uiteenzetting in groote lijnen, tintelend van nieuwe gezichtspunten, en gekruid met tal van pittige opmerkingen ontleend aan een lange ervaririg als bankier. Dat niet elke gedachte volledig is uitgewerkt en het betoog hier en daar ook we! tot tegenspraak aanleiding zal geven, is te minder een bezwaar-, daar de lezer daardoor tot eigen nadenken wordt opgewekt. Het boekje is zoodoende vanzelf een ware leerschool voor het -economisch denken, en die van groot nut zal kunnen ziin voor eiken kiezer, die zich met ernst wil voorbereiden op de taak, die hem bij de a-s. stemming wacht. Voor alle anderen zullen daarom al diegenen het boekje moeten lezen die in de politiek of in het vereenigingsleven den toon aangeven. Waar bezuiniging en loonsverlaging het parool van den dag ziin, hebben dezen meer dan ooit behoefte aan een korte, heldere uiteenzetting van het geldprobleem, die het hun mogeliik maakt om met eigen kennis van zaken te oordeelen over hetgeen ter bevordering dor hun toevertrouwde belangen dienstig kan ziin, en hun standpunt met overtuiging te verdedigen. Het boekje voorziet daarom in een bohoefte, en iedereen die er beiang bii heeft dat het. geld niet nog verder in waarde acnteruit gaat, zal des schrijvers betoog, dat zoo vlot is geschreven en zoo prettig leest, met instemming volgen. --- Burgelijke Standen. Burgelijke Standen. BORGER. 2e helft Maart 1922. — Geboren : Lammert, z, v. A. Smit en A. Koerts; Kornelis, z. v. J. Plat; Herman, z. v. A. Oving en T. Sijpkes; Aaltje, ,d. v. A. Krans; Klaas, z. v. G. Stel en W. .Mulder; Hendrik Haike, z. v. H. Lornaa cn A. Haan; Henderikus, z. v. P. v. d. Schoot cn F. Frieling; Hinderkien, d. v. H. Boer en A. Bos; Roelfien, d. v. G. Kovenkan p en A. Meringa; Derkina, d. v. G. Knik en G. Oosting; Hinderkien, en Maria, d. v. J. Zoet en .T. Bos; Geert, z, v. M. Drent; Adriana, d. v. R. Knevelbaard en E. Knigge; Frederik, z. v. W. AlmTOs en A. Abbing; Frederik, z. v. E. Hendriks en T. Schut; Hendrikje, d. v. S. v. d. Velde en H. Houkes; Aaltien, d. v. H. Geugien en G. Wever; Jaeobus, z. v. J. Stel en C. G. Alfering; Inus, z. v. J. Lap cn A. Wiegman; Grietje d. v. P. Niezing en J. Eefting. Ondertrouwd : L. Knik 28 j. en G. Pomp 20 j.; A. Speelman, 28 j. en W. Marissen 18 j.; J. Bos, 25 j. en A. Mos 19 j.; F. Dalsheim, 27 j. cn V, Stern 29 j. Gehuwd : T. Idem» en W. M. Beishuizen; H. J. Arends en J. Fidder; B. Venema cn A. Weering; A. Speelman en W. Marissen. Overleden : Arend Wiering, 3 weken; Jan Snippe, echtg. v. S. Drijver 50 j.; Lammert Smit, 3 d.; J. Lansing, echtg. E. v. d. Wijk, 81 j.; Maria Zoet, 2 d.; Roelof Speelman, echtg. van G. Meijer; 75 j.; H. dc Vries, echtg. van J. Jager. 58 j. COEVORDEN. 23—29 Maart 1922. — Geboren : Albertus, z. v. II. Hazelaar en M. Poppen; Willem Coroelis, z. v. R. Fokkens cn M. Wiering»; Hendrieke Meticna Albertlia, d. v. J. Noord en J. Schuring; Toon, z. v. A. Kampman en E. Störkmann: Gcrrit Jan, z. v. H. Steenwijk en A. Seijgers; Wilhelmina Jolianna, d. v. M. C. Van Ginneken en A. M. Peil. DWING ELOO. Maand Maart 1922. — Gehuwd : J. Post, wedn. van J. Hulsebosch en D. Wanningen; P. Draad en H. C. L. Osinga; H. Citroen en M. Zaligman. ^Geboren : Wilem, i. v, G. Mulder en F. Pouwels;. Roelof VVillems, z. ▼. G. Bentfiem en J. Jonker; Jitske, d. v. S-fc. Klok en F. Kiers; Andries Albert, z. v. D. Russcken en G. Zoer; Gerrit, z. v. J. de Leeuw en A. Schoemaker. Overleden: Betje de Vries, wed. van S. d» Vries, 78 j. DE WIJK. Maart 1922. — Ondertrouwd : L. Hilligjes, 28 j. en B. Schoonvelde Koops 21 j. Geboren : Aaltje, d. v, R. H. Drost en R. van Dijk; Jan, z. v. A. Boverhof en 1''. Keizei'; Femmigje, d. v. J. Wemrnenhove en W. van den Berg; Martinus, z. v. A. Hendriks en A. Drost ; Geert, i. v. R. Pinxterhnis en A. Drost; Hendrik» Jantina, d. v. G. J. Westerhof en R. van Veen; Grietje, d. t . J. Slomp en L. Steenbergen; Roelof, z. v. 0. Huisman en J. Krabbe; Jantje, d. v. H. Pi#» t*rs cn O. Kuipers, Overleden t Hendrik Dekker, 1 j.; Hendrik Jan ▼o», 5 j. HOOGEVEEN. 81 Maart—6 April 1922. — Ondertrouwd : J. Neutel 24 j. en A. J. Ssholten 26 j.; A. Gort 26 j. en H. Steen 24 j.; A. IJmker, 20 j. en A. Buning 22 j.; K, Metselaar 26 j. en H. Smit 24. Gehuwd : A. van der Weide en H. Slot; J. Koops en R. A. Otten. Geboren : Grietje, d. v. R. Smit en J. Bos te Holl.veld; Metje, d. v. H. Kamperman «n Al. Oelen te ÏMl.veld; Klaas Casper Frederik Hendrik, ■/.. v. C. Sterken en A. A. Hillinga te Kerlstr.; Ide, g. v. F. Norg en B. A. Keisser te Hollveld; Willem, 2. v. L. Winkel en Z. Wemmenhove, te Gr. Kerkstraat; Roelof, z. y. R. Bremer en H. Jonkman te Slocd; Bcrendina, d. v. H. Corba en J. Klunder te Holl.veld. Overleden : Klaas Vredenborg, 65 j., wedn. v. A. Mulder te Slood; Andries Braakman, 2 j. te Boll.veld; Egbert Kip, 11 d., te Holl.veld; Mensje IJbak, 98 j., wed. v. J. Compagner te Schut; Geeeje Jonker, 69 j., eehtg. v. A. Smit te Holl.veld. MBPPEL. 81 Maart—7 April 1922.— Ondertr. : H. Uiterwjjk, 27 j. en B. A. Geerts 28 j.; K. ten Kate, 25 j. en A. Njjmeijjer 25 j. Geboren : Albertje Dieuwke, d. v. R. Koopman» en J. Been; Johanna Gezina, d. v. R. Camstra en H. van Veen; Hendrik Gerrit, z. v. G. ten Klejj en J. Boorsma. Overleden : Willem Soer, wedn. t . A. Otter, 88 j.; Albert Wink, echtg. v. J. Soer, oud 77 j. NORG. Maand Maart 1922. — Geboren: Harbert Jan, z. v. J. van Calker en J. Diakla; Evert, •/.. v. H. Emrnens en J. Beukema; Berendina Zwaantina, d. v. J. VeMman en A. Nanninga; Frouwkje, d. v. H. J. Zingstra en S. Ruben; Hendrik, z. v. B. Bartelds en T. Hummel; Hendrik Wiebes, z. v. J. van Hijikema en A. Poppinga. Ondertrouwd : P. Brink, 28 j. en G. Draaj*er 21 D. Roffel, 24 j. en T. Hoveijkamp, 22 ,1.; J. H. Reisiger 35 j. en H. Nijboer, 34 ,i; J. Boerhof 30 j. te Smildc en M v. d. Heide, 29 j.; B. Slagmolen, 22 j. en J. Hulshof 21 j.; J. van der "Veen 24 j. en J. van Veenen 24 j. Gehuwd : P. Brink en G. Draaiyer; D. Roffel en T. Hovenkamp. Overleden: Aris Wiering, 82 j., ongeil.; levenl. kind van H. Holt en J. B. Zondag; Wopke Hogeveen, 40 j., echtg. v. J. Nagelfimith; Douwe d. Vries, 80 j., wodn. v. Avan den Berg; Frans Hendrik Kiks, 68 j., ongeil.; Bernardus Blok, 67 j., gescheiden echtg. v. Uberdina de Vries. NIJEVEEN. Maand Maart 1922. — Geboren : Jantje, d. v. J. Oosterhuis en J. Kooiker; HeroJrina, d. v. A. ter Horst en H. Pellebcer; Albert, z. v. J. Timmerman en J. Braamska«ip. Overleden : Barield van 't Ende, oud 51 j„ o:an vau W. Krablie; Klaas Krabbe, oud 73 j., man van H. Keizer; Koopje Oosterveen, 81 j„ wed. van B. Oorfc. RUINEN. Maand Maart 1922. — Huwelijken : L. Kuik en R; Zwart; J.WJlems en E. Lowijs; H. J. Bork en R. Waninge. Geboren : Jantje, d. v. H. Koopman en E. Siiiili 25 j.; Meeuwes van j. ez Jentje, wed. v. J. Werners, 86- j.; J. Reinders, 80 j. en A. Bel 28 j.; K. Reinders 27 j. en N. Bel 20 j. Gehuwd : J W. Pol en J. ten Kate. Geboren : M&rten Kornelis, z. v. K. Geerlsema en H. Geerts; Arend, z. v. W. Dekker en A. Venema; Jannes, z. v. A. Zwart en T. Mennink; Albert, e. v. A. Bóerman en J. Zwart; Klaasje, d. v. J. Remmelts en J. Prins Overleden : Jentje Liibberink 17 j.; Roelof Winters, 23 j., ongeil., overl, te Joure. SN1LDE. Maand Maart 1922. — Geboren : Aaldert, z. v. W. Snippe en E. Feijen; Klaasje, d. v. W. Snippe en E. Fejjen; Hendrik Jan, z. v. J. Drenthen en (5. Smidt; Aaltje, d. v. H. Klok en H. Seijen; Aaltje, d. v. M. Keizer en H. Prins; Johamiee, i. v. S. v. d. Velde en E. de Weger; Gerhardina, d. v. W. H. Nflhaf en M. Zwiers»; Trijntje, d. v. H. Snippe rent ea F. Jonker; Jan, i. v. L. Bis eil a. Hoorn; Jan, z. v. B. Mussehe en F. Vos; Wolter«je, d. v. S. Benjamins en L. Prins; Hendrik, z. v. H. Kuik en H. Scheper; Hilbert, z. v. F. Bouwknecht en M. Knijer; Djoeke, z. v. L. Meijer en L. van der Wonde. Gehuwd : J. Runhart, 25 j. cn G. Noordhuig 25 j.; J. Steenbergen, 23 j. en H. Baas 27 j.; A. Zomer 49 j. en A. van 'fc Zand 19 j.; J. Th. Sehonewille 18 j. en F. Cóelingh 20 j. Overleden : Bercndina Seine, 8 rn., d. v. J. H. Seine en H. Donker; Anna TissBigh, 76 j. wed. t . J. Horstra: Jantje van Veen, 46 j., echtg. v. A. de Roo; Gerrit v. Beek, 1 j., z. v. B. van Beek en G. Wolf; Albert lakken 90 j„ wedn. v. M. Noodveld; Berendina Nijland, 45 j., echtgen. Tan J. Klein; Arend Pocpe, 58 j., ongeil.; Hendrikje van de Berg, 76 j., wed. J. E. Linde; Margje B«er 34 j., eehtg. v. F. Dunning; Jaiitien Duinkerken, 35 j„ echtg. v. H. van Blanken, overl. te Warnsveld; levenl. geb. een kind van J Bos en M. d. Hof; levenloos geb. een kind van II. Donker en E, Kleine. ---