Het Landbouwgenootschap. In hotel Nanninga werd hedennamiddag de algeme9ne vergadering gehouden van het Genootschap ter bevordering van den Landbouw in Drenthe. De voorzitter, de heer J. Blom, opent de vergadering en heet de aanwezigen welkom. Spr. kan mededeelen, dat de notulen der vorige algemeene vergadering door het hoofdbestuur vastgesteld zijn. Voor kennisgeving aangenomen. Ingekomen zijn enkele mededeelingen van verhindering deze vergadering bij te wonen. Aan de orde wordt gesteld de begrooting voor 1910. We ontleenden vroeger aan de ontwerp-begrooting reeds het volgende: Ontvangsten: Batig saldo vorige rekening f116; contributie der leden f 1800; gekweekte rente f150; rijkssubsidiën ten behoeve van: «. zuivelconsulentschap f3500, 6. landbouwonderwijs f 500, c. varkensfokkerij f 500, d. stalverbetering f150, e. hoefsmidcursussen f375; provinciaal subsidie f3000; diverse ontvangsten f150. Totaal f10241. Uitgaven: Reiskosten en voorschotten hoofdbestuur en afgevaardigde ter algemeene vergadering f 600; drukloonen, advertentiën en aankoop geschriften f1400; bijdragen en contributies f250; subsidies: a. V. P. N. f50, b. landbouwbibliotheken f 50, c. geitenfokkerij f20; salaris kassier landbouwcredietbank f 400; salaris zuivelconsulent f2500; laboratorium-onkosten f1300; reiskosten zuivelconsulent (1909) f750; Nog te betalen over 1908: landbouwonderwijs f550; premiën en onkosten groote tentoonstelling f 1000; subsidie varkensfokkerij f600; subsidie stalverbetering f300; hoefsmid-cursussen f275; onvoorziene uitgaven f96. Totaal f10241. De posten worden stuk voor stuk behandeld en achtereenvolgens alle goedgekeurd, waarpa de geheele begrooting overeenkomstig 'het ontwerp wordt vastgesteld. Bij het hoofdbestuur is ingekomen een verzoek uit Coevorden om in 1910 daar de groote tentoonstelling te houden. Het hoofdbestuur had daartegen geen bezwaar mits het bestuur der 5de aMeeliog liet goedkeurde. Dit ■■ ■ - ■ ^ bestuur zond nu heden die mededeeling in, zoodat de groote tentoonstelling in 1910 te Coevorden zal worden gehouden. Het quotum der contributie door de afdeelingen voor elk harer leden af te dragen aan het hoofdbestuur wordt vastgesteld op f 1, evenals het vorige jaar. Aan de orde ia de benoeming van een secretaris wegens periodieke aftreding van den heer A. W. van Holthe tot Echten, in de vorige vergadering in plaats van den heer Roessingh gekozen. De heer Slomp stelt voor ten einde eene stemming te voorkomen den secretaris bij acclamatie te herkiezen. (Applaus). De voorzitter dankt daarvoor en hoopt, dat de secretaris nog vele jaren even ijverig zal mogen werkzaam zijn. (Applaus). De heer van Holthe tot Echten zegt zijne herbenoeming zeer op prijs te stellen. De voorzitter doet mededeeling van eene circulaire van het Departement van Landbonw over een nieuwe turfbaggermachine, te bedienen door één persoon. Besloten wordt het stuk in het archief te deponeeren na het bij den heer Elema ter inzage gelegd te hebben. Belanghebbenden kunnen zich daar of bij den voorzitter om inlichtingen vervoegen. Dan komt het woord aan den heer H. Steketee, Rijkslandbouwingenieur te Wageningen, die zal spreken over het instituut van landbouwwerktuigen en gebouwen te Wageningen, waarbij ook als onderdeel de verbetering der stallen te pas komt. Allereerst betuigt spr. zijne ingenomenheid met de uitnoodiging van het hoofdbestuur om van het Rijkslandbouwinstituut een lid te benoemen in de commissie voor stalverbetering. Vooral waardeert het instituut deze handeling omdat het eene mooie gelegenheid wordt om ook eens in Drenthe op te treden met hare voorlichting. Vroeger moest de landbouw geheel op eigen beenen staan. Maar nu andere omstandigheden zijn gekomen komt het er op aan om de landbouw zoo goed mogelijk te drijven. De Regearing heeft daarom gemeend den landbouw leiding te geven door organisatie van het landbouwonderwijs, door oprichting van een Rijksproefstation voor het onderzoek van iandbouwartikelen. Dank zij die staatsiorg is de boer niet meer het slachtoffer, bostemd om slechte artikelen te ontvangen. Verder de Rijbsseruminrichting te Rotterdam, het phytopatologisch instituut, enz. Het instituut voor landbouwwerktuigen te Wageningen heeft de taak de landbouwers voor te lichten bij de aanschaffing van landbouwwerktuigen en bij het bouwen en verbouwen van boerderijen. Het werkelijk gebruik vap landbouwwerktuigen dateert eigenlijk van de laatste eeuw, ofschoon het intenss gebruik van de laatste 10 tallen jaren is. De reden daarvan is, dat do werktuigen het werk zooveel sneller en goadkooper kunnen verrichten. Vroeger hing men meer af van het weer, bij hei hooien en grond bewerken. Thans wordt het werk vlugger afgewerkt en dus eene gunstige weersgesteldheid meer benut. De vierscharige ploegen, de cultivators doen het werk 5 a 10 maal vlugger. De provincie Groningen heeft bovendien geleerd, dat men door de werktuigen het product spoediger aan de markt brengt en de hoogste marktprijs kan behalen. Dan verder de wijziging in de verhouding der arbeiderstoestanden. Het aanbod van arbeidskrachten neemt sterk af, de loonen toe. Dat werkt het gebruik van landbouwwerktuigen in de hand. Zonder de werktuigen zou het werk niet meer verricht kunnen worden. Er wordt wel gezegd, dat de werktuigen den arbeider broodeloos maken. Dat is niet waar, want nog steeds stijgen de loonen. Maar het werk van den arbeider wordt meer benut. Eén man achter hot werktuig doet meer dan 5 of 6 met handenarbeid. Hoe zal de verdere ontwikkeling van bet bedrijf zijn? Wel stellig met eene vermeerdering van het gebruik der landbouwwerktuigen. In de toekomst zullen zij steeds van meer cn meer belang worden. Adres aan het streven van den Veenkoloniale Boerenbond, die reeds jaren streeft naar een goede aardappelrooimachine. In het buitenland wordt steeds gezocht naar meerdere werktuigen om arbeiders uit te sparen en het werk spoedig te doen. De vraag is het ol de werktuigen den arbeid goed verrichten. Daarop is geen algemeen antwoord te geven. Soms is het beter, soms minder. Dat hangt af van den aard van het werk. De directeur van het instituut gaf eens een Frieschen boer, die vroeg hoe het kwam dat hij met zijn maaimachine niet terecht kon en zijn buurman zoo goed, ten antwoord: Hoe komt het, dat de eene schaatsenrijder beter rijdt dan de ander, terwijl ze beiden op dezelfde schaatsen rijden. Het ligt dikwijls aan den bestuurder, ofschoon soms de werktuigen ongeschikt zijn onder bepaalde omstandigheden. Vraagt daarom steeds is dat werktuig voor de omstandigheden van mijn bedrijf het beste. Het komt veel op de keus aan. Zoo b.v. de kunstmeststrooiers. Dikwijls wordt bij de keus zwaar gezondigd tegen het verstand. De Regeering heeft daarom den landbouwers onpartijdige voorlichting willon verschaffen in het instituut te Wageningen. Vroeger werd uitsluitend de handelaar gevraagd. En zonder kwaad te spreken van dien handelaar, merkt spr. op, dat dit toch niet het juiste advies is. Het instituut is opgericht in 1905 en over het algemeen wordt er veel gebruik van gemaakt, zij het niet zeer door de provincie Drenthe. Overal waar gevraagd wordt worden de adviezen gaarna kosteloos verstrekt. Over kleine werktuigen wordt meestal slechts gecorrespondeerd. Bij grootere als stoomdorschmachines, maalderijen of zuivelfabrieken wordt mondeling geadviseerd, terwijl bovendien de aanbesteding en het contract worden geregeld. Daarbij wordt natuurlijk vooral gelet op de garanties en rechten van den landbouwer en op de erschen waaraan de werktuigen moeten voldoen op straffe van boete. En zelfs de handelaren stellen het samenwerken met het instituut op hoogen prijs. De knoeie/s evenwel zien er een vijand in en dat spreekt natuurlijk van zelf. Op den duur zal er geen werktuig van belang meer worden betrokken buiten controle van het instituut. En het instituut meent nog meer te doen dan alleen op verzoek op te treden. Het i8 in het belang van den landbouw om de werking van nieuwe machines te onderzoeken. Zoo de veertandcultivators, de kunstmeststrooiers, enz. Pas is achter den rug het onderzoek van de motordorschmachine. In het noorden van Holland is er een wedstrijd van gehouden en als daarvan het verslag verschijnt dient dat ter algemeene voorlichting. Als een turfbaggermachine in 't belang van den landbouw is, dan stelt het instituut daarnaar een onderzoek in of steunt dat onderzoek technisch en financieel. Daarnaast komt de bouw en de veranderingen van boerderijen. Deze af'deelicg is 1 Jan. 1908 geopend. Waar zijn advies gevraagd wordt, maakt het instituut kosteloos plannen voor bouw of verbouw. De meeste architecten toch weten weinig van het landbouwbedrijf en du» weinig ten opzichte van de doelmatige inrichting der boerderij. En toch is dat een zaak van belang. De boerderij moet een goed overzicht geven, de producten gunstig geborgen, het vee gestald naar zijn gebruik. De veranderingen in het landbouwbedrijf brachten geen veranderingen van het gebouw mede. In Drenthe is nog steeds de breede deel in het midden en lage stallen aan de kanten. Dat is niet meer goed voor den tegenwoordigen tijd. Het hooi werd in den top van het gebouw geborgen en Blootgesteld aan de uitwazemingen der koeien. Hier zijn dikwijls in den koestal ook de kalveren en paarden ondergebracht. En toch leert de moderne wetensehap, dat die dieren daar vooral niet thuisbehooren. Het instituut zorgt er voor van die zaken op de hoogte te zijn om het doelmatige toe te passen. Zoo zal dat ook voor Drenthe kunnen. Het instituut stelt zich ook ten taak het zoeken van geschikte bouwmaterialen. Zoo heeft bijv. de Mpij. van Weldadigheid te Frederiksoord een schuur doen bouwen van betonplaten, die voor 60 koeien nog geen f 70 per koe kost. Dat is gebeurd naar de voorlichting van het instituut. Bij geheele gebouwen wordt een volledig ontwerp namaakt, dat door den architect moet worden uitgewerkt. Bij de verbouwing is het eenvoudiger. Daarbij wordt dikwijls mondeling of schriftelijk de noodige wijziging toegelicht. Uit alle provinciën kwamen reeds aanvragen tot stalverbetering. Daarom juicht het instituut vooral toe de commissies tot het aanmoedigen der stalverbetering. Het vorige jaar ontstond deze in Drenthe, waar reeds dadelijk een wedstrijd werd op touw gezet om daarmee het doel te bevorderen. En de stalverbetering is een zaak van belang, waaraan vooral in Drenthe de aandacht moet geschonken worden. Hier is dikwijls het vee beter dan de stal. En dat moet niet zijn. Vele stallen hebben meer ondeugden dan deugden. Spr. kan daarom niet nalaten de vergadering op het hart te drukken het werk dier commissie te bevorderen. De fouten der Drentsche stallen zijn, dat ze te laag, te donker en te vuil zijn. Ze zijn ook bijkans niet schoon te houden. En juist ligt Drenthe er zoo gunstig voor, terwijl het ook voor deze provincie van groot belang is de melk zoo goed en zoo zindelijk mogelflk te winnen voor de boterfabricatie. Want hoe goed de fabriek ook is, zij kan de fouten dor melk niet weg nemen. En in een slechte vuile stal wordt geon goede melk gewonnen. Door de opgedane ervaringen kan het instituut de plannen zoo goed mogelijk maken. Eén moeilijkheid bestaat er, dat is het in overeenstemming blijven met alle bedrijfsomstandigheden, zoowel voor Zeeland als Drenthe, Groningen en Overijssel. Toen nu hier eene commissie voor stalverbetering werd opgericht vroeg het instituut of de commissie inlichtingen wenschte te 'geven over zijne plannen. Dat zal nu, dank de welwillendheid der commissie gebeuren. Eén plan in Drenthe is reeds gemaakt voor den heer W. Arends voor eene nieuwe boerderij. Spr. zegt hem hartelijk dank dat hij de eerste was, die het instituut daartoe uitnoodigde. Spr. hoopt dat allen die boerderijen gaan bouwen het oordeel van het instituut zullen vragen. Spr. meent hiermede de working van het instituut duidelijk uiteengezet to hebben. Mochten er evenwel vragen rijzen dan zal spr. ze gaarne beantwoorden. (Slot volgt) --- Telegrammen. Tweede Kamer. -•Hage, 24 Nov. Algemeene beschouwingen Staatsbegrooting. De heer van Vliet ontzegde aan den heer van Doorn het recht hier te komen waarschuwen tegen de ophitsing van kerkelijke hartstochten, aangezien juist hij bij den verkiezingsstrijd in 1905 in Gouda in het debat tegen spreker, als vriend van de Hervormde Kork-, ophitzend optrad tegen den candidaat de Vries, die aan den leiband van Bome zou loopen. De heer van Door* erkende dat de heer van Vliet goed heeft ingezien, dat hij een vriend van de Herv. Kerk was, waarin hij zag de draagster van de be3te traditiën van ons vaderland. Maar hij ontkende ten sterkste in 1905 kerkelijke hartstochten te hebben geprikkeld. Integendeel, des heeren van Vliets uitlatingen waren bij bedoelde gelegenheid beleedigend voor fatsoenlijke menschen en spreker raadde den heer van Vliet daarom aan zich in 't vervolg in te toornen. De heer van Vliet bestreed des heeren van Doorns beweringen. Hierna kwam Minister Heemskerk aan het woord. Allereerst besprak hij het karakter van het Kabinet, daarbij een woord van dank uitende voor de uiteenzetting door den heer de Visser gegeven. De Minister was 't met dien afgevaardigde eens, dat de overwinning van de rechterzijde in de eerste plaats moet worden toegeschreven aan de sympathie van de kiezers voor het doorvoeren der christelijke beginselen op staatkundig gebied en uit weerzin der kiezers tegen de verdeeldheid aan de linkerzijde en uit vrees voor herhaling van hetgeen in 1905 is gebeurd. De Minister vond de veronderstelling van den heer Drukker wel wat onmeedoogend, dat de uitslag der verkiezingen ook veel afhangt van goed gevulde praktijken, hiermede doelende op de kas der anti-rev. partij, ter wij i die spreker toch weet, dat daarin juist vele kleine luiden zijn. De Minister wist niets van den stand van bedoelde partijkas af, evenmin als van de kassen van andere partijen, maar hij durfde toch veronderstellen, dat kassen van andere partijen beter gevuld waren dan die der antirevol. partij. Nu wordt gezegd, dat de middenstaf rechts stemde. Maar zou de oorzaak hierin dan niet zijn, dat de kiezers van de beginselen der rechterzijde praktischer toepassing verwachtten dan van die der linkerzijde? Het Kabinet is opgetreden tot voortzetting van het program van 1901. In 1905 nam het toen optredende Kabinet van dat program een deel over van de vraagstukken op sociaal gebied en wat de financiën aangaat. Maar dat Kabinet bracht stoornis in den voortgang van de sociale Hervorming. Dit sproot niet voort uit gebrek aan daartoe bekwame mannen, maar aan den basis, waarop het berustte. De Minister wees hierbij op de militaire kwestie. Bij zijn optreden in 1908 heeft het tegenwoordige Kabinet weer opgenomen het nog niet afgewerkte deel van het program van 1901, d.i. de nog niet tot stand gekomen sociale wetgeving en de versterking der financieele middelen. Daarbij is nog gekomen de militaire quaestie, enkele punten op onderwijsgebied en de voorbereiding der grondwetsherziening. De Minister betoogde dat dit Kabinet dus niet is een conservatief Kabinet van zaken, maar een rechtseh Kabinet. Met een enkel woord ging spreker na wat aan bet optreden van het Kabinet in 1908 is voorafgegaan. Met nadruk kwam de Minister op tegen valsche voorstelling van den heer van Doorn, als zou destijds de oorlogsbegrooting zijn verworpen na het wel overlegd plan om het Ministerie-de Meester ten val te brengen. Die bewering noemde de Minister in volstrekten zin in strijd met de waarheid. Wel wilde de Minister zeggen dat hij toen hij in 1908 genoodzaakt werd op te treden, zoolang mogelijk heeft tegengestribbeld. Door deze opmerking wilde hij echter niet veroordeelen het aftreden van het vorig kabinet. Wat wil de linkerzijde nu met haar bewering van conservatief Kabinet? De linkerzijde wil blijkbaar de tegenstelling „tusschen conservatief en vrijzinnig", maar de Regeering meent juist tot taak te hebben het gevaar te keeren voor die tegenstelling, 't Best is het Kabinet en de rechterzijde met rust te laten en te laten zijn, wat ze zijn. Met nadruk betoogde de Minister dat in de troonrede op de juiste plaats gesproken wordt van de christelijke beginselen. Toen prof. Fabius de aanmerking maakte, verkeerde hij in critische stemming. Hij toch oordeelde verplichte ziekteinvaliditeits en ouderdomsverzekering in strijd met de christelijke beginselen. De openingsrede geeft aan welke punten van practische politiek deze Regeering met toepassing van christelijke rechtsbeginselen denkt tot stand te brengen. Vragen wat christelijke rechtsbeginselen zijn is een vragen naar den bekenden weg, want reeds in de memorie van antwoord op het voorloopig verslag in 1908 is dit immers uiteengezet. De Minister heeft toen verklaard dat de bedoeling was niet het ethische maar het juridische op den voorgrond te stellen. De Minister gaf toe dat de uitdrukking christelijke beginselen niet een volkomen goede uitdrukking was. Maar waar het eon zaak geldt van zoo groote diepte en hoogte, lengte en breedte is het aan den mensch niet gegeven een volkomen goede uitdrukking te bezigen. Nu wordt er geklaagd, dat er scheuring wordt gemaakt en r.-kath. en andere christelijke jongelieden zich in afzonderlijke organisatien vereenigen. Maar wil men hun dit recht van vereeniging en vergaderingen ontzeggen? De cotterie geest, die de Minister altijd heeft bestreden, vermindert. Wanneer de heer van Doorn echter meent, dat hij door zijn optreden onderlinge welwillendheid en eenheid bij ons volk bevordert, dan wilde de Minister wel zeggen, dat hij zich daarin absoluut vergist en de rechterzijde zich aan zijn optreden heeft geërgerd. Wat ba treft de toepassing der christelijke rechtbeginselen op het beleid der Regeering vergist de linkerzijde zich door te meenen dat aan de rechterzijde alleen in den schoolstrijd punt van eenheid was gelegen. Integendeel men is gaan gevoelen, dat ook pp staatkundig terrein een hooger wil moet worden in acht genomen, dus ook op sociaal gebied privaat recht en zeden. Door toepassing van de Christelijke beginselen wil men streven verzoening te brengen tusschen de maatschappelijke vertioudingen en belangen, zich daar bij kantende tegen de sociaal-democratie, die deze verzoening niet wenscht. De Minister behandelde vervolgens eenige speciale punten. Zoo mogelijk zal oprichting van een intern bureaux in de omgeving van het Vredespaleis worden bevorderd. Wat den treurigen toestand der veeboeren in Friesland en Groningen betreft, geloofde ook de Minister dat de landeigenaren met kwijtschelding der pacht goed werk zouden doen. Principieel had de Minister geen 00zwaar tegen steunverleening aan particuliere vereenigingen, indien vaststaat , dat die steun werkelijk aan werkeloozen ten goede komt. Over het maken van art. 1628 en 1629 B. W. tot dwingend recht kan de Regeering eerst beslissen, nadat het advies van de staatscommissie voor enquete omtrent den landbouw is ingekomen. De wensch van den heer Kuyper om van den vaccinedwang te kunnen afwijken, indien de geneeskundige het vaccineeren voor het kind gevaarlijk acht, oordeele de Minister alleszins billijk. Een ontwerp in dien zin wordt zeer ernstig overwogen. De Minister trad voorts in een betoog ter verdediging van de houding van de Regeering in zake de grondwetsherziening en het kiesrechtvraagstuk. Dit zy'n zaken, die goede voorbereiding noodig hebben om werkelijk iets goeds tot stand te brengen en in veilige haven te kunnen komen. Prioriteit aan verzekeringswetgeving te vereenigen behoeft geen vertraging op te leveren. Wat den omvang van den taak der grondwetscommissie aangaat, wees do Minister er op, dat er tal van zaken zijn, die wel eens onderzocht mogen worden, 't Is dan ook volstrekt niet do bedoeling van de Regaering om het kiesrechtvraagstuk op de lange baan te schuiven. Zij heeft meer gedaan dan het Kabinet-de Meester, die kwam met het blancoartikel, dat niets is. De motie tot beperking van den omvang der grondwetsherziening helpt niets, alleen samenwerking kan bespoedigen. Dat een Minister van de spoorwegmaatschappijen een vrijkaart aanneemt, maakt hem niet minder onbevangen. Met de opdracht aan den heer Staalman van het onderzoek in zake de gedwongen winkelnering had de Minister van Landbouw geen bepaalde bedoelingen. Ten slotte kwam de Minister tot de Kuyper-zaak. De Minister vond 't in 't geheel geen goede manier om de Regeering er in te halen. De in het voorl. verslag gestelde vragen waren trouwens geon vragen van de Kamer maar van leden, want anders had de Kamer het besluit moeten nemen om inlichtingen te vragen. Bij hare beantwoording op de gestelde vragen, heeft de Regeering in de memorie van antwoord willen doen uitkomen dat zij het — in den regel — niet wenscheljjk acht omtrent persoonlijke aangelegenheden van een ambtsvoorganger inlichtingen te geven, maar dat er zich ook omstandigheden kunnen voordoen dat van dezen regel kan worden afgeweken. Hier betrof het een geïsoleerde zaak. Benoemd. Haarlem, 24 Nov. Tot hoogleeraar aan het Evangelisch Luthersch Semiuarium te Amsterdam is benoemd dr. H. A. van Bakel, predikant te Haarlem. Papendreehtgche zaak. Arnliem, 24 Nov. De middagzitting van heden bracht het verhoor van den getuige van de Pol, den inspecteur van politie, die bat Regeeringsonderzoek geleid heeft. Hü heeft 145 personen gehoord uit alle kringen en heeft den indruk gekregen dat verschillende te goeder naam en faam bekende menschen van oordeel waren dat de politie vaak te ver ging en uittartend optrad. Ook achtten velen de mishandelingen bewezen. De adv.-generaal noemde het oordeel van verschillende personen als den oud-ontvanger der registratie, die gezegd hadden dat ze een ze6r gunstig oordeel hadden over de politie. Een heeft hem uit eigen beweging geschreven omdat hij vreesde, dat, de veldwachters de dupen zouden kunnen worden van een gerechtelijke dwaliDg. Mr. van Hamel verzocht tevens dat de heer van der Pol de namen zou noemen van de menschen, die ongunstig oordeelden over de politie, maar op dit punt wil het Hof niet verder ingaan. Mr. Van Hamel protesteerde daar-, tegen, Madrid, 85 Nov. De Ministerraad heeft telegram van generaal Marina ontvangen waarin de verwachting wordt uitgesproken, dat * n den veldtocht in het Rifgebied spoedig een gjude zal komen. AMSTERDAM, 24 Nov. Raapolie (per 100 * G.) vliegend f 28.3/4; Dec. f28.—; Mei f 28.1/4; lijnolie vliegend: f 32.— a f 31.3/4: Dec. f 311/2 a, f 31.3/4 a f 31.1/2; Jan.-April r 29.5/8 k f 29.7/8 a f 29.3/4; Mei/Aug. a f 27.1/2 a f27- t Oüeorders, ook termljazaken aan A'damHer Beurs door J. A. FRIJDA, AssenConditiën op aanvraag. BSVBS TAK AMSTERDAM. tfedeiL OWig. N. W. 8. C«rt. »°i s * • jj. I rf ■Jniflt f»b»k «l. 190S . » i i Goud], 1881/98 . ■ é OoitfMÖk, kei. tt. kr. r. Jaa./Juli 4 ftrtifal, OU. Talnkunraspoli* 4 1 /, *1* lene ... 8 ,8» tuit fr. (00.— 6 g*»mii,(HLAi»ort'QSfr .600-1000 • Bul., Obl. ia goal '810. &. 1ÏB-500 • _ . 1(08 fret. 800. . S _ Iwuif Donbr.G.B. 1S5 i*/ t . . B.L TT Stuttl. 1905 41/, _ Br. Bui. Sp-mfl. 1888 é . - Lee». 1887/8»(N.)p.»t. 80 4 " , Go«dl.l880gM.63.1»i é . - Zmid-Wut Sp. Q. K. 185 4 . . Olel Ghriui M. 500-8000 4 . . Kuik in. M. 800-8000 4 - EoUeh. 1889 G. B. 181 4 . . Heee 1189/90 G.B.1ÏB 4 . . h a. lm O.L Ui 4 " . Biu lMB. 1184 . . 4 : - OnlTiUbikQ.B.18» 4 : . öoiil. 1184 0. *. 881 #»/, ' .«rail. 1818 S.B. 181 8 fcrril, OUi|. 1888 .... 4 Tukje, • 1868 ... j 4 - -1. ioo . : 4 * Buiki Bp. la tui* liL 1888 . . Cfcin, «wil. h[u, 1* tui» Mexic», Biu. Ai.Seh .le-ieierie . Btl .TT .Gmil. 18 9 9 pJt.S0-100 • Siuilii, lui. Lee». '88 pjt. 80-100 ■ . Oblie. 1803 100 p. i* • , , 1888 ... 4 tti. Diitr. T. Bis ie Je&eiro Oblie. 8 CohuiiliUGee.Bmit.8ch.100-b00p.it, S Yeaeiiel», DipL Schuld 1808 . 8 Jouteriaa, Oblig. 1801/7 . 4 Bcttudn, , 1800/1908 . 4 Ksekou, wii 80-881808 B. 100 4 KeierL Buk, Cert. t . lui. . jUulgimitei Copp C. t . A . Ajaer. Cu kFoaniry, C«rt.T.lai Hu. Stat. Steel Corp., Cert. T. Aai Olltnsr-HQ. Vontuluiu A mmm . KeierL Huiel-Mjj., Cert. t . lui. Xeierl. Ui. Hui-bk iui. 1000 B4)ug Leboag XtjakrltS. lui. hut Cobar iui. tn. M. t. K. Pitz.br., O. t . Af1000.Hotan bm FatoaL-MH. lui. ferUk PttraL-MJ. lui. . . HeitrL-Am. StaemT.-MQ. lui. HeierL SakupT.-Uait lui. litXua. klUrisaafiut.pnf.iui. ii. Oblig. . . 41/, Mi-Cittau-MQ. laai. Kieive laaku Tabak-XQ. lui. Maxvall L. Gr. But. bew. . . larsnu Corp. Lti praf. aaai. - fïrit. Hortg Bi. . . 8 Hall Ui. Sp.-Kfl. laai. . . ... Oblig.1800/8 1 IQ. t. Ba. t . 8. 8. lui. . . ii. OkUg. 1801/08 1 ii. . 1887 . 8'/, Meiert. Caatraal 8p.-H{. lui. ii. Oblig. f 1000.— S HainL-Ui. Sp.-Mfl. lui. . . N.-Bnb. Boxtel-Weeel, gut. 187S ;80 HL Sa Hjrp. • Vaiargr. Blactria Beaii . . . 4>/i . , Laeoae Bands 6 Zaid-ItaL 8p. A H. Oblig. . . 3 Wariohaa-Waanu lui. . . . ïariugal, Baira Baxia, la gepr. 3 . Traaa. Afr. 8p.-MQ. Obl. 5 Bul. BjaauUralikOb.'84G.B.C£3 4 , Wladikawku 1884 «. B. 185 1 la., Itah. Top ba.>.Oart.T.land. ii. lig. Sjp. Oblig. 1 ii. CoaT.Goii OWig. 1 Chie. B. lal. Pas. B. r. G. O. i Daarer k Bio Gr. Bi. Of. C. t . 1. ii. la Gas. Hjp. G. O. 1 Brie Spw.-Mij. Gav. auï. . . Guaial Liaa bd. 1 luiu City Saithera Gav. lai!. ■J Praf. lui. il. la Hjrp. OV.lf. 3 ■axioait. Utara. Pr. liaa Oblig. l'/i {Gnwari Kaaias fc Taxu C. t . i. ja la Byp. O'alig. 1 ii. 8a , „ 1 N.-T. Ontario k Weit las'. . Oregon Calif. la Erp. G. O. . 5 PaajylTania Coar. G. O.. ■ . 3'/, Boek Itlasd Cj. Cart. T. Kw.i. Brathara Pas. Oj. lui. . . ii. Goai Oblig. 1 ilrathara B. Cjr.lbaat.geir. Atad. Daion Paoiic Carl t . gtt. A»oi. ii. Caar. Gcid Oblig. 1 Wabaah Cart. T. pref ctad. . Hu. Vara Cru k Pao. GWg Naierlaaiieka Tnai Cart. A. lautardaaiiohs loten 1 109.— H.-H. Terg. Het Witts K_nii . Balgii, Stad Aatwarpes 1837 . Haag. Tkeiialstaa Oaataar. Btaatilaaaiag 18!0 . . . . 1881. . . 8Ui Waaaaa 1871. . Bpaaja, Stai Madrid lïM . . lïukj», Spoorv. laaaic < 18)0 * l l» 2'/. 1 Yor.koari 98.8/1 88 Tl 88.8/8 M.t/8 88 87 84 88 88.1/1 81.15/16 87-3/1 88.5/8 88.7/18 81.7/16 88.8 li 87.7/16 81.1516 88.7/8 85.7/8 88.15/16 88.1 / i 87 88.5/8 84.1/4 77 70.9/18 78.7/16 83 88.9/16 81.13/16 100.3; 1 89.1,4 49.1/8 102.3/1 105 lOi 16.1 /1 93.5,8 43.9/16 53.15/16 102.1/2 103 84.1/8 2J7.3/1 92.3,4 7413/16 88.3/8 183.3/8 1V0.5/16 219 911.1/S 126.1/2 157.3,8 187.1/2 114.1/4 111.1/2 149.3/8 14.15/15 71.1/1 106 79.3/4 57.3/1 88 .1 /2 81.3/4 85.1/8 103.3/8 89.3/1 103 98 30.1/16 86.1/2 250 93 19.3/16 86.1/16 31.3/4 68.1/2 125 76.1/8 86 81.1/16 87.7/8 121.11/16 100.3/16 118."/8 77.7/8 47 3/8 96. t'2 83 78 41.1/8 70.15/16 74.5/16 102.1/2 4S.9/16 99.3/1 87.7/8 47.1/4 103.8/4 98 38.7 8 128.8/8 91 31.9/18 201.1/1 lil 53.8/1 97-3/8 41.1/8 108.9/16 85.1/1 98.3/1 159 174 332 231 69 55.1/2 24 N ot. 92.3/1 78.15/18 63.1/2 81.1/8 97.8/8 98.3/8 85.1/e 92.1/8 87.3/8 85 86.1/8 87 87.3/18 81.1/2 78.7/18 99.5/16 102.15/16 105 101.11/18 93.7/8 48.11/16 53.5/18 90.1/8 71.5/8 8Ï.3/16 111.5/16 189.3/1 218 128 157 189.1/8 21.11/16 71.1/4 108 80 57.5/18 36.1/8 103.3/8 90 103 86.1/8 257.1/2 19.3/4 88.5/8 81.1/16 121.9/16 77.1/1 17.1,8 33 11.1/16 70.1/8 48.1/8 99.7/8 47.3/8 88.18/16 189.3/8 31.9/16 202 56.3/8 109.3/16 79 159 70 55.1/8 AMSTERDAM. 21 Nov. Prolongatie 2.3/4 pet. KEULEN, 24 Xov. Dooi. Koers van het geld : KEULEN, 24 Nov. Oflicieele Rjjnhoogte, 11 uur's morgens: 2 32 ïf., gov. 19 centimeter. --- BINNENLAND. Benoemd tot ambtenaar van het openbaar ministerie bij de kantongerechten in het arrondissement Winschoten, ter standplaats Winschoten, jhr. mr. O. R. van Iddekinge, advocaat en procureur te Groningen. Benoemd tot ambtenaar van het openbaar ministerie bij de kantongerechten in het arrondissement 's Gravenhage, mr. G. C. Duval Slothouwer, thans ambtenaar van het openbaar ministerie te Heerenveen. Bij Kon. besluit van 20 November 1909 no. 64 is aan J. F. W. Yolmer, weduwe van den adjudant-onderofficier A. Kuhn, krachtens de Weduwenwet voor de Landmacht 1909, met ingang van 2 Augustus 1909, een pensioen verleend van f 341 's jaars. Uit Tanger wordt aan de Times bericht, dat de Nederlandsche gezant in Marokko, evenals zijn Duitsche en Italiaaneche ambtgenooten, bij den Makhzen heeft aangedrongen op afdoening der aan Nederlanders toekomende sehadevfcigoedingen. --- LIPS BRANDKASTEN. L. HUNSE, ASSEN. ASSEN, 24 November. Vergadering van den Raad dor gemeente Assen op Donderdag 25 Nov . 1909, des namiddags te 7 uur. Agenda : 1. Mededeelingen. 2. Ingekomen stukken. 3. Eene voortij acht van B. en W.. tot vaststelling eener rooilijn voor een gedeelte Rolderstraat. 4. Een voorstel der commissie bedoeld bij art. 166 der Gemeentewet tot wijziging der artikelen 7 en 28 der bouwverordening met ontwerp wijzigingsverordening. 5. Een voorstel van B. en W. in zake overname in eigendom, beheer en onderhoud der Oranjestraat. 6. Een praeadvies op een adres van J. Leis te Kinderdijk, gem. Alblasserdam, betreffende het afstaan van grouri aan den Boukengang en het dempen en rioleeren eener waterleiding langs de Rolderstraat. 7. Benoeming tijdelijk wethouder. 8. Verdere behandeling der begrooting 1910 en wat daarmede samenhangend kan worden beschouwd. Bij Kon. besluit van 22 Nov. is benoemd tot ambtenaar van het openbaar ministerie bij de kantongerechten in het arrondissement Leeuwarden, ter standplaats Leeuwarden, mr. A. W. Stork, advocaat en procureur te Assen, tevens werkzaam ten parkette van den ambtenaar van het openbaar ministerie bij de kantongerechten in het arrondissement Assen, beëedigd klerk ter griffie van de arrondissements-rechtbank te Assen en waarnemend griffier bij het kantongerecht aldaar. Bij Kon. besluit van 19 November 1909 no. 47 is, met ingang van 16 December 1909, benoemd tot directeur van het post- en telegraafkantoor te Meppol, W. P. van West, thans in gelijke betrekking te Hengelo. (Deze berichten konden we nog onder telegrammen van een deel van onze vorige oplaag opnemen.) Moord Koekange. De Rechtbank alhier heeft de gevangenhouding van de gebroeders B., wederom met ingang van 25 November 1909 met 30 dagen verlengd. De gemeentepolitie alhier heeft gisteravond op telegrafisch verzoek der politie te Groningen aangehouden de 17-jarige Duitscher Max. M., die in Groningen een rijwiel had ontvreemd, staande in de Volksgaarkeuken. De jongen had gevaren en zocht thans na zijne afmonstering werk als smid. Hij logeerde eenige dagen in de genoemde gaarkeuken en nam bij zijn weggaan het rijwiel mee. De politie pakte den schuldige toen hij zich hier bij een smid wilde verhuren als knecht. Hedenmorgen is hij naar Groningen teruggebracht, vergezeld van de gestolen fiets. Ten overstaan van notaris K. L. Rambonnet werd gisteren in het cafó van E. Hommes te Rolde publiek bij inzate geveild: a. Ten verzoeke van den heer P.M. Tetrode te Assen 3 perceelen heideveld te Amen. Ingezet perc. 1 op f210, perc. 2 op f280 en perc. 3 op f310. b. Ten verzoeke van de erfgen. van mevr. de wed. mr. H. van Lier 6 perceelen onroerende goederen gelegen te Rolde. Ingezet perc. 1, hooiland ..Oostert" op f400; perc. 2, V2 onverdeeld in Hooiland „Muldersmaat" op f400; perc. 3, hakhout aan de Borgerderweg op f 240; perc. 4, heide grenzende aan het vorig perc. op f55; perc. 5, hakhout en heide aan de Borgerderweg op f170; perc. 6, heide in het Wester■cheveld op f135. c. Ten verzoeke van den kastelein Evert Hommes verschillende perceelen weiland, hooiland, groenland, bosch enz. Ingezet perc. 1, weiland op f2000 ; 2, idem op f 1500 ; 3, hooiland op f 1570 ; 4, idem op f 410; 5, bouwland op f160; 6, hooiland op f310; 7, idem op f 300; 8, idem op f400 ; 9, idem op f 290; 10, weiland op f55; 11, groenland op f165; 12a, bouwland op f165; 12b, idem op f180; 13, idem op f170; 14, idem op f285; 15, idem op f200; 16, idem op f300; 17a, idem op f 160; 17b, idem op f 170; 18, idem op f 185; 19, idem op f 120; 20a, idem op f 165; 20b, idem op f 170; 21, idem op f 150; 22, idem op f165; 23, idem op f70; 24, idem op f115; 25, heide op f300; 26, heide op f105; 27, heide op f20; 28, heide op f 110; 29, heide op f50; 30, heide op f285 ; 31, heide op f80; 32, heide op f30; 33, heide op f50; 34, heide op f95; 35, 3V 2 vorrel waardeel in de ongescheiden marke van Rolde is niet in veiling gebracht: Op de heden alhier gehouden veemarkt waren aanvoer en prijzen als volgt: 15 Fr. schapen van f 10.50 tot f 19, 4 Dr. schapen van f7 tot f 8, 12 geiten van f 5 tot f 9, 492 varkens van f 6.50 tot f 56. Tor pluimvee-markt enz. waren aangevoerd: 280 kippen en hanen, geldende van f 0.25 tot f 1.05, V. P. N. 100 kilo eieren per kilo f 1.50, 12 konijnen van f 0.50 tot fl.10,14 eenden van f 0.80 tot f 0.00. Handel in varkens vrijgoed, prijzen tamelijk. We ontvingen een exemplaar van een propagandablad voor geheelonthouding, dat dooide Drentsche propagandacommissie over de provincie verspreid is. Het draagt tot titel: De Drentsche drankbestrijder. De inhoud behandelt op verschillende wijzen in artikelen, gedichten, verhalen, teekenende gevallen enz. de drankellende en wekt krachtig op mede te helpen aan de bestrijding van het drankgebruik. De verslagen van het verhandelde in de vergaderingen der gemeenten Ruinerwold en Zuidwolde kunnen wegens gebrek aan ruimte heden niet worden opgenomen en moeten tot een volgend nummer op plaatsing wachten. Door den Raad der gemeente Ruinerwold werd o.a. besloten 20 % subsidie te geven tot een maximum van f14.000 voor een weg Havelte—Ruinerwold (Ha velterbrug-Oostein de) mits de bermen in de gemeente mogen worden beplant met opgaand hout of een subsidie van 15°/ 0 tot ten hoogste f 10.500, wanneer de commissie de voorwaarde der beplanting weuscnt geschrapt te zien. De Raad der gemeente Zuidwolde benoemde tot hoofd der school den heer de Vries, onderwijzer te Zuidwolde. Eveneens moet tot een volgend nummer op plaatsing wachten een bericht uit Meppèl over 't 25jarig bestaan der societeit „Tivori", een bericht uit Hoogeveen over den Nutsavond en een bericht uit Nieuw-Dordrecht over eene vergadering van 't veefonds. De 23ste lijst van de 31ste jaar collecte voor de scholen met den bijbel vermeldt: Geesmet Oosterhesselen en Zwinderen (G. K.) f 10, Koekange met Egge, Rasse, Oshaar en Wijkbrug f 39.95, Vries met Donderen, Bunne, IJde, Rhee, Taarlo, Tinaarlo, Zeegse, Winde en Oldemeule f 92.50. Weerwille (Ruinerwold) met Berghuizen en Broekhuizen f 111.65. Totaal van 575 locale comité's f 77.186.76Vs. Men schrijft ons: Door de classis Koevorden der gereformeerde kerken werd heden peremptoir geexamineerd de heer G. A. Langhout, candidaat aan de Vrije Universiteit. De heer Langhout werd na het examen toegelaten tot het predikambt in de gereformeerde kerken in Nederland. Sckoonefoeek, 24 Nov. Uit een 3tal sollicitanten werd in de gister gehouden vergadering van den Raad dezer gemeente tot hoofd der school te Nw.-Schoonebeek (O.-E.) benoemd de heer P. H. van Dijek, onderwijzer te Bakel (Limb.) Sclioonebeek, 23 Nov. In de plaats van den heer H. B. Mars, die wegens hoogen leeftijd bedankte, werd in do Raadsvergadering van heden tot wethouder verkozen ,de heer J. H. Pieper te Nw.-Schoonebeek. Leeuwarden, 23 Nov. In een hedenavond, onder voorzitterschap van mr. H. E. Hepkema, gehouden algemeene vergadering van de vereeniging „De Friesche Elf-Steden", is besloten dezen winter — ijs en weder dienende — in de provincie een elf-stedentocht te houden. Aangifte van deelnemers kan van nu af geschieden bij het bestuur. Steen-wijk, 23 Nov. Tot leden van de Kamer van Koophandel en Fabrieken alhier, zijn herbenoemd do heeren B. Polak en Th. Rijkmans Kzn., resp. met 60 en 57 van de 65 uitgebrachte geldige stemmen. In plaats van den heer J. Rijkmans Bz., die niet weer in aanmerking wenschte te komen, werd met 47 stemmen gekozen de hoor J. Rijkmans Jz. ---