Raadsvergaderingen. EMMEN. Vergadering van den Raad der gemeente Emmen op Donderdag 6 Augustus 1925 in de R, L. W. S. te 10^ uur voorm. Voorzitter, de hr. G. Kootstra, Burgemeester. Secretaris, de heer H. Tijmes. Afwezig zijn de leden: Mevr. Vegter Groen fn de heer Hadders. De VOORZITTER opent de vergadering en stelt aan de orde : 1. Beëediging nieuw aankomend lid van den Raad, G. Kieuver. De heer Kieuver legt de noodige beloften af en wordt door den VOORZITTER geïnstalleerd, waarna de heer Kieuver den voor hem bestemden zetel inneemt. De heer GEERAETS vraagt het woord. De VOORZITTER geeft den heer Geeraets in overweging te wachten tot na de pauze. Besloten wordt bij het betrekkelijke punt het woord te voeren. 2. Notulen. Deze worden ongewijzigd vastgesteld. 3. Mededeelingen en ingekomen stukken. Oo.a. kwam een adres in van het Bestuur der afd. Emmen van den Alg. Nederl. Bouwarb. Bond, houdende verzoek om productief werk te verschaffen. De heer VEENSTRA vraagt voortaan eerder prae-advies uit te brengen. Overigens wordt het verzoek voor kennisgeving aangenomen. Adres van R. Wollerich en anderen als forens aangeslagen over het dienstjaar 1920, houdende verzoek den heer Meijer, belastingconsulent een onderhoud toe te staan ter uiteenzetting van hun verzoek om restitutie van die aanslagen. B. en W. stellen voor adressanten te berichten, dat geen termen kunnen worden gevonden het gevraagde toe te staan. Mevr. v. RIEL wil dit onderhoud wel toestaan en stelt voor een commissie te benoemen, die met adressanten spreekt. De heer MEULENBERG wil dit stuk behandelen bij het betrekkelijk punt der agenda. Aldus wordt besloten. 3. Adres van de vereeniging „Plaatselijk Belang" te Oranjedorp, strekkende tot het nemen van maatregelen tot herstel der communicatie over de Bladderswijk op de plaats, waar die wijk in verbinding staat met het Oranjekanaal. B. en W. stellen voor adressanten in overweging te geven, een waterschap te vormen. De heer DE VROOME gelooft niet, dat er een waterschap kan worden gevormd. De heer GORTER bestrijdt dit. De heer HAASKEN spreekt als den heer de Vroome en is ook van meening, dat er geen waterschap gevormd kan worden. De VOORZITTER meent, dat het aan belanghebbenden moet worden overgelaten of ze een waterschap willen oprichten. De heer DE VROOME verdedigt nader zijn standpunt. Het voorstel wordt daarna z.h.s. aangenomen. Adres van dezelfde vereeniging, strekkende tot het in goeden staat brengen van den geprojecteerden weg vanaf de brug over de Bladderswijk (voor den weg naar Nieuw-Dordrecht) (over Erica) langs school II naar Nieuw-Amsterdam (de Heerendijk) van den „Meerweg" en van den weg langs de Boksloot. B. en \V. stellen voor adressante te berichten dat het verzoek nader in overweging zal worden genomen, wanneer is ingezonden een plan met begrooting van kosten en opgave van eventueele bijdragen van particulieren. De heer DE VROOME meent, dat er al een gedeelte weg in bewerking is. De heer GORTER deelt mede, dat reeds 9 maanden geleden spr. zich in verbinding heeft gesteld met den heer Bos te Nw.-Amsterdam, met verzoek, om op eigen risico, de stukken en plannen in gereedheid te brengen. De heer Bos heeft dit spr. toegezegd. Spr. zou dus adressanten in overweging willen geven om zich te wenden tot den heer Bos. Overigens wordt het voorstel z.h.st. aangenomen. Adres van het bestuur der Vereeniging „Groene Kruis" te Emmer-Compascuum, houdende ver zoek om subsidie voor twee wijkverpleegsters. B. en W. stellen voor dit te behandelen bij de begrooting 1926. De heer ABELN stelt in het licht, dat de Vereeniging in zeer financieele moeilijkheden verkeert. Spr. zou toch graag zien, dat er spoedig hulp wordt geboden. De VOORZITTER ziet geen kans voor 1926 fondsen los te maken. Dan wordt overeenkomstig het voorstel B. en W. besloten. De VOORZITTER deelt mede, dat er gisteravond een adres is ingekomen van het personeel in overheidsdienst met verzoek, em de loonen van het tijdelijk personeel te verhoogen met het bedrag der pensioenaftrek. De VOORZITTER stelt voor, dit stuk in handen te stellen van B. en W. om prae-advies. De heer VEENSTRA kan zich niet met dit voorstel vereenigen, omdat de menschen niet zoo lang kunnen wachten tot het uitbrengen van het prae-advies dient. Het loon is zoo laag, dat de positie bij de werkverschaffing niet ongunstiger is dan die van het personeel in overheidsdienst. Het loon is slechts ƒ 16 per week, zegt spr., wat toch zeer weinig is, om daarvan behoorlijk rond te komen. Onidat de nood dringt, kan spr. zich niet met het voorstel vereenigen. Spr. wil het adres direct behandelen. De heer HADDERS komt ter vergadering. De VOORZITTER wil er wel over denken. De heer WIERSEMA zegt, dat de zaak wel urgent is, doch spr. wil thans niet tot behandeling overgaan, doch liever met omlijnde voorstellen komen, om aan het besluit terugwerkende kracht te verleenen. De VOORZITTER vraagt of de heer Veenstra zich hiermee wil vereenigen. De heer VEENSTRA kan dit niet, omdat ze het geld niet langer kunnen missen en de nood voor de menschen zeer groot is. Spr. wil de menschen vandaag helpen en wijst verder op de lage loonen. De VOORZITTER betreurt het, dat het adres | Pas gisteravond is binnengekomen. Spr. vraagt \ of het voorstel ondersteund wordt. Dit is het geval. De heer DE VROOME zal tegen het voorstel Veenstra stemmen, omdat er geen gelegenheid is geweest om de zaak te onderzoeken. De heer S1BON zal ook tegenstemmen, omdat het spr. voorkomt, dat het beter was de zaak eens grondig te onderzoeken en geen onbillijkheid op te heffen door een andere te scheppen. De heer VEENSTRA verdedigt nader het voorstel. De heer WIERSEMA noemt thans de bedragen die door het losse personeel worden verdiend. Het loon dat wordt ontvangen is ongeveer ƒ 17.60. Ook zijn er die ƒ 14.40 verdienen. Spr. heeft ook gestemd voor een aftrek voor pensioen, doch spr. heeft toen niet geweten, dat arbeiders en schoolschoon maaksters ambtenaren waren. Spr. gelooft dan ook, dat deze zaak herziening behoeft, doch spr. wil er de eerstvolgende vergadering met omlijnde voorsteilen komen. De heer SIBON komt op een en ander nog eens terug. De heer TEN NAPEL stelt in het licht, dat er broodsgebrek wordt geleden en zou in dit geval een brug willen slaan om de menschen zoo spoedig mogelijk te helpen. Spr. wil thans 10 pet. toeslag geven tot het prae-advies van B. en W. komt. De heer GORTER wil het inhalen der pensioenaftrek voor loonen beneden ƒ 20 per week stop zetten en op die loonen alleen 8% pet. aftrek toepassen. De heer VEENSTRA betoogt, dat de heer Wiersema wel wist, dat ook de arbeiders als ambtenaren worden gerekend. Spr. zal meegaan met het voorstel-Ten Napel. De heer GORTER is voor aftrek van 8% pet. pensioen te handhaven, doch wil wel salarisverhooging geven. De heer VEENSTRA voert het woord over het verschil tusschen de h.h. Gorter en Ten Napel. Het principe van aftrek behoeft de heer Gorter niet prijs te geven, daar de heer Ten Napel een toeslag op het loon wil geven, bestaat er geen verschil, aldus spr. De heer GORTER wil dit alleen toepassen op loonen beneden ƒ20. Mevr. v. RIEL wil eerst den aftrek en dan het overblijvende met 10 pet. verhoogen. De heer VEENSTRA is van meening, dat er 10 pet. zal worden gegeven op het loon en dus niet van 't geen er overbijlft, omdat dit is in 't nadeel der arbeiders. Spr. ontraadt dan ook het voorstel Mevr. v. Riel. De heer GORTER merkt op, dat de heer Veenstra in zijn ijver het doel voorbijstreeft. Spr. is het in dezen met Mevr. v. Riel eens. Dan worden de menschen inderdaad geholpen. De heer TEN NAPEL wil de loonen beneden ƒ20 met 10 pet. verhoogen. Spr. dringt er dan ook op aan spr.'s voorstel aan te nemen. Mevr. v. RIEL-merkt op, dat de Raad bezig is een klein tijdelijk regelingetje te maken, totdat B. en W. met hun prae-advies komen. Spr. gelooft, dat de Raad zich vast legt, wat niet in de bedoeling ligt van de leden .van den Raad. Spr. blijft er bij dat, indien iemand ƒ 16.20 ontvangt, hij een toeslag krijgt van ƒ 1.62. De heer HADDERS wijst op de moeilijkheid om de regeling vast te leggen. Spr. wil alleen toepassen 8V2 pet. pensioenaftrek en niet het meerdere. Het voorste! Ten Napel in stemming gebracht wordt aangenomen met 14 tegen 12 stemmen. Er zijn eenige vragen binnengekomen van de h.h. Engelsman en Meulenberg in verband met de te openen U.L.O. School te Emmen. De VOORZITTER deelt mede, dat B. en W. moeite gedaan hebben een Iocaliteit beschikbaar te krijgen. Dit is gelukt, n.1. het Evangelisatiegebouw, tegen een huur van ƒ50 per maand. Spr. stelt voor om tegen I October de tijdelijke school te openen, ook in verband met het te benoemen hoofd der school. De Raad gaat hiermede accoord. 4. Missive G. S. terzake gemeentebegrooting dienst 1925, met prae-advies van B. en W. Deze luidt aldus : B. en W. der gemeente Emmen, Gelezen een resolutie van heeren Gedeputeerde Staten d.d. 24 Juli 1925 no. 156, houdende mededeeling van niet-goedkeuring der gemeentebegrooting voor het dienstjaar 1925, op grond dat naar hun meening een vermenigvuldigingscijfer als bedoeld bij de verordening op de heffing eener plaatselijke inkomstenbelasting in deze gemeente groot 2.5 beslist onvoldoende is te achten, wijl de begrooting dan zou sluiten met een kort van f 58.000.—, welk bedrag de facto nog wel belangrijk hooger kan worden, aangezien het is gegrond op de verwachting, dat voor werkverschaffing buiten de gemeente niet meer dan f 132500.— ten laste der gemeente zal blijven, hetwelk allesbehalve vaststaat. dat alzoo feitelijk geen uitgaven meer kunnen worden gedaan daar voorloopig slechts machtiging is verleend tot het doen van uitgaven tot op de helft der geraamde bedragen waardoor de gemeente in groote moeilijkheden zou geraken en het niet geraden is, het zoo ver te laten komen; STELLEN VOOR : le. het vermenigvuldigingscijfer bovenbedoeld voor het dienstjaar 1925j 1926 te bepalen op 2.75; 2e. de verordening op de heffing van een plaatselijke inkomstenbelasting in deze gemeente te wijzigen in dien zin, dat dit vermenigvuldigingscijfer elk jaar wordt bepaald door den Raad. De heef Geeraets opende de discussie met de volgende rede: Mijnheer de Voorzitter. Le vragen van den heer Meulenberg, indertijd aan u gesteld, houden nauw verband met zijn uitlatingen in de Asser Courant (7uid-Ooster) van den 31 Juli laatstleden. Het spijt mij te moeten verklaren, dat ik van deze laatste met verontwaardiging heb kenn ; sgenomen. Wanneer iemand schriftelijk vragen aan u stelt, dan doet hij dat om c 'cieel te werden ingelicht aangaande dingen, welke hij te voren niet weet, althans nii t met genoegzame zekerheid weet- Hij veemt genoeg .11 met 't gegeven antwoordt, is dus voldaan en vormt daarnaar :.ijn oordeel. De lieer M. heeft dit voor zich klaart^ketiik niei noodig geacht en hoewel hij c de hoogte vt.ii : ken was, in het orenbaar een vonnis geveld over het college van B. en W., zooals dat in de jaren 191»—1923 was samengesteld, hetwelk in hooge mate voor deze achtbare mannon comproruitteeroiid moet worden genoemd. Zonden een zweem van bewijs toch worden die heeren aan den schandpaal gezet, alsof zij opzettelijk zouden hebben geknoeid maf de belastingkohieren en wetens en willens de hooge regeering hebben bedrogen. En die blaam, op het dagelijksch bestuur onzer ger ente geworpen, valt van zelf terug op de ambtenaren, die door B. en W. met de samenstelling van die kohieren en de invordering der belastingaanslagen waren belast. Zelfs de heeren Ged. Staten worden door den heer M. als onnoozelen en wraakgierigen afgeschilderd. Volgens hem zouden zij zich immers aanvankelijk bij den neus hebben laten nemen en later, toen dat „geknoei" door toedoen van den heer M- was ontdekt, uit louter wraakzucht onze gemeentebegrooting hebben afgekeurd. Hij verstout zich zelfs hen meteen de zeer laag-bij-de-grondsclie geestigheid tot ono te laten zeggen; „of slikken of stikken". Mijnheer de voorzitter, het wil mij voorkomen, dat deze beschuldiging van den heer M. van zulk een ernstigen aard is, dat — bijaldien ze waar ware — een strafrechterlijke vervolging noodzakelijk zoude zijn. Edoch, de overgroot® meerderheid van den raad heeft gelukkig te veel hoogachting voor de heeren Kootstra, Gorter, Haasken, Hadd:srs en Kalter, die destijds het college van B. en W. uitmaakten, dan dat zij ook maar één oogenblvk aan zulk een infame beschuldiging geloof zouden hechten. Ten overvloede is uit uwe beantwoording der door den heor M. gestelde vragen, naar mijn eerlijke overtuiging duidelijk gebleken, dat er volstrekt geen geknoei met de kohieren iieeft plaats "•ehad. T >d _■ verstandig menocL begrypt terstond, dat de werkelijke opbrengst der belas tint" alt'W minder zal zijn dan het eindcijfer van het met de grootst mogelijke zorg opgemaakte kohier. Daarom komt B. en W. veeleer een woord van hulde toe, omdat zij in de voor Emmen zoo uiterst moeilijke jaren »-'?1. met zxtveel takt aan belastingopbrengst ho ben weten binnen te halen, wat redelijkerwijze invorderbaar was. Ook e subsidie, van lvet rijk genoten, hebben B. en W. beeteed, zooals het waarachtig belang ■ van onze gemeente dat vorderde, n .1. tct bes'. ijzing jn Je '"uitengewone uitgav 1 loor werkverschaffing enz., waar oor anders noodzak >Uikerwijze peperdure peldleeringeti moesten worden aangegaan. Slechts degene, • eren het a, b, c n r g niet kent, zou het in zijn hoofd zijn opgekomen om met de - licgel-dsn ■ u; lkoope leerinare vroegen geslot n varen, af te lossen en onmid'TclItfk J *iarna voor de onafwendbare buitengewone uitgaven opnieuw geld te 'eenen t gen een a-.t m —H:ei)j4c koogeren ren f >' er*: k vertr< " dan.' ook, dat de heer M. '? dcor hem geuite beschuldiging aan het adres van B. en W. ridderlijk zal terugnemen. Zich vergissen is menscheliik — zegt een Hollandsch spreekwoord, doch tegen zijn nmste valsche getuigenis geven, is uit den I-ooze. Mocht de heer M. zulks onverhoopt niet willen doen, dan is naar mijne meening de Raad van Emmen aan zich zelf verplicht iegenover deze blamage van den heer M. een openlijke afkeuring van diens ondoordacht gepraat te stellen- Daarom stel ik — voor het geval dat de heer M. zijn beleodigende insinuaties aan het adres van B. en W. niet herroept — de volgende motie voor: De Raad der gemeente Emmen, in openbar? vergadering bijeen op G Augustus 1926 ; met leedwezen kennis genomen hobbende van de uitlatingen des heeren Meulenberg, zooals die gepubliceerd zijn in de Asoor Courant (Zuid-Oost?r) van 31 Juli 1925, gefioord de beantwoording door den Wel"houder van Financiën van de door den heer Meulenberg gestelde vragen in verband met den aanslag en de inning der gemeentebelasting over het jaar 1920, spreekt ais zijn oordeel uit, dat B. en W. in die hij uitstek moeiliike belastingquaestie voikoraen naar eer en geweten hebben gehandeld. sn gaat over tot de orde van den dag. Mijnheer de voorzitter, ik vertrouw, dat nagenoeg alle raadje-den, onverschillig van welkt; politieke richting ze zijn, door de aanneming van d^ze motie er toe zullen willen medewerken om onze reeds al te vaak in opspraak gebrachte g meerite van een onverdiende blaam te helpen zuiveren. Mevrouw v. RIEL zegt, ook getroffen te zijn door de artikelen in de Prov. Dr. en Asser Courant en de Zuid-Ooster, waarin de heer Meulenberg in een intervieuw zou hebben gezegd, dat de buitengewone subsidie f700.000.— op onrechtmatige wijze zou zijn verkregen en de Regeering bij den neus zou zijn genomen. Spr. verwacht van den heer M. dat hij zal kunnen staven 't geen door hem is gezegd. Voor spr. staat het vast, dat er in 1920 geen handelingen zijn gepleegd, die het daglicht niet zouden kunnen zien. Volgens spr. verdient het toenmaals zittende college eerder lof dan blaam, omdat het geheel in het belang der gemeente heeft gehandeld. Indien de heer M. nu in staat zal blijken te zijn te bewijzen hetgeen hij heeft gezegd, dan wel hij bekent dat hij .zich heeft vergist, dan zal spr. in het laatste geval voor de motie stemmen. De heer VEENSTRA zegt, dat als ooit een Redactie van een Courant zich heeft vefgist, het zulks in dit geval is. Een vraag waarom Ged. Staten de begrooting niet goedgekeurd hebben, kon de heer M. geen antwoord op geven, omdat de reden hem niet bekend waren. De heer VEENSTRA betoogt verder, overtuigd te zïjn, dat er niets is gebeurd, waardoor B. en W. een blaam treft, omdat de Raad in zijn geheel de kohieren enz. heeft goedgekeurd en alles in het openbaar is behandeld. Het besluit dat destijds door den Raad is genomen ligt juist in democratische richting, omdat de minst financieel krachtigen werden ontlast. Wat de leeningen betreft is het spr. niet anders bekend dan dat deze op volkomen eerlijke wijze zijn tot stand gebracht. Spr. legt namens de S D.A.P.-fractie vast, dat, indien de Regeering is misleid, dit niet door B. en W., doch door den geheelen Raad is geschied. De heer TEN NAPEL is blij, dat de donderbui, die reeds zoo lang bo.ven het hoofd van B. en W. hing, thans is losgebarsten. Wat het artikel in de Z.-O. betreft moet de heer Meulenberg de beschuldigingen daarin neergelegd maar waarmaken. Spr. heeft de heilige overtuiging, dat er niets is gebeurd, wat niet in den haak is. Ook den heer ABELN is gebleken dat er niets is gebleken van geknoei Indien er al geknoei heeft plaats gehad, dan is het niet de schuld van den Burgemeester of van B. en W., doch de schuld van den gehee|en Raad. De heer M. heeft zich vergist zegt spr., want als hij de notulen van den vergadering had geraadpleegd, dan was hij tot de conclusie gekomen, dat er niets gebeurd is, wat niet door den beugel kon. Namens de Chr. Hist. spreekt de heer SALOMONS in gelijken zin. Den heer WIERSEMA is na onderzoek gebleken, dat er niets gebeurd is, dat het daglicht niet kon zien. Spr. heeft den indruk gekregen, dat het de bedoeling van M. was om een zeker persoon te treffen. Spr. doet daar niet aan mee. De heer HADDERS laakt de houding van den heer Meulenberg en wijst er op dat de Raad in zijn geheel de kohieren heeft goedgekeurd, terwijl ook de autoriteiten er alles van afwisten. Alle gemeenten moesten als minimum 25 % bijdragen in de kosten voor de werkverschaffing, zoodat de heer M. in zijn artikel daarin totaal onjuist is. Spr. begrijpt niet, wat de heer M. bezielt om de gemeente in discrediet te brengen. Spr. betwijfelt sterk ,dat de belangen van de gemeente op deze wijze worden gediend. De heer MEULENBERG diaarna het woord verkrijgende merkt op dat het hem bekend was, dat hij op het zondaarsbankje zou komen. Toch is spr. zich niet bewust dat hij niet steeds zou hebben gehandeld in het be lang der gemeente. De bedoeling van spr. is geweest, om aan de onverkwikkelijke kohie rengeschiedenis een einde te maken. Spr. neemt dan ook van hetgeen hij heeft gozegd, geen woord terug, ook al dreigt men me'. Justitie. Door het onderhoud dat spr. heeft gehad met verschillende autoriteiten is hij in zijn meening versterkt en zijn vermoedens zijn dat de zaak niet zuiver is. .Wat de democratische daad betreft meent spr. dat men dat toetst aan de verlaging van f200 a f300 belastingverlaging zonder dat daar een verordening voor was. De heer M. stelt in het licht dat het niet zijn bedoeling is personen te treffen, doch doet de burgemeester b.v. verkeerd dan zal spr. niet schromen om daarop te wijzen. Zijn er verkeerde dingen gebeurd, dan wil spr. dat uitgevochten zién. Spr. heeft zich destijds voorbehouden op het antwoord, gegeven door den heer Gorter, terug te. komen. Wel is door verschillende sprekers betoogd dat de Raad aan de samenstelling der kohieren heeft medegewerkt, doch het is de vraag, aldus spr., of de Raad wel voldoonde is ingelicht. Was dit het geval, dan gelooft spr. niet dat de Raad met de voorstel !en meegegaan zou zijn. V'an het kohier waren toch 3 dorpen afgevoerd met een suppl. aanslag van f 176000, zegt spr. Ik zou, aldus spr., indien ik de stukken in mijn bezit had, alles kunnen bewijzen, doch deze berus'ten in verband met een ingesteld onderzoek bij het Departement van Binnenlandsche Zaken, na eerst bij Ged. Staten te zijn geweest. Ilad spr. kunnen vermoeden dat men hem zou sommeeren met bewijzen te komen, dan had hij zeker maatregelen genomen dat ze in zijn bezit kwamen. Ged. Staten hebben niet tevergeefs gezegd aldus de heer M., dat zijn vragen voor 95% reeds waren bewaarheid, terwijl eenigen tijd later men in Assen reeds van 100 % sprak. Verder wijst de heer M. er op dat uit het Rapport van Ged. Staten aan den Minister blijkt dat overtuigend bewijs wel is geleverd, doch het wettig bewijs niet. Spr. zou de vraag willen stellen, waarom zijn de ambtenaren die het kohier hebL%n opgemaakt niet bij het onderzoek door G. S. gehoord ? Spr. zijn betoog vervolgende herhaalt, dat hij geen woord zal terugnemen, ook al dreigt mort hem met de Justitie. Er moet maar eens klaarheid in deze zaak komen, zegt spr. Spr. citeert dan uit een brief van een officieel persoon een clausule, die zegt: „Bij Binnenlandsche Zaken is men zeer goed op de hoog te van alle knoeierijen." En daarom, zoolang deze kwestie niet is uitgezocht, tot in alle instanties, neemt spr. geen woord terug. Spr. is er van overtuigd dat ook Ged. Staten wel op de hoogte zijn van de knoeierijen. Wat de bijdrage voor de werkverschaffing betreft wijst spr. er op dat die de gemeente is opgelegd in verband met de ontvangen f700.000, zoolang die f700.000 niet is terugbetaald, zal Emmen steeds 25 % moeten blijven bijdragen voor de werkverschaffing. En nu in allen ernst, zegt spr. Toen de heer Marchant in de 2e Kamer de vragen stelde betrekking hebbende op deze zaak, heeft de minister daarop een ontwijkend antwoord gegeven, omdat Z. E. niet voldoende op de hoogte was. Doch de mogelijkheid is niet uitgesloten dat er van .andere zijde een onderzoek zal worden ingesteld. Mocht ik verkeerd zijn voorgelicht, zegt spr. dan zou ik ridderlijk genoeg zijn om terug te nemen, wat werd verlangd. Spr. wijst er vervolgens op dat staangelden voor kermis 1- " "makelij'kheden aan den pubüeken weg az& de gemeentekas zijn onttrokken ten bate voor de Vereen, voor Volks vermaken en toen spr. er over sprak heeft men er zKh van afgemaakt, door te zeggen dat de verordening over het hoofd was gazien. Dit was voor het College ontoelaatbaar, aldus de heer M., al geeft spr. toe dat de Wethouders er zijn ingevlogen. Spr. vraagt ten slotte om als het niet waar is, hem het tegendeel te bewijzen. Spr. zal ten slotte het onderzoek al is het dan ook Justitieel met een gerust hart afwachten. Den heer SIBON heeft het verwonderd diat deze kwestie hier zoo gedetailleerd is aangesneden. Spr. doet daar niet aan mee. Met do voorgestel-de motie, aldus spr. voert men een struisvogelpolitiek. Als de heer M. geslachtofferd is, zegt spr. is dan de zaak daarmee uit ? Volgens spt. meening is het nagenoeg niet mogelijk de zaak uit te vechten. Spr. stelt tenslotte de vraag of het college, indien het weer een beslissing zou moeten nemen als in 1920, het op dezelfde wijze zoude doen als toen. De heer ENGELSMAN wil de zaak uitstellen tot de heer M. over zijn gegevens beschikt en hem aldus in de gelegenheid stellen deze zaak tot klaarheid te brengen. Dan is het Pauze. De heer GEERAERTS voert na heropening der vergadering het woord en merkt op dat de heer Meulenberg niet verwacht had dat de Raad hem zou aanvallen. Spr. constateert, dat de heer M. niet heeft waar gemaakt, hetgeen hij heeff beweerd. Verder noemt de heer GEERAETS datgene, wat door den heer M. is betoogd, losse praatjes. Hij noemt absolut geen gegevens, al verschuilt hij zich achter stukken, die bij den mir nister zouden zijn. Het antwoord heeft spr. dan ook niet bevre» digd. Mevr. v. RIEL is het antwoord ook tegengevallen. De heer M. heeft aangevallen en nu zegt hij bewijs maar dat het niet zoo is. Als men beschuldigingen maakt, dient men ook de beschikking te hebben over de bewijzen, al zou spr. niet eischen dat alles met cijfers en minitieus zou worden bewezen, omdat de stukken er niet zijn. Het geeft verder den indruk, zegt spr., dat de heer M. is de schakel tusschen de Rijks- en Provinciale Regeering. Spr. stelt zich verder de vraag, hoe de heer M. aan de gegevens is gekomen. Volgens spr. is dat alleen mogelijk, door personeel van het Raadhuis, op een manier die zeer afkeuringswaardig is. Wat het schrijven betreft, dat de heer M. voorlas, daaruit blijkt niet van wier» die brief is, zoodat niemand daar waarde aan kan hechten. Spr. had gedacht, dat er bewijzen zouden komen, doch niets daarvan is geschied. De grootste onjuistheid is, zegt spr., de bewering omtrent de 25 pCt. bijdrage in de Werkverschaffing, die als minimum voor de gemeenten is vastgesteld. Spr. citeert de desbetreffende clausule uit de handelingen der beide Kamers der Staten Generaal. Spr. is niet bevredigd en constateert, dat de heer M. niets heeft bewezen. Uitstel lijkt spr. niet juist, omdat het College destijds heeft gehandeld in het algemeen belang der gemeente. De hr. HAASKEN, den hr. Sibon beantwoordende, schetst den toestand van '20 in verband met de financieele- ~oms*a«digbeden ,der -arbeiders. Eri overeenkomstig; die toestand" is tètn een kohier opgemaakt, getoetst aan de werkelijkheid en hetgeen tevens in het belang der gemeente is. De heer VEENSTRA constateert, dat de heer M. in het begin heeft betoogd, dat hij op het zondaarsbankje zou worden gezet. Ook is de belasting niet met ƒ200 of ƒ300 verhoogd, zooals door den heer M. is gezegd. Spr. wil ook bewijzen. Verder heeft de heer M. gezegd, dat als hij geweten had, dat men hem t-r verantwoording had geroepen, dan zou hij wel gezorgd hebben, dat hij de stukken in zijn bezit had. Het bewijs moet volgens spr. door den heer M. worden geleverd en niet door den Raad. Ook het geciteerde briefje valt spr. aan. Verder tart de heer Veenstra den heer M. om te bewijzen, dat de belastingbetalers zijn benadeeld. Spr. is van meening, dat de zaak heden niet kan worden afgedaan, omdat hij den heer M. de gelegenheid wil geven zich behoorlijk te verantwoorden. Het niet ho'oren van de ambtenaren is een zaak van Ged. Staten, die hier niet behoeft te worden besproken. Spr. geeft den heer Geeraets in overweging de motie aan te houden tot dat de heer M. heeft bewezen, hetgeen door hem is betoogd. De heer TEN NAPEL vindt, dat de heer M. niets heeft bewezen. Valt men iemand aan, dan moet ook de beschuldiger bewijzen, wat hij zegt. Toch wil spr. den heer M. de volle maat geven, opdat hij in de volgende vergadering gelegenheid krijgt zich te verantwoorden. Spr. zou den heer M. de vraag willen stellen, waarom hij in deze zaak is begonnen te roeren. Wat de gegevens betreft, die de heer M. heeft verkregen door ambtenaren buiten B. en W. om, heeft spr.'s diepe afkeuring en is strafwaardig. De heer HADDERS is ook voor aanhouding der motie om den hr. M. de volle maat te geven. De heer MEULENBERG merkt op, dat het blijkt, dat alle raadsleden zoo'n beetje medelijden met hem hebben. Spr, is er van overtuigd, dat de heer Gorter niet weer zou doen, zooals door het College in 1920 is gedaan. Men dringt op bewijzen aan, aldus spr., doch eerst gisteravond wist ik pas, dat ik op de slachtbank zou moeten. En dus was het mij niet mogelijk, om de stukken van Den Haag terug te krijgen. Heeft spr. de stukken, dan zal hij alles bewijzen, wat door hem is aangevoerd. Bij Binnenl. Zaken is o.a. aan het adres van een der vertegenwoordigers der gemeente Emmen gezegd : „Bewaar dit stuk, want het is een document". Verder citeert spr. een schrijven van een kamerlid, waaruit blijkt, dat de burgemeester zoo handig draaide, dat er geen vat op hem was te krijgen. Spr. zegt tenslotte, dat al wat hij doet, steeds in het waarachtig belang der gemeente is, al wil spr. toestemmen, dat hij de plank wel eens mis slaat. Want immers, die werkt maakt fouten. Waar spr. de inlichtingen vandaan krijgt, zal hij thans niet zeggen, doch wel als hij de bewijzen heeft. Hier wordt gewaarschuwd, zeg niets tegen Meulenberg en tegen wie ook, want dan volgt ontslag. Over de lagere belasting sprekende, zegt da heer MEULENBERG, dat Ds. Keuzekamp by den gemeenteontvanger kwam en zeide, dat hij f 300 lager was aangeslagen, dan door hem waa opgegeven De antwoorden op de vragen door spr. toteld waren ook onjuist. Spr. heeft de vaste overtuiging, wat er ook gebeuren mag, dat hij alles moet handhaven wat hij gezegd heeft, omdat alles is in het belang van deze gemeente. Spr. gaat wel eens op bezoek bij de Regeering en ook gaat spr. niet altijd alleen. Zoo heeft Mevrouw Bakker-Nort bij den minister betoogd, dat alles wat spr. deed, in het belang was van de gemeente Emmen. Als men klaarheid wil, spr. is genegen om met alle kracht mede te werken om in dezen klaarheid te brengen. Worden er weer vragen in de Tweede Kamer gesteld, aldus spr., dan heeft spr. de overtuiging, dat het antwoord duidelijker zal zijn, dan het antwoord destijds aan den heer Marchant gegeven. De heer VEENSTRA voert nogmaals over deze aangelegenheid het woord en trekt scherp van leer tegen den heer M. De heer GEERAETS gelooft, dat de Raad van Emmen gezond verstand genoeg heeft om er niet op in te gaan wat door den heer M. is betoogd. Spr. gaat de zaak nog eens in den breede na en komt tot de conclusie, dat de heer M. zeker ook in de volgende vergadering fiasco zal leiden. De heer MEULENBERG zegt, dat op voor hem onverklaarbare wijze in het artikel is komen te staan: „Knielen zult ge burgemeester". Spr. wil dit gaarne terugnemen. De VOORZITTER: „Dan hadt ge dat al vee) eerder kunnen doen." De heer MEULENBERG zal bewijzen, dat hy dit niet heeft gezegd. De VOORZITTER merkt op, dat de heer M. tiog altijd heeft waar te maken, wat door hem is gezegd. Met de 7 ton zijn afgelost de loopende leeningen zegt spr. Dat moet hij bewijzen. Ook moet hij bewijzen, dat de 25 pet. voor de kosten van werkverschaffing als straf aan de gemeente is te beschouwen. Ook heeft hij te bewijzen, dat door de opc. op de belasting, de belasting in Emmen de hoogste is voor de pro ■vincie. Is dit niet te bewijzen, dan is de uitspraak aan de ingezetenen der gemeente. Wat betreft de staangelden voor de kermisvermakelijkheden voor de Vereeniging voor Volksvermaken, deelt de voorzitter mede, dat in overleg met de wethouders is besloten de gelden voor de gemeente niet te heffen. Op verdere insuniatiën zal spr. vandaag niet antwoorden, doch eenmaal zal daartoe de tijd komen. De VOORZITTER sluit verder de discussies over deze aangelegenheid en stelt aan de orde punt 4 der agenda. ' De VOORZITTER deelt mede, dat in de missive van Ged. St. staat dat door den Burgemeester in de vergadering in dat Collega is betoogd, dat voor werkverschaffing buiten de. gemeente noodig zou zijn een bedrag van ruim f 200000. Een en ander is niet door de '.wethouders tegengesproken, aldus de missive. Spr. licht dit bedrag nader toe. In de vol.rige vergadering heeft spr. gezegd, dat er een gunstige wijziging is gekomen i de door aantal arbeiders verliet de gemeente, spr. genoemde cijfers, omdat er een groot Die gunstige cijfers zijn thans niet meer te handhaven. In 7 maanden is uitgegeven voor werkverschaffing buiten de gemeente, ««ite'1lTM>80S'.'Verdel* zal ér' "öiepw 5$ "worden ingegaan wat betreft de werkverschaffing buiten de gemeente. 1 Eenige armbesturen vragen een extra subsidie van f 23000, terwijl ook voor de H.B.S. te Ter Apel moet worden betaald de som van f 8000, zoodat het te kort niet is f58000, doch komt op pl.m. f 90.000. ■ Toch is er 'n lichtstraaltje, omdat door de re,geering als buitengewone bijdrage ingevolge ;de Wet op het L. O. is toegestaan het bedrag van f 6250. - Ook is de vrees gewettigd, dat de andere Armbesturen ook om verhoogde subsidie zullen komen, zoodat spr. meent, in het belang ,der gemeente te handelen, om het voorstel van B. en W. aan te nemen en het vermenigvuldigingscijfer te brengen op 2.75. j Het College heeft al moeite om de begroo.tsng van 1925 sluitend te krijgen, maar het .College zal nog ve^ meer moeten doen om 'de begrooting voor 1926 sluitend te maken. • Terwijl ook het belastbaar inkomen voor 1926 belangrijk lager zal zijn dan thans. Spr. dringt op aanneming van 2.75 aan, te meer, omdat er een perspectief is dat de regeering misschien volgend jaar met een buitengewoon subsidie de gemeenten zal willen Steunen. En dan zal het vermenigvuldigingscijfer dienen als criterium voor de bepaling van de subsidie. En daarom wil spr. rekening houden met den wensch van Ged. Staten. Wat heeft de Redactie van de Asser Courant bewogen, vraagt spr., om zoo den nadruk er op te leggen, dat de begrooting van Emmen te laat is vastgesteld. Ook andere gemeenten zijn te laat. Volgens de gemeentewet moet de begrooting op 30 October vast.gesteld zijn en nu zijn er 27 gemeenten, die ook te laat zijn. Zoo zijn de begrootingen van Meppel en Coevorden en zooals de voorzitter meent, ook die van Sleen nog niet door Ged. Staten goedgekeurd. .i Waarom moet dat nu juist weer Emmen zijn, waarover geschreven moet worden. Spr. .meent dat daar hier eens op moest worden gewezen. De heer HAASKEN, het voorstel van Ged. Staten besprekende, zegt, dat de gemeente geen hoogere lasten kan dragen, daar we zija in de 2e helft van 't jaar en waar spreker vreest dat de betalingen zullen moeten worden stopgezet, daar zal spr. thans voor stemmen. Mevrouw VAN KIEL blijft van oor'lee', •lat de Raad op het standpunt moest blijven "Staan, dat voor werkverschaffing buiten de gemeente subsidie kan worden verleend. ,,Waar de Raad echter de f 107000 op de gewone dienst heeft gebracht en dus haar ■atandpust heeft verlaten, daar zal spr. voor < liet vermenigvuldigingscijfer van 2.75 stemden, daar de Raad de consequentie heeft aanvaard. Spr. wil niet aansturen op een conflict met de regeering en Ged. Staten, ',Ve verwachten dat de regeering ori zal steunen, reeds bij de begrooting van li/26. Temeer Ml spr: niet op 'n conflict aansturen, omdat de werkverschaffing zou worden stopgezet en daarom zal spr. stemmen voor ge-t het voorstel van B. en W., al !s het onder j protest, omdat spr. zich voor houdt om bij de begrooting 1926 daarop terug te komen. De heer GEERAETS, de kwestie in den breede besprekende, komt tot de conclusie, dat het thans niet gewensoht is, om op een conflict aan te sturen. Spr. wijst op den nood der arbeiders en de gelden, die door de B. A. B. zullen moeten worden uitgekeerd. Ook stopzetting der werkverschaffing zou funeste gevolgen hebben. !?pr. zal dan ook voor verhooging van het vermenigvuldigingscijfer stemmen, omdat hij zich wenscht te onderwerpen aan het wettig gezag. De heer GORTER doet- pen beroep op den Raad om aan de wensch van Ged. Staten te voldoen. De toestand in Ennnen is eritiek, doch er zijn meer gemeenten, die nog honger belasting heffen. Spr. noemt die gemeenten. Spr. dringt aan op aanneming van het cijfer van 2.75. De heer ROOSIEN zal voor het voorstel B. en W. stemmen. De heer ENGELSMAN deelt mede, dat er geen andere motieven voor spr. fractie zijn. dan in de vorige vergadering, daarom zal de V.D. fractie tegen het voorstel van B. en W. stemmen. De heer POSTMA heeft in de vor'ge vergadering gezegd, dat niet alle gemeenten gelijk zijn met betrekking tot de belastingheffing. Spr. zal, na nadere overweging, stemmen voor het voorstel van B. en W. De heer TEN NAPEL, vrees hebbende voor stopzetting werkverschaffing, zal voor het voorstel B. en W. stemmen. De hr. HADDERS is evenals in de vorige vergadering, voor het voorstel van B. en W. De heer ABELN, gezien de gevolgen, zal noodgedwongen stemmen voor het voorstel van B. en W. De heer VEENSTRA deelt namens de S.D.A.P.-fractie mede, dat onder protest zal worden gestemd voor het voorstel van B. en W. De heer MEULENBERG citeert een clausule uit de nota van Ged. Staten in verband met den zeer romberen toon die er heerscht in da - stuk met betrekking t piaatstjfs r.ie', hoi den. De heer IIAASKEN zegt dat het de bedoeling is ze zoo spoedig mogelijk van de hand te doen. Dan wordt het voorstel z.h.s. aangenomen. De heer VEENSTRA voldoet daarna aan het verzoek van de heeren Witteveen en Ter Napel om waar te maken dat de rechterzijde steeds stemde tegen voorstellen door de S.D. A.P. gedaan die in het belang der arbeiders waren. Door verschillende voorstellen te citeeren en de discussie daarop, toont spr. aan dat de rechterzijde niet meewerkte bij dergelijke voor stellen. De heer GORTER zegt, dat de heer Veenstra dan ook moet bewijzen of de voorstellen effect zouden geven. Door een aantal raadsleden is de vraag gesteld waarom de tentoonstelling geopend was op Zondag, waardoor een groot aantal ingezetenen in hun heiligste gevoelens is gekrenkt. De VOORZ. wijst op de moeilijke positie aan het hoofd van een gemeente te staan, waarvan de eene helft der bevolking rechts en de andere links is. Waar de E.V.E.R.T. voor een financieel debacle zou komen te staan, daar heeft spr. zioh de vraag gesteld, of het wel juist was gezien om alles op Zondag te weigeren. Spr. wijst vervolgens op den drang die op spr. is uitgeoefend cm op Zondag niets toe te staan en wijst op Coevorden, Dalen en Ter Apel waaruit blijkt hoe moeilijk het voor spr. is geweest. Spr. heeft tenslotte onder zeer beperkende voorwaarden toestemming verleend, dat de tentoonstelling cn bezichtiging open bleef. Alleen de chocoladetentjes bleven open. Voor G uur mocht eebter geen vermakelijkheid open zijn. Terwijl ook geen feestelijkheden werden gehouden aan den openbaren weg. Spr. heeft uitdrukkelijk gezegd dat dit geen regel zou zijn om op Zondag die vermakelijkheid open te stellen. Mocht de Raad zich uitspreken om op Zondag alles te sluiten, dan zal spr. daar ernstig rekening mee houden. De lieer TER NAPEL merkt op dat het de bedoeling is geweest om een protest te laten hooren tegen de kermisvermakelijkheden. De heer DE V'ROOME zegt dat de linkerzijde wordt genegeerd. De heer MEULENBERG zegt dat er niets bijzonders is gebeurd. Doch het is een verkapte kermis. De kastelein mocht geen muziek, dus zooveel mogelijk op het terrein en zoo weinig mogelijk in het dorp. In Emmen houden ze ook wel van een lolletje, laat ieder maar eens pret hebben. Spr. wil geen strengere bepalingen. , ^ Hierna sluiting. ---