RAAD VAN DINXPERLO. Openbare vergad. v.d. Raad der gem. Dinxperlo op Maandag 16 Mei, des nam. ten zes ure ten gemeentehuize. Voorz. de Burgem. Mr. H. J. Verbeeß. Afwezig de heer B. Prins met kennisgev. De Voorz. opent de vergadering met gebed, en trekt als voorstemmingsnummer no. 1 voor den heer Ormel. Aan de orde is : 1. De notulen der vorige vergad., die ongewijzigd worden vastgesteld. 2. Ingekomen stukken, te weten : a. Gemeenteverslag, verslag van de Ver. tot verbetering der Volkshuisvesting, beide over 1926, welke voor de leden ter visie worden neergelegd. b. Twee processen-verbaal Kasopname Gemeente-Ontvanger ; v. k. a. c. Goedkeuring Ged. Staten raadsbesluit geldleening groot ƒ 19000. d. Verslag van de Comm. van Toezicht op het Lager onderwijs ; v. k. a. 3. Aanvrage voorschot door de vereen, tot verbetering van de volkshuisvesting tot den bouw van twee blokken van 4 woningen tot een bedrag van ƒ 26.000. B. en W. stellen voor het gevraagde voorschot te verleenen. Aangezien het juiste bedrag der te verstrekken gelden nog niet bekend is, sjfcllen B. en W. tevens voor tot het voldoen dezer uitgaven op de verschillende tijdstippen, eene rekening-cour.- overeenkomst aan te gaan bij de Bank voor Ned. Gemeenten. Wordt goedgevonden. De heer Ormel vraagt inlichtingen betreffende de huur dezer woningen en de heer Keuper terzake de te sluiten overeenkomst, welke de Voorz. geeft. 4. Vaststelling van het vermenigvuldigingscijfer voor de Plaatselijke belastingen over den dienst 1927/28. Den leden wordt terzake een uitgewerkten staat voorgelegd, waaruit volgt, dat het vermenigvuldigingscijfer moet worden gebracht op 1,5. De Voorz. geeft nog eene nadere uiteenzetting, waaruit blijkt, dat bij de bepaling van het vermenigvuldigingscijfer rekening werd gehouden met de inkomsten van de firmanten Prins, welke beduidend minder waren dan het jaar tevoren, terwijl tevens eender eigenaren vertrok naar elders, van wien wede belastinginkomst dus het komende belastingjaar ook zullen derven. De heer Grooters betreurt het, dat we den weg der hooge belastingen opgaan. Tot heden vormden we te Dinxperlo nog een gunstige uitzondering met andere gemeenten. De Voorz. zegt, dat niet dient te worden vergeten, dat de inkomsten der h.h. Prins ten deze een groote rol spelen. De heer Grooters oordeelt, dat dit eene aanwijzing geeft om bij de eerstvolgende begrooting aanmerkelijk te bezuinigen. De Voorz. zegt, dat er met de opmaking der begrooting absoluut niet met de breede bijl op in werd gehakt. Er wordt steeds zooveel mogelijk bezuinigd. De heer Brunsveld vraagt of er geene bedrijven zijn, waar de inkomsten dit jaar beter zijn dan het vorige jaar. De Voorz. zegt, dit dit geen invloed heeft. De heer Keuper vindt het belachelijk, dat de heer Grooters meent, dat de verlaging der belastingen maar eventjes zoo met de begrooting is goed te maken. De heer Grooters meent van wel. De heer Keuper merkt op, dat hij ook niet voor hooge belastingen is. De hooge noodzakelijke uitgaven maken de belastingen noodig. We behoeven niet te meenen, dat we daar zoo maar met een Jantje van Leiden afkomen. De heer Grooters zegt, dat wel te weten, maar we zitten hier voor zuinig beheer. De heer Brunsveld vraagt of het vermenigvuldigingscijfer niet 1,3 kan blijven. De Voorz. zegt, dat dit onmogelijk is, hoe gaarne B. en W. het ook zoutien wenschen. Er dient wel om gedacht te worden, dat er met den teruggang van den landbouwersstand nog niet eens rekening is gehouden. Voorts missen we ook nog de belastingpost van den heer Both. De heer Keuper vraagt op welke bedrijven de heer Brunsveld doelt. De Voorz. zegt: De h.h. Hallen en Agterhof. De h.h. Ormel en Roeterink oordeelen, dat zoo de andere bedrijven de inkomsten van den landbouwersstand, die beduidend minder zijn, weer eenigszins ophalen, we al blij dienen te zijn. De Voorz. zegt, dat waar de inkomsten over het geheel inde dalende lijn zijn, er geen kans op verlaging kan zijn. De heer Keuper oordeelt, als het geluk dienstig is, kan het volgende jaar de verlaging worden toegepast. Als de toestanden onzeker en de inkomens lager zijn, gaat dit niet. De heer Brunsveld vraagt eenige inlichtingen betreffende de inkomens van de h.h. Prins, welke de Voorz. geeft. De inkomens loopen over het kalenderjaar. Liepen ze van Mei tot Mei, dan zou de toestand gunstiger zijn, daar het op de fabriek den laatsten tijd er goed voor staat met den arbeid. De heer Grooters zou-het vermenigvuldigingscijfer op 1,4 willen brengen. De Voorz. zegt, dat we dan te kort komen. Spr. ziet niet in, dat 1,5 te hoog is, vooral met het oog op den teruggang der inkomens. 4. Reclames Hondenbelasting Wed. te Beest, W. J. Icking en J. J. Koldewei, welke worden teruggebracht tot de helft van het verschuldigde. Reclame schoolgelden G. .Groot Nibbelink. Wordt afwijzend beschikt. Rsplg.nxe D. J. G.tfiP.t Njbb.elink, wo.tdt verlaagd. 5. Verbetering waterafvoer straatje Rijks. De Voorz. leest een schrijven voor van de Gezondheidscommissie waarbij deze eenige verbeteringen voorschrijft ten opzichte van vorenbedoeld straatje en wel verwijdering der greskeien, en aan weerszijden van de straat een goot van vlakke harde klinkers. Het straatje dient te worden bevloerd met prima straatklinkers op hun kant. De goten zullen daardoor een behoorlijk verval krijgen, als men als uitgangspunt gaat nemen den achterkant van de woning van Rijks en men krijgt een droge straat met afwaterende goten. Voorts dient langs het lage gedeelte tuin een voetmuurtje te worden aangebracht, alsmede een trap, deels treden deels schuin van klinkers in portland cement. Vervolgens komt de Gezondheidscomm. tot de vroegere waterleiding welke h. i. volgens bijgaand plan in betere conditie ware te brengen. De Voorz. zegt, dat de Gez.-comm. de toestand niet begrijpt. De voorgestelde verbeteringen zullen niet afdoende kunnen helpen. De aangrenzende eigenaren blijven toch ineen gat zitten. De heer Keuper vindt als de straten droog zijn, de menschen er nog slechter aan toe zijn. De Voorz. zegt, dat voor de menschen, die lager dan de straat wonen het bezwaar blijft, De heer Ormel vraagt inlichtingen betr. de waterleiding. De Voorz. geeft deze en zegt, dat de noodige medewerking om de afvoer goed te krijgen niet is te verkrijgen. De heer Ormel : Dus het kan wel. De Voorz. zegt, dat de voorgestelde verbetering geene oplossing der kwestie geeft. Van de straten hebben we feitelijk geen last. De heer Brunsveld zegt voor 4 jaren al eens moeite te hebben gedaan om een betere toestand der afwatering te krijgen, doch zonder gunstig resultaat. Verschillende menschen hebben een zinkput en de anderen laat hun koud. Spr. vraagt of men zich deze waterleiding maar heeft toegeëigend. De Voorz. zegt, dat de waterleiding niet inde keur ligt. De heer Ormel informeert naar de vroegere waterleiding. De Voorz. zegt, dat waar de waterleiding vroeger niet aan redelijke eischen voldeed, de Gezondheidscommissie destijds adviseerde een riool aan te léggen. De waterleiding verdween, doch er kwam geen riool. De heer Brunsveld zou een goede oplossing dezer kwestie aan eene commissie uit den Raad willen opdragen. De heer Boland gelooft, waar er achter de tuintjes overal is aangebouwd, het moeilijk zal gaan deze waterleiding weer in dienst te stellen. De heer Keuper vindt het aanbrengen van zinkputten nog de beste oplossing. De Voorz. niet. De heer te Grotenhuis oordeelt, dat de eenigste fout is, dat de menschen te laag wonen. De heer Bennink meent, dat de goot aan de zijde van de dames Colenbrander en den timmerman Kolenbrander nog open ligt. De heer Roeterink wil een groote zinkput laten maken. De h.h. Boland en Bennink vinden een zinkput niet afdoende. De Voorz. wil, dat eender leden zich eens voor deze kwestie interesseert. Of een commissie. De heer Grooters oordeelt het het beste de Gezondheidscommissie dank te zeggen voor haar advies, met de mededeeling, dat de Raad tegen het volgende jaar, zoo de toestand der gemeentefinantiën gunstiger is, wel genegen is mede te werken tot eene betere regeling van den waterafvoer. De Voorz. zegt, dat met het voorgestelde plande bezwaren toch zullen blijven. De heer te Beest betuigt hiermede zijne instemming. De heer Boland gelooft, dat de Gez. Comm. van oordeel is, dat het straatje bij Rijks overlast heeft van het water van de Kerk. Dat is evenwel niet het geval. De toestand is anders. De heer Brunsveld vindt het nu niet den geschikten tijd deze kwestie op te knappen. Laat dat straks de nieuwe raad doen. M.a.s. wordt alsnu besloten de Gez. Comm. onder dankbetuiging voor haar gegeven advies te berichten, dat de raad, zoodra de toestand der gemeentefinantiën er gunstiger voorsthat, genegen is zijne medewerking te verleenen tot de totstandkoming vaneen betere waterafvoer van het straatje bij Rijks en omgeving. 6. Keetbewoning. De Voorz. leest een schrijven voor van de Gezondheidscommissie, waarbij deze naar aanleiding van de keetbewoning van de fam. Boon aan den Heelweg, waarover een klacht inkwam wijl op eene oppervlakte van 6 bij 4 M. een gezin van 4 personen gehuisvest is, terwijl er tevens nog winkel in wordt gehouden, als haar oordeel uitspreekt, dat deze toestand niet van blijvenden aard kan zijn. Alhoewel deze aangelegenheid ter afwerking tot de competentie van B. en W. behoort, hebben aldus de Voorz. B. en W. gemeend deze aangelegenheid ter sprake te moeten brengen inden Raad, omdat er moeilijkheden zijn gerezen door het afbranden der keet van de fa. Bierman, welke nog bij lange na niet in zoo’n gunstigen toestand verkeërde, als de woning van de fam. Boon, en voorts omdat enkele leden van den raad er hem over spraken en vervolgens omdat anderen klaagden en men de fam. Bierman daar aan den weg niet langer wenscht. De fam. Bierman is de ziekenbarak aangeboden doch zij achten deze niet j geschikt met. het oog op hun handel, en zij he.b.ben op dpze.lf.de plaats zip.h weer e.ett soort noodwoning opgeslagen. De heer Kleinhesselink heeft met de luitjes, inzonderheid met den kostganger gesproken, doch hij vindt ze vrij brutaal. De heer te Grotenhuis vraagt of de gemeente deze menschen nog voort moet helpen, ook als ze een ruim bestaan hebben. De Voorz. meent van wel. De heer te Grotenhuis meent, dat verscheidene arbeiders, wat hunne verdiensten betreft, gaarne met Bierman zouden willen ruilen. De heer Brunsveld meent, dat B. en zijne vrouw beiden invalide zijn. Het zijn ook menschen. Laten we ze helpen aan een ouden woonwagen. De Voorz. zegt, dat ze daar niet van gediend zijn. Daar achten ze zich te fatsoenlijk voor en komt hun ook niet uit met het oog op de schoolgaande kinderen. De heer Brunsveld heeft ook met vr. Bierman gesproken, en heeft tot haar gezegd, wat ge eischt, kan niet. Spr. is er beslist voor, dat er iets ten hunnen belange gebeurt. De heer te Grotenhuis zegt : Menschelijk gevoel hebben we allen. Ze moeten evenwel ook leven als menschen en dan is Dinxperlo niet zoo ten achter, of men helpt. Het gaat evenwel niet aan om de belastingcenten der ingezetenen te gebruiken en Bierman daar borreltjes van laten drinken. De Voorz. zegt, dat men B. die geeft. De heer Kleinhesselink antwoordt, dat men hem dan maar wat anders moet geven. De heer Grooters meent, dat wede menschen nemen moeten zoo ze zijn. In elk geval ze moeten van den weg af. Spr. wil hun in billijkheid helpen en eene woning als de ziekenbarak b.v. aanbieden. De Voorz. zegt, dat B. en W. dat ook willen. De heer Boland : Dan dient er aan de barak ook iets opgeknapt te worden. De heer Kleinhesselink vraagt of.we ook voor den kostganger moeten zorgen. De, Voorz. antwoordt ontkennend. De heer Keuper zegt, dat ze aan den weg niet kunnen blijven. De weg is te smal. Bij een woonwagen vergeleken is de ziekenbarak dan toch heel wat beter, doch als hij niet wil, wordt het toch gekker. De heer Roeterink wil aan den weg geen keet meer hebben. Het beste is eene woning. Dan kunnen ze als menschen leven en zijn we ook van dien aanhang uit Bocholt af. Bij het Dorp zal deze toch niet zoo komen. De Voorz. vindt de barak een goede overgang voor een nog betere woning. Men kan in elk geval nu niet zeggen, dat wede menschen er zoo maar laten liggen. De verdienste van den lompenhandel is volgens hun zeggen, anders zoo groot niet. algemeen de Raad, evenals B. en W. van gevoelen is, dat het aanbieden van een woonwagen niet geschikt is, wordt m.a.s. besloten de barak voor de fam. Bierman als woning in te laten richten. 7. Een adres van G. Nijland alhier, waar hij den Raad, waar hij terzake overtreding der algemeene politieverordening het niet voldoen aan de aanschrijving van B. en W. om de gezichtsbelemmeringen voor het verkeer weg te nemen door den Kantonrechter van alle rechtsvervolging is ontslagen, verzoekt om teruggave der gemaakte kosten tot een bedrag van ƒ 97.50. De Voorz. zegt, dat de A. van het O. M. in hooger beroep is gegaan en dat het adres, van Nijland, dat wel wat voorbarig is, dus nog wel wat kan blijven liggen. De heer Roeterink vraagt om welke reden Nijland in het gelijk is gesteld. De Voorz. zegt, 'dat er inde Verordening gesproken wordt over wegen waaronder ook particuliere en eigen wegen zijn te verstaan. Het adres wordt voorloopig ter zijde gelegd. 8. Het inde vorige vergadering reeds ter sprake gebrachte adres van B. J. J. Bolwerk te de Heurne tot het kappen der boomen langs zijn perceel. De heer Grooters, die ingevolge opdracht der vorige vergadering een onderzoek instelde bij den vroegeren Burgemeester, leest diens schrijven voor. Daaraan ontleenen we het volgende : „Toen er sprake van was, dat de Vorst zijne gronden zou verkoopen, kwam de' rentmeester bij mij en vroeg of ik er iets voor gevoelde, dat daar een openbare weg bleef liggen. De Vorst was dan bereid de grond gratis aan de gemeente af te staan, terwijl hij de daaropstaande boomen voor dien tijd zou laten hakken. Van dit aanbod was Bolwerk op de hoogte. Hiervan kwam om de een of andere reden niets. Geruimen tijd later begon de Vorst de boomen, die op den weg langs het huis van Dieker stonden te hakken. Aangezien deze boomen op den ligger als gemeenteeigendommen stonden vermeld, verbood ik dit hakken en weghalen van deze boomen. De rentmeester Jongbloed kwam toen spreken en als vergoeding voor het weghalen der boomen bij Dieker bood hij mij aan den weg bij Bolwerk, waarvan vroeger sprake was geweest, met de daarop staande boomen, die dan door den Vorst niet gehakt zouden worden. Waar de prijs van de boomen schappelijk was, accepteerde de Raad. Van hakken is noch door den Raad, noch door iemand anders gesproken. Bolwerk is inde war met het eerste aanbod van Jongbloed, doch dat was bij het tweede aanbod reeds lang vervallen”. De Voorz. zegt, dat er van de overeenkomst niets in staat vermeld. De heer Roeterink zegt, dat het niet klopt met wat Bolwerk en de Notaris zeggen over de boomen. De Voorz. zegt, dat de boomen werden uitgewisseld. De heer Grooters : Bolwerk schijnt inde war te zijn met het eerste aanbod. i De Vqorz. : is ze,ex w.el njpggljjlj, doch met dit verschil, de Vorst had die boomen zullen hakken. Later kwam de kwestie bij Dieker en toen werd overeengekomen, dat de Vorst de boomen, die langs den weg bij Dieker stonden, waar de gemeente het pootrecht had, mocht houden, maar dat ook de Vorst niet mocht hakken de boomen op den weg bij de Welscher. De vraag is deze : Is Bolwerk beloofd, dat de boomen zouden worden gehakt en hij de overige grond kreeg, die de gemeente niet noodig had ? Was de kwestie bij Dieker er niet tusschen gekomen, dan waren de boomen bij de Welscher door den Vorst gehakt. De koop had plaats 1 Oct. 1913. Bolwerk had zullen koopen, wat voor weg niet noodig was, gelijk ook blijkt uit de aanteekeningen van den Notaris. De laankwestie, die er 1914, dus later kwam, had alleen betrekking op de boomen, die de Vorst zou hakken. De heer Grooters : Zoodra de gemeente eigenaresse van de boomen werd, zijn zij blijven staan en was er van hakken geen sprake meer. De Voorz : Daar is beweerd, dat wat B. en W. beloven nog geen raadsbesluit is ; alhoewel ik ook veel liever hebt dat de boomen blijven staan, zijn we, als het beloofd is, verplicht ze te hakken. De heer Grooters : Ja, als het beloofd was door den Raad. De Voorz. : De Raad beloofde, niets. De heer Roeterink pleit voor Bolwerk en zegt, dat deze kwestie al van het eene jaar naar het andere werd verschoven, waaruit het duidelijk blijkt, dat Bolwerk er recht op heeft. De heer Brunsveld betwist Bolwerk’s recht en vindt het jammer voor het prachtige laantje. De heer Keuper meent, dat de zaak in deze en inde vorige vergadering reeds, meer dan voldoende van alle kanten is belicht. Spr. vindt het gewenscht, dat zoo Bolwerk gevraagd wordt, den Notaris ook uitte noodigen. De heer Grooters betoogt, dat wat B. en W. mogelijk beloofden, nog niet voor den Raad geldt. De Voorz. zegt, dat er geen besluit is gevallen om de boomen te laten staan, maar een gevolg van den koop is toch geweest, dat de Raad aan Bolwerk ƒ 10 schadevergoeding per jaar gaf. De heer Grooters zegt, dat de kwestie voor vier jaren ook inden Raad is geweest en dat toen besloten werd niet te hakken. De Voorz. zegt, dat de Raad zoo hij de overtuiging had gehad, dat B. geen recht had op het wegruimen der boomen en verdere rechten op den grond, die de gemeente niet noodig had voor weg, hij niet de ƒ 10 schadeloosstelling had moeten geven. De heer Grooters zegt, dat dit geschiedde omdat hij last had van het loof. De Voorz. acht het geven van die ƒ 10 in dat geval dwaas. De kwestie is: heeft Bolwerk gelijk of niet ? De heer Brunsveld : Dan had het inde akte moeten staan. De Voorz. : Daar zijn eenige leden, die den Notaris en B. willen uitnoodigen. Voor den heer Grooters is dit niet afdoende, want de Raad heeft niet bekrachtigd, wat B. en W. verhandeld^. De heer Grooters zegt tot de overtuiging te komen, dat B. en W. Bolwerk het vellen der boomen hebben beloofd. Of deze heeren er bij komen heeft geen zin, omdat hij wel aanneemt, dat het beloofd is, doch de Raad is daar z.i. niet aan gebonden. De heer Keuper geeft nog eens in het kort eene uiteenzetting van de geheele kwestie. M. a.s. wordt alsnu besloten inde volgende vergadering de h.h. Gordon en Bolwerk uitte noodigen tot het geven van inlichtingen. 9. Een adres van de Coöp. Winkelvereen. Eigen Hulp, om het strookje grond langs de bakkerij van de gemeente aan te koopen. M. a.s. wordt besloten dezen grond aan den publieken dienst te onttrekken en voor den grond ƒ 4 per M2. te vragen. 10. Verhuur vaneen lokaal der Openb. Lagere school ten behoeve van oefeningen van den Vrijw. Landstorm. Wordt verhuurd voor ƒ 2.50 per avond. 11. Benoeming lid inde plaatsel. comm. van toezicht op het Lager Onderwijs. De heer J. A. A. C. Jansen wordt herkozen met 8 stemmen. De heer Hallen verkreeg 2 stemmen. 12. Benoeming leden der schattingscomm. voor de R. I. Belasting. Benoemd worden de h.h. G. J. Tammel, G. Kleinhesselink, J. H. Ressing en J. D. Harmelink, aftr. leden met resp. 7,9, 10 en 8 stemmen. De h.h. G. J. Bruggink, J. H. Bolwerk en G. H. Westerveld, mede op de voordracht geplaatst, verkregen resp. 3, 1 en 2 stemmen. 12. Rondvraag. De heer Brunsveld vraagt meerder toezicht in het Weelinkbosch. De Voorz. zegt, dat het publiek mede dient te werken. Hij zal het de politie nog eens bijzonder zeggen. De heer Brunsveld vraagt verder, waarom de arbeiders die van gemeentewege te werk werden gesteld bij het graven van de waterleiding door het Weelinkbosch, maar ƒ 0.25 per uur kregen, terwijl door het waterschap ƒ 0,30 werd uitbetaald. Het gold hier toch geen werkverschaffing. De heer Keuper zegt, dat het waterschap deze menschen altijd, ook als ze minder aangenamen arbeid heeft, in het werk heeft en dat deze derhalve iets meerder toekomt. De Voorz. zegt, dat ter beoordeeling of een zeker werk werkverschaffing is, voor het gemeentebestuur niet den aard van het werk beslist, maar dat onder werkloozen de arbeiders dienen te worden verstaan, die zonder werk zitten en bij het gemeentebestuur arbeid vragen. Geeft de gemeente aan deze menschen meer dan ƒ 0.25 per uur, dan wordt zij ze niet weer kwijt, want als het er qp aankqmt gaan ze liever bij de gemeente voor ƒ 0.25 werken, ook al kunnen ze elders wat meer verdienen. De heer Brunsveld stemt dit laatste toe. Hij en ook .de heer Bennink geven als hun meening te kennen, dat zij onder werkverschaffing arbeid verstaan, welke de gemeente schept, als zij geen werk heeft en dus van oordeel zijn, dat de arbeiders, die van gemeentewege in het Weelinkbosch werden te werk gesteld, hetzelfde hadden moeten verdienen als die van het waterschap. De heer Grooters vraagt inlichtingen betr. de subsidie voor den Lagen Heurnschenweg. De Voorz. deelt mede, dat van het Rijk •en de Provincie werd gevraagd elk voor een derde te willen bijdragen. De heer Boland vraagt waarom de woonwagens met de markt niet evenals vroeger het Beggelder als standplaats werd aangewezen. Ze staan op de marktplaats de kramen en andere handeldoenden inden weg. De Voorz. zal er om denken. De heer Grooters vraagt of er al antwoord is ingekomen op de motie tot behoud van het Postkantoor. De Voorz. leest het ontvangen schrijven voor, waaruit blijkt, dat de uitvoering van verschillende diensten door de opheffing van het Postkantoor dezelfde blijft. De heer Grooters gelooft, dat het voorloopig nog wel zoo zal blijven, doch dat de verslechtering later van zelfs wel komt. Spr. heeft gehoord, dat de opheffing, die 1 Juni zou ingaan, werd uitgesteld en dat de tegenwoordige toestand nog wel maanden kan aanhouden en verzoekt deswege den Voorz. eene vergadering te beleggen v. handeldoenden en industrieëlen om gezamenlijk al het mogelijke nog te doen tot behoud van het Postkantoor. De Voorz. zal hieraan gevolg geven. Niets meer te behandelen zijnde, sluit de Voorz. de vergadering. weder te, kejntexep. Inde {ïpogejce ldassjetj der 'Mulo werken de* vakle'erlingen, wat in de hand werkt dat deze enkele jaren het onderwijs van denzelfden leeraar genieten. Het is beter de kinderen dan reeds met verschillende leeraars in aanraking te doen komen en zoo het latere leven voor te bereiden. Spr. wijst op het tegenwoordig dwepen met „handenarbeid”. Zijn oude collega waarschuwde ook hier, daar die ten deele overbodig is en de school er den tijd niet voor missen kan. Er zijn dan ook deskundigen, die volhouden, dat dit vak geen lor waard is, inde school althans. In den paedagogischen doolhof leidt spr. verder tot de geroemde „schoolwandelingen”, de Montessori-school, de tests enz. Vooral in Amerika worden deze nieuwe dingen met enthousiasme verdedigd. In ’t leger kregen de tests al meer toepassing en naar men zei met groot succes. De z.g. intellectueeie test is thans het geheim, om de geschikte mannen inde fabriek te verkrijgen. Spr.’s oude vriend heeft de tests niet noodig, want hij weet toch wel, wie inde school goed of slecht zijn. En nu de Montessori-scholen. Montessori is voorstandster van vrijheid van handelen der kinderen. In Italië, haar geboorteland, is zij niet inde mode. In Engeland des temeer. In aansluiting daarbij wijst spr. op het streven van Helene Parkhurst. Dat echter in Amerika niet, wel in Engeland en Nederland, navolging vindt. Spr. maakt duidelijk wat deze dame wilde : het z.g. daltoniseeren van het onderwijs. Met het klassicale wordt hier gebroken en aan de kinderen „maandtaken” opgegeven, in aansluiting met het reëele leven. De liefhebberijen der kinderen komen daarbij meer tot haar recht. Inderdaad vindt deze nieuwe methode al meer ingang. En toch zijn we, zegt spr,, met dit alles nog in het labyrinth. Onderscheidene mannen wijzen in dezen op wat vroeger al in die richting werd gedaan. En leggen den nadruk op de persoonlijkheid van den onderwijzer, die hier den doorslag geeft. Geen geleerdheid, maar enthousiasme, vindingrijkheid. Spr. vraagt, of we nu aan ’t slot werkelijk uit het labyrinth kwamen. Hij herinnert aan de oude denkwijze over het orde houden, en het drilsysteem. Vooral het „waarom” der gehoorzaamheid moet voor den opvoeder vaststaan. Het gaat hier over de „oude” en de „nieuwe” gehoorzaamheid. Gehoorzaamheid uit vrees is geen gehoorzaamheid. Uitnemende paedagogische kwaliteiten kunen gepaard gaan met zwakheid in het eischen van gehoorzaamheid. Maar ook gehoorzaamheid met den „suikerpot" is de ware niet. Wat hebben we te kiezen. Is er een tusschenweg ? Neen. Er is een andere weg. De gehoorzaamheid om Gods wil, met den Bijbel inde hand en in het hart. Gehoorzaamheid omdat de Heere ze eischt. – Op dit schitterende referaat volgden eenige discussie, waarbij de heer De Vries (IJzerlo) de tests ter sprake brengt. Deze is daarvan ter wille van het „Vakonderwijs” krachtig voorstander. De heer De Vries (Haart) is het met referent eens, dat we ineen labyrinth verkeeren. Spr. acht dat dit in verband staat met de opvattingen over „gehoorzaamheid.” De Voorz. merkt op, dat referent zich nogal eens verschuilde achter zijn ouden collega. Spr. meent, dat deze „oude” het nog niet mis had. Ondanks het vele „nieuwe”, dat telkens weer opduikt. Doch met „vraagteekens” kan niet worden opgevoed. Spr. leest een critiek voor over het werk van den heer Diels, die tot hetzelfde resultaat komt als referent. Deze antwoordt nu, en noemt zich „idealist” die het nieuwe tracht te waardeeren. Zijn „vrind” wou het echteer opnemen voor de oude rekenraadseltjes : dat zijn ook „tests”. Het moet een voortdurend „testen” zijn in school. De kinderen worden er „gewikster” door. Aan den anderen kant ziet spr. toch tegen al dat nieuwe weer op. De Voorz. wijst op het voorbeeld van Mozes’ gehoorzaamheid, waarbij ook het genadeloon in aanmerking kwam. Het gehoorzamen moet gemakkelijk worden gemaakt. Tenslotte voerden de h.h. schoolopzieners Charbeau en Van Dishoeck nog het woord. De eerste wees op de groote beteekenis der persoonlijkheid van den onderwijzer. En de heer Van Dishoeck wil ook voor het „nieuwe” met bedachtzaamheid toepassing zoeken. De Middagvergadering. De Voorz. opent deze en laat zingen Ps. 86 vs. 6. Een welkomstwoord aan den spreker, Dr. Bavinck volgt. Waarop deze terstond aan het woord komt. „Opvoeding tot het geloof”, dit‘onderwerp is thans aan de orde. De herkomst van het geloof kennen we niet, alleen de vruchten ervan worden we gewaar. Daarom geen opvoeding tot het geloof, maar van het geloof. Hier komt de vraag naar voren, hoe de opvoeding zal moeten zijn om het geloof te sterken. Het verschil in karakter spreekt hier een krachtig woord mee. Letten we daarbij op de lijdelijke karakters allereerst. Wat gebeurt er met hen, dat is voor hen het allesbeheerschende. Spr. geeft uit eigen ervaring een voorbeeld, aan het leven eener vrouw ontleend. Daarin sprak het sterke geloof, en de berusting in ’s Heeren weg. Doch de gevaren aan deze opvating verbonden mogen niet worden uitgeschakeld. Deze vrouw miste het zelf-hdndelen ; zij verkeerde passief onder alles, maar het sterke besef van schuld en zonde ontbrak. Het leven lette hier slechts op het ontvangen en niet op het doen. Het had contact met Gods voorzienigheid. Maar het „Verzoen de zware schuld, die ons met schrik vervult”, dat leefde in haar niet. Het geloof in Jezus Christus kwam niet tot zijn recht. Daardoor ontbrak tevens het echte „houvast”. Spr. wijst op de menschen van het „onwe-( reldscjie” m.et hun fijn gevoel voor wat' 'er met ons gebéurt. £ij 'gevoelen hel harde, het onaangename in het leven, ffele kinderen toonen deze neiging : schichtig en bang, voelen ze zich in dit leven niet op hun plaats. Dit komt uit bijv. in hun idealen, wat spr. illustreert door voorbeelden. De kinderziel gaat uit naar het mooie en vindt het gewone leven te gewoon. Denkelijke jeugdigen hebben soms een geheimzinnig verlangen naar den dood. In hun ,ong hartrust reeds de teleurstelling en het heimwee naar een andere wereld. Vandaar run zin voor, sprookjes. Naarmate ze ouder worden, legt het levende klem aan al dat droomerige aan. Toch blijft er vaak ook in verdere jaren veel van over, zoodat zij zich vreemd voelen inde wereld. Komt nu het geloof, dan werkt dit in die harten nog sterker besef, dat hier het land der ruste niet is. Dit leven voorspel : straks komt de /olie blijdschap. Naar dien hemel gaat dan het verlangen uit. Het aangezicht gekeerd naar den hemel, en afgekeerd van de aarde. Maar ook hier liggen de gevaren : zeker we zijn pelgrims, maar ook getuigen. Zij zomen er zoo gemakkelijk toe, de zonde icht te tellen. Spr. kopit nu toe aan de ragers, de kinderen die altijd maar over de lingen willen spreken. Steeds zoeken zij iet verband. Voor hen beteekent „gelooen”, dat zij de dingen zien en verstaan ; dj houden er van te dogmatiseeren. Ze Tachten te komen achter den samenhang van’ hemel en a,ajde, Maar hier dreigt h.gt 'gevaar van verstandelijkheid. De vraag hoe de ziel er bij vaart, blijft te zeer onbeantwoord. Inde bevinding ontstaat schromelijke armoede, zij het ook gepaard met verstandelijk inzien. Doch vergeten wede Petrus-naturen niet, de mannen van de daad. Vaak doen zij het verkeerd. En dan volgt ook weder besef van diepe schuld. Het zijnde mannen van het krachtig handelen, maar dan ook van den diepen val. Spr. komt nu tot de vragen, die rijzen over de opvoeding van het geloof. Begint het op te waken, dan gaat dit gepaard met het aangrijpen van nieuwe gedachten, welke in het Evangelie van Jezus Christus zijn geopenbaard. Maar elk naar zijn eigen karakter is. leder geloofsleven gaat op zijn wijze inde volheid van het Evangelie in. Eenzijdigheid ligt voor de deur, zoo het geloofsleven zich niet laaft aan de Heilige Schrift. De opvoeding van het geloof is in ’t bijzonder aan de Chr. School toevertrouwd. We denken hier inde eerste plaats aan het vertellen der Bijbelsche historie. Deze is zoo rijk vervuld van den hemel, maar doet ook de banden aan de aarde trekken. Jezus doet ze ons kennen, die ons verzoent met het sterven, maar ook met leven. Hem door de kinderen te doen bewonderen, dat is het groote ideaal den onderwijzer gesteld. Jezus, die ons het leven hier en ginds doet verstaan. Het lijdelijke en het in. He.m elkander. Vanuit nêlvcentfum',' "het weefer geboren hart, schieten de stralen naar alle zijden. Zijn liefde, zetelenddn ons innerlijk wezen, is het bezielend element in onze wereld en in ons leven. Op dit referaat volgt een discussie, waarbij Ds. Oskamp een vraag doet in verband met den zelfmoord van jeugdigen, met name in Duitschland. Ook wijst hij er op, dat velen opgaan in het „Jenseits” en het „Diesseits” veronachtzamen. Wat te denken van de weinige interesse bij vele Christenen voor Sociale actie. En over het uiteengaan in zoovele richtingen en partijen, wat een beletsel is voor de volle ontplooiing van het geloof. Dr. Bavinck beantwoordt de vragen, en herinnert er aan, dat kinderen heel anders tegenover het leven staan dan ouderen. Ook bewijzen ze een gevoeligen aard en een lichtvaardigheid tegenover den dood. Spr. veroordeelt het, dat men al te zeer het hiernamaals laat overheerschen en zich te weinig werpt op het Sociale leven. Ten aanzien der richtingen, erkent Spr. de moeilijkheid. Men kan niet zeggen, dat inde eene strooming mystiek, de andere partij de practijk enz. vóór heerscht. Ware dit het geval, men zou kunnen zeggen, dat zij dan door samenwerking elkander zouden kunnen aanvullen. De vraag wordt gedaan, hoe de leerlingen ten aanzien van het geloof moeten worden behandeld. Individueel of als klasse. Refe.rent dpet .uitkp.men, en rui in schootje vergelijking, Hóe iÜrdmdtiéëlë slechts in bijzondere gevallen direct wordt toegepast, Voorts zet hij uiteen, hoe elk mensch ook in geloofszaken toch juist dat weer het gereedst aanvaardt, dat in zijn eigen persoonlijkheid den meesten „anklnng” heeft. De mensch blijft onder alle wijzigingen toch zichzelf gelijk, al kan hij bij het inzien zijner karaktergebreken, door de genade Gods tot op zekere hoogte overwinningen op zich zelf behalen. De Voorz. dankt Dr. Bavinck voor zijn kostelijk referaat, en deelt nu uit naam van den heer Rietveld mede, dat te Doetinchem een cursus-hoofdacte staat te worden opgericht. Voorts is de Chr. Radio-Ver. van plan in ’t najaar een Paed. cursus te doen houden onder leiding van Prof. Waterink in ‘waalf lessen. Hierop volgt sluiting, de vergadering zingt Ps. 72 : 12 ; op verzoek van len Voorz. gaat Dr. Bavinck dan voor in lankgebed. --- Advertentie Weet gij wel, dat „De Graafschapper” een beduidend grooter blad zou zijn, wanneer al ONZE menschen zich erop abonneerden? iNIEÜWËI boeken 1 Ds. J.J.KHAP Czn. I 1 Ned. Herv. Pred. te Groningen. B 1 Aan de Overzijde. I De staat der ziel tus- I schen dood en opstan- I ding. Tweede druk, ge- I bonden f 1.70. I Licht inde Graven. 1 Bijbellezingen over de I dooden opwekkingen in I het Nieuwe Testame’ t, I gebonden f 3.60. I Verkrijgbaar bij I I Boekh. „De | 1 Graafschap”! 1 AALTEN. § ---