NieuweFokkerfabriek op Schiphol verschaft reeds werk aan 2100 vakmensen De bouw vaneen nieuwe fabriek voor de vliegtuigindustrie is geruime tijd het onderwerp geweest van besprekingen en overleggingen. Reeds spoedW na de bevrijding trok de regering zich het herstel van onze inde bezettingstijd0 gedeeltelijk verwoeste vliegtuigindustrie aan. Het was duidelijk, dat de verschillende, op dat ogenblik nog in dpze branche werkzame bedrijven : de Fokkerfabriek in Amsterdam benoorden het IJ, Aviolanda te Papendrecht en de afdeling vliegtuigbouw van de Schelde te Vlissingen, elk voor zich en zonder staatssteun niet, of niet dan op de lange duur en onder de grootste risico’s weer de kans zouden*krijgen om tot een lonende productie te komen. Bij besluit van 14 Mei 1946 verklaarde de regering zich dan ook bereid om de industrie op verschillende punten te steunen bij haar wederopbouw, mits de ondernemingen instemden met zekere te nemen saneringsmaatregelen. v -v PROBLEMEN OVER DE VESTIGING Bij de vestiging moest rekening worden 1 gehouden met technische zowel als economische en sociale eisen. Natuurlijk, het gebouw zou op of inde onmiddellijke na- – bijheid vaneen vliegveld moeten worden opgericht, Aan- en afvoer van voor reparatie of verbouwing bij Fokker afgeleverde vliegtuigen zou practisch onmiddelliik in of uit de fabriek dienen te geschieden zonder dat daarvoor nog langer een transport langs de weg of over water nodig was. Ook het invliegen van toestellen maakte een korte afstand tussen bedrijf en vliegveld wenselijk. Maar welk vliegterrein zou dan moeten worden gekozen • i Schiphol9 Het drukke luchtverkeer deed deze haven zo op het eerste gezicht niet bijster aanlokkelijk lijken, al leverde zij ' dan ook stellig grote tephnische en ook commerciële voordelen op. Er waren heel wat andere factoren,, dan alleen de technische in het spel. Bij voor- ' heeld de kwestie van de woningbouw. I Daarnaast waren de exploitatiekosten o.a. de transportkosten voor personeel en materialen van belang. De bouwkosten, in verband met de bodemprijs. De voorkeur, die het personeel deed gelden ten opzichte vaneen bepaalde plaats van vestiging. De mogelijkheid om geschikte arbeidskrachten aan te werven. Rotterdam trad in overleg met de N.V. om te komen tot de aanleg vaneen nieuw vliegveld, waar de fabriek zeer goed op . haar plaats zou zijn. Andere plaatsen vroegen om de nodige aandacht in verhancT met de vestiging op een bestaand en dan te verbeteren, of. een nog aan te leggen terrein. De vliegtuigindustrie had zeker niet te klagen over gebrek aan belangstelling, hetgeen trouwens dank zij de gebleken groeikracht van het bedrijf ! met zijn thans reeds 2100 vakmensen sterke personeelsbezetting niet te verwonderen is. DE VESTIGING OP SCHIPHOL r Tenslotte is de beslissing dan in principe gevallen. De Verenigde Nederlandse Vliegtuigindustrie zal haar fabriek bouwen inde zuidhoek van de luchthaven Schiphol tussen de Ringvaart en de Vijfhuizerweg. Het besluit kon worden genomen dank zij de krachtige medewerking van B. en W. van Amsterdam, waardoor tal van bezwaren uit de weg werden geruimd. En waar een wil is, is een weg. * Toen men van de zijde der industrie er bijv. toe kwam om de. theoretisch zwaar wegende moeilijkheid van het regelmatig drukke vliegverkeer op Schiphol eens wat nader te gaan beschouwen, -bleek het dat er toch zeer,wel een regeling kon worden ontworpen,, waardoor Fokker ruimschoots gelegenheid kreeg de nodige proefvluchten boven het terrein uitte voeren. DE PLANNEN Je plannen liggen gereed; zij zijn trouwens rechtstreeks voortgekomen uit de ontwerpen, die de Fokkerfabriek reeds inde oorlogsjaren 1944—’45 opmaakte. Deinvlieghallen, het hoofdgebouw, de fabricatie- en montagehallen, tezamen met can't Hne en zijgebouwen zullen een oppervlak, te van 55.000 m- beslaan. Er zal echter I nog wel enige tijd over heengaan, voor al deze constructies zijn verrezen. Het ligt inde bedoeling, de fabrieken te Papenüreeht en Amsterdam-Noord in bedrijf te ' houden en voorlopig slechts met de bouw j van 9e eerst benodigde hallen een aan-1 vang te maken. --- Advertentie Advsrtentiën Heden overleed zacht en kalm na een kortstondige ziekte in zijn Heer en Heiland, nog zeer onverwachts, onze innig geliefde Man, Vader en Pleegvader FREDERIK WILLEM TOEKAMP eelitgen. van D. Tolkamp—Wevers, inde gezegende ouderdom van ruim 79 jaren. Dat hij naar1 Jezus ging is ons tot troost in dit smartelijk verlies. (Gez. 184 : I—s. Nw B.) D. TOLKAMPWEVERS J- F. E. TOLKAMP Harrie v.d. Meer, Aalten, Dale 108, 13 Aug. 1948. De teraardebestelling zal Plaats hebben op Woensdag 18 Aug. a.s. op d'A Oude Begraafplaats. { Vertrek van het sterf-l huis nam. half 3. I l Postzegelvsrzamsllng posktzelefs?Vl'aagd’ °°k losse Brieven : G. P. DUMONT Pnns Hendriklaan 3, Zeist! Werkkrinaiezochl voor een gezin (vader met 4 zoons van 14-24 jaar) . G- • woning moet aanwezig of in vooruitzicht zijn Liefst op fabriek. Inl. : M. TUITMAN, Ca 144 Borculo. Orgel reparatie KOCH Doetiucliein – Telel. 775 --- RADIO PROGRAMMA DINSDAG 17 AUGUSTUS 1948. Hilversum ï. KRO : 8 uur Nieuws. 8.15 Pluk de dag-. 9 uur lichtbaken. 9.30 Ochtendconcert. 10.15 Franse opera’s. 10.40 Voordracht. 10.55 Muziek houdt fit. 11.30 Als de ziele luistert. 11.40 Suite. 12 uur Metropoleorkest. 13 uur Nieuws. 13.20 Bariton en piano. 13.45 Viool. 14 uur Omroepkoor. 14 30 Onder ons. 15 uur Gevarieerd proo-ramma. 15 uur Zonnebloem. 16.30 Ziekenlof. 17.15 Gr. platen. 17.30 Wigwan. 18 uur Strijkorkest. 18.20 Sport. 18.30 Strijdkrachten. 19 uur Nieuws. 19.15 Gr. platen. 19.30 Klankbeeld. 19.45 Reg. uitz. 20 uur Nieuws. 20.12 Cembalogezelschap. 20 45 Voordracht. 21 uur Concert. 22.25 Gram. platen. 23 uur Nieuws. 23.15 Europeese klanken. Hilversum 11. AVRO : 8 uur Nieuws. 8.15 Aubade. 9.35 Morgenwijding. 9.35 Arbeidsvitaminen. 10.50 Voor de kleuters. 11 uur Gram. platen' 11.45 Paul Hoffman. 12 uur Sonates 1233 Viool. 13 uur Nieuws. 13.20 Jodlerclub. 14 uur Reportage.. 14.15 Gram. platen 14.30 Matinee. 14.4 0 Van alles. 17 uur Paname. 17.30 The s-evan wings. 18 uur Nieuws. 18 20 Tom F.rich, 18.30 R.V.U. 19 uur Musetteorkest. 19.25 Nieuws. 19.30 Promenadeconcert. 21 uur Gesprekken met dokters. 21.1S Omroep-orkest. 22.15 Buitenlands overzich t. 22.30 Kwintet. 23 uur Nieuws. 23.15 G,ram. platen. --- Advertentie ZELFS de moeilijkste HGVREN kunnen modieus gekleed gaan. 1 r MAAICORSETTEN BUSTEHOUDERS Coraetlère Mevr. B. H. Besselink . p°°rstr. 59, WINTERSWIJK, U3dags en Donderdags thuis an 9.30-12 uur en van 2-4.30 uur n verder volgens afspraak. i Adv ertsren Is de beste reclame 5 --- Advertentie Wegens VACANTIE van 16 tot 23 Augustus GESLOTEN, liet Lederhuis H. TH. JANSEN, Bredevoortsestraat 21 AALTEN. Verkeersafsluitiiig Het Gemeentebestuur van AALTEN maakt bekend, dat wegens herstelwerkzaamheden a. d- le Haartbrug, vanaf 17 tot en met 20 Augustus 1948, de MAARTSE WEK- voor al het doorgaand verkeer is afgesloten. Via Bredevoort : over de Stationsweg— ■ Buninkdijk ; Via Aalten : over de Walfortlaan, de zandweg langs „Heijink” en de weg over het ~Lohuis”, kunnen de aanliggende percelen en bewoners worden bereikt. Aalten, 14 Aug. 1948.. Vraag en Aanbod AF TE GEVEN : Andijvie , planten en verspeende Aard beienplanten. J. Doornink, Haartsestraat 49, Aalten. TE RUIL : een jongens rijwiel 26 X IVz voor een meisjesrijwiel 26 X 1%. G. W. Smeitink, Rijwielhandel, Halfweg B 87, Zelhem. EEN ZWAAR Hengstveulen bij E. Sloetjes, B 603, Silvolde. TE KOOP: Wit emaille fornuis en voor oorlogs Dames polshorloge doublé bij G. J. Heusinkveld, Vragenderweg B 201b, Lichtenvoorde. TE KOOP : 4 rasz, jonge Tackels bij H. v.d. Barg, I C 28, Hoog-Keppel. TE KOOP: Een best merrieveulen B.T. J. W. Wassink ! G 310, Halle. TE KOOP: Damesrijwiel | met banden, Oostervoort 34 3 I Winterswijk. --- Pers en critiek In Amsterdam is verleden week een conflict uitgebroken tussen de dagbladpers en de bond van Bioscoopondernemingen inde hoofdstad. De oorzaak hiervan was dat een Amsterdams ochtendblad, namehjk „De Volkskrant”, een recensie van een film schreef waarin deze film ongunstig werd beoordeeld. vDe Volkskrant” heeft daartoe vo*omen recht. Meer dan dat; zij heeft dn plicht te wijzen op uitwassen op cultureel gebied en op alles wat niet door de beugel kan en in het algemeen de toets j der critiek niet kan doorstaan. I Dat is de plicht van ieder blad, om het even hoe die krant heet en of er een film gerecenseerd wordt of een toneelstuk, schilderij of muziekuitvoering e.d. Wat deed de Amsterdamse bioscoopbond ? Ze weigerde aan de Volkskrant de advertenties van hun ondernemingen. De bioscoopbond dacht daarmee een rake zet te doen. Doch de Amsteddamse. Maden deden toen een andere zet: ze weig, rden gezamenlijk de advertenties van a le bioscopen! wit- had eenzelfde geval plaats. Het Nieuw-Noordhollai :ds -dagblad schreef een recensie die niet m ar de zin was van do bioscoopondernen er, on als tre-Z° voor?FVan kreeg de "cr nt bericht dat km'Z1 geen adver -eUies meer zou knjgen van de bioscoop. De beide an-ComanL eIT Jp vAlkmaar- de Alkmaarse nu ook hooin-f0 u-ie -Alkmaarder hebben nu ook besloten geen bioscoop-advertenties meer op te nemen • We volgen met belangstelling de verdere gang van zaken, alhoewel we er bij voor! baat van verzekerd ziin dat do m “U-r” ,wa“oop' Het gaat met aan om de vrije voorlichting vaneen blad gewold aan to a met een advertentie. Het publiek vraag" voorlichting van de redactie vaneen – krant een geen stroopsmeerderij aan het adres van de adverteerder. J net Het gaat hier niet slechts om , advertenties, doch het gaat om ?Scoop' 1 houding van het commerciële tot dactionele deel van de krant, want hei komt vaker voor dat adverteerde! Ü hun advertentieopdracht de willen verbinden vaneen smod rwaarde t« *-*» ««r «« SS 'ZTt uitvoering o.d. plaats vindt ce Daarmede is' de krantenlezer nief- „ diend en op de duur de adverteerder ook ’ met’ een werkelijk goede recente • vermag dan met meer publiek te trek ; ken dan de normale bespreking van ren > uitvoering m het blad, omdat het , , ■ bliek geen waarde meer hecht aan P ■ recensie. Wat in Amsterdam en Alkmlm• plaats vindt gaat niet om de recente! van bioscöopprogramma’s b ! +Het Saat ‘n feite oin 9e vrije voorlich-1 ting van de pers. ” i En die voorlichting mogen adverteerders > geen geweld aan doen met de hedreiv ! ■ geen goede recensie, dan ook geen adver tenties meer. er" --- De apenstreken van Bobby 77 En even later klinkt het : Toet 1” ne auto schiet met grote spoed Seen%VreSgmetiTnCraSlleVnallen Tm wijl hun stoelen – wat een klucht – hnp-en vliegen door de lucht, P b?f £>t geen diender, of hij snapt : , Dat heeft die aap me weer gelapt !” 78. Nu stijgt de razernij ten top ! Zij pakken hun revolvers op ! „Oho”, denkt Bobby, „dat wordt huilen ! ’t Wordt tijd, dat ik mij gaat verschuilen” Hij vlucht in ’t zomerpak van Toon (Da’s juffrouw Mietjes oudste zoon), Dat inde tuin wat hangt te luchten. „Hier”, denkt hij ,heb ik niets te duchten” ' --- Vacantiekleding moet geen asnsioot geven „RESPECTEER DE BESTAANDE OPVATTINGEN”, VRAAGT DE A.N.W.B. De warme dagen inde maand Juli hebben bij de vacantiegangers in sommige gevallen geleid tot excessen op kledinggebied, aldus deelt de ANWB mede, die onder de bevolking van verschillende vacantie-centra terecht wrevel hebben gewekt. Er bestaan in vele delen van ons land op dit gebied hecht gefundeerde opvattingen, die gerespecteerd dienen te worden en waarmede de toerist als gast zeker rekening zal moeten houden. Men bewijst er het toerisme in zijn geheel stëllig geen dienst mede, indien men al dan niet opzettelijk de gevoelens dienaangaande kwetst en een onaangename stemming kweekt; waarvan misschien anderen onverdiend de wrange vruchten moeten plukken. De ANWB verzoekt dan ook de toeristen, trekkers, etc. met aandrang zich te richten naar die opvattingen en zich met betrekking tot de , vacantiekleding niet te laten verleiden, tot aanstoot gevende buitensporigheden. --- Langs landweg en bospad Leerzame cijfers. Berekeningen die j te denken geven. Belangrijke facto- j ren inde roggebouvv. Als de Lijster- : bes zich kleurt. De aanleg van onze aardbeibedden. „Rommel” die voorkomen dient te worden. Niet kieskeurig. Lange-dagen en korte dagpianten. Een aanbevolen boekje. Namen die ons niet liggen. Langs landweg en bospad heeft de brem reeds sedert weken zijn gouden pracht overgedragen aan het boerenwormkruid en die heeft schaterend van levensweelde de erfenis aanvaard, geflankeerd door het ietwat fletse leverkruid en de forse blank – pralende berenklauw Plant voor plant zijn, net prachtstukken van het Gelderse land en ’t penseel van onze beste landschapschilders overwaard. Ik stel me voor u van hun stille pracht, die ik liefheb, nog veel te vertellen, maar ’t knarsen van de Cormick is de practisch aangelegde mens van onze dagen misschien nog wel zo lief. Want het ; „Sikkels blinken, sikkels klinken, ruisend valt het graan” is vrijwel overal door het knierpen en knarsen .van de machine verjaagd : een stukje poëzie verdween, een grote practische waarde werd gewonnen ; wie offerde nu niet graag de eerste voor ’t tweede ? Hoe kostelijk is niet de rogge, hoe onmisbaar is ons niet de haver. Voor de wereldhandel mogen beide niet in één adem genoemd kunnen worden met de kostelijke tarwe van klei- en zavelgrond, voor ons land is rogge niettemin het meest verbouwde graan en het enige waarin Nederland kan uitvoeren. Voor de voeding van mens en dier vraag men inde eerste plaatsnaar het gehalte aan z e tm e e 1, eiwit, , vet, cellulose en water. Ploe hoger het gehalte van de drie eerste stoffen is, hoe lager dat van de belde andere, hoe hoger het gewas in onze waardering is aangeslagen. Al houdt-ge nu, met mij, niet van starre cijfers, leerzaam zijn ze toch en hoge mate en daarom waag ik het e op een klein staatje over de samenstelling onzer granen hier af te drukken (in %)• zet- ei- cellu- wameel wit vet lose ter Tarwe 68.67 12.03 1.85 2.31 • Rogge 69.36 11.19 1.68 2.16 10.3< Gerst 68.15 9.68 1.96 4.40 12.91 Haver 59.68 10.25 5.27 9.97 12.81 Mais 67.89 9.58 5.09 2.65 13-82 Waarschijnlijk had ge niet verwacht da rogge in samenstelling de tarwe zo namj zou komen. Maarde verschillen m opbrengst aan eiwit en vet tussen en rogge zijn per ha. toch nog steeds zeet zijt ge onmiddellbk met me eens als we eens die °Pb^ea«®te” een goede oogst berekenen. R wor(jt een tarweoogst op 5000 kg-, c , de opbrengst aan zetmeel per h.a. vol gens deze gegeven 3433,!\ 601,5 k§\evana3500 4- ’t is voor roggeoogst van afnden _ worden menigeen om te watertanueii , . deze opbrengsten in dezelfde volgorde. 2426,6 kg., 391,65 kg. en 58,8 kg Intussen zit er aan deze Cv7)Ifer® nnr wat meer vast, maar we hebben voor deze keer al meer dan genoeg van de getallen. We willen liever v,dgtu wat we v-ucu uu. onze roggebouw zo hoog mogelijk op te voeren. Variëteit, grondbewerking, bemesting, bestrijding van ziekten zijn alle factoien die daarop van zeer grote invloed kunnen zijn. Als overeen paar maanden ons kostelijk zaaizaad weer aan de donkere aarde wordt toevertrouwd hoop ik over al die zaken nog eens met u de keuvelen. ; * * ❖ Als de sneeuwbes staat in volle bloei, de lijsterbes elke dag meer een lust wordt voor ’t oog, is het hoogtijd eens te denken aan onze aardbeibedden. Wie heeft daar nu te midden van de drukken „korenbouw” tijd en gelegenheid voor? Die „rommel” moet maar v/achten tot rogge en haver...... ja wat niet al eerst geborgen is. Ja juist ; gunstige uitzonderingen daargelaten de aardbeiakker is op de meeste bedrijven en in vele kringen om deze tijd maar al te zeer een rommel, die men eigenlijk niet de baas meer kan. Jammer is dat en geheel onnodig. Van de rommel afkomen is nog zo gemakkelijk niet ; ze voorkomen is beter en kost heel wat minder moeite. Daartoe beginnen we dan met nieuwe bedden aan te leggen en daarvoor is het nu de beste tijd. Er is bijna geen grondsoort waarop dé aardbei geen dankbaar gewas kan zijn, dat moeite en zorg zeer rijkelijk lonen wil. Evenwel vraagt ze een flink diep losgemaakte bodem en een oordeelkundige bemesting'. Neemt ze zowel klei- als veenals zandgrond voor lief al evenmin is ze al te kieskeurig op de belichting. Ze gedijt in.'t volle zonlicht, groeit ook voortreffelijk inde schaduw. Ze is daarom geschikt om inde boomgaard onder kroonen halfstambomen te worden aangeplant. Daarmee wil volstrekt niet gezegd zijn dat de aardbei ongevoelig is voor de twinkelende lichtstraal. Integendeel door korte dag-behandeling in Mei-Juni we krijgen die door de plant gedurende de dag een aantal uren in het donker te plaatsen is het mogelijk sommige soorten inde herfst tot bloei en vruchtzetting te brengen. En Ir. Roodenburg kweekt rijpe aard-1 beien in het hartje van de winter, door in de herfst door kunstmatige lange-dagbehandeling met zwak licht de winterrust te voorkomen en dan door langdurige en sterke belichting tot vruchtvorming te prikkelen. Maar dit hoe hoogst interessant ook is ’t werk van de kweker en I ik wil me voorlopig bepalen tot de teelt in tuin en hof. Een practische wenk geeft me deze korte uitweiding al vast : voelt de aardbei zich n°g thuis onder kroon- en halfstam vrucht bomen, dit is al niet meer het geval waar de boomgaard enkel uit pyramiden en struikvormen bestaat, tenzij deze al heel ruim zijn geplant, wat zelden het geval zal zijn. Liggen nu de flink diep gespitte en goed bemeste bedden klaar dan moeten we onze planten kiezen. De eerste vraag geldt hier zo goed als voor aardappels, tarwe, rogge of welk gewas ook, de soort of variëteit. Om nu lang genot van ons werk te kunnen hebben, in casu lang over vruchten te kunnen beschikken, nemen we natuurlijk niet één variëteit, maar minstens een vroege en een late. Welke soorten moeten we nu hebben? Het is wat lastig omdat hier de smaak, waarover niet te twisten valt, waar men van ouds beweert, ook een woordje meespreekt. Als veilige gids slaan we nu even op de 6de beschrijvende rassenlijst voor fruit, een werkje dat ik gaarne ieder belanghebbende aanbeveel en dat voor ƒ 1.25 ■ verkrijgbaar is bij de Commissie voor de Rassenlijst voor Fruit, Bezuidenhout 30, Den Haag (postgiro 401275 of per postwissel te bestellen. Onder de vroege soorten hebben we nu de keuze tussen Deutsch Evern en Madame Lefeber, althans als-we willen blijven bij de algemeen aanbevolen variëteiten, die de rassenlijst rangschikt onder leter A. Nu beweer ik volstrekt niet, dat men voor eigen gebruik niet met veel genoegen nog andere variëteiten zou kunnen hebben, welke niet inde rassenlijst, die allereerst aandacht vraagt voor gewilde • handelssoorten, zijn vermeld. Ik denk hier bijv. aan de „Amerikaanse” aardbei Sharpless, die, uitmunt in vruchtbaarheid, geur en smaak en daarbij zeer resistent blijkt te zijn tegen allerlei ziekten en kwalen, die onze aardbeien, zoals we nog nader zullen zien, bedreigen. Dezesoort wordt echter, hoewel waarschijnlijk ten onrechte, in ons land weinig geteeld en is daardoor misschien moeilijk of niet te krijgen. We nemen dus maar eender eerstgenoemde soorten. De eerste, Deutsch Evern, heet ook wel Vroege Mof ik j hoop dat ge niet even behoeft te slikken een bijnaam die duidelijk genoeg is. , De vruchten zijn bij goede verzorging ; flink groot, stevig en heel goed van smaak, ’t laatste dan altijd met het straks genoemde voorbehoud. De vruchtbaarheid kan wel iets te wensen overlaten en worden de planten te oud, dan waarschuwt | ze onmiddellijk door ons kleine vruchten js te leveren. Deze hebbelijkheid treedt ook H dadelijk op bij de z.g. degeneratieziekten, J waarvoor ze nogal vatbaar is en waarover e ik later eens hoopte praten. Houdt daar- | om uw bed Deutsch Evern nooit langer aan dan ten hoogste twee jaar. Onze Madame Lefeber is niet van vreemden bloede zoals de naam allicht zou doen . vermoeden. De Reeuwijkse kweker Hen-* driksen is er de vader van en noemde .i zijn kweekproduct naar een Goudse of misschien Boskoopse familie. De vrucht-4|l baarheid is groter dan die van haar Duit* se concurrent, maarde smaak is naar ve-'M ler oordeel minder goed. Toch komt zi ■ veel bij ons voor en velen zullen haa: herkennen als ik vertel dat de donkerrodi vruchten meestal een ietwat groene pun houden. Ge vindt dat met mij een minde ' fraai gezicht. Als late soort noem ik i: nog gauw Jucunda, ze geeft grote stevigvluchten, maar fijnproevers zijn over HH algemeen niet erg met haar ingenomei Een volgende keer ruimen wede „roirj – mei” volledig op bij leven en welzijn : heu het kost heel wat minder moeite dan waarschijnlijk vreest. • * T --- Advertentie Abonneert U op dit blad! I I Het woord z\\ aan U zo heet de zojuist verschenen Gedichtenbundel van Mevr. Verwers-Beerens Deze bundel telt 47 gedichten en is totaal 73 pagina’s groot, verlucht met pentekeningen van Piet te Lintum, en voorzien van fleurige stofomslag, kost deze uitgave ƒ 1.7ö gebonden. Bestel nog heden en vul oinderstaande bon in. rechtstreeks via Boekhandel ______ U gelieve mij te zenden ex. Het Woord zy aan U. Naam : Adres: ....; Plaats : --- De kankerbestrijding De betekenis van het Koningin Wilhelmina fond Amsterdam —1 In verband met het aan H.M. de. Koningin ter gelegenheid van Haar 50-jarig regeringsjubileum aan te biden Kankerfonds schrijft Dr. J. j. Brutel de la Rivière, voorzitter van. dé Gezondheidsraad : De belangstelling voor kankerbestrijding, gewekt door de bestemming welke H.M. de Koningin aan het Koningin Wilhelmina-fonds heeft willen geven, doet bij velen de vraag opkomen op welke wijze deze bestrijding zal geschieden. Daarbij wordt niet zozeer gedacht aan het werk dat thans reeds in ons land geschiedt aan de universiteiten, in het Van Leeuwenhoekhuis in Amsterdam en het Radiologisch Instituut in Rotterdam en aan het onderzoek door individuele werkers, maarde belangstelling gaat vooral uit naar de nieuwe wegen welke uit de middelen van het fonds kunnen wodden ingeslagen. Door de vraag op deze wijze te stellen toont de vrager dat het onderwerp hem niet vertrouwd is en de vraag verraadt eveneens dat van de betreding van nieuwe wegen directe, liefst eclatante successen worden verwacht. In beide opzich ten is voorlichting gewenst. Nieuwe wegen, inde zin van essentieel verschillend van de thans gevolgd, zijn er niet. Deze uitspraak is geenszins teleurstellend. Het kankervraagstuk is zeer ingewikkeld. . Vruchtbaar wetenschappelijk 'onderzoek vergt uitgebreide specialistische kennis en behoort te blijven in handen van hen die deze kennis hebben verworven. Het fonds kan voor hen echter nieuwe methoden van onderzoek mogeiïjk maken door dëv aanschaffing van kostbare apparaten en de continuïteit van het onderzoek waarborgen door de middelen beschikbaar te stellen voor de opleiding en vorming van medewerkers en opvolgers. Naast de bevordering van peurwerk staat in elk programma van kankerbestrijding de toepassing der verkregen kennis ten behoeve der lijders. Deze toepassing biedt vele mogelijkheden, die ook voor een klein land als het onze kunnen worden verwezenlijkt. Niet alleen het wetenschappelijk onderzoek, ot de diagnose en behandeling van kank vergt in vele gevallen specialistiscl kennis. Er is behoefte aan meer instit ten waar deze hulp kan worden ve leend. In Denemarken worden drie zuli , instituten, o.a. het bekende Finse ins' tuut in Kopenhagen, gefinancierd uit < inkomsten vaneen vereniging tegen ka – ker, die 100.000 leden telt. Is dat ni eveneens mogelijk in ons land dat me M dan tweemaal zoveel inwoners telt ? De intensieve studie van het kankf vraagstuk welke in vele landen plas vindt, voert tot een voortdurende tc name van kennis. Ook al betreft h geen opzienbarende ontdekkingen is 1 van reëel belang voor de lijders dat de kennisvermeerdering volledig en zo spe dig mogelijk te hunnen bate wordt aa gewend. Hiertoe is voorlichting nod o.a. ook van de huisartsen. Dit hou geen critiek in. Wanneer, zoals het g val is, uit Amerika bericht komt van e , nieuwe methode voor de diagnose v baarmoederkanker is het voor een hu arts, zonder deskundige voorlichtir niet wel mogelijk zelfstandig te beoor< len welke waarde aan deze metho mag v/orden toegekend, welke teehni moet worden gevolgd, e.d. . VOORLICHTE Dit is slechts een illustratie, in elk pi gramma van kankerbestrijding neei i de voorlichting een belangrijke plaats Zij richt zich tot artsen, tandarts' vroedvrouwen, wijkverpleegsters en Ot en niet inde laatste plaats, tot de bev king. Het is nu van belang, dat er e instantie is die deze voorlichting taak krijgt opgedragen, die over de 1 dige gelden beschikt en over haar wei zaamheden verslag uitbrengt. Het Koningin Wilhelmina-fonds kan do treffend bijdragen tot het tot sta komen vaneen georganiseerde voorlic ting en ook langs die weg belangrij diensten aan de kankerbestrijding bew zen. ---