Wat beroerde Winterswijk in 1968? Wat was er allemaal in 1968 in Winterswijk te doen. Welke prestaties werden er geleverd; waar maakte men zich druk over? Wal gebeurde er in mei en hoe was het ook al weer in oktober. In dit artikel hebben we een greep gedaan. Het is niet volledig. Kan dat ook niet zijn omdat er veel is gebeurd. Het geeft een vluchtige terugblik op het jaar dat morgen ten einde is. Als Uw vereniging soms niet genoemd mocht worden of als U zelf vergeten bent: Niet schieten op de redacteur. Hij heeft zijn best gedaan. Vluchtige terugblik op (bijna) afgelopen jaar Steenfabriek gesloten, stijgende werkloosheid Inde krant van 3 januari blijkt dat de St. Nicolaasactie van ABH nog niet vergeten is, getuige enkele ingezonden stukken. De Sint zat zelf toen al weer in Spanje. Karei Hugo zou achter in het jaar zeggen: Hij wel. Twee dagen later maakten we bekend dat Meddo een nieuwe pastoor zal krijgen. En de Ver. tot Verbetering der Volkshuisvesting vierde het feit dat ze de 2000 e woning had gebouwd. Blydenstein-Willink maakt op 8 januari bekend dat er geen dividend zal worden uitgekeerd. In dezelfde krant staat vermeld dat de Winterswijkse Steen- en Pannenfabriek is gesloten en het personeel is ontslagen. Op 10 januari wordt wereldkundig gemaakt dat het Kon. Wint. Mannenkoor een concertreis naar Zwitserland zal maken. Er is een stijgende werkloosheid inde Oost-Achterhoek. De heer T. Hoogeveen nam afscheid als rector van het Winterswijks Lyceum, zo maakten we op 12 januari bekend. In dezelfde krant: Inwonertal van Winterswijk daalde in 1967. Het bericht dat het schuurtje achter de woning van kapper Vaartjes door brand werd verwoest, kreeg inde krant van 15 januari minder aandacht dan het succes dat de Dutch Swing College Band in Winterswijk boekte. • Inde krant van 22 januari: viering van het 100-jarig bestaan van de Nutsspaarbank. Twee dagen later , werd Erna Droppers jeugdkampioen van de Turnkring De Graafschap en ging de St. Jacob inde steigers. En inde laatste dagen van januari: Raiffeisenbank opent bijkantoor, raadsvergadering wordt in kantine Technische School gehouden, de heer Hietkamp ere-voorzitter van de Chr. muziekvereniging Eendracht en Frederik I is nieuwe karnavalsprins. Weinig poedels van Miss Poedel Inde eèrste krant van februari: Bij de wedstrijd Quick-WVC voor het eerst neutrale grensrechters. Op de bijeenkomst van NVV en NKV worden schokkende werkloosheidscijfers genoemd, zo lazen we inde krant van 5 februari. Op 7 februari een bekendmaking dat de Kon. Tricotfabriek G. J. Willink haar filiaal in Dinxperlo sluit. Op 9 februari worden plannen ontvouwd voor het oprichten vaneen aquariumvereniging en op 12 februari kunnen we lezen dat Concordia uit Kotten een goed concert gaf. De plaatselijke vereniging van ver, gunninghouders (Hoera) wil een later sluitingsuur, zo lezen we op 16 februari. Ze hebben het gekregen. Maandag 19 februari: aanvraag om werktijdverkorting bij De Hazewind. Twee dagen later viert de afdeling Winterswijk van de Bond voor Staatspensionering haar zestigjarig bestaan en huldigt mevrouw J. ter Maat-Geerlings. Op 23 februari neemt mevrouw Denker afscheid als presidente van (even diep inademen) de afdeling Winterswijk van de Nederlandse federatie van Vrouwelijke Vrijwillige Hulpverlening. Zij wordt opgevolgd door mevrouw Holland. Op 25 februari wordt Miss Poedel kampioen van de B-klasse van de Oost Gelderse Kegelbond terwijl een dag daarvoor de karnavalsoptocht werd gehouden. Tenslotte stelt het raadslid Koster vragen tijdens de raadsvergadering over het gebrek aan communicatie tussen het gemeentebestuur en burgerij. Mini-kalf en Millowitsch Het eerste sensationele bericht in maart was de ontdekking van muurschilderingen in de St. Jacobskerk. Daarbij viel het bericht dat er op 8 maart in Meddo een mini-kalf van maar 9 kg. was geboren in het niet. Op 11 maart lazen we dat de WWVheren en de Fortuna-dames in hun afdeling kampioen waren geworden terwijl de Kon. W.O.V. een fraai resultaat boekte op het topconcours in Arnhem. Op 15 maart een verslag vaneen der succesvolste avonden van de Winterswijkse Schouwburg Vereniging: Het was de avond met Willy Millowitsch. Op 18 maart een verslag van 't jubileum van mej. Schutte als onderwijzerés van school O en een foto van mevrouw Kolders jr. en de heer Blömer als kersverse kegelkampioenen van Winterswijk. Op 20 maart werd begonnen aan dé verbetering van de rijksweg inde kom van Winterswijk. Op 25 maart aandacht voor een sportief gebeuren: Vier spelers gewond bij een bikkelhard gevecht tussen Grol en . Winterswijk. En verder: kerkelijk bureau oiiicieel geopend. Inde laatste krant van maart afscheid van meester E. de Jong van school Woold en hervatting werkzaamheden aan de sporthal. Ja, nee, ja, nee! April begon voor ons met veel prettige reacties op onze 1-aprilmop. Ook een boos telefoontje: er ging een vergadering niet door omdat iedereen naar de fontein met ballon wilde kijken. Stagnatie bij werkzaamheden op het Weurden vormden het begin vaneen lange ellende. Herman Beijers weet nog niet of hij aan het begin staat van een profloopbaan bij De Graafschap. Hij besluit later bij zijn „Boys" te blijven. Op 10 april is de tafeltennisvereniging S.M.D. herboren. Veel nieuwe leden. Twee dagen later maakten we bekend dat burgemeester Vlam kandidaat is voor het hoofdbestuur van de Bond voor Staatspensionering. Schooljeugd uit Gronau was drie dagen in Winterswijk, zo meldden we op 17 februari. Inde krant daaropvolgend een bericht dat honderd jaar geleden enkele Winterswijkers van hun echtgenoten de vrijheid kregen een sociëteit te stichten. Ze noemden haar Sociëteit De Vrijheid. Nadat er weer met succes een operette was opgevoerd door de speeltuinjeugd, werd de nieuwe Huininkmaatschool geopend. De heer A. Beijers kon dat nog net als wethouder mee maken want een paar dagen later, nam hij afscheid. Export van water Sportnieuws inde eerste kranten van mei: WVC neemt met overwinning afscheid van de eerste klasse, Wivoc net geen kampioen en veel regen en weinig uitvallers bij nachtwandeltocht Arnhem-Winterswijk. Terwijl G. W. Heusinkveld erevoorzitter wordt van de Winterswijkse Watersportvereniging, viert de afdeling Winterswijk van de Ned. Ver. van Huisvrouwen haar zevende lustrum. Ondertussen is de werkloosheid weer iets afgenomen, al blijft ze nog hoog. Op 15 mei wordt bekendgemaakt dat er in Winterswijk een afdeling van de Boerenpartij is opgericht en dat de repetities voor een Ronohoorspel zijn begonnen. Het is al weer 17 mei als de eerste Vlielandvaarders vertrekken, twee dagen voordat Ratum kampioen wordt en feest viert. Op 22 mei wordt bekend dat Winterswijk water gaat exporteren naar Duitsland. En eindelijk: er komt een plan voor een overdekt zwembad. En maar vergaderen.... Zomerseizoen en dus wat minder nieuws. Feest in het Woold want bij de school wordt een zwembad geopend. Feest ook voor hengelaars die het seizoen openen met een wedstrijd. Op 10 juni stelen Duitsers een auto in Winterswijk maar komen niet verder dan Vorden. Tijdens de avondvierdaagse gaan er elke avond 2.200 wandelaars op stap. Motocross in het Rommelgebergte. Op 21 juni komt er een nieuw plan voor een regionaal woonwagenkamp terwijl Philips een landingsplaats voor helicopters krijgt. Ondertussen lopen de leden van Toep in Kotten met het geweer inde aanslag. Echter alleen tijdens de succesvolle uitvoeringen van Indianenbloed. De eerste plannen voor een recreatie-centrum voor de jeugd werden wereldkundig gemaakt. Men wil het Parochiehuis verbouwen. % En de gemeenteraad praat zo lang dat de vergadering moet worden geschorst en vier dagen later moet worden voortgezet. Zocht inbreker plannen? Gerrit Mensink besluit begin juli om te bedanken als lid van de Winterswijkse Ruiterclub. Aalten is er blij mee. Terwijl WVC de beker wint, is er teleurstelling Voor Excelsior, dat op het concours een tweede prijs behaalt. Terwijl veel Winterswijkers met vakantie zijn, breekt er brand uit inde Kiekeboebar. De eigenaar komt daarbij om bet leven. Ook hotel De Klomp wordt gedeeltelijk door brand verwoest. Een paar dagen later wordt er ingebroken in het gemeentehuis. Boze tongen beweren dat er gezocht is naar de vele plannen die nog ergens ineen bureaulade moeten liggen. Wolken van stof dwarrelen ondertussen neer over het Marktplein. Oorzaak: het oude postkantoor wordt afgebroken. De bonte avonden van de VVV komen weer op gang. En tot slot van juli: Voorlopig komt er geen ABH-supermarkt. Bloemenprinses Jeanet I De plannen waarnaar de onbekende gezocht zou hebben, konden begin augustus daadwerkelijk uit de lade worden gehaald want toen werd bekend dat er een extra subsidie zou worden verstrekt voor drie projecten in Winterswijk: het regionaal woonwagenkamp, het cultureel centrum en de riolering in Meddo. Extra geld kreeg ook de voetbalvereniging Vosseveld. Niet van de overheid maar van de buurtbewoners tijdens de jubileumreceptie. Extra subsidie wilden de muziekverenigingen. Het lijkt er op dat hun actie succes zal hebben hoewel over de hoeveelheid nog niets bekend is. Terwijl Henk Nieuwkamp de Ronde van Winterswijk won, tierden de ratten lustig rond in kamp Vosseveld. Dit laatste kwam aan de orde tijdens de raadsvergadering. Ondertussen begon Winterswijk zich al weer op te maken voor de jaarlijkse volksfeesten. Voor het eerst dit jaar een bloemenprinses: Jeanet Huiskamp. En een prachtig bloemencorso. Een week daarvoor was bekendgemaakt dat de Winterswijkse Muziekschool een balletafdeling krijgt, terwijl er een nieuw boek over de historie van Winterswijk verscheen, geschreven door onze plaatsgenoot G. J. M. Krosenbrink. In het begin van september voetbalden Winterswijk en WVC f 3600 bij elkaar voor de invalide geworden sportvriend Co Beijers. Een week later lanceerde de VVV de „geschenkenbon". Ondertussen had Winterswijk kennis kunnen maken met de nieuwe directeur van het algemeen Ziekenhuis, drs. P. Brittijn. Het achttal van de WRC deed van zich spreken door reserve-kampioen van Nederland te worden. Gerrit Mensink werd eveneens reserve-kampioen van Nederland. De Winterswijkse Schietbond begon aan de dioptercompetitie. In Ratum stortte een sportvliegtuig neer. Eindelijk is het zo ver: Er komt een cultureel centrum, waarin een feestgebouw en een schouwburg. We hadden liever gehad dat de eerste t.v.-uitzending onder de titel „Ik vind dat " niet vanuit Winterswijk had plaatsgevonden. Er wordt een plan bekendgemaakt om te komen tot een nieuw verpleegtehuis voor langdurig zieken. Ineen vrij bewogen vergadering erkennen B en W dat er fouten door Bouw- en Woningtoezicht zijn gemaakt. Een feestelijk besluit van september: de nieuwe Stegemanschool wordt geopend. Plannen voor LOM-school In het begin van oktober overleed Ds. J. v.d. Vange, een algemeen geacht predikant van de Herv. Gemeente. Zijn heengaan betekende ook voor verschillende verenigingen en instellingen een verlies. Er worden plannen ontwikkeld voor een LOM-school in Winterswijk. Nog meer nieuws op onderwijsgebied: mevrouw Brittijn neemt afscheid als onderwijzeres aan school O. De KVP-Kamerleden bezochten de Achterhoek en „deden” daarbij ook Winterswijk. Er wordt een radio-opname gemaakt in Winterswijk onder de titel „Plaats gevonden". Het gehalte daarvan blijkt heel wat beter te zijn dan de t.v. uitzending „Ik vind dat. Het kleuterdagverblijf voor gehandicapten wor(jt officieel geopend. De Nutsspaarbank opent op 30 oktober haar bijkantoor op de Hakkelerkamp. De Winterswijkse Ponyclub wist bij al haar andere activiteiten ook nog het veelzijdigheidskampioenschap van Gelderland te behalen. Beryl met het wasbord Er blijkt een straatje vergeten te zijn bij de sporthal. Trouwens: de sporthal zal achter in de maand nog weer eens ter sprake komen als blijkt dat ze drié ton duurder gaat worden dan was gepland. Even een nare kwestie voor B en W die heel wat kritiek uit de gemeenteraad moeten horen. Burgemeester Vlam koopt de eerste gramofoonplaat die is gemaakt ten bate van de kerkrestauratie. School O wint het jaarlijks schooldamtoernooi, juist een dag voor het optreden van de Engelse jazz-zangeres Beryl Bryden (compleet met wasbord). Er is een sluitende gemeentebegroting. De streekverbetering wordt afgesloten en mevrouw Pleiter-Dijk sluit haar leiderschap van de Corlese Gymnastiekvereniging af. Zij heeft het niet zo lang volgehouden als Sinterklaas die ondanks zijn veel hogere leeftijd toch elk jaar weer zijn intocht in Winterswijk doet. Er zijn moeilijkheden bij de plannen voor het bouwen vaneen Co-op Supermarkt. Goed uiteinde Hoogtepunt in december was wel de opening van de sporthal. Duizenden Winterswijkers hebben de hal bekeken en bewonderd tijdens demonstraties en wedstrijden die er gehouden werden. Een ander hoogtepunt: de leeszaal boekte in één jaar 150.000 uitleningen. Het was ook een belangrijke maand voor de buurtschap Ratum: daar werd het gemoderniseerde verenigingsgebouw geopend. Trouwens in Corle is men ook blij nu er een nieuw gymnastieklokaal bij de school komt. Inde eerste week van december werden de werkloosheidscijfers over november bekend. Wat nog nooit was voorgekomen: in november bleek de werkloosheid te zijn gedaald. De kynologenclub vierde haar jubileum met een rashondenshow. De leden van de Recreatiegemeenschap werden geïnstalleerd. En ergens op een sportpagina staat vermeld dat het goed gaat met de heren van Wivoc. Wie het belangrijkste nieuws over december nauwlettend bekijkt, komt tot de conclusie dat het allemaal verheugende feiten zijn. Al met al een goede afsluiting dus van 1968. Winterswijk vond „Ik vind dat " slecht. December was de maand van de sporthal. Wethouder Beijers nam afscheid. Inde Meddosestraat (en op het Weurden en inde Wooldstraat) werd de zaak grondig op kop gezet. De eerste gramofoonplaat ten bate van de kerkrestauratie wordt verkocht. --- kort Kommentaar OUDEJAARS OVERPEINZING De maatschappelijke strijd en evolutie van vandaag en morgen zal steeds meer op de belangen van de ander, van de medemens en de medevolken, gericht moeten Worden. NIET ONZE wonderbaarlijke technische vooruitgang kan ons redden. Deze vooruitgang brengt ons wel ruimteschepen, harttransplantaties, computers die machines bedienen, enz Maar ze bracht ons ook de „overkill", d.w.z. een voorraad waterstofbommen, gifgassen en dodelijke ziektekiemen, die de hele wereldbevolking twintigmaal kunnen uitmoorden in enkele weken tijds. Wat de wereld werkelijk vooruit kan brengen, dat is een ander type mens, met betere maatschappelijke deugden. Dat 1969 de wereld weer iets ver der moge brengen op deze weg! WE WETEN het nu heel zeker: het Heelal telt miljarden grote bollen, die door de oneindige ruimte zweven. De drie Amerikaanse ruimtevaarders hebben één van die bollen de Maan met eigen ogen van nabij gezien! En één van die miljarden bollen, die inde eeuwige ruimte als een kleine, lichtende vlek rond tolt, is onze Aarde. Op die Aarde krioelt, als een enorme mieren-massa, (het mensdom. En de eeuwen door heeft deze krioelende massa zich zo’n beetje als het middelpunt der Schepping gevoeld. Om ons, menselijke mieren, draait (dacht men) het Heelal.... 1968 HEEFT ons, nu voor het eerst mensen een reis in het Heelal gemaakt hebben, wat bescheidener gemaakt. Ook gewone mensen, zonder astronomische kennis, weten het nu heel zeker, dat de Aarde met haar gehele mensheid niets meer is dan een gering stofdeeltje ineen oneindige ruimte. Wat is, in deze oneindige ruimte de Mens? Wij mensen zijn, geloven de geleerden, uit het dierenrijk voortgekomen. Als dieren hebben we miljoenen jaren geleefd. We jaagden op andere dieren, we leefden van onze prooi. Het heeft nog miljoenen jaren geduurd, voor de mens ontdekte dat hij zelf planten zaaien en oogsten kon. We werden toen nomaden-volken, de mannen jaagden, de vrouwen verbouwden voedsel, en we zwierven over 4iet oppervlak der Aarde, altijd de zonnewarmte achterna, waarvan men sporen heeft kunnen vinden. VAN DIEREN werden we mensen, die eenvoudige stenen werktuigen konden maken. Zo teelden we honderdduizenden jaren. Toen leerden we bronzen gereedschappen maken, onze technische vooruitgang begon, en weer duurde dat honderdduizenden jaren. Ongeveer 6000 jaar geleden (tot zo ver ongeveer reikt onze historische kennis), had 't beschaafde deel der mensheid al een hoge ambachtelijke cultuur béreikt; men bouwde paleizen, steden, wegen, waterwerken en, tot inde Middeleeuwen, prachtige cathedralen. Maar dan, omstreeks 1500, vangt de beoefening van de natuurwetenschappen pas goed aan. Allerlei waandenkbeelden worden vervangen door nuchtere kennis. Ontdekkingen en uitvindingen beginnen de samenleving te veranderen. Kustvaart wordt Oceaanvaart, langzaam verkeer wordt snelverkeer, onze eeuw bra/cht de luchtvaart en 1968 zal het , laar van de menselijke ruimtevaart blijven! HET IS allemaal geweldig, en we zijn al zo ver, dat onze Aarde een paradijs zou kunnen zijn, zonder honger, zonder armoede, zonder oorlog, zonder onderdrukking. Want alles ligt nu in het bereik van onze menselijke handen. Maar kennelijk zijn we onze afkomst uit het dierenrijk nog niet lietemaal ontgroeid! Nog altijd is de ene mens vaak een wolf voor de andere mens, nog altijd is de wereld een „jachtveld” waarop al wat leeft kans loopt een prooi te worden van verkeerde menselijke verhoudingen. Nog altijd is de wereld verdeeld in volken en in bundelingen van volken, in „blokken ”, die elkaar meer als prooi, als vijanden, dan als medemensen zien .... HET DENKEN en (handelen vanuit machtsbegeerte, eigenbelang, ook vanuit vrees voor de ander, beheerst nog altijd het menselijk gedrag, nationaal en vooral internationaal. Met onze hersenen kunnen we èlles aan.... behalve ons zelf. Onze animale oer-afkomst blijft ons nog altijd parten spelen. We blijven ook vele talen spreken, vele misverstanden koesteren, vele wegen bewandelen, en dat alles dwars tegen eikaars belangen in. Laten we dit duidelijk zien en er van leren. Onze maatschappelijke strijd in het verleden was vooral een strijd voor onze eigen verheffing. ---