Staten- Generaal. Vooraf eene medecfoeling over de ridderorden-zaak. Naar men bericht heeft dr. Kuyper reeds voor geruimen tyd den heer J. B. N. baron Schimmelpenninck v.d. Oye van’ Hoevelaken, voorzitter van de Eerste Kamer der Staten-Generaal, verzocht, zich wel met de samenstelling vaneen commissie van beoordeeling inde bekende zaak te willen belasten. Deze heeft hieraan welwillend gevolg gegeven en thans kan worden medegedeeld, dat in deze commissie hebben zitting genomen de heeren: jhr. mr. P. J. van Swinderen, vice-president van den Raad van State; mr. H. J. Kist, oud procurent generaal bij het gerechtshof te Amsterdam en lid van de Eerste Kamer der Staten-Generaal en jhr. mr. A. P. 0. van Karnebeek, oud-minister van Buitenlandsche Zaken, minister van Staat en lid van de Tweede Kamer der Staten-Generaal. Met zekerheid kan tevens medegedeeld worden, dat deze eereraad besloten heeft het onderzoek niet aan te vangen alvorens de Tweede Kamer eene beslissing heeft genomen over het voorstel van den heer Troelstra tot het instellen eener enquête. EERSTE KAMER. Het algemeen debat over de Staatsbegrooting voor 1910 heeft een aanvang genomen. Over het Regeeringsbeleid zelve is nog slechts met weinig woorden gerept, waaruit men voorshands de conclusie zou mogen trekken, dat er niet veel opof aanmerkingen aan het adres van dit kabinet zijn te maken. De rede van den heer Yan Nieropwas belangwekkend, omdat deze spreker door aanhaling van enkele cijfers weergaf, hoe er inde laatste jaren eene verbazende stijging in het bedrag der uitgaven valt te constateeren. Deze cijfers zijn als volgt. Yan 1889 tot 1898 zijnde gewone uitgaven gestegen met 22 millioen en van 1898 tot 1910 met 54 millioen. Is er in die 10 laatste jaren dan zooveel belangrijks tot stand gekomen, vroeg de spreker. Neen, dit was niet het geval. In 1906, bij de indiening van nieuwe belastingwetten, berekende de Minister van Financiën, De Meester, dat tot 1911 de gewone uitgaven met 22 millioen zouden stijgen en dat dan o.m. de uitbreiding ongevallenverzekering, de ziekte-verzekering en de ouderdonisverzekering tot stand zouden zijn gekomen. Minister De Meester heeft misgerekend. Nog vóór 1911 zjjn de gewone uitgaven reeds toegenomen met 25 millioen en van de genoemde sociale wetten is er nog geene tot stand gekomen. De schuld ligt volgens den heer Van Nierop bij alle Departementen. Vooral Binnenlandsche Zaken bracht er de duurte in. In vier jaar tjjds stegen aan dit Departement alleen de uitgaven met 10 millioen. Of al die uitgaven nu wel opwegen tegen hetgeen er door tot stand is gekomen, betwijfelde de spreker. Hjj zou het daarom zeer nuttig vinden, indien het Bureau voor Statistiek jaarlijks, naast de statistiek van de middelen, ook een statistiek van de uitgaven samen stelde. Hét tekort over 1909 zal wellicht nog gedekt kunnen worden; maar om nu tot aanzuivering van de tekorten over vorige jaren eene leening aan te gaan voorden langen termijn van 76 jaar, achtte de heer Van Nierop weinig aanbevelendswaardig. De heer Stork verdedigde zijn standpunt van vrjj-liberaal, daarbij tevens de opmerking makend, dat hjj tengevolge van de clericaal geworden meerderheid der Staten van Overijsel wel niet meer herkozen zou worden als Eerste Kamer-lid. Deze afgevaardigde behandelde voorts de verzekeringswetten en drong vooral aan op spoedige algemeene herziening der Ongevallenwet. De heer Reekers bespak de eedskwestie en meende, dat het bij de tegenwoordige begrippen wenschelijk 'was om den geheelen gerechteljjken eed maar af te schaffen. Na de rede van den heer Laan, welke handelde over de landsverdediging (kustverdediging door onderzeesche mijnen en afwerking van de Stelling van Amsterdam), kwam de Minister van Binnenl. Zaken reeds aan het woord. Bij de beantwoording der sprekers deelde de Minister o.a. mede, dat het ontwerp-ziekteverzekering spoedig zou inkomen. Ook zou spoedig worden ingediend een ontwerp tot wijziging der Militiewet 1901 en een ontwerpkustverdediging. De preekenbundel voor de matrozen kwam tevens weder ter sprake en vond de Minister dat deze niet neutraal moest zijn. Een neutrale preekenbundel voor de Marine zou dezelfde gevolgen hebben als de neutrale school indertijd voor het volk; men is er op den duur niet mede tevreden. Wat de eedskwestie belangt, deßegeering wenscht den eed niet af te schaffen; het aantal ambtseeden kan beperkt worden. Heeft men te doen met personen die niet in God gelooven, dan heeft de aanroeping van Gods naam inden mond van dezulken geen waarde. Het beste ware, dat van de eedsaflegging slechts zij worden vrijgesteld, die ernstige bezwaren hebben tegen den eed, ter beoordeeling door den rechter, die toch ook de geloofswaardigheid der getuigen beoordeelt. --- Aalten. Onze vroegere plaatsgenoot dr. H. Th. Obbink, thans predikant in Den Haag, wordt door B. en W. van Amsterdam voorgedragen om te worden benoemd tot prefessor inde godsdienstgeschiedenis en die van Israël, aan de gemeentelijke universiteit te Amsterdam. Woensdagavond hebben een paar jongens de aardigheid gehad met steenen tegen de deur te gooien vaneen der bewoners van de Landstraat. De daders zijn bekend en tegen hen wordt procesverbaal opgemaakt. De moordenaar Rietberg, door de rechtbank te Zutphen tot 6 jaar gevangenisstraf veroordeeld, is gisteren door de marechaussees aldaar naar de strafgevangenis te Leeuwarden overgebracht. Bij veldwachter Blom zijn inlichtingen te bekomen omtrent een fokshond, bruin met zwarte vlekken en omtrent een bril, welke is gevonden op den Barloschen grintweg. Als onze rundslagers wat extra’s hebben, dan doen zij de moeite er mee door het dorp te trekken, om de ingezetenen het mooie, vette-beest te laten zien. Was het voor een paar weken de firma Van Gelder en Zonen welke op die manier, de aandacht vroeg, gisteren ging slager Wieland met een pracht-exemplaar langs de straten om te laten zien wat hij voornemens waste slachten en waardoor het bewijs geleverd werd dat alhier nog wel een mooi stuk vee te krijgen is, want de koe was afkomstig van den stal van den heer Schoppers op de Bleek. Door de Coöp. Boeren-Leenbank alhier werd gedurende de maand Januari ontvangen een totaal bedrag van f 69635.09. De uitgaven bedroegen f 68610.29. Het laatst uitgegeven spaarbankboekje draagt het nummer 684; het laatst uitgegeven voorschotboekje is nummer 310. De vereeniging telt thans 334 leden. Aan het postkantoor alhier en het daaronder ressorteerende hulpkantoor Breedevoort, werd gedurende de maand Jan. ingelegd f 5789.82 en terugbetaald f 5064.21, verdeeld als volgt: Aalten inleg f 4934.08, terugbetaald f 4701.21 en Breedevoort inleg f 855.74, terugbetaald f 363.—. Bij een onderhandsche aanbesteding van verfwerk voor een woonhuis van J. Boom, werd ingeschreven door L. Leuven f 80.—, A. Prins f 68.—, G. Navis f 60.—, Van Laar & Lindner f 55.45, aan wien hel werk gegund werd. Voor een talrijk opgekomen publiek gaf 1.1. Maandagavond het Aaltensche Strijkorkest inde Chr. school op de Haart zijne eerste uitvoering. Met een kort woord naar aanleiding van den 150 sten psalm, opende de heer de Jel de vergadering. Men zou zeggen, wat zal zoo’n pasgeboren orkest ons voor schoons leveren. Inderdaad was het resultaat na zulk eene korte oefening verrassend. Waren er al enkele stukken bij die misschien wel kwalijk geheel den toets der critiek konden doorstaan, toch gaf de muziek, die afgewisseld werd met voordrachten, een prettig avondje. De heer Wevers sprak een kort slotwoord en sloot toen de bijeenkomst met dankgebed. De volgende week Woensdag zal het orkest, naar wij vernemen gaan optreden in Bredevoort in het Catechiseerhuis der Hervormde kerk. Voor de leden van de sociëteit „Schiller” was het Woensdag een feestavond, zooals op het programma stond te lezen en wat de leden met hunne dames er dan ook wel van maakten, want den geheelen avond heerschte er een zeerjfprettige stemming, waartoe het echtpaar van Laar uit Amsterdam dangook veel heeft bijgedragen, dat met hun leuke voordrachten en aardige stukjes de aanwezigen telkens recht hartelijk deed lachen. Dit gezelschap mag zich gerust laten hooren en het publiek liet meer dan eens blijken dat het over hun optreden zeer voldaan was, zoodat een vernieuwing der kennismaking door de meesten wel zal gewenscht worden. * Liefhebbers van goed tconeelspel worden attent gemaakt op achterstaande advertentie van het bestuur van "de Sociteit op ’t Blik, waaruit blijkt dat het bekende gezelschap Bakker daar Maandagavond optreedt met het tooneelspel „Teun de Nachtwacht”, bewerkt naar de bekende novelle van den gevierden schrijver Justus van Maurik. ’t Is te verwachten dat de opkomst zeer groot zal zijn, temeer daar hier zoo zelden de gelegenheid is om een stuk goed te zien vertolken. ’t Is een echte kwakkelwinter. ’t Mag al voordeelig zijn voor ’t brandstofverbruik, in ander opzicht is zoo’n zacht winterweer lang niet gemakkelijk, en evenmin voordeelig. Het lage land staat overal onder water en hier en daar heeft die ongenoode gast reeds een bezoek gebracht aan de „aerpelkoelen”. Het is geen prettig werkje midden inden winter de aardappels te moeten uithalen. Als nu na dien lente-achtigen winter maar geen winterachtige lente volgt! Het wintervoer, vooral het hooi, is nu juist niet zoo erg ruim voorhanden, en ’t zou meenigeen wel passen, als ’t wat vroeg lente werd. Toch zijn in onzen, in dit opzicht gelukkigen, Achterhoek de toestanden nog vee! beter dan op vele plaatsen elders. In Friesland b. v. zijn heele dorpen ingesloten door ’t water, hooi is daar heel weinig gewonnen, en voor een deel nog door ’t water weggespoeld. Als de Hollandsche dichter Post nog leefde, zou hij zijn „Hoe genoeglijk rolt het leven des grooten landmans heen”, waarschijnlijk wel inde pen gehouden, of er van hebben gemaakt: Hoe vol zorgen rolt het leven Des beproefden landmans heen, Die voor ’t hoekje gras hoe kleen Haast een koningskroon moet geven, 't Water overstroomt zijn gras, Waarvan niets te halen was, Toch komt de betaaldag ras! In ’t buitenland is nog erger. Daar wordt door het water eene schade aangericht, die in geen jaren te herstellen is. ’t Is haast niet te gelooven, maar er zijn werkelijk lui, die voor al dat ongewenschte weder de staartster aansprakelijk stellen, die tegenwoordig na zonsondergang aan den westelijken horizon te zien is. De geheimzinnigheid van dat natuurwonder is daarvan misschien oorzaak. De Genestet rijmde: Wat een komeet is heeft geen wijze ons [nog verklaart, Men zoekt en vorseht tot heden. Maar Piet zegt, „dat weet ik, een star is [’t met een staart!”, En met dat licht is Piet tevreden. Per slot van rekening is dus de oplossing nog heel gemakkelijk. Woensdagavond had in het café Lelivelt aan de Markt een vergadering plaats van timmerlieden, teneinde besprekingen te houden om tot een loonéverhooging der knechten te komen. Van de zijde der bazen was weinig belangstelling, de knechts daarentegen waren goed opgekomen. Het algemeen oordeel was dat de knechts te weinig verdienden, doch hoe nu te komen tot loonsverhooging. Het groote struikelblok is hier ook weer: er is te veel concurrentie en te weinig samenwerking. ledereen is hier baas of wil dat zijn en daarbij is er ook nog een overproductie van werkkrachten, oneerlijke concurrentie enz. allemaal dingen welke verbetering in den weg staan. leder, die met de plaatselijke toestanden op de hoogte is, zal dat eenigszins kunnen begrijpen. Om nu die verschillende klippen voorbij te kunnen zeilen, is er tact en overleg noodig, zoodoende kwam men ook nog niet tot een globaal besluit, maar bleven de besprekingen nog aanhangig. Nader vernemen wij echter dat de timmerliedenknechts aan de patroons een verzoek zullen richten het loon der bekwame knechts met ingang van 1 Mei te brengen op minstens 16 cent per uur. Dinsdagavond 1 Febr. gaf de gemengde zangvereeniging „Symphonia” alhier weer eene openbare uitvoering, die ditmaal dooreen vrij talrijk publiek werd bezocht. We kunnen dezen keer niet uitbundig zijn met onzen lof. Schitterend was de uitvoering dan ook niet. We hebben dat van „Symphonia” anders gehoord. Over ’t algemeen kregen weden indruk, dat het beter geweest ware, wanneer de uitvoering nog eenigen tijd was uitgesteld, om tijd te winnen voor studie. Allicht was dan ook het 2de gedeelte van „Emmaus” ten gehoore gebracht wat we nu missen moesten. Het „Hallelujah” uit dit nummer werd zeer verdienstelijk gezongen. Toch gelooven we dat de beide eerste nommers van het programma beter tot hun recht zouden gekomen zijn met orgelbegeleiding, vooral in de koralen. Hier voldeed de piano minder goed, terwijl in Rheinbergers „Toggenbourg” de mooie stem van mej. Pennings niet voldoende tot haar recht kon komen door te sterk accompagnement. Vooral in dit nommer kwam het goede tenorgeluid van den heer de Langen zeer goed uit. Jammer dat „Symphonia” niet meer zulke krachten telt. Eén tenor is toch waarlijk te weinig. Waarom voor eene uitvoering niet naar tijdelijke versterking gezocht. Het Zwaluwenkoor van Catharina van Rennes mocht ons van alles ’t best voldoen, inzonderheid: „Is ’s avonds het zonnetje moe”, „Een Prinsesje” en „Kerstnacht ’ zijn zeer goed gezongen. Onder de damesleden telt Symphonia werkelijk uitstekende krachten. Herhaaldelijk rijst onder liet bijwonen van concerten als dit bij ons de vraag om welke reden toch immer het programma grootendeels prijkt met Duitsche en slechts voor een zeer bescheiden deel met Nederlandsche composities. Volgens onze meening zijn er toch waarlijk door onze meesters ook wel werken, groot en klein, geschreven, die de studie overwaard zijn. We willen onze beschouwing eindigen met den wensch dat Symphonia zich spoedig verheugen moge in het winnen van goede tenorstemmen, want eene zangvereeniging met zulke goede krachten is toch de sympathie en steun van de kunstliefhebbers en beoefenaars meer dan waard. Woensdag vierde de Ger. Jong. Vereen. „Uw Koninkrijk kome” alhier haar 42e jaarfeest, inde Oosterkerk. Nadat gezongen was Ps. 75 vs. 1 en 4, las de voorz. Ps. 148 voor, waarna hij een kort openingswoord sprak. Hij wees er op hoe in heel het levende grootheid Gods uitkomt, ook in het levender Ger. Jong.-vereenigingen in ons vaderland. Hoe het kleine getal van vroeger was aangegroeid tot een schare van 11,000 jongelingen, die willen opkomen voor de eere Gods op alle terrein van het leven. Hierna gaf de voorz. het woord aan ds. W. Breukelaar van Zaandam, om de feestrede uitte spreken. Z.Eerw. had tot onderwerp gekozen: „Toewijding tot de levensroeping”. Spr. wees op de woeling die er heerscht in het leven. Hoe de grondslagen van het gezag worden aangetast, en wat de plaats is, die ingenomen moet worden; dat het doelwit van ons leven moet zijn mensch Gods te zijn. De toewijding tot de levensroeping eischt ernstige voorbereiding, maar wij hebben een schoone toekomst. Het Geref. beginsel wijst de plaats die ingenomen moet worden. Niet van nature zijn we menschen Gods, maar in vereeniging met Christus. Steeds arbeidt God aan ons. Wij moeten medearbeiders zijn aan den bouw van het Godsrijk. Spurgeon had tot symbool van zijn leven truffel en zwaard. Steeds hebben wij strijd tegen de zonde, ook tegen de zonde in ons. De truffel moeten wij leeren hanteeren tot den opbouw van den tempel Gods. Allereerst hebben wij het zwaard te hanteeren, opdat Jezus koning zij in ons. Wij moeten niet gaan zitten met een boekske ineen hoekske, al vindt de wereld dit wel lief. Er moet steeds opgekomen worden voor de eere Gods op alle terrein van het leven. Daarom vindt men een Calvinist dan ook lastig, onverdraagzaam, omdat hij steeds opkomt voor de eere Gods. Toen Nederland bloeide, was ook het Calvinisme in bloei. Maar hoe is het fijne goud verduisterd, door de macht der ongeloovige wetenschap en der evolutieidée. Het liberalisme maakte het gezag los door haar leer van de volkssouvereiniteit. De Gereformeerden werden gescholden voor dompers, zij waren de nachtschool. En wat was het resultaat? Alom onzekerheid. Onzekerheid omtrent den oorsprong der menschen, omtrent dood en eeuwigheid. Van dingen die men tasten kan had men zekerheid, maar niet van hoogere dingen. Doch wij, aanhangers van de nachtschool, hebben licht, licht van Gods Woord. Onze roeping is dat licht te laten schijnen op alle terrein van het leven. Wij moeten zwaard en truffel leeren hanteeren, want de gelederen der ouderen dunnen, en daarom rust die plicht op de jongeren. Daarom is ook de Geref. Jong.- Vereen. onze belangstelling waard. De ouderen moeten ze steunen, want het is een kostelijke macht. Wij moeten volharden in het pogen. Oefening is noodig, want de tegenstand is groot. Genie en talent, positie en naam staan niet aan onze zijde, doch nochthans: versaagt niet. Groen van Prinsterer werd ook genoemd een veldheer zonder leger, doch thans houdt men rekening met de anti-rev. partij. Wij moeten steeds meer zijn mensch Gods, in dienst des Heeren. De wereldhistorie is te vergelijken met een drama: Sion en Babel. Wij zelf zijnde acteurs; wij staan aan de zijde van Christus. Ons is de toekomst 1 Het nafeest werd geopend met het zingen van Ps. 68 : 16. Achtereenvolgens kregen we te hooren de verslagen van secr., penningmeester en bibliothecaris. Verschillende sprekers wisselden elkander af. Ds. Breukelaar wees in enkele woorden op den rijken zegen der Geref. kerk hier ter plaatse. Ds. Gommer verhaalde ons de historie der laatste 75 jaren. De heer te Gussinklo schetste ons het leven vaneen vriend van dr. Kuyper. Hierna bepaalde ons ds. Schouten eenige oogenblikken bij de woorden: „Zie ik zend u als schapen in het midden der wolven”. Het geheel werd afgewisseld door het houden van voordrachten en opstellen door de leden. Natuurlijk ontbraken ook de noodige ververschingen niet. Ten slotte sprak de heer Staal nog een enkel woord, waarin hij er op wees, hoe een Jong.-vereen. steeds jong blijft, doordat men er steeds jongelingen aantreft. Na nog een ernstig woord tot allen gericht te hebben, sloot deze de vergadering met dank aan God, waarna nog gezongen werd Ps. 119 : 53. --- Breedevoort. In het café van den heer Heisterman werd Igisteren (Donderdag) avond een drukbezochte vergadering gehouden van „Breedevoortsch Belang”. De voorzitter de heer J. Müter opende de vergadering met een woord van welkom tot de leden en sprak er zijn blijdschap over uit dat dat men in zoo grooten getale is opgekomen, wel een bewijs dat er belangstelling is voor B. B. Hierna werden door den secretaris den heer Moll de notulen der vorige vergadering gelezen en werd tevens medegedeeld wat de vereeniging in 1909 heeft verricht. De weg Ganzenpoelendijk was verbeterd geworden. De fietspaden naar de heide en langs de weide van den heer Roel vink zijn tot stand gekomen. Een poging om de marktwegen te verbeteren ging minder goed. Ook is er een fietspad tot stand gekomen over den Hollenberg waarbij de bewoners van deze buurt flink hebben meegewerkt. Op een adres om een betere goederenloods aan het station alhier werd geantwoord van voorloopig nog niet. Tegelijk met „Aalten’s Belang'’ is er aan de spoorwegmaatschappij een adres verzonden om ’s avonds een betere verlichting inde wagens te hebben. Hoewel dit laatstë verbeterd is geworden, is het licht toch nog niet voldoende. In het najaar heeft B. B. er de ingezetenen nog eens aan herinnert om 2 keer inde week de straat te vegen. Hoewel er voor 1909 ook op de agenda stond het maken vaneen fietspad bij te Lindert en het plaatsen van banken, is hieraan nog niet voldaan. Door het bestuur zijn een 40tal boekjes geplaatst van den Hoofdelijken Omslag. Een poging om een gedeelte van de gracht te dempen, is geslaagd. Hierna had de verkiezing plaats van 2 bestuursleden. Aan de beurt van aftreden waren F. B. Heusinkveld en J. H. Veldkamp. Beide heeren weiden met groote meerderheid van stemmen herkozen en namen de benoeming aan. Vervolgens deed de penningmeester verslag. De inkomsten waren f 96.2273 en de uitgaven f 97.01, zoodat er een tekort is van 787s ct. Alsnu komt het werkplan voor dit jaar ter sprake. Het bestuur zal trachten ook dit jaar weer een aantal boekjes te plaatsen van den Hoofdelijken Omslag. De aandacht van het bestuur is gevallen op de trambrug op den Koppeldijk, wijl deze gevaarlijk is. Pogingen zullen worden aangewend om het fietspad op den Hollenberg door te trekken tot den grintweg naar Lichtenvoorde. De voorzitter geeft alsnu aan de leden gelegenheid om deze lijst aan te vullen. Door den heer H. J. Rijks werden een 2tal punten genoemd. Allereerst vestigde deze er de aandacht op dat de telegrammen aan het postkantoor (telefoon) niet geheim zijn. Wanneer men voor het loket staat is het verstaanbaar. Verder zou spr. gaarne één tijd hebben voor Breedevoort. ’t Gebeurt dikwijls dat de klokken niet gelijk zijn, soms scheelt het 20 minuten. De voorzitter stemt den heer Rijks beide zaken toe. Wat het eerste betreft vreest bij dat er misschien weinig aan te doen is. In ieder geval kan getracht worden verandering te krijgen. Om een meer geregelde tijd te krijgen, zal de voorzitter persoonlijk pogingen aanwenden. Door den heer H. C. den Hartogh werd gevraagd of er geen lantaarn kon geplaatst worden op den Stationsweg en bij het huis van koperslager Voltman. De voorzitter zegt dat voor den Stationsweg afwijzend is beschikt, terwijl bij Voltman de gemeente wel gewillig was, maar eender betrokken eigenaren de lantaarn niet op zijn grond wilde hebben. Algemeen was men van oordeel dat de Stationsweg toch niet is te vergelijken bij een gewone weg, zoodat een lantaarn er noodzakelijk is. Verder vraagt de heer Hartogh of het niet mogelijk is om voor Breedevoort gaslicht te krijgen. Verschillende personen namen aan deze bespreking deel. De meerderheid van de vergadering meende van niet, door sommigen werd zulks betwijfeld. De heer H. Veldkamp zegt dat het naar zijn meening het beste was als Breedevoort kon aangesloten wordenibij de electrische centrale die gebouwd zal worden door de heeren Hofstede en Crul. Hierna neemt de voorzitter het woord en deelt aan de vergadering mede, dat weldra de lijst, waarop de leden hun contributie kunnen vaststellen, weer zal worden aangeboden. Spr. hoopt dat de leden alsdan het bestuur inde gelegenheid stellen om het werk behoorlijk uitte voeren. Na deze opwekking sloot de voorzitter de vergadering. ---