De tarieven der spoorwegen. Onder de belangrijke wels-ontwerpen die thans aanhangig zijn is er één, dat meer bijzonder de aandacht van het publick verdient, wij bedoelen: de regeling van de dienst en het gebruik der spoorwegen. I)e spoorwegen toch spelen heden ten dage eene groote rol in de wereld en zij zijn in staat ons het leven aangenaam, maar ook — indien zij ondeugend zijn — ondragelijk te maken. Zich te verplaatsen en allerhande dingen te verzenden, is eene behoefte niet slechts voor den koopman en den industrieel maar voor een ieder; het is eene algemeene levensbehoefte geworden. Wordt men in de vervulling dier behoefte belemmerd, dan gevoelt men zich onbehagelijk. Daarvandaan de algemeene wrevel die zich terstond openbaart, wanneer eene slechte dienstregeling of qene verhooging der tarieven bij de spoorwegen ingevoerd is. Wanneer Gij bij zulke gelegenheden in wachtkamers of op treinen de ontboezemingen der reizigers hoort, dan zoudt Gij denken dat Gij met een ongemakkelijk volkje te doen hadt. Maar het is slechts een vuur van stroo ; het blijft bij klagen en schelden. \Vanneer men aan de heeren, die het „gedaan" hebben — en die er, tusschen twee haakjes, niet bij zijn — eens goed de ^waarheid gezegd" hec/t, dan berust men en zoekt geen verder verhaal. Er is geen inensch die denkt: ~,yik zal eens vair 3e publieke zaak mijne zaak maken. Ik wil eens beproeven de grief waarover iedereen klaagt uit den weg te ruimen. Indien ik voorga dan ben ik zeker van de algemeene ondersteuning, omdat de klachten algemeen zijn." Zoo denkt niemand en alles loopt gelijk men zegt,,met eeu sissertaf." Om de waarheid te zeggen, wij zouden er ook niet voor instaan dat iemand die vooropging door dc menigte zou ge*olgd worden; men zou hem wel eens in den steek kunnen laten. Anders gaat het in Belgie. Daar is de quaeslie der spoorwegen en vooral der tarieven eene volkszaak, leder burger bemoeit er zich mee; ieder werpt zijn gewicht in dc weegschaal. Men kan in waarheid zeggen dat de spoorwegen in Belgie onder toezicht van het publiek staan. En dat is het ware. Zoolang dit bij ons niet het geval is, zullen wij steeds aan 't klagen blijven en zullen onze klachten steeds in den wind geslagen worden. Laten wij het maar bekennen, ofschoon het ons niet tot eer strekt: in het zoo hoog geroemde vrije Nederland heeft het publiek eigenlijk niet veel le zeggen; er wordt weinig acht geslagen op zijne wenschen en behoeften en men geneert zich niet in 't minst, de openbare meening voor het hoofd te stooten. Hoe is het gegaan met de verhooging der personentarieven op de Zuiderlijnen ? Op eenen goeden morgen wordt den reizigers die kaartjes willen nemen gezegd dat het afgepaste geld niet voldoende is en dat er 25 percent bij moet. Men protesteert, men heeft nooit meer betaald. Daarop wordt U beduid dat gedurende den nacht de tarieven met 25 percent opgeslagen zijn. Algemeene opschudding, maar wat helpt het ? Men moet zich onderwerpen. De Maatschappij tot exploitatie draagt niet ten onrechte haren naam. Behalve de staatsspoorwegen exploiteert zij ook nog de staatsburgers. Bovendien de Minister van Binnenlandsche Zaken heeft de verhooging van het tarief goedgekeurd. De Minister zal zich moeten verantwoorden voor de volksvertegenwoordiging. Het plechtige oogenblik nadert; een ieder ziet met verlangen te gemoet, wat de interpellatie zal aan den dag brengen. En wat verneemt men? De Minister zegt dat hij geen rechtvaardiging behoeft; dat er niets gebeurd is dan gelijkmaking, dat men het zuidertarief op de hoogte gebracht heeft van het noordertarief. Best ! gelijke monnikken gelijke kappen. Maar (vroeg men met aandrang) waarom heeft men dan niet het noordertarief gelijk gemaakt aan het zuidertarief. De gelijkheid was even goed te vinden door de verlaging van het eene als door de verhooging van het andere tarief. ,,Dat zou ik niet geraden achten" was het lakonieke antwoord van den heer Thorbecke en daarmee was de quaestie uit. Geen vertegenwoordiger durfde meer te kikken. De publieke opinie teekende geen appél aan. De couranten zwegen. Men onderwierp zich. En nu is het de Minister van Binnenlandsche Zaken, aan wiens alvermogen de spoorwegmaatschappijen door dc nieuwe wet zullen onderworpen worden. Die Minister zal volgens dat voorstel eene onbepaalde heerschappij voeren over het bestuur van alle spoorwegen. En waarom wordt hij met die buitensporige macht omkleed ? Ter bescherming van het publiek tegen de spoorwegmaatschappijen. Zeer wel; het publiek heeft bescherming noodig, want de spoorwegen hebben feitelijk een monopolie cn hunne diensten zijn onmisbaar. Wanneer de eene spoorweg te duur is of te langzaam rijdt, dan kan ik geen anderen nemen, om de eenvoudige reden dat er meestal geen andere bestaat die denzelfdeu weg uitgaat. Ook kan inen niet zeggen, even als van het wild : ,,'t Is mij te duur; ik onthoud mij". Men moet den spoorweg nemen. Een en ander maakt dat de spoorwegmaatschappijen niet vrij mogen blijven om te doen wat zij verkiezen. Zij mogen met het publiek niet omspringen gelijk zij goedvinden. Er moet iemand zijn die hen in toom houdt. Die iemand moet een onpartijdige persoon zijn. Zoodanig is de Minister van Binnenlandsche Zaken zonder twijfel ten opzichte van particuliere maatschappijen. Maar is hij het ook tegenover de Maatschappij' tot exploitatie der staatsspoorwegen ? Het gebeurde met de opvoering der tarieven voor de zuiderlijnen pleit niet voor die onpartijdigheid. Het ligt ook in den aard der zaak dat de Minister de staatsspoorwegen met andere oogen aanschouwt dan particuliere spoorwegen. De winsten door de staatsspoorwegen behaald vloeien gedeeltelijk in de schatkist, die der particuliere in de zakken der ondernemers. Bij de staatsspoorwegen staat dus de Minister tusschen zijne natuurlijke zorg voor de belangen der schatkist en zijne plichtmatige zorg voor de belangen van het publiek. Het kan gebeuren . WIL MEK, Bisschop van Haarlem. J. VAN GENK, Bisschop van Breda. J. A. PAREDIS, Bisschop van Roermond. ---