Eerste Blad. Eene soort executie noemde het Centrum zeer ter snede de behandeling der schoolwet. Niet voor onS natuurlijk, maar voor de liberalen. Geen wonder dat de heeren er schrik van hebben en al het mogelijke doen om die behandeling te beletten of ten minste te vertragen. En toch is het ontwerp Mackay uiterst gematigd. Eigenlijk moesten de liberalen blij wezen, dat zij er zoo genadig afkomen. Maar wat is het dan dat de behandeling, zelfs van een zoo zoetsappig ontwerp, voor hen tot eene soort xecutie maakt? Ook dit is door het Centrum volkomen juist begrepen. Hoort: „ Voor de schoolwetpartij is geen grieveneer slag denkbaar dan de aanneming eener onderwijswet, waarin zij niet de hand heeft gehad. Men raakt hier aan haar troetelkind, aan eene zaak, waarvan zij het monopolie meende te hebben". Daar zit inderdaad de knoop. Men raakt aan haar troetelkind, haar kleinood, haar oogappel, daar nog nooit iemand met zijn vingers aan is geweest. En wie is de „men", die zich zulks verstout? Wie zijn de vermetelen, die liet wagen de schendende hand aan liet sacro - sanctum der liberalen te slaan 1 Het zijn — de pen aarzelt het te schrijven — de bestrijders der openbare neutrale school. Wij behoeven niet te zeggen dat dit juist de hatelijkste lieden zijn, die er bij mogelijkheid voor dit bedrijf te vinden waren. \ erbeeldt U de smart der libera1®. Hunne nobele volksschool overgeleverd aan de voorstanders der verachte secteschool. Immers de wet regelende de inrichting van het open!mr onderwijs, wordt herzien door voorstanders van het bijzonder onderlijs. 't Is alsof de triomfeerende secteschool haar vierschaar over de arme verlatene neutrale school hield. En nu vragen wij U : Welk liberaal hart daarbij niet bloeden ? Verplaatst U ® hunne positie, 't Is waarlijk voor de "Wen om uit hun vel te vliegen. re vergeefs zoudt Gij dan ook beproeven de diep bedroefden te troosten ® et hen toe te roepen : „Maakt U niet ongerust, het zal zoo'n vaart niet °°pen. De mannen van het bijzonder jjnaerwijs zijn geen drijvers als Gije 1» neen, zij zijn gematigd en edel„ Geen haar op hun hoofd dat °® denkt, kwaad met kwaad te (Jolden en het U betaald te zetten, li .. Ö in 1878 beproefd hebt hun sch T 5 ' bijzondere godsdienstige ooi, te verpletteren. Leest hun ont,] at P en Gij zult moeten bekennen, in K UW ^ eve hng. de neutrale school, ( m , aa, j geheel blijft en dat er slechts schol . Wor( *t, dat de bijzondere zoo i^ e . aan openbare kassen weinl u iï& aven doet sparen, ook een d at & de schatkist krijgt — iets ben ^ Ze ^ ve n lang zoudt gedaan hebzonA Waart Gij niet zoo tegen de bijfc sc h°°l ingenomen" pntwoop 1^9 wat de heeren U zouden hei(M ' raa ' e troost! De edelmoedig°nderur mannen van het bijzonder oor Vl "' S ' ( ^ e nu den baas spelen, is 'iüiv o i 0n ? eene reden te meer om des veis te worden". L. Haffmans. --- Eene versnapering P nrii ra ^ dezen komkommertijd en J ; s VVor dt gesteld, is de brief van etne,., r " Ster van koloniën aan de alerlanH 6 ?y n °dale commissie der Nesche hervormde Kerk. ZExc. verzocht daarbij de voorlichting der commissie ten aanzien der grondslagen waarop in Indië de organisatie der protestantsche Kerk moet worden gevestigd. De brief is te lang, om geheel over te nemen. Wij bepalen ons tot de passages die door de N. R. C. gespatieerd zijn. Waarschijnlijk vond zij die bijzonder raak. Volgens den minister is de organisatie der Indisch-protestantsche Kerk tot nog toe afgestuit onder anderen op de langzamerhand meer en meer bevestigde alleenheerschappij van de Indische predikanten, voor wie het eenmaal verkregen ambtelijke standpunt, waarbij zij zonder eenig toezicht van het staatsgezag en buiten alle bemoeiing der gemeenteleden in hun doen en laten geheel vrij waren, al te aangenaam en te gemakkelijk was, dan dat zij het noodig konden achten tot eene andere, meer der Kerk van Christus ten goede komende inrichting mede te werken. Hierop volgt de lof der Roomsche Kerk in Indië: ...daarentegen de Roomschkatholieke Kerk, geheel vrij in hare bewegingen, door de voortreffelijkheid harer inrichting, maar niet minder door de uitnemendheid en de bewondering swaardige toewijding, ijver en zelfverloochening harer dienaren en dienaressen, te grooter ontzag inboezemde, en tot te hoogeren invloed en bloei geraakte. De derde passage door de N. R. C. gespatieerd, betreft de soort van orga/liöLtCiV uuvlhv ïlirVIl iiv ZlldiÖ hw ft iAJlllotV scheppen voor dat gedeelte der Christelijke Kerk dat niet Roomsch katholiek is en daarom onder den algemeenen maar weinig zeggenden naam vanprotestantsche Kerk gedacht wordt. De karakteristiek dezer soort van organisatie heeft iets sarcastisch. Hoort: ...los van alle leer en belijdenis, en te eenenmale vrij in de aanneming of verwerping van Gods Woord en de daarin verkondigde heilswaarheden, slechts haren grond hebben en hare kracht putten zoude in de meest onbepaalde eerbiediging, veretniging en samenvoeging van elk ja en neen, dat de verschillende geloofs- of ongeloofsrichtingen, of liever de uil Nederland komende, maar slechts zeer zelden door kennis, ijver en godzaligheid uitblinkende predikanten en leeraars zouden goedvinden omtrent den Heere der Heerlijkheid en Zijne door Apostelen en Profeten tot behoudenis der menschheid verkondigde leer, te doen gelden, uit te spreken en te doen hooren. Daar kan de Synode het voorloopig mee doen. Het lijkent wel haar portret. De vierde passage wijst op het beginsel waarvan de organisatie moet uitgaan en luidt: Hoedanig de door uwe commissie voorgestelde organisatie ook wezen moge, zij, om iets tot heil van Indië en tot verheerlijking van het hoofd der Christelijke Kerk te kunnen uitwerken, moet uitgaan van het beginsel, dat aan den Heere Jezus Christus boven alles gehoorzaamheid verschuldigd is, en daarom iedere richting en iedere af deeling vrijheid behoort te hebben om God op de, naar hare overtuiging, waardigste en meest met Zijn Heilig Woord overeenstemmende wijze te dienen en Christus als den Eenigen Naam ter zaligheid te belijden. De vijfde en laatste passage, door de N. R. C. gesignaleerd, betreft een gevaar dat bij het streven naar „eene kudde onder eenen herder" moet worden vermeden. Daaromtrent zegt de minister : Het schijnt niet overtollig hier op te merken, dat bij zoodanig streven zorgvuldig het gevaar behoort te worden vermeden, dat de éene kudde, welke men zoekt te verzamelen, tegen den éenen en éenigen Herder, over haar macht hebbende, in opstand Icome, Hem de gehoorzaamheid opzegge, en zich aan zijn staf en stem onttrèkke, en dat zij, die als wachters over die kudde gesteld worden, het voorbeeld geven van dien Herder aan te bluffen en hem uit te stooten. Hoe zal men het noemen ? Scherpe critiek ? Of bittere ironie ? Men vindt er van beide. Wij zijn benieuwd op het antwoord der Synode, want de commissie heeft dit schrijven bij de Synode overgebracht, omdat zij zulks om verschillende redenen zelf niet behandelen kon. L. Haffmans. --- NEDERLAND. Officieele Berichten. Z. M. heeft op zijn daartoe gedaan verzoek eervol ontslag verleend aan den heer F. K. J. Hussel als notaris te Geleen; — benoemd tot 1. luit. bij het 2. reg. huzaren den 2. luit. jhr. E. W. Von Wrangel aut Lindenberg. --- Stads- en Provinciaal Nieuws. Gedeputeerde Staten van Limburg hebben goedgekeurd het raadsbesluit tot het instellen van eene rechtsvordering tegen de beheerders der weldadige stichting van Heutz, wegens de verliezen door die instelling geleden bij of tengevolge van het faillissement Wolters. De verliezen bedragen na aftrek der uitkeeringen, welke uit den failliet-boedel hebben plaats gehad, f. 85791.89. De heer mr. G. Tripels, advocaat te Maastricht, zal voor het Gemeentebestuur van Venlo optreden. De uit 's-Hage wegens diefstal in het Politieblad gesignaleerde 25jarige verversknecht Frits Schilten, werd Zondag door de politie hier gezocht. Daar luidt eensklaps, even na 12 uur 's middags, de brandklok; op den SiDgel buiten de Roermondsche poort zou •nei vüiuieieuu eiement woeuen. jxatuurhjK was juist op dit uur, dat veel menschen op de been zijn, dadelijk een menigte nieuwsgierigen ter plaatse, zoomede de brandweer, de schutterij en de politie op hun post. Van brand was niets te bemerken en allen konden zonder iets gezien te hebben huiswaarts keeren, behalve ... de hoofdagent Hoekman. Het huis, waar de vlammen zouden woeden, binnentredende, ontmoet hij een onbekende, die hij dadelijk als den „aangeteekende" herkende. Hoekman, die reeds eenige uren naar den man zocht, stond verbaasd zoo onverwacht hem te vinden. Schilten is den volgenden morgen naar 's-Hage overgebracht. De arrond. rechtbank te Roermond heeft Dinsdag veroordeeld J. H. C., zonder beroep te Venlo, tot een maand gevangenis wegens spoorwegdelict, mishandeling en beleediging; F. J., daglooner te Tegelen, tot f. 11 of 5 dagen hechtenis wegens beleediging van een bedienend beambte in functie j en vrijgesproken J. F., sigarenmaker te Tegelen, van de aanklacht wegens mishandeling. De directie der belastingen te Keulen had, zooals destijds gemeld is, onlangs den vrijen invoer van 8 kilogr. meel, brood enz. beperkt op IV2 kilo, hetgeen een niet gering nadeel voor de grensbewoners veroorzaakte. Nadat daartegen sterk geprotesteerd was, heeft de Pruisische minister van financiën thans deze beperking ingetrokken en bepaald dat weder als voorheen een hoeveelheid van 8 kilo vrij van invoerrecht zal zijn. Maandag morgen te 8 uur vertrok te Dordrecht de varende pontontrein tot het houden van oefeningen op de Maas. Het plan was op te varen tot Venlo, om het garnizoen van hier in de gelegenheid te stellen aan de oefeningen deel te nemen. Het detachement bestaat uit de kapitein De Bruyn, de luitenants- Ranneman, Du Celliée Muller en Van Gruting, de officier van gezondheid Schepers en 120 pontonniers. Drie stoombooten van de firma Smit sleepten de vaartuigen en de logiespontons met keukenvlot de Merwede op. 's Avonds om 9 uur kwam men te Ooien. Den volgenden morgen om 4 uur werd de tocht voortgezet tot Beugen Tot voorbij Boxmeer tegenover Heien ging nog alles goed, ook zelfs voorbij het nieuwe werk te Masenburg. Tegenover het veer de Loerangel onder Boxmeer is de Maas echter zoo droog, dat op plaatsen van Boxmeer tot Venlo op sommige punten slechts 1.20 M. water staat, terwijl de diepgang van de „Johanna" ongeveer 1.40 M. is; die van de „Sperwer" iets minder. Toen Woensdag het water 2 cM. gevallen was besloot men niet verder te gaan en hier met de oefeningen te beginnen. De eerste brug werd geslagen aan het veer te Boxmeer door den 1. luitenant Du Celliée Muller, die daartoe reeds vroeg vertrok om het punt te verkennen. Aan den linkeroever dezer brug loopt het acces naar het dorp Boxmeer over een klinkerweg, terwijl men aan den rechteroever komt op den weg naar Heien over den grindweg, beide uitstekende toegangswegen voor troepen en voertuigen. Nadat hier koffie gedronken was, werd opgebroken en liet men de vakken tot bij het veer te Oefelt afdrijven. Hier werd andermaal de rivier overbrugd en daardoor de verbinding gemaakt tusschen de wegen op Oefelt op den linkeroever, en op Gennep op den rechteroever der rivier uitloopende. De stoombooten „Johanna" en „Sperwer" namen nu den terugtocht aan naar Dordrecht, daar hunne diensten niet meer noodig waren, terwijl de „Kabouter" ten dienste van den vaartrein bleef. Nadat de manschappen hun middagmaal in de naast het keukenvlot liggende weide hadden gebruikt, werd de brug afgebroken en dreven de vakken tot voor Kuik, terwijl de cantine-, keuken- en logiespontons achter deze vakken aangesleept werden door de „Kabouter". Dinsdag sloeg de bliksem in de woning van den landbouwer J. Van de Pas, aan Raaieind onder Grubbenvorst, verbrijzelde een op tafel staande porseleinen kom en bracht schade aan den schoorsteen, zonder verder. Denzelfden dag drong hij in een huis te Santfort, gemeente Ittervoort, eigendom van den landbouwer J. Verlaek te El, gemeente Hunzel, en bewoond door H. Cober. Huis en schuur werd een prooi der vlammen. De schade wordt begroot voor den eerste op f. 1000, voor den bewoner op f. 300. De gemeenteraad van Venraai benoemde den heer Houba uit Noorbeek tot onderwijzer aan de dorpsschool, en mej. Van den Berg tot onderwijzeres in de handwerken aan de school in het gehucht Leunen. tui uuuerwijzer te U-ennep is benoemd de heer J. L. De Winter, van Ottersum. De heer H. L»tiers te Steil, tot dusver onderwijzer te Baarlo, en die voor eenige maanden het examen in de wis-, natuuren scheikunde voor 't middelbaar onderwijs heeft afgelegd, is benoemd tot leeraar aan eene bijzondere school te 's-G raven hage. Als eene bijzonderheid zij gemeld, dat in het dorp Leverooi van den 20. September 1888 tot heden geen mensch gestorven is. Het dorp telt 408 communikanten en heeft eenen pastoor en eenen kapelaan. Bij de oefeningen der te Roermond garnizoen houdende veld-artillerie op de Melickerheide viel Maandag morgen de geheele bespanning van een der stukken, waarbij de stukrijders H. en S. zoodanig gewond werden, dat zij naar het hospitaal te Venlo moesten worden vervoerd. Met den 1. October zal te Roermond een cursus beginnen tot opleiding van onderofficieren voor den rang van adjudant onderofficier dd. officier, en zullen van ieder regiment bereden artillerie 2 onderofficieren dezen cursus volgen. De heer J. A. Op de Coul te Roermond, die zich voor militair wielrijder heeft opgegeven, zal ter opleiding daartoe den cursus te Roermond volgen. Mgr. dr. Fischer, wijbisschop van Keulen, heeft den 19. aan mgr. Boermans, een bezoek gebracht. Z. D. H. was vergezeld van zijn secretaris, den weleerw. heer dr. Steffens. Zondag heeft Z. D. H. de heilige orden toegediend aan kweekelingen van het Missiehuis te Steil. Het Landbouw-casino te Schinnen heeft in zijne jongste vergadering besloten een adres van adhaesie aan het voorstel Bahlmann aan de Tweede Kamer der StatenGeneraal te zenden, om invoerrechten op vreemde granen te hellen, ter genezing van den ziekelijken toestand van landbouw en grondbezit. Er zou sprake zijn van 't aanleggen van een paardentram tusschen Aken en Vaals. De eerw. heer Emil Indemans, van OudVroenhoven, zal eerstdaags naar de missie te Ili-Turkestan (strafkolonie van China) vertrekken. Dinsdag nacht is de deur der kerk te Heugem opengebroken en zijn twee offerbussen, welke niet veel konden bevatten, geledigd. Ook werden in de laatste nachten de offerblokken in de kerken der Belgische gemeenten St. Pieter en St. Maartensvoeren geledigd. Door de politie te Maastricht is Zaterdag een Duitscher gearresteerd, die verdacht wordt de dader te zijn van de verschillende in den jongsten tijd plaats gehad hebbende kerkdiefstallen. Hij werd in het bezit gevonden van allerlei vreemde muntspeciën en van eene hoeveelheid sigaren, welke laatste hij te Oud-Vroenhoven door middel van inbraak had ontvreemd. Daags vóór zijne aanhouding had hij 100 mark per post naar Duitschland verzonden. Er bestaat dan ook geen twijfel, of hij is de kerkdief en de inbreker, die in den laatsten tijd de omstreken onveilig maakte. Bij zijne arrestatie was hij gewapend met eene geladen revolver, waarmede hij de politie dreigde, terwijl in een later in beslag genomen koffer nog een geladen revolver werd gevonden. Hij geeft voor te zijn genaamd Heinrich Wetzel en 31 jaren oud te zijn. Men twijfelt echter, of deze opgave wel juist is. Zelden — zoo schrijft men uit Maastricht — zijn de inwoners eener stad zoo geheel op de hoogte van het aantal trillingen, die eene normale stemvork (diapason) moet hebben, als dit tegenwoordig hier het geval is. Sedert geruimen tijd toch hoort men van niets anders spreken dan van den diapason. De reden hiervan is deze: De stedelijke muziekschool heeft ten behoeve van hare muzikanten nieuwe instrumenten met den normalen diapason aangeschaft. De levering dezer instrumenten was gegund aan den heer B. alhier, die ze door eene voorname firma te Parijs liet vervaardigen. Toen de instrumenten hier echter beproefd werden, bleek, of althans vermeende men, dat slechts eenige aan de vereischten van toon voldeden. De heer B. beriep zich toen op den leverancier te Parijs en deze weder op de verklaringen door deskundigen afgegeven. In de gegeven omstandigheden wist men niets beters te doen dan een stemvork met den normalen toon uit Parijs te laten komen, om daarna te beslissen, of de instrumenten al dan niet den juisten toon hebben. Deze stemvork is eindelijk aangekomen en nu zal weldra moeten blijken, wie in deae gelijk heeft: óf de muziekschool, óf de leverancier. L. K. »»u ue as canaiaaten voor de toelating op de rijkskweekschool te Maastricht zijn er 20 opgekomen, 1 werd geweigerd, 8 hebben niet voldaan, en van de 11 overigen zijn er 10 voorgedragen aan den minister van binnenlandsche zaken. Tien beurzen zijn beschikbaar. Met goed gevolg is het examen als hoofdonderwijzer afgelegd te Breda door de heeren H. J. H. Brouwers uit Houthem, H. A. W. E. Cornips uit Berg en Terblijt en H. Geelen uit Margraten; te Arnhem door den heer J. Van Buggenum te Gratem; het examen voor candidaat-notaris door den heer J. C. L. Ester uit Venraai; het eerste gedeelte van het notarieel staatsexamen door den heer J. B. L. H. A. Muller te Maastricht; het tweede gedeelte door den heer E. Wynans te Gulpen; het examen voor vroedvrouw door mej. Anna Peters uit Stevensweerd. De heeren F. Janssen van Bingelrade, J. Jorritsma van Sneek, H. Paulussen van Kaberg, A. Janssen van Grave, H. Huismans van Poeldijk en W. Verhagen van Groningen, leerlingen te Rolduc, hebben met gunstig gevolg te 's-Gravenhage het eindexamen der gymnasia (admissie-examen voor de universiteit) afgelegd: de drie eersten voor A (rechten), ae overigen voor B (geneeskunde). De heer dr. A. Erens te Valkenburg, die onlangs gepromoveerd is als doctor in de natuurwetenschappen, heeft thans met buitengewoon succes een speciaal doctoraat in de geolo-mineralogische wetenschappen aan de uoiversiteit te Leuven verworven. Hij is de eerste die aan genoemde hoogeschool dit bijzonder doctoraat verworven heeft, en wel „avec la plus grande distinction". Dr. Erens is de schrijver van een werk over „les Roches Christallines erratiques". De heer Chr. Regout uit Maastricht, student aan de universiteit te Leuven, heeft met succes het examen voor het 8. en 4. studiejaar afgelegd. Te Utrecht slaagde voor de Fransche taal, I. o., de heer N. M. Althuizer te Deurne en A. J. H. Bergmans te Geleen. Benoemd is bij de posterij tot commies 4. klas de surnumerair C. Willinck te Voorschoten, met verplaatsing naar Maastricht. Verplaatst zijn de commiezen 2. klas J. P. W. Caland van Roermond naar het spoorwegpostkantoor no. 1, standplaats Amsterdam, F. J. Montijn van Gouda naar Roermond, de commies 4. klas J. Birckenhauer van Maastricht naar Arnhem. Op den 1. Januari 11. waren in Limburg gevestigd 48 bijzondere bewaarscholen, van welke 18 door de betrokken gemeenten en 8 (Maastricht) door het burgerlijk armbestuur worden gesubsidieerd. Het aantal kinderen op die scholen bedroeg 5058 terwijl het onderwijzend personeel bestond uit 2 onderwijzers, 46 onderwijzeressen en 68 helpsters. Op enkele uitzonderingen na, worden alle scholen door geestelijke zusters bestuurd. Openbare bewaarscholen zijn in Limburg niet. De marechaussees, die sedert November te Steenwijk en Almelo gedetacheerd waren, zijn weder naar Limburg teruggekeerd. ---