Onderwijs. R. K. VACANTIELEERGANG IN PAEDAGOGIEK. Het secretariaat van dezen Leergang deelt ons mee, dat er tot 15 Juli gelegenheid bestaat, zich voor deelneming op te feeveii bij den administrateur der R. K. Leergangen, den heer F. Marerv Heuvel-traat 60 te Tilburg. Beknopt overzicht van den Vacantleleergang: I. Over katholieke opvoedkunde (een les). Over vrijheid en^jezag in de opvoeding (twee3. Over de Montessori-methode voor het voorbereidend en het lager-onderwijs (twee lessen in het Fransch en in het Hollandsch). 5jt. Uitleg van liet M«^essori-materiaal door een Amsterdamsche Montessori-leider (twee lessen). 5. Referaat over het doof^mmen-onderwijs in verband met den tocht naar Ê^^^ichiels-Gestel. 6. Nieuwere problemen uit ïff psychologie van den •wil ir. verband met de opvoeding (drie lessen). 7. Over sociale opvoedkunde (een'les). 8. De moderne sociaal-paedagogen in ve band met opvoeding en onderwijs (twee lessen). 9. De opvoedkundige theoriën van prof. Wilhelm Foersters van katholiek standpunt beschouwd (twee Jassen). 10. Over de methode van godsdienstonderwijs en onderwijs in de Bijbelsche Geschiedenis met twee practische lessen (vijf lessen). II. Avondlezing met lichtbeelden over RomeinEche cultuur en beschaving. De tentoonstelling zal o.a. bevatten: 1. De R. K. binnen- en buitenlandsche lectuur over opvoedkunde en didatiek. 2. De bijzondere leermidde'en voor het buitengewoon onderwijs. 3. De Montessorie-ieermiddelen voor het voorbereidend en het lager onderwijs. 4. Zending van het Centraal Bureau in Den Haag. 5. Zending van Sobriëtas. 6. Zending van het paedagogisch Instituut der R. K. Leergangen. SALARIEERING LEERAREN 71. O. Een mededeling vaii den grond. „Sof, sof, sof," zei-ie, anders niet. Be toestand was dan ook onhoudbaar. „Wat doen we d'r aan?" vroeg Ruyks. die, omdat ie nogal brutaal met 'n wandelstokje kon zwaaien en 'n paar opvallend lichte slobkousen aroeg, zoo'c beetje de jeune premier uithing bij 't reizend tocneelgezelschap van Pit en Co. „Ja, wat?" gromde de directie en hij raapte zuinigheidshalve den hoed toch maar weer van den grond. „Wat we geven, d'r komt geen kip. Speel ie 't ouwe repertoire, je haalt 'n strop. En geef je de nieuwe succes-Schlager, de mensclien blijven weg. Wat willen ze dan?" Pit krabde z'n hoofd en zette 'n gezicht of ie dadelijk de 200ste maal z'n lijfrol „Napoleon bij Waterloo" ging spelen. Daar kreeg Ruyks een idee. ,,'n Jubileumpje, dat zou 't 'm doen", meende-ie met zijn wijkende iluitstem, die in erg komische scènes soms wel effect had. „Van jou zeker?" vroeg Pit met 'n schouderophaal, welke alles zei. „Nee", antwoordde de jonge vol met aplomb, „dat kan je toch niet betalen. Maar een of ander beroemciheidje, die al vijftig jaar over de planken scharrelt. Kunnen we zoo iets niet vinden?" Pit krabde andermaal z'n hoofd, zund dan 'n heel stel doordringende blikken af, sprong als 'n zevenklapper van z'n stoel en riep uit: ,,'k Heb 't! Je bent een genie! Als acteur kan je me gestolen worden. Maar anders 'n reuzen hoofd!" En zoo kwam 't, dat Jet Helbert, die in haar jongen tijd wel eens de aandacht had getrokken, als ingènue, doch sinds door 't publiek vergeten al jaren van 'n geheimzinnig en krap centje drie-hoogachter in de Van Woustraat stil leefde, 'n bezoek kreeg van Pit. In 't eerst begreep de extra-actrice niet goed, wat men van 'r wilde. Ze bleek dan ook stokdoof geworden en 'r denkvermogen werkte nog maar gebrekkig. Als 't eindelijk echter tot 'r doordrong — wanneer Pit los kwam, werkte ie met een overredingskracht waar niets tegen op kon — trok er 'n vreemde glans over 'r oogen. Ze staarde voor zich, scheen zich veel te herinneren, dat ze reeds voor goed dood waande. Daarop stond ze langzaam op en drukte Pit zwijgend de hand. Die, in z'n nopjes en bang, dat ze nog van besluit veranderen zou, noemde haastig de condities, bepaalde 't jubileumstuk, enzoovoorts en wist dan niet hoe gauw van drie-hoog-achter weer op den oeganen grond te komen. Buiten gaf ie 'n triomfanteMjken tik tegen z'n befaaniden dop en mompelde: „Die tournee maakt m'n heele jaar goed, of 'k speel-nooit Napoleon meer!" De eerste voorstelling had plaats op 'n kermis iu 't hoog-Noorden van Groningen, 'n „stad" dorst 't Nedierlandsch Gezelschap voorloopig niet aan. De goedr-icedige tooneel-recensent van 'n blad, dat in de provincie wel gelezen werd, had '11 aanbevelend artikeltje geschreven, waarin-ie hoog cpgaf van de jeugdtriumfen van Jet Helbert en ook haar latere rollen prees, al wist-ie werkelijk niet of ze daarna coii meer op de planken was geweest. De première ging met horten en stoot en. Zet kon niet meer leeren en naar stam was zoo zwak dat die niet verder drong dan de derde rij stoelen. Ook waren haar bewegingen wanhopig slap, en 'r doofheid deed 'r telkens te vroeg invallen of met 'n repliek komen, wanneer 'n ander reeds weer het woord had genome;i. Men had echter 'n roi voor 'r uitgezocht, waarin ze niet te veel te zeggen had en welke betrekkelijk weinig van 'r krachten vergde. In 't eerste bedrijf bleef ze driemaal steken en na de pau"^ in 'n zenuw-crisis weigerde ze, verder op te treden, ^".>ch Pit, met 'n onweerstaanbaar flue de bouche, moedigde haar aan en zoo haalde ze 't eind. Toen kwam de huldiging. • PK te "tt rokpa£ uit 1880 en met 'n paar handschoenen, die uit de verte voor wit konden doorgaan, leidde Jet naar voren en feestredeaaarde met 'n pracht van 'n tremolo in z 'n keel. HS reikte 'r oen keurige bloemenmand over en maakte 'n rooiend scènetje van den traditioneelen tooneelkus. Daarna voerde Ruyks, z'n halfhempje veilig weggestopt achter z'n onverslijtbaar piquè-vest, 't woord namens ,.de jongeren" en bood zijne „geliefde leermeesteres" 'n houqust aan. Ten slotte kwam ook de kastelein van het zaaltje, waar men speelde, van achter coulissen en mompelde, terwijl ie 'n fraaien ruiker voor zich uit hield, iets cnverstaanbaars. Met 'n verwezen blik hoorde en zag da jubilaresse dat alles aan. Ze knikte stijfjes als 'n marionet, waarvan de scharnieren niei goed meer willen, en toen het scherm, onder daverend gejuich van 't buitenpubliek, voor den vierden keer omhoog ging, kreeg ze 'n halve flauwte in de armen van 'r collega's. „Oef", sprak de directie met In ducht, dat zit er weer cp. 't Zal verder wel beter gaan." . En 't ging de volgende avonden beter. Jet, weer wat aan de Bühne gewend, werd vrijmoediger en er waren zelfs oogenblikken, dat ze werkelijk speelde. Alleen, ze kreeg pretentie. Ze nam de* allures aan van 'n groote actrice, was ontevreden over 'r logies, klaagde dat men 'r exploiteerde. „Sarah Bernardt", noemde Pit 'r rol smalend, maar s avonds, tijdens de huldiging, terwijl Je altijd eendere bloemenmand weer werd aangedragen, was-ie enkel glimlach en hartelijke collegialiteit. Zelfs liet ie 't over z'n kant gaan, dat ze aan 'n „lief publiek, ik dank u" nog eenigje mededeelingen van intiemen of huishoudelijken aard toevoegde, welke de menschen in de zaal niet 't minst interesseerden. Ja, Jet Helbert werd oud. Wat echter erger was, ze werd ziek. 't Voortdurend^ reizen en trekken in het ruwe jaargetij pakte 'r hevig aan en op 'n dag, ergens in 'n uithoek van Overijssel, bracht men 'r met zware koorts naar bed. De dokter schudde het hoofd en raadde aan, haar maar zoo spoedig mogelijk, voor 't te laat was, naar Amsterdam te transpörteeren. Dus aanvaardde dienzelfden middag nog 'n collega, die desnoods wel gemist kon worden, met haar de troostelooze reii. „Het Nederlandsche Gezelschap" zat slechts 'n oogenblik in zak en asch. De recette, welke nogal wat beloofde moest geëerd worden. En daar men Jet toch niet kende, trad de artiste, die gewoonlijk de moederrol vervulde in haar plaats op. 't Ging prachtig. 'n Volle week zette men 't bedrog voort. Toen kwam de tijding dat Jet gestorven was. Pit, onder den indruk, beraadslaagde. Enfin, dien avond zou men nog spelen. En na 't laatste bedrijf trad Pit met de pseudo-jubilaresse naar voren en sprak met een traan in z'n stem: „Lieve Jet, je hebt je rol' weer gespeeld, alsof de tijd .ongemerkt aan je voorbij is gegaan. We bewonderen je. Nog vele, vele jaren!" En de moederrol boog naar links en rechts, gaf kushanden en fluisterde verstikt: „Ik dank u, m'n lief, lief publiek!" 't Was 'n gruwelijke comedie. Op de begrafenis was 't heele gezelschap tegenwoordig. Er werden echte tranen geschreid. Onder 't naar huis gaan echter moest Pit toch brommen: „Jammer! 't Ging net zoo goed. Zoo is Jet altijd geweest. Als ze de boel niet kon bederven, was ze niet gelukkig." --- Gemengd Nieuws. ER VAN DOOR. Vrijdagmiddag is de 19-jarige kantoorbediende J. J. te Nijmegen er van door gegaan met een bedrag van f 23.000, dat hij moest bezorgen bij de Geldersche Credietvereeniging aldaar. Nijmeegsche rechercheurs hebben hem Zaterdag in België aangehouden. Hij was toen nog in het bezit van het Volle bedrag van f 23000. DOOR EEN AUTO VERPLETTERD. Zaterdag stond de 16-jarige Dirk ten Ham naast zijn rijwiel op de Zaterdagavondmarkt te Zeist te luisteren naar een troep Duitsche muzikanten toen uit de Montaubanstraat een Ford auto kwam aanrijden die eerst den Hoogweg opzwenkte doch plotseling naar het marktpleintje draaide om in haar vaart te worden gestuit door een hardsteer.en paal die bij den grond afknapte. Ten Ham wilde zich nog in veiligheid stellen doch werd door de auto neergesmakt. De ongelukkige was onmiddellijk dood. Het gezin van den postbode Ten Ham is nu reeds voor de derde maal zoo hard getroffen; een 19-jarige zoon sloeg indertijd in een speeltuin van een schommel af en werd dood thuisgebracht, voor vier jaren verdronk een 21-jarige dochter bij het schaatsrijden in de slotgracht en nu weer dit verlies. GEëLECTROCUTEERD. Toen de 18-jarige electricien A. j. Merkus in een scheepsbouwloods van de Rott. Droogdok Mij. bezig was een schakelbord t; monteeren, waarop 550 volt stond, zag een andere electricien plotseling den jongen met een ~;il in elkaar zakken en over 't schakelbord vallen. Dr. Aeenenbos werd gehaald, doch kon niet anders dan den dood constateeren. De ongelukkige had waarschijnlijk onvoorzichtig met de hand een metalen onderdeel van het bord aangeraakt. --- Burgerlijke Stand KOEBMOND. GEBOREN: Franciscus J. B. zoon van W. H. ■?. Zeegers—Driessen; Engelbertus H. zoon van J. L. H. Croijipvoets—Beeren; Theodora W. M. dochter van J. M. .1. Thomassen—Teunissen. HUWELIJKEN: W. Jole, alhier en Th. Bock, Kolilscheia; J. J. C. Ph. H- van Hove, Venlo en B. E. C. Lichtenberg, alhier; J. J. H. Thoolen. en A. W. Leijendeckers, beiden alhier. OVERLIJDEN: B. Wiskirchen, vrouw 86 jaar, ougeh. --- Financiëele Berichten. MOEILIJKHEDEN BIJ DE HANZEBANKEN. SURSéANCE VAN BETALING AANGEVRAAGD DOOR HANZEBANKEN TE UTRECHT EN 's BOSCH EN DE HANZESPAARBANK TE UTRECHT. De Hanzebank te 's Bosch. Zaterdag, even na het afdi ukken van ons blad, ontvingen wij het volgende telegram: „DE HANZEBANK TE 's BOSCH HEEFT SURSéANCE VAN BETALING AANGEVRAAGD. ALLE KASSEN ZIJN VANAF HEDEN GESLOTEN. De Bank zal worden gereorganiseerd. De Regeering zal een wetsvoorstel indienen tot het steunen van het katholiek middenstands-crediet. * * * Verder vernemen wij: Dezer dagen zal door de regeering worden ingediend een wetsvoorstel, ten doel hebbend, steun te verkenen aan het Katholieke Middenstaudscrcliet, m een nog nader vast te stellen vorm. Deze maatregel zal genomen worden om aan oventuesl-3 moeilijkheden tegemoet te komen. Tengevolge van de ongekende malaise, waaronder het bedrijfsleven in ons land, speciaal het industrieele lewo in de ZoJdeluke provinciën gedrukt gaat, waren beduidende verliezen niet te vermijden. De geleden verliezen en verdere risico's maken het noodlg, dat onze instelling aan een reorganisatie worde onder* worpen. Mede in verband hiermede hebben wij het! noodig geacht, surséance van betaling aan te vragen en zullen onze kassen vanaf Maandag a.s. gesloten zijn. Wij vertrouwen nochtans, dat bovengenoemde reerganisatis zoodanig zal kunnen worden doorgevoerd, dat zij zoowel aan crediteuren als aan debiteuren bevrediging brengen zal. * * « In aansluiting op bovenstaande mededeeling laten wij hier een circulaire volgen, welks aan de leden van De Hanze in het Bisdom Haarlem en aan de relaties der Hanze bank in het Bisdom Haarlem dato heden wordt verzonden. Deze circulaire luidt als vol£t: Zaterdag zal een wetsontwerp worden ingediend tot het verleenen van Regeeringsgarantie ten behoeve van het middtnstandscrediet, o.m. uit de overweging, dat ae Hanzebanken in het Aartsbisdom Utrecht'en in het Bisdof Deu Bosch tengevoige der moeilijke omstandigheden niet geheel uit eigen kracht haar bedrijl zullen kunnen blijven voeren. In de toelichting op dit ontwerp wordt door de Regeering medegedeeld, dat de N. V. Hanzeoaak in het bisdom 's-Hertogenbosch eenigaa tijd geleden bij d« Regeering de vraag heeft aanhangig gemaakt, of op steun te rekenen viel van lïegeeringswege, indien de moeilijkheden tengevolge van den algemeenen malaise-tostand voor middenstand en middenstands-bankbedrijf ernstiger zouden worden. Naar aanleiding van deze vraag, heeft de regeering een uitgebreid onderzoek doen instellen naar het middenstands-bankbedrijf in het algemeen. De Regeering deelt mede, dat het onderzoek hetwelk zich mede over de andere Hanzebanken uitstrekt, zeer omvangrijk is. Daarom kan dit onderzoek nog niet beëindigd worden. Op dit oogienblik kunnen nog geen definitieve voorstellen worden gedaan. Toch is naar het oordeel der Regeering reeds komen vast te staan, dan de Hanzebank in het Bisdom 's-Hertogenbosch en de Hanzebank in het Bisdom Utrecht haar bedrijf niet zonder ingrijpende reorganisatie zullen kunnen voortzetten. Uit deze toelichting blijkt, en wij stellen er prijs op dat — waarschijnlijk ten overvloede — nog eens nadrukkelijk te verklaren, dat de N'. V. Hanzebank in het Bisdom Haarlem eene geheel zelfstandige instelling is zonder eenige belangen-gemeenschap met welke andere Hanzebank ook. De Hanzebank te Utrec ht. Behalve de Credietvereeniging de „Hanzebank" ta 's-Hertognbosch delt ook de N. V. „De Hanzbank" te Utrecht mede, verplicht te zijn tot het aanvrage** van „voorloopige surséance van betaling". * n # In aansluiting aan bovenstaand bericht kunnen wt) nog het volgende mededeelen. Meerdere credietverleeningen, oorspronkelijk naar goede regelen en op gebruikelijken waarborg verleend, verloren als 't ware plotseling heide grondslagen. De groote waardeverschillen in onderpanden, waardedaing van zoovele activa, deed eertijds gezonde verhoudingen, tot desolate omslaan. In hoofdzaak als gevolg daarvan is de N. V. „De Hanzebank" te Utrecht genoodzaakt, bij de rechtbank een verzoek in te dienen om „voorloopigs surcéaneo van >etalingT. De pogingen, om op eenigerlei wijze verbetering iu den toestand te brengen, faalden. Door de Regeering worden steunmaatregelen, voorbereid, waaromtrent binnen korten tijd officieele mededeelingen mogen worden verwacht. Het wis ons voorkomen, dat crediteuren het meest gebaat zijn door een vrijwillige regeling, die tot reorganisatie zou dienen te leiden. Tenzij, tengevolge van overijlde stappen de reorganisatie-plannen tot mislukking gedoemd mochten znjn, kan, naar verwacht mag worden, minstens twee derde der vorderingen „safe" worden beschouwd. Ten aanzien van het restant behoeft dan bovendien nog niet van een absoluut verlies te worden gesproken. Hanze-Spaarbank te Utrecht. De Hanze-Spaarbank, die, uit hoofde van haar ontstaan, haar gelden voor het overgroote deel bij de Hanizebank had belegd, is niet meer in staat hare verplichtingen ten volle na te leven. Om deze reden was zij verplicht, voorloopig© surséance van betaling aan te vragen. Reeds thans kan worden medegedeed, dat, naar verwacht wordt, 75 pCt. der vorderingen als „veilig" mag worden beschouwd, tenzij, tengevolge van overijlde stappen, de reorganisatie-plannen tot mislukking zouden worden gedoemd. (Ongecorrigeerd). --- Marktberichten. GROENTEN EN FRUIT. ROERMOND, 15 Juni. Asperges ƒ 53—116; rabarber ƒ 1—6; peulen ƒ 54—62; doperwten ƒ 71; aardappelenf 2.50—2.70; spinazie f 1,3.50—16.30; kruisbesser ƒ 13—15; aardbeien ƒ 110—118; savoyekcol ƒ 4.40— 4.80; kaskomkommers ƒ 8—9; kropsla ƒ 1.20—3; peen ƒ 4.80—8.50. LOOSDUINEN, 16 Juni. Groeutsaveiling. Bloemkool ƒ 19.20—22.90; kaskomkommers ƒ 9.20—11.20; rijen ƒ 6.40—7.60; gele ƒ 10.40—12.10; witte ƒ Ö.90--11.90; meloenen ƒ 0.90—1.70; aardbeien 74—96; tomaten le soort ƒ 16.20—23.30; 2e ƒ 10.90—15.30; postelein ƒ 0.83 —1.39; spinazie 71—94 cent; sa-iade ƒ 3.50—4.20; peen ƒ 19.70—25.50; selderie ƒ 5.30—6.20; andijvie ƒ 5.20 —7.70; per 100 stuks. NIJMEGEN, 15 Juni. Nijmeegsche veiling. Kruisbessen ƒ 13.10 per 100 kg.; aardbeien I ƒ 1.20—1.70 dito II ƒ 0.80—1; tomaten I 60—85 cent; dito II 38—43 cent; dito III 17—20 cent; asperges I 87—89 cent, dito II 40—68 cent; dito III 18—33 cent; dito bossen ƒ 1.10—1.27; postelein 30—35 cent; aardappelen 2 cent; doperwten 44—80 cent alles per kg.; komkommers 7—12 cent; bloemkool 14 cent; kropsla 2—4 cent alles per stuk; wortelen I 6—7 cent; dito II 2—4 cent; selderij 2—3 cent, rabarber 2—4 cent, alles per bosje. POELDIJK, 15 Juni. Exportveiling. Bloemkool I f 12—20 dito II ƒ 5—10; sla I ƒ 2.90—4.80; ditot II ƒ 1.35—2.50 per 100; peen I ƒ 16.50—23.90; dito II ƒ 8.50—14.80; rabarber ƒ 3.50—4.90 per 100 bos; tomaten A 39—52 cent; dito B. 36—45; dito C 36—49 cent ditot CC 28—37 cent per kg. WESTLAND, 15 Juni. Exportveiliag. Bloemkool ƒ 8 19.20; sla ƒ 3—4.50; peen ƒ 16—21.50; tomaten 45— 51; 37—42; 40—48; 25—29 ct. per kilo. HET WESTLAND, 16 Juni. Exportveiling: bloemr kool ƒ 8.50—13; peen ƒ 17—20; tomaten 41—49; 36-' 37; 32—47; 23>—35 alles per kilo. VBNLO, 16 Juni. Prijzen de Venlosche Veil inga vereeniging. salade I ƒ 0.90—1.60; idem II 10—5( cent. VEE EN P VAKDEN. ROERMOND, 16 Juni. Biggenmarkt. Aanvoer 404 stuks. Prijs ƒ 20—24 per stuk. --- Rivierberichten. Waterhoogten. VENLO: Stand op 18 Juni des morgens 9uur: M 10.41 Was 00.9 M. Val M. ---