Dit nummer bestaat uit DRIE BLADEN. TWEEDE BLAD. BERICHT. In het nummer van morgen -avond wordt de BON afgedrukt ter verkrijging van de twaalfde aflevering van de Romanbibliotheek, getiteld: Het geheim van de gevouwen handen. Roman van Guy Boothby. Elke aflevering vormt een afzonderlijk boekwerk. Tegen overgave van den Bon en bijbetaling van 10 cents verkrijgbaar aan ons Centrale Aanneembureau, Wagenstraat 28. Franco per post toegezonden na ontvangst van den Bon en 15 cents in postzegels of per postwissel. --- KENNISGEVINGEN. Gevonden voorwerpen. ]o. Aanwezig aan liet Hoofdeommissariaat van politie, Alexandersplein 16 b , en aldaar te zien op alle werkdagen tusschen WA en 2 uur: een spoor; eenige handschoenen; een R.-K. kerkboek ; een zeiltje met kastranden; een damesportret; een paardedeken; een portemonnaie met geld en een paar muntstukjes ; een spade ; eenige sleutels. 2o. Een zilveren lorgnet, bij Grosjean, Twentstraat 114; een grijze keeshond, bij de Graaf, Gedempte Sloot 34; een gele hond, bij van Bussel, Gedempte Sloot 63; een nieuwe hooge zijden pet, bij Kwakernaat, N.-W. Buitensingel8; een bril, bij Nennie, Wateringsehe-straat 206; een portemonnaie met geld en een lombardbriefje, bij Balkenende, Spui 244 a ; een notitieboekje van een bakker, bureau Reiniging, Prinsegraeht; een gouden beerenring, bij de Rooy, Waldeck-Pyrmontkade 145; een mand waarin een zak aardappelen, posthuis Zeebad; een gouden heerenring met witten steen, bij van der Toorn, Nieuwe Laantjes 63 b ; een damesportemonnaie met geld, bij Wolfswinkel, Casuariestraat 40 b ; een belastingpenning met slot, bij Kokee, Turfmarkt 39; een lorgnet in étui, bij van der Berg, in een schuit naby de brug Houtmarkt; een koperen bus van een automobiel, bij Kloosterman, Wagenstraat 142; een jachthond, bij Asseler, Paulinastraat 15; een wit kinderbontje, bij Nelke, Joubertstraat 105; een bos sleutels, by Lens, Haagport 48; een blauw kinderarmbandje met gouden slotje, bij Verveer, St.-Jacobstraat 26; een goudenkindoroorbelletje met rood steentje, bij Evers, Falckstraat 156; een gutta-percha band van een kinderwagen, bij Breevoort, Jan-Steenstraat 109; een lombardt briefje, bij van Poelgeest, Paulus-Potterstraat 327; een bruine lederen damesportemonnaie, bij Ruivenkamp,N.-W. Binnensingel 25c; eenige machineonderdeelen, bij Petri, Hoefkade 157. --- Atjeh. Aan de „N. R. Ct." wordt uit Batavia geseind: „De gewonde officieren der kolonne van Daalen zetten den tocht (in de Gajoelauden) mede voort. Er is een versterking gezonden van twee brigades marechaussee onder de kapiteins Stolk en de Boer." Uit dit bericht is op te maken dat de luitenants Winter, Ebbink en Chrïstoffel slechts licht gewond zijn. --- BINNENLAND. DEN HAAG, 8 April. De ongelukkige prinses Louise van Saksen heeft verlof gekregen den zomer door te brengen met een van haar dochtertjes. Het nieuwe Engelsch-Fransche handels. verdrag verzekert den vrijen handel op Egj'pte in de eerste 30 jaren. De Japanners varen de Jaloe op en zetten op den linkeroever troepen aan land. Hier, en bij de Possietbaai, in de buurt van Wladiwostok, trekken de Russen voor de aanrukkende Japansche legerscharen terug. — In Zeeland worden de Staten-verkiezingen op 17 Juni gehouden. — In tegenwoordigheid van een zeer groote menigte werd heden-morgen uit de woning aan den Vijverberg het stoffelijk overschot van burgemeester van Harinxma weggedragen. Zeer eenvoudig, overeenkomstig den wenscb van den ontslapene, was de stoet. Behalve de vertegenwoordigers van de koninklijke familie, in drie hofrijtuigen, volgden slechts twee koetsen met familieleden. "V ele bloemen en kransen waren aan het rouwkleed gehecht, waaronder een krans van witte bloemen van de Koningin, met linten, waarop haar naamcijfer, en een krans „van de leden van den Gemeenteraad aan hunnen voorzitter". Naast den rouwwagen gingen de bedienden van den burgemeester, de concierge van het Raadhuis en drie gemeenteboden. Om half 11 vertrok de stoet van het sterfhuis, door velen begeleid, naar het Staatsspoorstation, waar ook een groote menschenKiassa was samengekomen. In bijna alle woningen aan Vijverberg, Korte-Voorhout, Prinsessegracht, Bezuidenhout en Rijnstraat waren de gordijnen neergelaten ; de woningen van den Duitschen en den Franschen gezant, de gebouwen van het Provinciaal Gouvernement en de Academie van Beeldende Kunsten waren geheel gesloten. Op het perron van het station waren een groot aantal autoriteiten, ambtenaren en andere belangstellenden om den doode een laatsten groet te brengen : de wethouders en de leden van den Baad, de ministers van Lynden, Loeff, Kuyper, Bergansius en de Marez Oyens met hoofdambtenaren, de directeur van het Kabinet der Koningin, jhr. de Ranitz, grootmeester van het Huis van de Koningin-moeder, mr. Thorbecke, advokaat alhier, de heer Bosman, controleur der gemeentefinanciën en ambtenaren van ziju bureau, opper- eu hoofdofficieren, de secretaris en de ontvanger der Gemeente, de directeuren der verschillende takken van Gemeentedienst, de commissarissen van politie, bijna alle hoofd- en verdere ambtenaren der Secretarie, oud-ambtenaren in Gemeentedienst enz., leden van het Huis der Koningin, diplomaten en vele particulieren, alsmede deputaties van colleges en vereenigingen o.a. van de kamer van koophandel en van het bestuur van den „Oranjebond", waarvan de burgemeester eerelid was. Toen de lijkbaar uit den rouwwagen in den spoortrein werd gedragen, stonden de leden van den Raad rechts, de familie en vertegenwoordigers der vorstelijke personen links en de overige schare tegenover het spoorrijtuig, dat inwendig met rouwdraperieën was behangen. De schat van bloemstukken werd op de lijkbaar gelegd ; de krans vau de Raadsleden was vervaardigd uit een grond van rouwviolen en lila orchideeën, aronskelken en palmbladeren, met een lint van de stadskleuren. O. m. was ook nog een krans gezonden door de politievereeniging „Door eendracht 't zaam verbonden", en voor 't heengaan legde de commissaris Dietz namens zijn collegas eveneens een groote krans op de baar neder. Toen men gereed was tot vertrek sprak de zoon van den ontslapene; „Waar wij gereed staan, het stoffelijk overschot van onzen geliefden vader uit deze koninklijke residentie naar het gewest van zijn geboorte over te brengen, teneinde het daar aan den schoot der aarde toe te vertrouwen, wensch ik te mogen volstaan met een kort woord van dank; van oprechten dank uit naam van onze zwaar beproefde moeder en van ons, zijn bedroefde kinderen, voor de tallooze blijken van hartelijke en hooggewaardeerde deelneming, vanwege het geëerbiedigde Koninklijke huis, alsmede uit alle kringen van deze gemeente tot ons gekomen tijdens de angstige dagen van spanning, die zijn verscheiden voorafgingen en bovenal gedurende de dagen van rouw en verslagenheid, die daarop gevolgd zijn. „Het moge mij geoorloofd zijn, meer in het bijzonder uitdrukking te geven aan onze diepgevoelde erkentelijkheid voor de hooge onderscheiding, door H. M. de Koningin, H. M. de Koningin-moeder en Z. K. H. den Prins der Nederlanden bewezen aan de nagedachtenis van onzen dierbaren ontslapene, door zich bij dezen voor ons zoo droeven gang wel te willen doen vertegenwoordigen. „Wij verzoeken den geëerden vertegenwoordigers te dezer plaatse van Hare Majesteiten en van Zijne Koninklijke Hoogheid de verzekering van onze eerbiedige erkentelijkheid daarvoor wel aan IIH. MM. en aan Z. K. H. te willen aanbieden. „Wij betuigen evenzeer onzen innigen dank aan allen, die te dezer plaatse hebben willen tegenwoordig zijn. „Zeker, door dit bewijs van waardeering wordt onze rouw niet weggenomen, maar wij vinden daarin toch eenige leniging van onze smart, want wij zien daarin het bewijs, dat hij, die van ons werd weggenomen, ook in deze gemeente niet vruchteloos heeft geleefd en gearbeid, en dat zijn nagedachtenis ook te dezer stede duurzaam in eere zal blijven". — De Permanente Commissie tot doorvoering van de door de kamer van arbeid voor de Drukkersbedrijven te 's-Gravenhage en Scheveningen vastgestelde loonregeling heeft tot het Gemeenteraadslid, den heer van Pijlen, het verzoek gericht of hij genegen is, om namens deze commissie in een der eerstvolgende zittingen van den Gemeenteraad — als het praeadvies van B. en W. in zake het gunnen van gemeente-drukwerk slechts aan die drukkerijen, die, na schriftelijke verklaring, genoemde loonregeling hadden ingevoerd, aan de orde komt — aan B. en W. inlichtingen te vragen aangaande de onjuiste schriftelijke verklaring van de Zuidhollandsche Boek- en Handelsdrukkerij betreffende bedoelde loonregeling. — De ontwerper van het Gentsche stelsel van verzekering tegen werkloosheid, de heer L. Varlez, advokaat te Gent, zal op 18 dezer in een vergadering der „Vrijzinnig-Demokratische Kiesvereeniging" alhier, in het „Feestlokaal Willemstraat", zijn stelsel ontwikkelen. — De Nederlandsche Bank heeft heden haar rentestand voor beleening van effecten en goederen, voor korte beleeningen en voor voorschotten in rekening-courant met pCt. verlaagd. — Uit het verslag over 1903 van de „Ned. Vereeniging ten behoeve van Zeelieden van elke Nationaliteit", te Amsterdam, blijkt dat het getal patienten, daar gedurende de laatste vijf jaren verpleegd, bedroeg: in 1899 99, in 1900 126, in 1901 144, in 1902 187 en in 1903 211, totaal 767, die allen in het leven werden gehouden. In het afgeloopen jaar bedroegen de uitgaven ruim f 17.000 en de inkomsten ruim f 14.000. De inrichting werd in 1903 door 1557 zeelieden bezocht. — Twee van de hier vertoevende prinsesjes von Bentheim woonden gister-avond in den Schouwburg de opvoering bij van „La fiancée de la mer". Een der prinsesjes bezichtigde hedenochtend den Dierentuin. — De raad vau Utrecht besloot gister tot 't uitbesteden van het kabelnet voor de elektrische centrale. Hij verwierp, bij de regeling van den arbeidsduur enz. der werklieden, een amendement van den heer Oudegeest om den werkdag te bepalen op ten-hoogste 10 uren in den winter en 11 in den zomer. — Door aanneming van een voorstel van B. en W. te 's-Hertogenbosch zullen daar voortaan zeer lastige leerlingen van de school verwijderd kunnen worden. — Wijlen de heer B. Pluimker te Groningen lieeft vrij van successie vermaakt aan : het Instituut voor doofstommen aldaar ƒ100.000; het Kinderziekenhuis, het Collectantengezelschap der Ilemonstr. Geref. gemeente, de afdeeling Groningen der Vereeniging voor opvoeding van halt' verwaarloosde kinderen, de Prins Alexander-stichting, de Maatschappij tot opvoeding van weezen in het huisgezin, te Amersfoort, ieder f 3000. — Naar de „Ned. Fin." verneemt, heefde winst der Petroleum-Maatschappij „Sumatra—ralembang" over het afgeloopen jaar ongeveer ƒ800.000 bedragen en zal aan aandeelhouders worden voorgesteld, 4 pCt. dividend uit te keeren en de rest aan te wendent voor afschrijving. — De heer C. Lagrouw (1.) is tot lid van den raad van Bleiswijk gekozen. — Mr. Fockema Andreae is, op een wedde van aanvankelijk f 1000, benoemd tot commies-redacteur der gemeente Utrecht. — De heer P. A. van der Hoeven, ambtenaar ter secretarie van Hillegersberg, is benoemd tot 2®-klerk ter secretarie te Rotterdam. — Tot hoofdverpleegster in het Stadsziekenhuis te Kampen is benoemd mej. K. W. Meijer, te Bennebroek. — Tot moeder in het weeshuis te Goes is benoemd mej. E. Swartensburg te Zegveld. — Tot beambte in het Rijksopvoedingsgesticht en de bijzondere strafgevangenis voor meisjes te Montfoort is benoemd mej. J. S. van Gijs, te Almeloo. — H. IJ. S. M. De heer W. F. van Dam, adjunct-chef aan het station te Vlaardingen, treedt met 15 April op als chef van het goederenvervoer te Amsterdam. — Verzekerden bij de „Caisse Générale des Families" zijn opgeroepen, binnen drie weken hun bewijsstukken toe te zenden aan den heer Raynaud, „syndic". te Parijs. Zij alleen, die daaraan voldoen — voor zoover zij niet al vroeger volmacht gaven — zullen deelen in het actief van het faillissement. De griffier der Handelsrechtbank belast zich verder met de formaliteiten. — Met 1 Mei wordt het kantoor der dir. belastingen, thans gevestigd in het gemeentegebouw aan de Halstraat, verplaatst naar Spui n°. 26. --- GEMENGD NIEUWS ^De H ofsingel en de Gevangenpoort zullen van af a. s. Maandag en Dinsdag, gedurende de voorgenomen werkzaamheden aan de telefoonkabels, voor voertuigen afgesloten zijn. President Kruger zal den zomer in Zwitserland doorbrengen. De oude man, die in October 79 jaar wordt, maakt het redelijk wel. De zusters van de 's-Gravenhaagsche Wijkverpleging hebben gedurende Maart jl. 1136 bezoeken afgelegd, waarvan 705 kosteloos bij onvermogenden. De politie te Rotterdam verzoekt opsporing van een persoon, zich noemende W. Willems (vermoedelijk een valsche naam), die door middel van een advertentie in een Rotterdamsch blad, waarin een huishoudster wordt gevraagd, kennis heeft gemaakt met vrouwen, welke hij vervolgens door listige kunstgrepen bewogen heeft tot de afgifte van geld. De coöperatieve broodbakker ij „Vooruitgang" te Arnhem heeft den nachtarbeid weer moeten invoeren; de concurrentie met andere patroons, die 's morgens wèl versch brood leveren, was te zwaar. Het hoofdbestuur van de koks* vereeniging „La Résidence" beeft het voornemen, bij het 12 %-jarig bestaan der vereeniging in December een internationale tentoonstelling te houden van kookkunst, hotelwezen en industrie. Zij zal hier gehouden worden tusschen St.-Nicolaas en Kerstmis. De 17® April zal, als 't weer wat wil meewerken, de bloem en-Zondag voor de bollenstreek zijn. Te Yerseke heeft een moedertje van 21 jaar voor de tweede maal binnen ruim tien maanden tweelingen gekregen. Wat 'n vooruitzicht voor die zielen! Tandjong-Priok, de havenplaats van Batavia, is een dorado voor jagers. Toen er in de vorige maand een gezelschap met geweren op uit was, kwam uit één boschje eensklaps een troep van 20 wilde varkens te voorschijn. Op het Buitenhof is een man zonder vaste woonplaats aangetroffen, die wegens een liesbreuk niet verder kon loopen. Door de zorgen der politie werd hij in het gemeenteziekenhuis oügenomen. Een 11-jarige jongen te Rotterdam kreeg gister in de ouderlijke woning ruzie met zijn 9-jarig broertje, maakte zich boos en .... hing zich uit woede op. Broertje vloog naar moeder, die met hulp van buren den reeds bewusteloozen knaap afsneed, zoodat, ofschoon met veel moeite, de levensgeesten nog weer konden worden opgewekt, waarna de jongen naar het ziekenhuis werd gebracht. Het 4-jarige meisje, dat Dinsdag in de ouderlijke woning in de Rubensstraat te Rotterdam in een emmer heet water viel, is in het ziekenhuis overleden. Op den spoorweg Aken—Maastricht, bij Meersen, is Woensdag-avond een huzaar een arm afgereden. Even voorbij het station Peperga (Fr.) is Woensdag-avond van den avondsneltrein n°. 149 een wielband der machine gesprongen; een stuk van den wielband geraakte onder een personenwagen 3® klasse, die ontspoorde. Gelukkig remde dadelijk de machinist met alle macht, zoodat zelfs de stang van de Westinghouse er door brak; de reizigers kwamen er nu met een hevigen schok af; gelukkig werd niemand gekwetst. Van Heerenveen werd een reservetrein gezonden. Op Zuid-Beveland is Woensdag-avond dooiden feilen wind een trein tot staan gebracht; hij kon niet verder. De hoofdconducteur heeft toen een gedeelte van den trein tot Arnemuiden gebracht, waarna men van daar het overige van den trein deed ophalen. Het geval veroorzaakte ongeveer 65 minuten vertraging. Verschillende vonnissen en eischen. Juffrouw Huberta Sachs, niet zonder eenige overdrijving te Tilburg „millioenenjuffrouw" genoemd, stond gister voor de rechtbank te Breda terecht wegens 't opsteken van.... 2 gulden ten nadeele van baron Sloet van Beverlo, voor wien ze voor die som twee pakken havermout zou koopen, die ze echter alleen bestelde, zonder ze te betalen, zoodat de baron er later nog weeleen rekening voor kreeg. Wegens die verduistering eischte het O. M. voor Huberta 2 maanden gevangenis. (Je kunt daarvoor bijna iemand doodslaan!) De verdediger, mr. van der Biesen, zei dat, waar een olifant verwacht werd, slechts een muisje te zien kwam. De „millioenenzaak" is echt Tilburgscli; een millioen in Tilburg is nog geen ton waard, en dit millioen bedraagt hier de kapitale som van 2 gulden. De zaak is bespottelijk, de straf abnormaal. Bekl. is dikwijls veroordeeld, dat is waar; doch zelfs al heeft de baron haar het geld gegeven, dan nog was er hier geen verduistering; 't kan zijn dat de winkelierster is opgelicht, maar de baron zeker niet. Daarom vroeg pl. vrijspraak en ontslag van rechtsvervolging. De rechtbank te 's-Hertogenbosch heeft wettig en overtuigend bewezen verklaard, dat M. v. d. A. op 26 Februari te Berlicum, met het oogmerk om M. Bissels zwaar te mishandelen, dezen met een mes een steek in de linkerborsthelft heeft toegebracht, doordringende tot in het hart, waardoor B. eenige dagen later is overleden, en v. d. A., wegens zware mishandeling, veroordeeld tot 8 jaren gevangenis. P. en C. v. R., die terecht stonden wegens inbraak en poging tot diefstal in de R.-K. kerk te Abcoude, zijn door de rechtbank te Utrecht veroordeeld tot 4 jaren en 4 jaren en 3 maanden gevangenis. Het gerechtshof te Aruhem heeft de weduwe M., handelaarster in prentbriefkaarten, die door de rechtbank wegens het tentoonstellen van vieze prentjes was veroordeeld, van rechtsvervolging ontslagen. Voor de rechtbank te 's-Hertogenbosch is de zaak behandeld van A. v. d. V., gewezen stations-assistent bij de Noordbrab.Duitsclie Spoorwegmaatschappij, beschuldigd van diefstal in den nacht van 27 Januari in het station Veghel en van moord op den stationschef aldaar, den heer W. Seyler, in den avond van 2 Februari. Na het getuigenverhoor eischte het O. M. levenslange gevangenisstraf. Hoog water te S cheveningenl] 9 April 's morg. 9 u. 25 min. --- Congres voor Kinderbescherming. V. Ini de derde zitting kwam heden-morgen de lichamelijke en geestelijke hygiëne aan de orde. Dr. Scheltema, van Groningen, trachtte met statistische cijfers, door hem samengesteld, aan te toonen, dat de algemeene sterfte voor gemiddeld 35.14 pCt. veroorzaakt wordlt door sterfte bij kinderen van 0—4 jaar, hetgeen bewijst, dat de gezondheidstoestanden voor kinderen in Nederland onvoldoende zijn. Een groot deel der zuigelingen sterft aan maag- en darmaandoeningen, als gevolg van verkeerde voeding. Spreker wenschte speciale inrichtingen voor onderzoek van de lichamelijke belangen der kinderen, èn, bij de opleiding der artsen, dat de kinderhygiène en de leer der kinderziekten meer tot haar recht zouden komen dan tot nu toe heb geval is. Bij de bespreking van de tuberculose kwam bij tot de conclusie, dat men, om deze ziekte als volksziekte doelmatig te bestrijden, de genezende en vooral de voorbehoedende maatregelen vaak reeds bij de kinderen moet toe-passen. Er valt nog ontzettend veel te doen om, zonder revolutionaire maatregelen, heb kind voor een vroegen dood te bewaren. Speciaal wees spr. op harding van het kind, geen harding door spelen met koud water, maar in den zin van liet doen leeren vei> duren van allerlei kleinere en grootere lasten. Het aanstellen Van schoolartsen achtte spr., sedert de Leerplichtwet het overgroote deel der kinderen tot bezoek der scholen dwingt, een plicht der overheid geworden. De tweede spreker, dr. L. B o u m a n, geneesheer van het gesticht „Bloemendaal" te Loosduinen, spra,k over de geestelijke hygiëne van het kind en wees er op, dat sommige ziekten der ouders, niet in de laatste plaats hersenverweeking en tuberculose, een belangrijken invloed uitoefenen op de kinderen en factoren zijn, waarmee bij de opvoeding van het kind moet worden rekening gehouden. Hij gevoelde veel voor het raadplegen van den huisarts vóór het aangaan van een huwelijk. Verschillende wenken gaf spr. ter toepassing in het huisgezin. Sentimentaliteit bij moeder en kind moet geweerd worden en bij die opvoeding moet op de individueele karaktereigenschappen van het kind sterk worden gelet. De factor van den godsdienst achtte spreker van het hoogste gewicht Voor de geestelijke vorming van het kind. Hij waarschuwde tegen overlading bij het onderwijs en op het gebied der vrouwenbeweging, waarvan de zielkundige artsen vee Itreurige gevolgen ondervinden. Met grooten nadruk wees spr. er op, dab den toekomstigen man moet ingeprent worden, dat onthouding op sexueel gebied niet schadelijk is voor de gezondheid. Veel rampen zouden voorkomen zijn, als men daarvan meer doordrongien, was geweest. Uitvoerig behandelde spr. hierna het onderwijs. Tegen eenzijdige verstandelijke ontwikkeling dient gewaakt. Vooral dient de africhting voor examens te worden vermeden. Contact tusschen ouders en onderwijzer bv. door een maandrapport betreffende vorderingen en gedrag op school, noemde hij zeer nuttig, maar spr. waarschuwde tegen de ernstige gevolgen van al te grooten aandrang der ouders op vlijtbetoon en tegen te groote vermoeienis bij liet beoefenen van sport, voornamelijk gymnastiek. Voor het debat hadden zich negen spreeksters en sprekers aangemeld. Mevi ouw R u t g e r a H o y t s e m a wees op het gevaar, waaraan het kind is blootgesteld door de snel elkander opvolgende bevallingen der moeders. Van raadpleging van den huisdokter vóóu liet sluiten van een huwelijk verwachtte zij weinig resultaat, zoolang er geheime ziekten bestaan, waartegen de doktoren machteloos staan. Do heer Vermeer (Amsterdam) trachtte het juiste verband aan te toonen tus3cheni de lichamelijke en de zedelijke opvoeding. Prof. v a n R e e s deed uitkomen, dat het alkoholisme van den, vader of den grootvader hoofdoorzaak is van het niet voldoende verschaffen van moedermelk. Het gebrek daaraan werkt de kindersterfte door maagten darmziekten in de hand. Het belang van den strijd tegen drankmisbruik springt hierdoor in het oog. Do heer S c h o o k (Amslerdaan) betoogde, dat op de dorpsscholen overlading minder voorkomt dan op de stadsscholen, en weos op de wenschelijkheid, dat de ouder» wat meer opvoedkunde moesten leeren. De heer Klaren (Amsterdam) bestreed het denkbeeld om den ouders op te dragen, hun kinderen op de hoogte te brengen van het sexueele leven. De lieer F. Mol (den Haag) bepleitte afschaffing van den nachtarbeid in de bakkerijen en deed een beroep op het congres om de bakkers te steunen in hun strijd) tegen dien nachtarbeid. De heer Bergmeijer (Dordrecht) herhaalde dat elke verbetering voor heb kind, ook van het kind der bezittende klasse, slechts zal bereikt worden als de kapitalistische maatschappij zal zijn verdrongen door de socialistische. Mej. Henriette Goudsmit bepleitte speciale opleiding van schoolartsen, alvorens zij in de school hun functiën gaan uitoefenen. Mevrouw van Heirwërden—Sbeff e n s bepleitte een betere behandeling van achterlijke kinderen in de middenklasse. Mej. Ida H.e ijier mans sprak over het nauwe verband tusschen kleeding en gezondheid. Bij de opening vani de 3 e zitting der II* afdeeling, deelde dei presidente, dr. Alett* H. Jacobs uit Amsterdam, mee, dat dt heer Th. v. d. Woude, hoofd eener school te Amsterdam, die het onderwerp: „ha* lijden van het kind door den alkohol zou inleiden heden-middag, in dat voorneme* verhinderd is geworden, daar hem het door den wethouder van Hall toegestaan verlol door den schoolopziener, jhr. Engelen, wa geweigerd. In plaats van den heer van der Woude had de heer R. Casimir, uit Groningen, zioh bereid verklaard over hetzelfde onderwerp te spreken. Alsnu hield de heer K L d » V r ia s, hoofd eener school te Amsterdam, een met) krachtig aioplaus begroete irede over ,.heè kind en de school". Er is één weelde waarin 't kind zich moet kunnen plassen, begon spreker, en dat is in de liefde van zijn opvoeder. Maar om dat te kunnen, om in die conditie te komen, geschikt tevens om leerstof op te nemen, moet het kind beter gehuisvest worden, meer materieel en geestelijk verzorgd worden. En als 't huisgezin daarin te-kort schiet, dan moet de school dat aanvullen, — dan moet de gemeenschap ingrijpen, ter wille van het toekomstige geslacht. Vraagt men dan: wordt daarmee niet aan da ouders een recht ontnomen 21 dan antwoordt spreker: waar houdt dat recht op ? Sohoolvoeding-, kleeding en -baden; kleine klassen, schoolartsen, speelplaatsen, gymnastiek, handenarbeid, schooltuinen-, -wandelingen en -reisjes, kunst in de school, vacantie-kolonies, uitwisseling van kinderen van stad en land —, dat alles staat spr. voor. En de onderwijzer moet zich meer doordringen van het Pestalozzi-Fröbelsche beginsel. Als tweede inleider over dat onderwerp trad de heer P. C. C. H a n s e n, letterkundige te Amsterdam, meer bekend onder den schuilnaam Boeka, op. Deze wenschte dat Nederland zich ernstig zou bezig gaan houden met de oplossing van het vraagstuk, hoe een einde te maken is aan de barbaarsche toestanden, welke in sommige deelen van Oost-ïndië heerschen. Naar zijn overtuiging zal slechts een afzonderlijk inlandsch onderwijs (1., m. en h.), geheel afgescheiden van het Europeesch onderwijs, in staat zijn, den inlander te geven wat hij behoeft. Het onderwijs in do desa, moet zijn karakter-opvoedend en eenvoudig, vrij van fnohamedaansche invloeden en aanpassend aan de bestemming der jeugd. Om moreel© verwaarloozing en afdwaling tegen te gaan, moet in de eerste plaats aandacht gewijd worden aan de> misstanden en slechte invloeden, die bij kinderen en volwassenen op Java een teruggaan in menschwaarde veroorzaken cm in wijdeni cirkel het volkskarakter ondermijnen. Spr. drong tevens aan op invoering van een goede politie en rechtspraak op Java. Op deze rede volgde eenig debat, waarbij de heer Jan van Zuilen, secretaris van den A. N. D. B. te Amsterdam, veel pleizier had van zijn opmerking, dat standenscholen zeer ongewenscht waren. Volgde: een pakkende rede over „Het lijden van het kind dooi- den alkohol", door den heer Casimir, uit Groningen, waarover nader. ---