HAAGSCHE COURANT Donderdag 5 April 1934. No. 15693. VIJFDE BLAD. STADSNIEUWS. Het vraagstuk der Marktverplaatsing. „Aller Belang" spreekt zieh met groote meerderheid van stemmen uit voor het Oranjeplein. In de bovenzaal van de Webo werd gisteravond de vervolgvergadering gehouden, door de marktkoopliedenvereeniging „Aller Belang" belegd, in verband met het Marktvraagstuk. De voorzitter, de heer H. Zoutendijk,' heette de zeer talrijke aanwezigen welkom en zeide, dat bij het bondsbestuur de meening post gevat heeft, dat er meer kan en moet gedaan worden door de kooplieden in verband met het marktvraagstuk. Dit kan alleen bij een gecentraliseerde vereeniging. Het was spr. een voorrecht te kunnen niededeelen, dat de secretaris van „Aller Beland" benoemd is in de studiecommissie van den Nederl. Bond van Marktkoopliedenvereenigingen. Spr. verklaarde, dat vermoedelijk den vijftienden dezer maand door het • Gemeentebestuur opdracht tot profielswijziging der Prinsegracht gegeven zal worden. Hierdoor zal het gedeelte Bleekerslaan tot Lijnbaan voor marktterrein komen te vervallen. Het zal niet mogelijk zijn allen kooplieden een standplaats op de markt te geven. Door het Gemeentebestuur zijn thans ook de Brouwersgracht en zoo noodig de Var. kensmarkt als plaats voor verschillende marktkooplieden aangewezen. Door de plannen van het Gemeentebestuur zullen een dertigtal der z.g.11. stille kramers in de vierde rij worden teruggebracht. De vraag, die thans behandeld moet worden is, of de standwerkers of de handelaren in oud-roest naar de Brouwersgracht zullen moeten worden verplaatst. Het bestuur van „Aller Belang" meent, dat" de laatste categorie naar de Brouwersgracht moet en de eerste op de Prinsegracht moet blijven. Zouden de standwerkers op de Brouwersgracht een plaats krijgen, dan leverde het dubbel tram spoor daar ter plaatse gevaar voor het verkeer op. De 53 handelaren in oud-roest kun nen gemakkelijk op de Brouwersgracht geplaatst worden en de 23 standwerkers op de Prinsegracht. Indien de regeling zoo wordt getroffen en niet omgekeerd, dan komen er 30 plaatsen op de Prinsegracht vrij, die ten goede komen aan de z.g.n. „lotelingen". Dit geldt alleen voor de Maandag- en Vrijdagmarkten, des Zaterdags behoeft niemand naar de Brouwersgracht, daar de oud-roesthandelaren dan nimmer aanwezig zijn. Volgens het voorstel van het bestuur van „Aller Belang" loopt de 4e rij van Brouwersgracht naar Bleekerslaan en de plaats voor de standwerkers van Bleekerslaan tot Warmoe zierstraat. Naar aanleiding hiervan ontspon zich een geanimeerde discussie, waarvan een der aanwezigen gebruik maakte om den voor zitter te vragen,, om aan Vrede door Recht haar opinie in deze materie te vragen. De voorzitter antwoordde hierop, dat men nu en nimmer meer de opinie van Vrede door Hecht inzake het marktvraagstuk zal vragen. Een der sprekers wilde de markt op de Prinsegracht pogen te behouden door de regeling der plaatsen aan het einde te be ginnen, en de kooplieden met bloemen en planten naar de Korte Beestenmarkt en de standwerkers naar de Varkensmarkt te doen verhuizen. Tenslotte bleek op een enkele uitzondering na niemand tegen verplaatsing van de markt te zijn en men zal zich om verder advies tot den marktmeester wenden. De marktverplaatsing. Dan volgde de behandeling van het marktvraagstuk. De heer Bego, die de verschillende plannen in teekening heeft gebracht, ontving nevens den dank van het bestuur ten klein souvenir voor zijn belangeloozen fcrbeid. Men moet zich, aldus de voorzitter, in eerste instantie de vraag stellen, of de markt nog op de Prinsegracht kan blijven en volgens het bestuur van „Aller Belang" kan zulks niet, omdat de Gemeenteraad in liaar vergadering van December 1932 besloot dat de markt daar ter plaatse moest verdwijnen. Toen stonden er 366 kooplieden en thans meer dan 500 op de markt. De voorzitter stelde de vergadering voor de opvatting van B. en W. en den Baad te aanvaarden, dat de markt niet meer op de oude plaats gehandhaafd kan blijven. Ook over dit voorstel werd door verschillende aanwezigen het woord gevoerd. Sommigen wilden den Gemeenteraad voorstellen, de marktverplaatsing dezen zomer en winter nog uit te stellen. De voorzitter ontraadde zulks, daar van 1921 af deze verplaatsing al telkens werd uitgesteld. Bij hoofdelijke stemming bleken er slechts 3 te zijn, die in dit stadium meenen, dat de markt op de Prinseferacht moet blijven en „Aller Belang" actie daarvoor heeft te voeren. Vervolgens werden de verschillende eventueele terreinen,' waarheen de markt zou kunnen worden verplaatst, onder de loupe genomen, en de bezwaren tegen deze terreinen opgesomd. Er bleven ter bespreking over de Herman Costerstraat of het Oranjeplein, mits, wat dit laatste betreft, met de ■wenschen van „Aller Belang'' wordt rekening gehouden. Tegen het terrein aan de Kerrnan Costerstraat is steeds een heftige campagne gevoerd. Critiek zal blijven bestaan en volgens spr. zal dit een z.g.n. jjbuurtmarkt" worden. Het bestuur van Aller Belang" adviseert in geen geval de markt aan de Herman Costerstraat te aanvaarden. Het verdedigt niet met enthousiasme het Oranjeplein als marktterrein, maar acht dit in elk geval beter. Op het terrein aan de Herman Costerstraat zijn te weinig toegangswegen. Bij stemming over de vraag, *'ie voor de marktverplaatsing naar de Herman Costerstraat was, bleken er slechts twaalf voorstanders te zijn, zoodat het Oranjeplein als eventueel marktterrein met groote meerderheid van stemmen werd aangenomen. Vervolgens deelde de voorzitter nogmaals mede, hoe „Aller Belang" zich de indeeling dier markt voorstelde. Betreffende de kwestie uitbreiding van het aantal marktvergunningen, waaromtrent een rapport aan den wethouder moet worden uitgebracht, meende de voorzitter te moeten zeggen, dat het bestuur tegen uitbreiding is. Hij vestigde de aandacht op het stelsel in Rotterdam, dat hij ook voor onze stad aanbeval. Bond van Nederlandsche Schilderspatroons. Onder leiding van den voorzitter, den heer VV. C. v. As, had in Excelsior de algemeene vergadering plaats van de instellingen van den Bond van Ned. Schilderspatroons, o.m. van het fonds tot overneming van bedrijfsongevallenrisico, de patroons-ongevallen- en de patroons-ziekteverzekering. In zijn openingswoord herdacht de voorzitter in zeer waardeerende woorden den heer A. v. Rij, die in November 1933 is overleden en de instellingen gedurende 27 jaren als wiskundig adviseur heeft gediend. Het jaarverslag van den secretaris werd goedgekeurd. Ondanks de minder gunstige tijden is de toestan.d van de instellingen zeer goed te noemen. Een voorstel werd aangenomen tot terugbetaling van 5 pCt. op de premie over 1932. De heer E. v. Rij, die aan de beurt van aftreden was en sedert de oprichting in 1903 penningmeester is, werd met algemeene stemmen herkozen. Zendeling Grondel. Voor zijn vertrek op Donderdag 10 Mei a.s. naar zijn arbeidsveld Nieuw-Guinea, hoopt zendeling Grondel, vóór het verstrijken van zijn verloftijd, a.s. Zondagavond 8 dezer, om 8 uur in de Duinoordkerk te spreken. Het gesprokene zal door lichtbeelden van zijn arbeidsveld Nieuw Guinea worden verduidelijkt. De werkloosheid hier ter stede. Op 31 Maart j.1. stonden bij de Gemeentelijke Arbeidsbeurs hier ter stede ingeschreven 21380 werkzoekenden (waarvan volgens eigen opgave werkloos 21198)-tegen 22160 op 28 Februari 1934 en 19112 op 31 Maart van het vorig jaar. Het aantal ingeschrevenen verminderde dus sedert 28 Februari 1934 met 3.5 pCt. terwijl het 11.9 pCt. hooger was dan op 31 Maart van het vorig jaar. De vermindering sedert 1 Februari 1934 komt voornamelijk ten goede aan het bouwbedrijf, de houtbewerking en het kantoorpersoneel. Nationaal Crisiscomité. Het secretariaat van het Nationaal Crisiscomité ontving de volgende bijdragen: van het personeel van Unilever te Rotterdam ƒ 48.42; van de Nederlandsche Kappersvereenigingen, zetel te Arnhem ƒ 34; van het personeel van „Ocean" te Amsterdam ƒ41.05 van de Kon. Luchtvaart Mij. voor Nederland en koloniën N.V. alhier ƒ 15.10; van directie en agentuur Mij. Holland—Afrikalijn N.V. te Amsterdam ƒ 27.30. Ds. J. W. van Ree +. Ds. J. W. van Ree, predikant bij de christelijk-gereformeerde gemeente den HaagWest is plotseling te Apeldoorn overleden. Hij was op 24 Februari 1890 geboren te Hillegersberg en is dus 44 jaar oud geworden. Zijn eerste gemeente was Schiedam, waar hij in November 1925 zijn intrede deed, aldus de ,,N. R. Ct." Vervolgens heeft hij gestaan te Barendrecht, in 1933 is hij in den HaagWest als predikant opgetreden. A.V.R.0.-modeshow. De A.V.R.O. houdt in samenwerking met de ,,Bijenkorf" een modeshow heden en mor gen (middag en ayond) en Zaterdagmorgen in het Gebouw voor K. en W. „Jokkebrok" in den Koninklijken Schouwburg. In bovehgenoemde kinder-operette, welke Zaterdag 7 April half drie, onder leiding van mevrouw Remmy Chabat—de Joode zal worden opgevoerd, is de rolverdeelipg als volgt Trix (Jokkebrok), Mia Pieters ; Tante Toetje, Go Neervoort; Tante Elvira, Mies Pieterse ; Jean, de huisknecht, Fied. Verdelman Jossie, 't knechtje, Bella Pieterse; de gou vernante, Jettie Casteleyn: de Boeman, Fred Verdelman (d.) Vrijzinnig-Democratische Kiesvereeniging In de dezer dagen gehouden bestuursvergadering van de Vrijzinnig-Democratische Kiesvereeniging alhier werd het bestuur als volgt samengesteld: prof. mr A. C. Josephus Jitta (reeds door de algemeene vergadering daartoe aangewezen) voorzitter; G. P. Bak ker, ondervoorzitter; H. W. Muzerie, secretaris en ir. J. G. Schilthuis, penningmeester. Het adres van den secretaris is tot 27 April: Jurriaan-Kokstraat 67, na dien datum Usselincxstraat 62. De Nobels vocaal-ensemble. Zondagavond 8 April zal het gemengd koor „De Nobels vocaal-ensemble" in Diligentia een concert geven, waarbij o.a zullen worden gezongen werken van Schubert. Verdi, Fred. Roèske en Otto de Nobel. Bij dit concert zal tevens het eerste optreden plaats vinden van ,.Het Hofstad Strijkkwartet", dat werken als het Jeugdkwartet van Mozart en een kwartet van Dvorak zal uitvoeren. Soefi-beweging. Vrijdagavond 6 April te 8.30 uur zal mevr. W. D. Blaauw-Robertson een openbare lezing houden in de Soefi-zaal, Bazarstraat 20, over „De Symbolische Beteekenis van Oude Sprookjes", Nederl. Geneefsehe Bond van Hotel-, Caféen Restaurant-personeel. Voor de Haagsche afdeeling van den Ne» derlandschen Geneefschen Bond van Hotel-, Café en Restaurantpersoneel heeft de heer J. v. d. Putten van de Import en Export Mij. v. h. W ? flmerink en Muller gistermiddag in Hotel Boot een causerie gehouden over wijnen. Nadat spreker allereerst verteld had wat wijn is, n.1. het sap uit versche druiven, Jat een natuurlijke gisting heeft ondergaan, deelde hij een en ander mede over het oogsten der druiven in de Bordeaux-streek. Vroeger werden de druiven na het oogsten direct 'Jp het land gekneusd. Dit geschiedde door hst stuk trappen der vruchten met de voetin. Tegenwoordig worden de druiven eerst van de stelen ontdaan en onder hydraulische persen geperst. Het sap loopt naar de z.g. gistkuipen, waar de gisting plaats vindt, het omzetten van de in het druivensap aanwezige suiker in alcohol. Bordeaux-wijnen blijven 2 tot 3 jaar op fust. Dan wordt tot botteling overgegaan. De leeftijd die een wijn moet hebben, alvorens men ze gaat drinken, is zeer verschillend. Wijnen met groot alcoholgehalte hebben zeker tien jaar noodig om op haar hoogtepunt te komen. Wijnen, die in een koude temperatuur opgeslagen zijn, zullen zich langzamer ontwikkelen, maar ze zullen op den duur beter zijn. Hoofdvoorwaarde voor goede ontwikkeling van wijn is absolute rust in den kelder. Er moet in den kelder een constante «temperatuur zijn. D.e roode Bordeaux-wijnen worden gedronken op imer-temperatuur. De witte moeten gekoeld gedronken worden. Ook Moezelwijnen en champagne moeten gekoeld worden. Spreker vertelde vervolgens een en ander over de wijn-namen, die meestal ontleend zijn aan de gemeente waar de wijn geoogst wordt en over de classeering der verschillende wijnsoorten in Frankrijk, waarbij de bedoeling is om len kooper zooveel mogelijk het begrip bij ce brengen, dat men door die geclasseerde merken te koopen, iets kiest dat een bepaal le waarde heeft. Na nog een en ander over de Bourgogne-wijnen en over de fabricatie der kurken van champagne- en wijn flesschen verteld te hebben, besloot spreker met den raad te geven om alle wijnen zoo voorzichtig mogelijk te behandelen, niet alleen tijdens het bewaren in de kelders, maar ook bij h^t inschenken in de glazen. De opleiding van dienstboden volgens het leerlingenstelsel. Door de afdeeling den Haag van de Vereeniging van huisvrouwen, den Christen-Vrouwenbond, en den Joodschen Vrouwenraad is in 1933 een commissie tot opleiding van dienstboden volgens het leerlingenstelsel benoemd. Deze commissie had de mogelijkheid van opleiding van dienstboden in het huisgezin te bestudeeren. Het doel van deze opleiding is de huishoudelijke vakken en speciaal dat van dienstbode te verheffen ; ervaren huisvrouwen leiden de meisjes op, die de lagere school hebben doorloopen en verder geen geregeld onderwijs kunnen ontvangen. Als leerlingen worden aangenomen meisjes van' 14 jaar of ouder. De opleiding ii het huisgezin geschiedt onder toezicht, of liever gezegd in samenwerking met daartoe door de genoemde vereenigingen aangewezen raadsvrouwen. Aan het einde van de opleiding, wanneer de leerlinge den leeftijd van 17 jaar heeft bereikt, kan zij zich met toestemming van opleidster en raadsvrouwen onderwerpen aan een examen ter verkrijg'nz van een getuigschrift, uit te reiken namens de commissie. De moeilijkheid, die de commissie vaak onder-vindt is, dat op benaald» tiiden zij wel een aantal leerlingen heeft, die geplaatst moeten worden, maar geen orvaven van huisvrouwen, die een leerling willen nemen, of wel een aantal adress°n van dames, d'e een leerling bii zich in huis willen nemen, doch geen leerlingen. Wij geven daarom hier het adres der secretaresse, mei. de Groot, Panaverhof 22, die gaarne bereid is aan rle ouders van a.s. leerlingen en aan de huisvrouwen alle gewenschte inlichtingen te geven. Haagsche vereeniging van Spiritisten „Harmonia". Voor bovengenoemde vereeniging trad j.1. Dinsdagavond in 't gebouw „Ken U Zeiven", de Ruyterstraat 39—41, de heer Mout als spreker op met als onderwerp: „Argumenten vóór en tegen de spiritistische hypothese". Spreker betoogde in de eerste plaats, dat het bestaan der feiten thans algemeen door de wetenschap wordt erkend, maar de onderzoekers van meening verschillen over de verklaring der verschijnselen. Hij behandelde vervolgen, een aantal gevallen uit eigen ervaring, die deels vóór, deels tegen de spiritistische verklaring schijnen te getuigen. In elk afzonderlijk geval zal men dan ook' critisch moeten blijven en zich afvragen, of de verschijnselen niet langs anderen weg verklaard kunnen of moeten worden. Na de pauze beantwoordde de spreker verschillende vragen der aanwezigen, waarna de voorzitter met een kort woord van dank de vergadering sloot. Jubileum mej. G. Bakker. Onder buitengewoon veel belangstelling herdacht gisteren mej. G. Bakker, boekhoudster aan het Gasbedrijf te Loosduinen, den dag, dat zij voor 25 jaar in dienst trad bij genoemd bedrijf. In haar woning in de Prins Hendrikstraat werd de jubilaresse door zeer velen gecomplimenteerd. Namens de directie der Gasfabriek geschiedde dit door den directeur, den heer Mul.der, die een couvert met inhoud overhandigde. Het personeel der fabriek bood eveneens enkele fraaie geschen» ken aan. Talrijke bloemstukken werden dien dag aan de woning van mej. Bakker bezorgd. Het Pclikaan-eomite. Het Peli'kaan-comité schrijft ons: Talloos in aantal zijn de enthousiaste bedankjes, welke wij ontvangen van hen. dio wij als aandenken van hun storting an ƒ2.50 of meer op ons bijzonder girobiljet, een speciale routekaart van de n luchtweg Amsterdam Batavia zonden. Wel een bewijs, hoe mooi men deze kaart vindt. Vijfduizend stuks werden er reeds verzonden, ruim 1000 stuks zijn nog beschikbaar. Ieder die nog ƒ 2.50 stort of overschrijft op girorekening 9000 (Pelikaan-comité) ontvangt er een. --- De oliefabrieken Calvé-Delft bestaan 50 jaar. Een industrie van groote beteekenis. Zondag zal het vijftig jaar geleden zijn, dat de oliefabrieken Calvé-Delft werden opgericht. Op 8 April 1884 werd voor het eerst hier te lande eetbare olie gefabriceerd. Deze olie heeft onder den naam Delftsche slaolie sindsdien zoo groote bekendheid gekregen, dat het vrijwel overbodig is, over de voortreffelijkheid van dit Nederlandsche product nog uit te weiden. Op kleine schaal begonnen, is het bedrijf langzamerhand tot grooten bloei en ontwikkeling gekomen. Zonder moeilijkheden is dit ontwikkelingsproces voor de onderneming niet geweest. Behalve de kinderziekten, die het bedrijf, dat door wijlen den heer van der Marken opgericht is, doormaakte, stond men in den beginne voor de moeilijkheid, dat niettegenstaande de uitmuntende kwaliteit der olie de aangewezen verbruikers er niet toe te bewegen waren, dit product te nemen. Toch werd doorgezet, totdat de fabriek, enkele maanden na de oprichting door brand vernield werd. In den kortst mogelijken tijd werd een nieuwe fabriek gebouwd en op 1 Januari' 1885 kon men weer aan 't werk. De moeilijkheden waren ook nu vele. Het betrof hier het vestigen en opbouwen van een voor ons land geheele nieuwe industrie, een totaal onbekend bedrijf, waarvan noch de Nederlandsche ingenieurs, noch de Ned. werklieden ervaring hadden. Toch ging het, nadat de kinderziekten wat achter den rug waren, spoedig dank zij vooral de medewerking van den heer v. d. Marken en zijn medewerkers, crescendo. Op 1 Januari 1898 ging de Nederlandsche OlieFabriek over in een nieuwe vennootschap, de N.V. Fransch-Hollandsche Oliefabrieken Calvé-Delft. In 1912 onderging de fabriek een groote uitbreiding. Toen werd ook naast de grondnoten, een tweede grondstof, de uit Indië aangevoerde copra in bewerking genomen. De hooge trap van ontwikkeling der fabrieksinrichting maakte het mogelijk, dat de verschillende gefabriceerde olieën en vetten in alle opzichten aan de hoosste eischen voldeden en zich op de wereldmarkt een goede plaats konden veroveren. De naam van de Delftsche slaolie was gevestigd. In de oorlogsjaren dreigden weer nieuwe moeilijkheden voor het bedrijf, daar de onderneming, die afhankelijk was van den overzeeschen aanvoer van haar grondstoffen, bijna geen nieuwen aanvoer meer kreeg. Booten met grondnoten werden getorpedeerd en men moest maar zien, door het langzaam opwerken van de voorraden, aan den gang te blijven. We wijzen hierbij op de beteekenis van de fabriek voor de vetvoorziening der Nederlandsche bevolking tijdens den wereldoorlog. Voorraden pliën waren op last der Regeering in de fabriek opgeslagen en toen de nood hoog gestegen was, werd besloten, de bevolking in de gelegenheid te stellen, olie te koopen, waardoor ieder op schriftelijke aanvraag aan de fabriek door zijn kruidenier een flesch Delftsche slaolie kon krijgen. Nauwkeurig moest hierbij worden nagegaan, dat de verschillende personen niet meer kregen dan hun toekwam, zoodat de olie niet voor uitvoer, maar zuiver voor eigen gebruik werd gebezigd. In de oorlogsjaren werd de export der producten ernstig belemmerd en werd getracht het aan het buitenland verloren afzetgebied hier te lande te herwinnen. Teneinde het verbruik van buitenlandsche veekoeken door Nederlandsche producten te vervangen, werd door de directie een studie gemaakt van de artikelen vee- en pluimveevoeder. Men slaagde er tenslotte in, op dit gebied een aantal producten te vervaardigen, die aan de allerhoogste eischen voldeden. De jaren na den oorlog hebben voortdurend groote onzekerheid gebracht. De exporthandel kon zich ten deele herstellen, doch de laatste jaren hebben zich gekenmerkt door een sterke afname van den uitvoer. Thans gaat ook dit bedrijf onder de moeilijke economische omstandigheden gebukt. Het personeel van 1200 man is ingekrompen tot 400. Voor de anderen was er geen werk meer tengevolge van uitvoer-belemmeringen, contingenteeringen, enz. Het parool der directie blijft echter: houden wat men heeft en paraat blijven voor de mogelijkheid van een zich in gunstigen zin wijzigend economisch aspect. De zware depressie, waaronder het bedrijfsleven gebukt gaat, geeft dan ook geen reden het jubileum feestelijk te vieren. Doch al zijn de tijden somber, 't is voor Calvé-Delft niet de eerste maal, dat zij moeilijke tijden meemaakt. De onderneming heeft zich ook nu weer weten te handhaven. In 1884, bij de oprichting der fabriek, beschikte men over een terrein van li H.A. ; thans bedraagt de oppervlakte der fabrieken en terreinen ongeveer 30 H.A. Van grondstof tot produet. We hebben dezer dagen onder leiding van den heer A. C. Waller, den president-directeur, die thans met groote bekwaamheid en voortvarendheid den scepter zwaait, een rondgang door de groote fabrieken gemaakt en een kijkje genomen in de verschillende afdeelingen bij de fabricage der voornaamste producten, de slaolie, het plantenvet en de veekoeken. De olie wordt geperst uit olie-noten. De beste kwaliteit voor het verkrijgen van olie komt uit West-Afrika, met als voornaamste havenplaats Kufisque in Fransch-Senegal. De Senegal-noot geeft de fijnste olie. Delftsche slaolie wordt alleen uit deze soort noten geperst. De noten worden in schil aangevoerd, hetgeen natuurlijk hdtogere vervoerkosten met zich brengt dan wanneer zij gepeld verzonden zouden worden, maar het voordeel hiervan is, dat de noten op deze wijze niet door het transport te lijden hebben en daardoor die fijne kwaliteit olie geven, waardoor de Delftsche slaolie zoo bekend is. Eenige jaren voor den oorlog werd door Calvé-Delft ook de verwerking van copra ter hand genomen. Het copra-vet werd gefabriceerd, dat naast de Delftsche slaolie in menige keuken gebruikt wordt. Het copra is het witte vruchtvleesch van de cocosnoten. De bewerking van olienoten en copra geschiedt machinaal. De nootjes worden uit de schepen naar de silo's gezogen, machinaal gepeld, ontbleesd, gemalen en hydraulisch geperst, totdat de olie eruit gevloeid is. De olie wordt gefiltreerd en de flesschen worden ermee gevuld. Ook bij het vullen der flesschen, wordt de grootste hygiëne betracht. De flesschen worden automatisch gereinigd en gevuld. Twee duizend worden er gevuld en wel per uur afgeleverd. Het copra wordt op dezelfde wijze verwerkt als de olienootjes. Daar het cocosvet bij gewone temperatuur in vasten vorm verkeert, geschiedt de persing onder verwarming. Na de persing wordt de cocossmaak geheel verwijderd. Nadat de tabletten cocosvet hard zijn geworden, worden zij door ingewikkelde machinerieën in papier en carton \ erpakt en zijn zij voor de verzending gereed. Naar wij konden eonstateeren, wordt niet alleen aan de fabricatie, maar ook aan de verpakking de grootste zorg besteed. Wat er van de olienootjes en van de copra overblijft wordt, nadat de olie er door groote hydraulische persen, die 2 millioen K.G. grondstof per week kunnen persen, uitgehaald is, als koeken en in den vorm van meel in den handel gebracht. Deze vormen een goed eiwithoudend veevoer. De laatste vijf jaren heeft de fabriek zich toegelegd op de fabricatie van het gemengde veevoer, o.a van koeien, kalveren, varkens, biggen en voor pluimvee. Vermelden wij tenslotte nog, dat CalvéDelft verschillende instellingen in het belang van zijn personeel stichtte. Achter de fabrie ken vindt men het fraaie Agnetapark, met arbeiderswoningen, ontspanningslokalen enz. In den loop der jaren werden allerlei instel lingen opgericht, op het gebied van onderwijs, ziekenzorg, sparen, ondersteuning, ontspanning, ontwikkeling. Een gedeelte van de overwinst wordt aan het personeel uitgekeerd. Verder heeft men een weduwen- en een pensioenfonds en een lichaam, dat het personeel vertegenwoordigt, de „Kern" ge naamd. Het is te hopen, dat voor dit belangrijke bedrijf, dat zich, naar uit het bovenstaande blijkt, naam heeft gemaakt door zijn maat schappelijk werk ten behoeve van zijn personeel, spoedig een nieuw tijdperk van bloei zal aanbreken. Zaterdag a.s. zal ter herdenking van dit gouden jubileum in de morgenuren een samenkomst plaats vinden van directie en personeel. Des middags te half drie vangt ten kantore de receptie aan. overzicht van bei fabriekscomplex, '.links boven de kleine fabriek, waarin begonnen werd. ---