BUITENLAND. BISSCHOPSWIJDING VAN DEN VICARIS APOSTOLICUS VAN SAKSEN. Donderdagmorgen heeft de vorst-bisschop van Breslau in de kathedraal van Breslau de bisschopswijding toegediend aan den apostolischen vicaris voor het koninkrijk Saksen, dr. Franz Loebmann. Als assistenten fungeerden de wijbisschoppen A justin (Breslau) en Haehling von Lanzenauer (Paderborn). Als vertegenwoordiger van den koning van Saksen woonde kamerheer von Minckwitz de plechtigheid bij. HET PROCES-DESGLAUX. Hel proces-Desclaux, omtrent hetwelk wij dezer dagen een en ander meldden, is met de veroordeeling van Desclaux tot 7 jaar tuchthuisstraf, degradatie en vervallen-verklaring van de orde van het legioen van eer geëindigd. Zijn medeplichtige, madame Béchoff. werd veroordeeld tot 2 jaar gevangenisstraf. --- De Europeesche Oorlog. Aanvallen en tegenaanvallen op het Westelijk front. — Oostenrijksche cijfers omtrent het garnizoen van Przemysl. — Het Engelsche stoomschip „Delmira" gezonken. — Zweedsche schepen door de Engelschen aangehouden. — De Amerikaansche onderzeeër F 4 gezonken. — Hevige gevechten in de Karpathen. foor de laatst ingekomen telegrafische berichten zie men de rubriek LAATSTE OORLOGSTELEGRA.UMEN DE OPERATIES IN BELGIE EN FRANKRIJK EERLIJN, 26 Maart. (W.B.). Het groote hoofdkwartier meldt hedenmorgen: Op de hoogten langs de Maas ten Westen van Verdun poogden de Franschen bij Gombres op\ieuw met een krachtiger aanval onze positie le nemen, maar werden na een hardnekkig geiveclit teruggeworpen. De gevechten bij den Hartmannsweilerkopf turen voort. (Reeds geplaatst in een deel onzer vorige oplaag.) PARIJS, 26 Maart. (Haves). Het communiqué jan hedenmiddag drie uur luidt: De dag van 25 Maart is kalm geweest over iet grootste gedeelte van het front. Het regenit üjna voortdurend. De Duitsche aanval op Notre-Dame-de-Lorette mislukte. Tusschen de Maas en de Moezel werden pogingen tot den aanval der Duitschers: twee m het bosch van Consenvoye en het bosch van Gaures ten Noorden van Verdun; drie te Les Eparges en twee in het Prètre-bosch, onmiddellijk afgeslagen. DE HANDELSOORLOG. ' LONDEN, 26 Maart. (R. O.). Het stoomschip ^Delmira" is door een Duitschen onderzeeër tot zinken gebracht op weg naar Coulogiie. ~ De commandant van den onderzeeër gaf de bemanning 10 minuten tijd om het schip te verlaten. De bemanning is op het eiland Wiiglit geland. (De „Delmira" is een Engelsch stoomschip tan de reederij W. Lowden en Co. te Liverpool en groot 2211 netto tons. Red.) LONDEN, 26 Maart. (R. O.). Van de Zweedsche stoomschêpen „Vera" en „Jeanne", welke flaar Glasgow werden, opgebracht, zijn de l*ijstadingen. in beslag genomen. De Rritsche douaneautoriteiten beweren, dat de ladingen te Viigo van een Duitsch schip waren ontvangen met bestemming voor Zweedsche havens. BERLIJN, 26 Maart (WD.) De „Voss. Ztg." verneemt uit Kopenhagen: De vereeiiigde scheepvaartmaatschappij heeft de vrachtprijzen naar flull, Grimsby en Newcastle met honderd perïent verhoogd. . EEN SCHIP MET PIJLEN BESCHOTEN. LONDEN, 26 Maart (R.O.) Het Noorsche stoomschip „Diana", dat te Southshields is aangekomen, rapporteert, dat een Duitsche vliegmachine, welke naar Galais vloog, 500 pijlen op het schip heeft geworpen. De bemanning vluchtte benedendeks. Niemand werd gewond. VAN HET OOSTELIJKO ORLOGSTERREIN. VAN HET OOSTELIJK OORLOGSTOONEEL. BERLIJN, 26 Maart. (W.B.). Het groote hoofdkwartier meldt hedenmorgen: De Russische aanvallen op de .neerengten, Westelijk van Augustow, werden afgeslagen. (Reeds geplaatst in een deel onzer vorige splaag.) BERLIJN, 26 Maart (W.B.) De „Pester Lloyd" verneemt uit Gzernowitz: Het wordt steeds duidelijker, dat de Russen het gevecht ten Noorden en Oosten van Czernowitz de nederlaag leden. De ten Noorden van Czernowitz tusschen.Pruth eu Dnj'ester oprukkende Oostenrijk-Hongaarsche troepen dreven den vijand naar het Oosten, terwijl den ten Oosten van Czernowitz strijdende Russische afdeelingen onder voortdurend vuur °nzer artillerie over de geheele linie den terugtocht begonnen. De Oostenrijkers bezetten fett Noorden en ten Oosten van Czernowitz Bejegen dorpen. De Rusisen verzamelden de overblijfselen hunner uiteengeslagen troepen in Novo«elica. De Oostenrijk-Hongaarsche troepen overtreden op verscheidene punten de Russische Sfeiis. Ieder uur komen in Czernowitz nieuwe gevangenen-transporten aan. BERLIJN, 26 Maart (W.B.) De „Lokal-An^ögcr" verneemt uit Petrogrado: Bij het bombardement van de kust ten Zui® e u van Libau door het Duitsche eskader werverscheidene plaatsen in brand geschoten. *7 bevolking is zeer opgewonden en vreest ilt| Jwe beschietingen. WEENEN, 26 Maart. (W.B.) Het staf- comtouniqué van heden luidt: lu de Karpathen wordt verder hevig gestre^ Herhaalde Russische aanvallen bij dag en ®acht werden afgeslagen. De algemeene toeis onveranderd. P het terrein ten Zuiden van Zakliczyn vereerden onze troepen elf steunpunten der Rusen maakten meer dan 500 gevangenen het front in Russisch Polen en West r i • hcië hadden artilleriegevechten plaats.' De g loren van het plaatsje Paradyz ten Z.O. van eiejew bleek als waarnemingspost voor de ^Janrjelijke artillerie te worden gebruikt en moest a i"°m in brand geschoten worden. Generaal-majoor Von Höfer. ^ONDHN, 26 Maart (O.V.) (Uit Engeische ^' cn telegram uit Boekarest meldt, dat ^ bussen in de Boekowina snel oprukken val van Czernowitz spoedig verwacht BERLIJN, 26 Maart (K.N.) (Uit Duitsche bron.) In Weenen aangekomen berichten van de gevechten in de Karpathen luiden voor Oostenrijk zeer gunstig. De Russen pogen door de Westelijke passen door te breken, maar tot nu toe zijn alle aanvallen mislukt. Dat wil evenwel niet zeggen, dat een definitieve beslissing gevallen is. Daarom zal veeleer nog gedurende dagen moeten worden gestreden. DE GEVECHTEN IN DE DARDANELLEN. BERLIJN, 26 Maart (E.B.) (Uit Duitsche bron.) Volgens berichten uit Tenedos is het Engelsch slagschip „Triomph" op de verzamelplaats der geallieerde vloten aangekomen. Gisteren lagen den geheel en dag vijf slagschepen in de zeeëngte. De commandant der „InflexLble" is aan de hand gewond. AAN HET SUE25-KANAAL. GONSTANTINOPEL, 26 Maart (W.B.) Het hoofdkwartier meldt: Een afdeeling onzer tegen het Suez-kanaal opereerende troepen ontmoette in de nabijheid van het kanaal tegenover het station Madam een kleine Engeische kolonne, welke vernietigd werd. Daarop beschoot de afdeeling met succes twee Engeische transportschepen met troepen. Evenzoo beschoot een andere afdeeling een Engelsch transportschip tusschen Sjoeloef en 'Adschigoel. DE STRIJD IN KLEIN-AZIË. GONSTANTINOPEL, 26 Maart (W.B.) Het hoofdkwartier meldt: Op 16 Maart verrasten onze troepen, vereenigd met oorlogvoerende stammen, ten Noorden van Sjoeaebia ten Z.-O. van Bassorah den vijand, namen zijne stellingen en wierpen hem tot Sjoeaebia terug. De vijand verloor meer dan driehonderd dooden en gewonden en een groote hoeveelheid wapens en munitie. Onze verliezen waren negen dooden en 32 gewonden. GONSTANTINOPEL, 26 Maart (W.B.) Het hoofdkwartier meldt: Voor de Dardanellen is er niets nieuws. DE VAL VAN PRZEMYSL. !WEENEN, 26 Maart (C.B.) Uit het oorlogsperskwartier wordt gemeld: In tegenstelling tot de Russische berichten over den val van Przemysl, worden de volgende authentieke cijfers vastgesteld: De puinhoopen van Przemysl werden op bevel zonder voorafgegane sommatie en zonder onderhandelingen met den vijand, na lange en grondige voorbereidende verwoesting van al het oorlogsmateriaal aan den vijand gelaten. Het garnizoen bestond in de laatste week van het beleg uit 44.000 man infanterie en artillerie, waarvan twee derden landstormtroepen. Hiervan moeten worden afgetrokken ongeveer 10.000 man verliezen bij den laatsten uitval op 19 Maart. Verder uit 45.000 man, op grond van de wetten betreffende de oorlogsdiensten ingelijfd en die op militaire wijze werden verpleegd: arbeiders, koetsiers, paardeknechten, verder spoor- en telegraafbeambtcn. Ten slotte werden 28.000 man zieken en gewonden in het hospitaal verpleegd. In de vesting bestond de bewapening in het geheel uit 55 stukken geschut van ieder kaliber, waarvan het meerendeel van geheel verouderde modellen van 1861 en 1875, welke men overigens eveneens op tijd in de lucht deed springen. Het afslaan van den laatsten Rusaischen aanval in den nacht van 21 op 22 Maart had, daar het groote geschut reeds vernield was, slechts met infanterie- en maehinegeweer-vuur en 'door enkele nog niet vernielde stukken geschut model 1861 plaats. VON DER GÖLTZ PACHA BERLIJN, ,26 Maart. (O.V.) Volgens een telegram uit Constantinopel is maarschalk Von der Goltz Pacha naar Berlijn vertrokken om zich van daar naar het groote hoofdkwartier te begeven, ten einde den keizer namens den sultan een speciaal vervaardigde oorlogsmedaille te overhandigen. Von der Goltz Pacha is door twee adjudanten vergezeld. De sultan heeft den opperbevelhebber van het Egyptische expeditiekorps het grootliu 1 van de Osmanieh-orde verleend. DE DUITSCHE OORLOGSLEENIXG. BERLIJN, 26 Maart (Wi.B.) Op de oorlogsleening is thans ingeschreven voor M. 9.000.000.000, waarvan voor M. 6.610 miliioen inschrijvingen op de oorlogsleening, M. 1.675 miliioen inschrijvingen op het Staatsschuldenboek en M. 775 miliioen inschrijvingen op rijksschatkistbiljelten. Hierbij komen nog de inschrijvingen van de te velde staande troepen. DUM-DUM KOGELS. WASHINGTON 26 Maart. (R. O.). Een tweede onderzoek der regeering in zake de Duitsche beschuldiging, dat dum-dumkogels in Amerikaansche fabrieken zijn vervaardigd en naar de geallieerden zijn gezonden, heeft opnieuw aangetoond, dat de beschuldiging geheel onwaar is. De beambten, die het onderzoek hebben geleid. drukten de meening uit, dat het soort kogels, door den Duitschen gezant Bernstorff overgelegd onmogelijk wonden kan maken van de beweerde soort. GENERAAL PAU. BERLIJN, 26 Maart (K.N.) (Uit Duitsche bron.) Naar uit Boekarest gemeld wordt, is de opvatting, dat generaal Pau een Russisch commando op zich zou nemen, verkeerd. De generaal is op de thuisreis in Boekarest aangekomen, waar hij tegenover journalisten verklaarde, dat de militaire situatie van Rusland zeer tevredenstellend was. SPIONNAGE ? LONDEN, 26 Maart (O.V.) Te Windsor is gisteren groot opzien gebaard door de arrestatie van een Duitsch spion op een kasteel in den omtrek. De Duitscher gaf op Fritz te heet en. EEN INTERVIEWl. BERLIJN, 26 Maart (W.B.) De „Vorwarts" ontkent naar aanleiding van eene vraag bij mevrouw dr. Liebknecht het beweerde onderhoud, dat een redacteuT van de „Matin" in een „kurort" in Zwitserland met mevrouw dr. Liebknecht zou hebben gehad. Het onderhoud is van begin tot eind verzonnen. TEGENSPRAAK. BERLIJN, 26 Maart (W.B.) Betreffende een artikel van de „Echo de Paris" over het onderhoud van den Spanjaard Ibero met staatsminister Delbrück, merkt de „Norddeutsche" op, dat Delbrück dezen journalist, voorzien van goede aanbevelingen, ontving en hem bijzonderheden verschafte oveF Duitschkmd's economischen toestand en in antwoord op een vraag verklaarde, dat het optreden van Liebknecht zonder beteekenis was. Daarentegen is Ibero's bewering, dat Delbrück over het Pruisische kiesrecht sprak en de daaromtrent aan Delbrück toegeschreven bewering geheel en al verzonnen. AMERIKAANSGHE ONDERZEEËR GEZONKEN. NEW-YORK, 26 Maart. (R. O.). Een telegram uit Honoloeloe meldt, dat de Amerikaansche onderzeeër F. 4. bij het houden van oefeningen in het schijfschieten onderdook en niet meer bovfvo kwam. Een onderzoek wees uit, dat de onderzeeër op groote diepte rag. Een poging om hem te lichten mislukte. Men vreest, dat de bemanning, uit 25 personen bestaande, is omgekomen. CHINA EN JAPAN. PETROGRADO, 26 Maart. (O. V.). De „Petrogr. Telegraaf Agentuur", verneemt uit Tokio, dat de staat van beleg tijdelijk over Tokio en Osaka is afgekondigd. De Mikado heeft denAinerikaanschen gezant ontvangen, die hem een eigenhandig schrijven van President Wtilson heeft ter hand gesteld. KOPENHAGEN, 26 Maart. (O. ' V.). Volgens de Russische bladen heeft de Ghineesche Regeering besloten de Japansche eischen niet in te willigen. Men acht den toestand hoogst critiek. Te Peking zijn strenge maatregelen genomen, om vijandelijke betoogingen tegen JapaD te voorkomen. VERHALEN VAN EEN REIZIGER. LONDEN, 26 Maart (R.O.) Een vertegenwoordiger van Reuter had een interview met een persoon van aanzien, die juist te Londen was aangekomen, na door Oostenrijk-Hongarije te hebben gereisd. Hij verliet Weenen minder dan een week geleden en brengt de laatste, vertrouwen verdienende berichten betreffende de toestanden in Oostenrijk-Hongarij e. Hij verklaarde, dat het meest teekenende feit was het voortdurend voorbijtrekken van treinen vol Beiersche troepen, vooral door Hongarije. Deze treinen gingen dag en nacht voorbij. De soldaten zeiden, dat zij van München kwamen en naar de Karpathen gingen. Er was een bijna even groot verkeer in tegenovergestelde richting van treinen met Oostenrijksche en Duitsche gewonden. Reuter's zegsman voegde er aan toe, dat de treinen eveneens een groot aantal Duitsche officieren bevatten, die van Constantinopel kwamen en met hunne vrouwen "naar Duitschland terugkeeren. In hunne gesprekken zeiden zij, dat zij misschien later weer zouden terugkeeren, indien zij Constantinopel veilig zouden kunnen bereiken. Hunne mededeelingen omtrent den toestand in de Turksche hoofdstad waren zeer triest. De toestand was, naar zij zeiden, buitengewoon slecht. De Jong-Turken waren tegen iedereen en er was veel ontevredenheid onder de JongTurken zelf. Sommige officieren zeiden ronduit, dat zij er van walgden, dat op een oogenblik van zoo groote levensbelangen voor Turkije, een zoo volslagen gebrek aan eenheid heerschte. Zij gevóelden, dat er geen hoop was en waren zélf geneigd tot wanhoop. Zij bevestigden officieel de herhaaldelijk gepubliceerde berichten, dat de Duitsche banken haar geld uit Turkije halen en naar Duitschland terugzenden. Ook werd openlijk gezegd — en dit werd van andere zijde bevestigd, dat het Turksche leger slechts genoeg ammunitie had voor een paar dagen. De reiziger zeide, dat uiterlijk Weenen en Boedapest niet veranderd schenen te zijn, doch vele gewonden werden in de straten gezien. Er bleek ook, dat de neerslachtigheid toenam. Het Oostenrijksche geld heeft veel aan waarde verloren en overal drukt het volk zijn afkeer uit over het voortzetten van den oorlog. DE TOESTAND IN CONSTANTINOPEL. LONDEN,. 26 Maart. (O. V.). De „Morning Pbst" verneemt, dato S (Maart, van een buitenlander te Constantinopel woonachtig!, dat, daar verluidt, dat Ahmed Riza in den Senaat heeft gezegd dat Turkije practisch was geruïneerd, maar dat het nog niet te laat was het land te elfder ure te redden door de Dardanellen open te stellen en de vloten der geallieerden welkom te heeten. Toen Ahmedl Riza het Senaatsgebouw verliet, werd hij op onwaardige wijze uitgejouwd en geslagen. Alle keizerlijke prinsen houden zich gereed naar Azië te vluchten. De sultan heeft verklaard, dat niets hem er toe zal kunnen brengen Constantinopel te verlaten. Den laatsten tijd hebben Duitsche en Oostenrijksche families, benevens vele Italianen en Joden de hoofdstad verlaten. De OriëntalSpoorweg-Maatschappij heeft last gekregen zich gereed te houden, om op het eerste bevel mei al het rollend materiaal naar Adrianopel te vertrekken. Men neemt aan, dat aan de Dardanellen 35.000 man staan, maar in de laatste 14 dagen zijn er veel meer troepen heen gezonden, o.a. -van Smyrna. Dezer dagen zijn over Roemenië groote voorraden ammunitie^ geweren en mijnen uit Duitschland gekomen. Uit goede bron wordt vernomen^ dat in Constantinopel een verbitterd conflict tusschen de vredespartij en de oorlogspartij is uitgebroken. De oorlogspartij bestaat voornamelijk uit de Jong-Turken met Enver-Pasja aan het hoofd en de Duitsche militaire adviseurs. Men vreest zelfs voor een opstand, en een coup d' état. Een Pruisisch-generaal werd door het volk afgeranseld. Vele Duitsche officieren verlaten het land. met het oog op de dreigende houding van de bevolking. Kolonel Paul Endres, reeds twee jaar aan den staf van het Turksche leger verbonden is naar Duitschland vertrokken. BUITGEMAAKTE SCHEPEN. Het Hooggerechtshof te Queensland heeft het Duitsche ss. „Signal" tot goeden prijs verklaard en bevolen het Duitsche ss. „Canstatt" tot nader order vast te houden. De Duitsche zeilscne^en „Odessa", „Ulrich" en „Ponape" zullen, zooals nu bekend gemaakt wordt, op Donderdag 15 April te Londen publiek geveild worden. Ook neutrale koopers worden toegelaten. --- KAMEROVERZICHT. TWEEDE KAMER. ^Vergadering van 26 Maart.). DE EEDSKWESTIE. Onze voorspelling van gister is niet uitgekomen. We hebben de linkerzij danig Overschat. Zij heeft, na nog een dag dehats, de noodregeling van de hand gewezen en het regeerlngsontwerp aangenomen „N'en déplaise de Regeering" zooals de heer Visser van IJzendoorn het had aangegeven. Daardoor heeft de linkerzij voorloopig twee voorname dingen bereikt: le. dat de eedskwestie voor gingen tijd ongeregeld zal blijven; 2e. dat de Regeering. die tegenover de rechterzijde de redelijkheid heeft willen betrachten, van links wederom een krachtigen duw heeft gekregen. Terstond kan men aan deze conclusies eenige gevolgtrekkingen verbinden. Wanneer links de Regeering een zoo gevoeligen slag toebrengt, omdat ze rechts te veel ontziet, zal menigeen er toch het zijne van denken. Namelijk, dat deze Regeering Moor zulk een meerderheid veelte goéd is. Het was hier onder andere de vraag, wat behoorlijk was ten aanzien der rechterzijde in ■een tijd van politiek best.a.n.d. Wanneer in de vraag over het „quid deceat" cpiid non" de kalme . gematigde Regeering anders denkt dan een woelige linkerzijde in de Kamer, dan is h et verre van onwaarschijnlijk, dat de verstandige elementen van de linkerzijde in den lande zich afvragen, of men zoo wel op den goeden weg is. Wijders is nu de eedskwestie.^ welke zoo dringend voorziening noodig had, op 1 doode spoor geloopen. Immers in gemoede is niet te meenen dat de Eerste Kamer dit ontwerp, waartegen principieele bezwaren bestaan ter rechterzijde, zooals de Christelijk-historische afgevaardigde de heer De Visser heden nog verzekerde en anderen hem gaarne nazeggen, zal aanvaarden. Dat wist de linkerzijde goed. Door den heer Nolens, den heer Van Wijnbergen en anderen is haar dat overvloedig voorgehouden. Vooral de heer Nolens heeft ook heden weer de bezadigste registers uitgetrokken cn tot practische bezinning aangespoord- Het mocht niet balen. Die „onduldbare toestand", wélke in een beschaafden staat geen dag langer mag worden geduld volgens den heer Limburg, zal, dank mede dien zelfden heer 'Limburg, nu een meer chronisch karakter krijgen. Spreek de linkerzijde niet over practische bezinnig. wijs haar niet zachtkens op de onmogelijkheid, dat de Senaat het regeeringsontwerp aanneemt. Ddt juist schijnt de heeren geprikkeld te hebben. Gister was het nog een pubhek geheim dat meerderen ter linkerzij zich wel voor de noodregeling zouden laten vinden. Heden was het anders, blijkbaar hadden eenige overleggingen wat opwinding gebracht in de linksche gelederen. Zoo geviel het, dat de heer Limburg, de voor de eedskwestie zoo bezorgde, zich óók nog .ja, méér nog bezorgd kwam toonen voor de ontwikkeling van Ons staatsrecht. Voor onzen vriend Eerdmans, den Hlusteren vertegenwoordiger van Rotterdam III, voor wien we hu eenmaal een zwak hebben, wijken we nier even van den rechten weg van oas vertoog af. Hedenmorgen repliceerde deze ptof. Niemand, letterlijk niemand in de Kamer luisterde. Verstandige Kamer. Men confereerde, overlegde, sprak en grapte overal. Plotseling hield de heer Eerdmans, een weinig verstoord, stil. Het gezoem van de stemmen was hem te oneerbiedig, de aandacht, welke geheel nul was, te gering. De voorzitter hamert, dat hij zal doorgaan. De heer Eerdmans, meenende dat de Kamer een collegezaal is, zegt: „Ek heb toch het recht aangehoord te worden! Ik heb den tijd". Als hij zijn voornemen had kunnen uitvoeren om te wachten tot de Kamer meer aandacht voor hem had, zou hij nu nog staan te wachten. De voorzitter echter liet op* zijn ontstemde woorden, met een aardige tegenstelling volgen: „Ja, maar de Kamer heeft geen tijd. Gaat u door!" Men ziet, ware groolheid wordt in ons vaderland niet geëerd. Volgens den heer Limburg — om tot het zakelijke terug te keeren — ging het niet aan, dat de Eerste Kamer in de Tweede Kameazulk een rol van belang speelde. Zelfs Dr. Kuyper, die in de eedskwestie parlementair nog in het geheel geen rol gespeeld heeft, werd er wegens de behoefte aan een spook bijgehaald. Nadat hij het gevaar van onderdrukking der Tweede Kamer door de Eerste in schelle kleuren aan den wand had geschilderd, maakte dit op den heer Limburg zelf zulk een angstwekkenden indruk, dat hij liet doorschemeren nog wel iets voor de noodregeling te hebben gevoeld, doch nu, nadat de Minister had doen uitkomen, dat hij rekening hield met de Eerste Kamer, nu zou hij stand houden en, een heel grooten vuist knijpend tegen den Senaat, zou hij pal staan voor het regeeringsontwerp. Of hij toch den toestand inzake den eed onhoudbaar achtte! * Ook de heer Van Hamel kwam van zijn ongerustheid getuigen, maar niet zoo verdienstelijk als de heer Limburg dat vóór hem had gedaan. Nieuw was hij in zijn betoog, dat de heer Lohman krach'.en , >r._egere uitspraken eigenlijk niet met de andere partijen van rechts kon meegaan. Het ware een onderwerp op zich om na te gaan in hoeverre deze pogingen om tweedracht te brengen geslaagd kunnen heeten. Maar zeker is, dat de heer Lohman met de geheele verdere rechterzijde de noodregeling voor eenige jaren, namelijk tot 1919, voorstond. Hier was ook het punt van aanval voor den heer Troelstra, de mogelijke oneenigheid tusschen den heer De Savornin Lohman en de twee andere rechtsche partijen. In zijn soort was het vertoog van den socialistischen leider niet kwaad. Later wees de heer De Visser hem echter met Lohman's eigen woorden terug. Doch ook overigens was er voor den heer Troelstra reden genoeg om in het debat te springen. Men behoeft het hem nooit te vertellen, wanneer er muziek in een zaak zit. Het aardige voor hem was wel hierin gelegen, dat hij het vuur van de politieke hartstocht, dat links al zoo knap smeulde, nog wat aanwakkerde. Zoo iets is hem toevertrouwd. Links hield hij het goed voor, dat men onder de plak van de minderheid kwam onder het motto „bestand"; dat de rollen van meerderheid en minderheid werden omgekeerd enz. Of hij nu daarbij in teedere, anti-clericale, zielsverwantschap komt met de partij van Tydeman, de partij van het groote bankkapitaal, van de groote reelers, van de groot-industrie, daarop moet minder worden gelet. Dat is trouwens bij anti-clericale beroerinkjes al zoo dikwijls vertoond. Maar één doel kon hij bereiken, dat hem zeer veelwaard is: de linkerzijde legen de Eerste Kamer op te zetten en bij dat verzet, hetwelk zeer spoedig tegen het instituut der Eerste Kamer zelf gaat, een der leidende rollen te vervullen. Zoo mocht dan de botsing van links met de Eerste Kamer niet verhoed' worden, maar moest ze veeleer zoo snel mogelijk bevorderd. Toen vanmiddag na de stemming rechts-links, de (Minister, nadat tot zijn spijt zijn ontwerp was aangenomen, -als een beeld van teleurstelling in zijn stoel gezonken zat, hadden niet de vrijzinnigen reden tot verheuging — in ieder geval zal de bezinning spoedig genoeg komen — maar tegelijkertijd idat de Minister mocht worden gecondoleerd, had men Troelstra kunnen gelukwenschen. Wij kunnen, vooral met het o«g op het congres, dit zonnetje wel in het water zien schijnen. Maar verbazen mag men zich over de politieke kortzichtigheid dier beide middenpartijen van links, die zich zoo op sleeptouw hebben laten nemen door Troelstra en zijn vriend Tydeman. Het is onmogelijk te ontkennen, dat de Regeering met haar politiek van verzoeningsgezindheid wederom bij links geen blijk van vertrouwen heeft gevonden. Wat links daardoor aan ernst toont in een tijd, dat elk uur de bajonet op het gew J eer kan moeten voor onze gezamenlijke Nederlandsche vrijheid, mag ieder vaderlander beoordeelen. Men meene niet, dat de Regeering de rechterzij had tevreden gesteld, alleen aan de rechterzij den zin had (gegeven door in te stemmen met de noodregeling. Wel was aan die noodregeling niet het bezwaar verbonden, hetwelk o.a. aan de regeeringsvoorstellen kleefde, dat de ongelöovige als grand-seigneur, als burger-eerste-klasse kon geloofd worden op zijn woord, doch een geloóvige als tweede-klasse-burger den eed zou moeten zweren bovendien, naast en behalve zijn eerewoord; doch de noodregeling kan waarlijk de rechterzijde niet geheel voldoen. De vrijheid van keuze tusschen eed en „belofte", welke de noodregeling brengen wilde voor allen, die niet tot een kerkgenootschap behoort, is geen ideale oplossing en wordt door geen der leden van de Katholieke en van de anti-revolutionaire fractie, om van deze alleen te spreken, bewonderd. Zooals de Ghristelijk-historische afgevaardigde, de heer De Visser verklaarde, was de noodregeling een compïomis; maar niet een echtsche regeling. In die noodregeling zelf had de rechterzijde haar verzoeningsgezindheid uitgedrukt. Blijkens de mededeelingen van den heer De Visser omtrent de voorgeschiedenis van die noodregeling had ze aanvankelijk een goed onthaal bij links en rechts. Zóó zeer was deze regeling een compromis. Door meerdere sprekers, de heeren Rirtgers, Van Wijnbergen en De Visser, is bovendien met voldoening geconstateerd, dat niemand heeft bestreden, dat de noodregeling niet kon voorzien in den toestand, welken het arrest van den Hoogen Raad van 2è Juni 1914 heeft geschapen. Aldus : een middel, volg ns allen geschikt, door de Regeering geschikt geoordeeld en aangeprezen, heeft de linkerzijde niet gewild, omdat zij ten onrechte meende, dat rechts er zoo bijzonder mee gebaat was en omdat zij veel liever aan rechts een regeling opdrong, welke rechts principieel' tegen de borst moet stuiten Bovendien wordt aldus hatelijk gehandeld in een tijd, dat de eenheid des volks in het minst niet geschaad mag worden. Last not least handelt aldus de linker^ zij-de, terwijl zij weten kan, dat haar poging niet slagen kan, dat dus de moeilijkheden met den eed bestendigd worden, dat het prestige der Regeering eronder lijdt Hartstocht verblindt. Een andere verklaring is er voor de houding der vrijzinnige concentra» tie niet. -«—o­ --- Zij, die zich met 1 April a. s. op Zij, die zich met 1 April a. s. op „De Maasbede" abonneeren, ontvangen de vóór dien datum verschijnende nummers gratis. --- Het weer van heden. Avondweerbericht van het Kon. Ned. Meteor. Instituut te De Bildt, 26 Maart 1915, 8 uur 45 min. n.m.. Meest matige wind uit Noordelijke richtingen. Gedeeltelijk bewolkt; mogelijk nog enkele sneeuwbuitjes. Zelfde temperatuur. • • • Zon op v.m. 5.50 uur, onder n.m. 6.22 uur. Maan op n.m. 1.41 uur, onder v.m. 4.25 uur. --- STATEN-GENERAAL. TWEEDE KAMER. Vergadering van Vrijdag 26 Maart. (Vervolg). De heer VAN HAMEL vervolgt zijn rede en verklaart dat hij de mededeeling in de stukken heeft gelezen. Spr. treedt vervolgens in een bestrijding van het amendement-Rutgers. De VOORZITTER wijst er op, dat dit amendement thans niet aan de orde is. De heer VAN HAMEL, zijn rede vervolgend, meent dat het den Minister van Binnenlandsche Zaken zwaar moet vallen het offer te brengen. De heer TROELSTRA (S. D.) sluit zich aan bij de rede van den heer Limburg. Indien de Regeering meende in botsing te komen met het Politieke Bestand, dan beging ze een fout, toen ze het ontwerp indiende. Het ontwerp zooals het daar ligt, is een compromis. Ook aan de linker- en rechterzijde zijn voorstanders van de afschaffing van den eed. Toch heeft de Regeering die oplossing niet voorgesteld. Hoewel de sociaal-democraten hun zin niet krijgen, hebben ze toch hun stem toegezegd aan dit compromis. Het ontwerp sluit zich aan bij het standpunt van den Katholieken Minister Regout, die door verschillende leden van zijn partij werd gesteund. Indien we thans een toestand hebben, die de gewetensvrijheid aanrandt, mag die kwestie dan afhankelijk worden gemaakt van het zg. Bestand? De antirevolutionairen, die wat hun school betreft hun eigen gemoedsbezwaren breed uitmeten, loopen zeer lichtvaardig heen over bezwaren tegen den eed en bespotten hen als lieden, die spotten met Gods gebod en heelemaal geen gemoed hebben. Zoo noemde straks de heer Kooien degenen, die bezwaren hebben tegen den eed „aanstellers". Spr. protesteert tegen die uitdrukking en noemt ze ongepast als lid van de Kamer en als lid van den Raad van Beroep. Is het wel de opvatting van de rechterzijde, dat we' ons tot een noodregeling moeten bepalen? De heer De Visser bijv. verklaarde zich daartegen. Uitvoerig schetst spr. de verdeeldheid der rechterzijde ten aanzien van het eedsvrao.gstuk. Bijna in geen enkele quaestie staan de meeningen daar zoo steil tegenover elkander. Toch krijgen we een motie z.g. tot behoud van het Bestand. Zit men nu onder dat Bestand? Heeft men zelfs al een deel van de rechterzijde te ontzien? De sociaal-democraten hebben zich niet te verheugen, dat ze als minderheid iinks worden ontzien. De houding der Regeering begint den sociaal-democraten minder te bevatten. Indien de Regeering een denkbeeld van een Katholiek Minister uitwerkt cn dan nog moet toe geven achteraf, getuigt dat allerminst van eer krachtige houding. Spr. betreurt, dat de Minister heeft toegegeven. Vervolgens wil spr. de doopceel lichten van de motie-Lohman die weder wijst op de verdeeldheid rechts. Met een strijd van rechts en links hebben we niet te doen. Het gaat niet om den Godsvrede in het land, doch om den Godsvrede bij de rechterzijde. De heer Lohman neemt een standpunt in, blijkens zijn rede viaia 1 Juni 1911, dat geheel overeenkomt met dat van den Minister. Aanleiding van het ontwerp-Regout was, dat een Katholiek te Haarlem bezwaren had tegen den eed. Het ontwerp, dat thans aan de orde is, voorziet ook in dit geval, doch bedreigt blijkbaar den Godsvrede rechts. Moet een dreigend kabaaltje daar een richtsnoer zijn voor het hee'e land? De heer Lohman ried in 1911 aan toch niet af te wijken van het landsbelang ter wille van een partijbelang. 'Thans diende hij een amendement in, dat alleen moet dienen om een strijd rechts te vermijden. Wij hebben, zegt spr. de nationale gedachte weten te stellen boven de nationale geschillen. Het Bestand mag echter niet worden een dekmantel om het overwicht over te brengen van de Volkskam&r naar de Eerste Kamer en voor de Regeering om haar democratie te verloochenen. Indien wij ons, in de Tweede Kamer, aan het Bestand hebben gehouden, dan dient de Eerste Kamer hetzelfde te doen. Deze tijd mag niet aan kleine geschillen worden opgeofferd, doch juist nu moei blijken, wat er leeft onder het volk. Spr. betreurt, dat de Regeering heeft toegegeven en hoopt, dat in de Kamei - de meerderheid krachtiger zal zijn. De heer RUTGERS (A. R.) zal niet treden in beschouwingen over de eedskwestie in het algemeen, een regeling van het eedsvraagstuk thans, acht spr. niet vereenigbaar met het bestand. Spr. wijst er op, dat opzettelijk in de door hem onderteekende motie niet wordt gesproken van een tijdelijke regeling, doch van een tijdelijke noodregeling. Niet bewezen is, dat door een noodregeling niet in den misstand kan worden voorzien. Men heeft hier den heer, I^ohman, die afwezig is heftig bestreden. Het is de vraag, of men op dezelfde wijze zou hebben gesproken als de heer Lohman hier aanwezig ware geweest. Spr. denkt aan de kat ea de muizen. De heer VAN HAMEL (U. L.) repliceert en deelt mede, dat hij abusievelijk uit een rede van den heer Nelissen had gele/en dat de voorzitter van den centralen raad van beroep de keus liet tusschen eed of belofte,' terwijl het betrof den voorzitter van den raad van beroep. De heer KOOLEN (R. K.) repliceert en verklaart, dat het hem aangenaam is . dat dit misverstand is opgehelderd. Tevens verdedigt spr. zijn uitlating betreffende aanstellers tegenover den heer Troelstra. Eenmaal is het voorgeko;men, dat iemand voor den centralen raad van beroep, toen hem gevraagd werd den eed af te leggen, zeide: ik ben anarchist. De heer Troelstra kent dien man niet. Hoe kan hij dan oordeelen, of spr.'s kwalificatie al dan niet juist is. De heer DE VISSER (G. H.) repliceert. Spr. zet uiteen dat de motie-Lohman de logische consequentie is van het amendement. Op deze ■wijze wilde men ook de algemeene beschouwingen beperken; geheel en al onjuist is de voorstelling van den heer Troelstra dat de heer Lohman zou zijn gekant tegen het amendement Spr. betreurt, dat dit wetsontwerp aanleiding gaf tot een scherpen uitval van den heer Troelstra tegen de regeeriiig in een tijd, dat men deze krachtig heeft te steunen. Dit ontwerp handhaaft als algemeenen regel der eed. lijnrecht tegen tal van redevoeringen, hier door sprekers van de linkerzijde gehouden. &pr. die ook een eigen standpunt inneemt is voorstander van een compromis. De heer VAN WIJNBERGEN (R. K.) wijst er op, dat niemand heeft ontkend, dat de noodregeling brengt datgene wat noodig is. Spr. betreurt den toon der hier gehouden redevoeringen. De heer NOLENS (R. K.) heeft zich afgevraagd van waar die veranderde stemming. Een regeling is mogelijk gebleken, die aan de bezwaren tegemoet kwam; doch nu komen er weder bezwaren van een anderen kant. Spr. betoogt, dat de motie zonder het amendement geen beteekenis heeft. De motie bedoelde slechts beperking van de algemeene beschouwingen en heeft dus thans geen beteekenis meer. De regeering heeft haast met de zaak. Welnu: men stemme eerst over de motie en, indien deze wordt verworpen, kan gestemd worden over de amendementen. De heer DE GEER (C. H.) verdedigt den minister van Justitie tegenover den heer Limburg. Wel degelijk is de bedoeling der Eerste Kamer meer preventief te werken dan repressief tegen partij-excessen. Spr. zegt niet, dat dit ontwerp een exces betrof. Dit is z. i. de juiste houding der Eerste Kamer, en spr. zou er tegen zijn haar het recht van amendement te verkenen. De minister van Justitie, de heer ORT, dupliceert en wijst er op, dat hij nog altijd hot ontwerp de beste oplossing acht, doch zich niet tegen de motie verklaarde. Inconsequent is de regeering niet. Ze zag slechts in. dat het ontwerp kans kon hebben om te mislukken en om een einde te maken aan den misstand stelde ze zich tevreden met een gedeelte van het voorgestelde. De regeering laat de Kamer vrij, doch adviseerde voor de motie te stemmen. Men heeft het voorgesteld alsof hier sprake was van een tijdelijken maatregel en de geheele afschaffing van den eed bepleit. Een zoodanig voorstel is van deze regeering nooit te wachten. Op practische gronden acht spr. den eed een zeer sterken prikkel om de waarheid te spreken. Dit geldt niet alleen voor strafzaken, doch ook voor civiele zaken. De heeren LIMBURG (V. D.) en DE VISSER (C. H.), repliceeren. Deze laatste deelt mede, dat de amendementen zullen worden ingetrokken, indien de motie wordt verworpen. DE MOTIE LOHMAN WORDT VERVOLGENS MET 47 TEGEN 31 STEMMEN VERWORPEN (rechts tegen links, met uitzondering van den heer Bichon). De VOORZITTER deelt mede, dat ook het amendement-De Savornin Lohman wordt ingetrokken. Artikelsgewijs wordt het ongewijzigde ontwerp goedgekeurd. DAARNA IN ZIJN GEHEEL MET 46 TEGEN 31 STEMMEN (rechts, met uitzondering van Bichon, tegen links). De VOORZITTER deelt mede .^at Jjij van plan is de Kamer niet voor Dinsdag over 14 dagen bijeen te roepen. ---