Katholiek Onderwijs. III. DERDE B LAD ROTTERDAM, 23 September. Ofschoon de positie der godsdiencchool door de jongste wetswyS ^*en aanzienlijk beter is geworZlgl toch gaï deze niet alles, wat den ' aanvankelijk er van verwachtten. r„ zeer belangrijk deel der wetsvoorSen toch, de paragraaf over de iekscholen, werd reeds voor de n ba re behandeling van het ontwerp f fl£ Regeering zelve teruggenoHoewel deze handelwijze hoogstwaarschijnlijk van „itsKkende S tm.r"Sfflnst gctu.gde, hebben »■., toenonze teleurstelling over de ^zakelijkheid dezer uitlichting niet verheeld. En velen ook onder de Katholieke onderwijzers betreurden met dat het vervallen der kweekschoolmra^raaf de hoognoodige verbetering der opleiding van Katholieke onderwijzers weer deed verschuiven. Maar al te goed is het hun bekend — velen door persoonlijke ondervinding __ voor de vorming van onze Katholieke onderwijzers de kweekschoolopleiding meer en meer noodzakelijk wordt Reeds vroeger hebben we uiteengezet, waarom we de normaalschaal __ al beeft zij jegens ons Katholiek onderwijs ontegenzeggelijk groote verdiensten — niet meer als een geschikt opleidingsinstituut voor onze Katholieke onderwijzers kunnen beschouwen. Wij zullen dit betoog hier niet herhalen; alleen stippen we aan, dat volstrekt onbruikbaar voor ons aanstaande onderwijzers kunnen beaan de Rijkskweekscholen. Roomsche onderwijzers worden niet gevormd aan een neutrale opleidingsschool. Het heeft ons bijzonder genoegen gedaan, dat de noodzakelijkheid der Katholieke kweekschoolopleiding, wier grootc beteekenis o. i. moeilijk kan worden overschat, ook in de „Tijd" dezer dagen met klem en nadruk werd betoogd. Zelfs vinden we in ons Katholiek zusterorgaan den raad, met het bouwen van Katholieke scholen ons niet te haasten, zoolang er niet genoeg gelegenheid is tot opleiding aan degelijke Katholieke kweekscholen. De schrijver in de „Tijd" zegt deze dingen in de volgende bewoordingen : Een (ander) gevaar is het tekort aan geschikt personeel. Zooals men zich herinnert is de opleiding uit de herziening geschrapt. jammer genoeg, want nu zal er misschien in langen tijd wel niet van komen en ook de tegenpartij erkende veel goeds in de wijze, waarop deze materie zou geregeld worden. We staan dus voor het feit, dat de opleiding van voor ons onderwijs geschikte leerkrachten een kostbare zaak blijft, als men ze tenminste volgens de eischen des tijds wil inrichten. Geen nood echter, de offervaardigheid onzer Katholieke landgenooten zal, ondanks het door de tegenstanders beweerde tegendeel, nog dikwijls genoeg glansrijk blijken. Zoolang er voor ons onderwijs nog groot tekort is aan voldoend aantal ordebroeders en zusters, en dat te kort zal wel altijd blijven en zelfs grooter worden bij meerdere uitzetting van ons onderwijs, zoolang zullen er degelijk-onderlegde, vooral godsdienstige leeken noodig zijn. En nu bedenke men, dat personeel van openbare scholen, zelfs godsdienstige Katholieken daaronder, toch niet die opleiding hebben genoten, hebben kunnen genieten, welke wij voor ons onderwijzend personeel noodig achten. Aan te raden lijkt ons dus een uit"^'ding of vermeerdering van onze soiolen niet overhaast aan te pakken en onderwijl te zorgen voor uitbreiding °\, 1 nieuwe oprichting van R. K. kweeksaiolcn, voldoende aan billijke eischen «es tijds en voorzien van uitgezocht •eeraarspersoneel. Voor deze laatste woorden vragen de bijzondere aandacht onzer lezers. Uitgezocht le eraarsper°neel, — inderdaad, daarmee staat valt de kweekschool. Natuurlijk ' S ® grootendeels een kwestie van > en er mag vertrouwd worden, a de hiervoor noodige sommen, s noodzakelijk voor den vooruitvan ons Katholiek onderwijs, en worden gevonden. De verbeg der opleiding toch is èe voor v n 8f der opleiding toch is èn voor l . n ' e * minder belang dan de verging der salarissen. oprichting en uitbreiding van ^eekscholen zal men zeker ook wel school èn voor de onderwijzers e ekscholen, (V e t goede van deze lt] j e ^ neniei, d en hare gebreken verv ' en ' Wanneer men er in slaagt, een ° tUe katholieke kweekscholen o A u itg'ezocht leeraarsperdan vinden en daarnaast, meer d €n . e Rijkskweekschool dat totheWj de °P'Ciding het or,g schril c ' r practijk van het leidm 231 de Katholieke oppeil f 0, J S mann en bezorgen, die het R ehool n aanz ' en der bijzondere S^T zeker boven dat der °°1 zullen doen rijzen. Voor nauw verband tusschen dc theoretische en de practische opleiding — de laatste in de leerschool — worde dan vooral gezorgd. Verder kan mende inrichting der kweekscholen, dunkt ons, veilig overlaten aan de mannen, die geroepen zijn of geroepen zullen worden om ons, meer nog dan tot heden, degelijke Katholieke onderwijskrachten te bezorgen. Staande aan de spits van het Katholiek onderwijs, zullen deze mannen zeker zorgen voor een bij uitstek practische opleiding, maar daarnaast ook niet verzuimen onzen onderwijzers een grooter wetenschappelijke ontwikkeling te bezorgen, dan de lager-onderwijs-examens waarborgen. Zijn we eenmaal zoover, dan zal de klacht verstommen, dat het ondefwijs aan onze Katholieke schoben op meer dan één plaats eigenlijk niet veel meer dan neutraal is: een klacht, die zeker niet volkomen ongegrond mag heeten. En de verdere gevolgen der Verbeterde opleiding? Wij mogen verwachten mannen met grooter animo voor den schoolarbeid, met meer toewijding aan de verheven taak 'der opvoeding van het Katholieke kind: mannen, die geprikkeld ook door materieele voordeelen, na de examenstudiën lust zullen gevoelen zich nog verder te ontwikkelen, zoodat bijna ieder van hem in een of ander vak — natuurlijk slechts tot zekere hoogte — een specialiteit wordt Als straks hetherhalingsonderwijs, in breedte en diepte toegenomen, degelijke krachten vordert, zullen we onder de onzen geen enkele maal vergeefs behoeven te zoeken. De middelbare studiën zullen niet langer voor onze Katholieke onderwijzers een slechts door enkelen betreden gebied blijven. En wanneer het mocht komen tot oprichting van Katholieke middelbare scholen in de groote centra, zou men daarmee niet ^behoeven te wachten, tot in eigen kring de krachten daarvoor gevormd waren: ze zouden er zijn. Dit alles zou behalve aan de inwendige verbetering onzer scholen, ook aan de stoffelijke belangen der onderwijzers ten goede komen. Met name zien wij de mogelijkheid, dat langs dezen weg de oorzaken zouden verdwijnen, die op het oogenblik — ook in onze Katholieke onderwijzerswereld, — wel eenigszins de onontbeerlijke samenwerking bedreigen, welke in het belang van den. onderwijzersstand, in het belang vooral van het Katholieke kind, moet bestaan tusschen hoofden en klasseonderwijzers. 1 In een vierde artikel hopen we daarover, alsmede over de daarmee nauw samenhangende kwestie der benoemingen en over het schooltoezicht, nog enkele woorden te zeggen, We wenschen dit artikel echter niet te sluiten zonder de verklaring, dat hetgeen hierboven over de verbetering van het Katholiek 'onderwijs gezegd is, geenszins voortspruit uit geringschatting van wat tot dusverre voor onze godsdienstige school gedaan is. Integendeel, de gedachte aan de ongunstige omstandigheden, waaronder de bijzondere school zoo lange jaren heeft moeten weiken, stemt ons tot eerbied voor hen, die desondanks de concurrentie met het openbaar onderwijs hebben weten vol te houden. Dit mag ons echter niet blind maken voor de onvolkomenheden, die nog in ons Katholiek onderwijs bestaan en die zoodra mogelijk moeten worden verbeterd. --- Binnenland. KON. BESLUITEN. Justitie. Aan jhr. mr. H. M. J. van Asch van Wijck, is op zijn verzoek eervol ontslag verleend als rechter in de arrond.rechtbank te Utrecht, onder dankbetuiging. O n d e r w ij s. Benoemd is tot curator der gemeentelijke universiteit te Amsterdam, mr. F. Th. Westerwoudt. Gezondheids ra ad. Aan jhr. mr. A. F. de Savornin Lohman, lid van de Tweede Kamer, te 's-Gravenhage, is op zijn verzoek eervol ontslag verleend als buitengewoon lid van den centralen gezondheidsraad, met dankbetuiging. Marine. Bevorderd zijn tot luit. ter zee 2e kl., de adelborsten le kl. S. H. Leegstra, J. C. M. Warnsinck, D. Vreede, J. C. Mollema, A. Vos, C. Mörzer Bruyns, J. J. Jentink, J. J. van der Linden, W. A. Maas, ƒ. L. Wijn, jhr. M. L. van Geen, J. W. Bloem, C. ter Poorten, P. J. Jager, L. C. Carbin, F. A. Gastmann, en K. P. F. Sdhmitt. Fiscus. W. A. Schepers, waarnemend ontvanger der dir. bel., inv. en acc. te IJmuiden, is definitet als zoodanig benoemd. Munt. Benoemd is tot portier van 's Rijks Munt te Utrecht, B. Gaasbeek, aldaar. Post. en tel. Benoemd is tot dir. van het post- en telegiaafkantoor te Loosduinen, G. G. Gij'b^n, thans in gelijke betrekking te Yerseke; tot dir. van het posten telegraafkantoor te Terborg, A. MLagerwey, thans commies der post. le kl. te Harlingen; tot dir. van het post- en telegraafkantoor te Weert, H. Smit, thans commies der post. 2e kl. te Leeuwarden; tot dir. van het postkantoor te Heerde, J. Drost, thans commies-tit. der post. en tel. te Utrecht; bevorderd zijn tot commies der post. 1e kl., P. van Zuiden, thans commies der post 2e kl.; tot commies der post. 2e k!. A. Grutterink, thans commies der post. 3e kt; tot commies der post. en tel. 3e kl., A. W. de Vries, thans commies der post. en tel. 4e kt; aan den dir. van het post- en telegraafkantoor te Enschedé, H. Fluyt, is op zijn verzoek, als zoodanig eervol ontslag verleend; ingetrokken is het Kon. besluit waarbij G. W. A. Preusting, dir. van het post- en telegraafkantoor te Naarden, werd benoemd tot dir. van het post- en telegraafkantoor te Franeker. Leger. Aan den met verlot in Europa aanwezigen le luit. der inf. van het leger in Ned. lndië B. Lamberts is ter zake van lichaamsgebreken, niet in en door den dienst ontstaan, eervol ontslag uit den mil. dienst verleend, met toekenning van pensioen; de arts H. Jakobs is benoemd en aangesteld tot off. van gezondh .2e kt bij het personeel van den geneesk. dienst van het leger in Ned.lndië. * WATERINGEN 23 Sept. In de gisteren gehouden vergadering van den raad der gemeente werd een scbrjjven voorgelezen van Ged. Staten berichtende dat aan den heer Jhr. van der Does de Willebois Maandag a.s. in openbare vergadering gelegenheid tal worden gegeven zijne bezwaren tegen zijn niet toelating als lid van den raad in te brengen en dat de raad een afgevaardigde kan benoemen om genoemde bezwaren te weerleggen. Wordt daartoe aangewezen de heer H. J. Hoek, wethouder. --- Letteren en Kunst. MUZIEK. Het Residentie-orkest concerteert 23 Oct. te Utrecht, 24 Oct. te Amsterdam en 25 Oct. te Rotterdam. * * * Het „Haarlem's Dagblad" schrijft: Zalsman had uit de correspondentie den indruk gekregen, dat voor de steden, die het vocaal kwartet bezoeken zou, vaste engagementen waren verkregen, zoodat de financieel» uitkomsten verzekerd zouden zijn. Toen hij evenwel in Frankfort kwam, hoorde hij, dat daarvan geen sprake was en dat men de reis op eigen risico ondernemen zou. Zuik avontuur lokte Zalsman die wel kunstenaar, maar toch ook een voorzichtig Hollander en goed financier is, niet aan, te minder omdat hij voor onzeker gewin zijn zanglessen tijdelijk in den steek laten moest. Hij keerde dus Frankfort en kwartet den rug toe en verscheen weer te Haarlem, een illusie armer, maar een ervaring rijker. *. * '0 De tenor Van Kempen heeft te Antwerpen in de Harmonie veel bijval gevonden, o. a. met een lied van Van Milljgen. Hij werd tot een toetje verplicht en de bladen zijn eenstemmig over de schoonheid van zijn zang. Van Kempen zal dezen winter nog eens te Antwerpen zingen. Hij gaat nu voor een poosje naar Parijs. * * * . . —g. Marteau heef! een concert voor violoncel geschreven; Jozet Suk's fantasie voor viool is in druk verschenen; Zajic schreef een cadence voor Brahm's viool-concert. • * * Dr. Wüllner geeft 10 Oct. te Berlijn zijn 50e eigen concert aldaar. --- Onderwijs. Men meldt ons uit Roelofarendsveen: * De heer Hendrix vierde den 18en Sept. zijn 25-jarig ambtsjubileum als hoofd der o. I. school alhier. Hoezeer de jubilaris zich in de sympathie mag verheugen van allen, die hem hebben leeren kennen, bleek hem op dezen dag in ruime mate. Van alle huizen wapperde de vlag. Schoollokalen en speelplaats waren kwistig met groen, bloemen en vlaggedoek versierd. Reeds des ochtends stroomde het brieven en kaartjes van gelukwenschen naar de woning van den heer Hendrix. Het feest ving aan met een H. Mis, opgeluisterd door den keurigen zang van het koor, dat aldus zijn feestvierenden directeur huldigde. De gang van de kerk naar de school was voor den jubilaris een ware triomphtocht. Voorafgegaan door een langen stoet van feestelijk uitgedoschte kinderen, ons fanfarekorps aan de spits, begaf zich de heer Hendrix met zijne echtgenoote na^r de smaakvol versierde school. Hier zongen de kinderen hun leidsman enkele feestliederen toe, waarna hem door twee leerlingen in sdioone verzen de gelukwensch van allen aangeboden werd. Vervolgens werd de jubilaris gecomplimenteerd door den Zeereerw. heer pastoor. den burgemeester, het personeel der school bij monde van den oudsten onderwijzer, de hoofden van scholen uit Alkemade, ten laatste door den arr. schoolopziener. De gelukwenschen gingen vergezeld van een reeks van fraaie cadeaux in allerlei vorm. Onder de vele en kostbare geschenken, door corporatiën en particulieren den jubilaris aangeboden, bewonderden we o. a. een prachtig schrijfbureau met bijbehoorenden stoel, een buffetkastje, kunstig uitgevoerde portretten in fraaie lijst van den heer Hendrix en zijn echtgenoote, een gouden bril enz. enz. De receptie was zeer druk bezocht. Des avonds werd het feest besloten met een optocht der schoolkinderen met lampions, waarbij zich aansloot de optocht met verlichte en versierde rijwielen der fietsclub ,,Het stalen Ros". De geheele stoet bood een schitterenden aanblik en was een waardig besluit van de feestelijkheden van dien dag. --- Sociale Berichten. De crisis in de bouwvakken. Men meldt ons uit Amsterdam dd. 22 Sect.: Donderdagavond was door het bestuur der bouwvakken-federatie in „d'Geelvinck" een vergadering belegd, waartoe de besturen van alle Amsterdamsche arbeidersorganisaties waren uitgenoodigd, om den huidigen toestand in de bouwvakken ook met hunne kameraden in andere vakken te kunnen bespreken. Op deze vergadering, die voor de pers niet toegankelijk was, zijn, naar het bestuur der bouwvak-confederatie ons mededeelde, de beide volgende moties aangenomen: Motie I: De vergadering van besturen van de Amsterdamsche vakorganisaties, op Donderdag 21 Sept 19Q5 in „d'Geelvinck" gehouden, Besprekende het conflict in de bouwvakken, de motieven der staking van de heiwerkers en de houding der stedelijke bouwvak-federatie in deze goedkeurend, Protesteerend tegen de onwaardige houding der patroons, die den arbeiders dezen strijd hebben opgedrongen en daarna met een uitsluiting dreigen Besluit krachtens de rechten en plichten der solidariteit der organisatie van den arbeid de strijdende bouwvakarbeiders met alle kracht, zoowel moreel als financiëel te steunen. Aangenomen met 4 stemmen blanco en geen tegen. Motie II: De vergadering enz., draagt het bestuur der stedelijke bouwvak-fede ratie op, om, zoodra de uitsluiting in de bouwvakken mocht zijn geproclameerd, zich met de beide plaatselijke centrale organisaties P. A. S. en A. B. B. in verbinding te stellen, om, mede in overleg met de bij geen van beide lichamen aangeslotene Amsterdamsche vakorganisaties, te geraken tot de oprichting van een steuncomité. Aangenomen met 5 stemmen blanco en geen tegen. De Algeineene Patroonsvereeniging antwoordt hierop, dat de patroons bereid zijn een nieuwe conferentie te houden, verklaren de afgevaardigden van de metselaarsvereeniging D. V. V., van de opperliedenvereeniging N. L. en van de zusterorganisaties (vermoedelijk zijn hier de Christelijke vereenigingen bedoeld) hedenavond te 8 uur in een der bovenzalen van de „Karseboom" te willen ontvangen. * * * Nader meldt men aan de N. R. Ct.: Gisterenavond werd de aangekondigde samenspreking gehouden van de Algemeene Patroonsvereeniging met de verschillende organisaties van metselaars en opperlieden ter bespreking van het conflict in het bouwvak. De vergadering was huishoudelijk. Na afloop deelde men ons het volgende mede: De conferentie werd bijgewoond door de metselaarsvereeniging D. V. V. de opperliedenvereenigingen Nieuw Leven, St Marinus, Patrimonium en St. Jozefsgezellen. Door de Algemeene Patroonsvereeniging werd de vraag gesteld: Wat achten de werkliedenverenigingen op dit oogenblik binnen het bereik der Algemeene Patroonsvereeniging te liggen, om de staking der heiers op te heffen en de uitsluiting te voorkomen? Patrimonium deed daarop het voorstel, Maandag e. k. allen en overal aan het werk te gaan en daarna gezamenlijk met de patroons te trachten, desnoods door de benoeming eener commissie, den vrede tusschen de heiwerkerspatroons en hunne gezellen te herstellen. Aanstonds namen de Algem. Patroonsvereeniging St. Marinus en deStJozefsgezellenvereeniging dit voorstel aan, maar D. V. V. en Nieuw Leven wezen het na lange discussie van de hand. Deze vereenigingen zouden trachten, de staking der heien opgeheven te krijgen. De A. P. V. weigerde hiertoe het initiatief te nemen, vóór en aleer de vrede in eigen huis (bedoeld wordt waarschijnlijk dat de metselaars en opperlieden op het werk van den heer Schut den arbeid zullen hervatten. Corresp.) was hersteld. Door de A. P. V. werd daarom aan Nieuw Leven en D. V. V. in overweging gegeven, een conferentie saam te roepen van heiers en hunne patroons en de besturen der vereenigingen, die solidair zijn met het besluit der A. P. V., welkeook zelve zich bereid verklaren die conferentie bij te wonen, indien Nieuw Leven en D. V. V. de verzekering gaven, dat zij trachten zouden te komen tot het besluit om Maandag a. s. overal het werk te hervatten. De werkliedenvereenigingen beloofden ten slotte, dat zij zullen trachten die conferentie morgen te doen plaats hebben. --- Landbouwberichten. Naar het Westland. * Dinsdag a. s. wordt de tentoonstelling van vruchten en groenten, ingericht voor de afdeeling Honselersdijk der vereenigjng »Westland« geopend. De verschillende berichten, die tot ons kwamen, geven alle reden om deze tentoonstelling een zeer groot succes te voorspellen. Uit alle deelen der streek werd ingeschreven op de 51 prijsvragen en vooral het artikel «druiven» zal sterk vertegenwoordigd zijn, wat niet te verwonderen is als men weet, dat het een buitengewoon druivenjaar is. Er zullen prachtbossen in overvloed te zien zijn, zooals er nog nimmer werden te zamen gebracht Het lokaal, 46 M. lang en 16 M. breed, dat men eerst dacht niet te kunnen vullen, zal nu nog te klein zijn; de regelingscommissie is dan ook verplicht geweest vele inzendingen te weigeren en genoodzaakt alles in de hoogte werken. Wie dus eens iets buitengewoons wil zien, eene verzameling ooft, die we gerust eenig durven noemen, die make de volgende week een uitstapje naar het Westland, en zal zeker hoogst voldaan terugkeeren. De tentoonstelling is Dinsdag, Woensdag en Donderdag geopend van 10 uur 's morgens tot 10 uur 's avonds en zal 's avonds met de schitterende electrische ballonverlichting een keurigen aanblik opleveren. Wat voor de prijsvragen wordt ingezonden , moet al de dagen der tentoonstelling blijven staan, maar wat ter opluistering en aanvulling wordt gezonden, mag worden verkocht, zoodat er ook nog gelegenheid bestaat tegen matigen prijs van het beste en heerlijkste dat het Westland in dezen tijd van 't jaar oplevert, wat mede huiswaarts te nemen. Vrijdag ten 1 uur worden al de tentoongestelde producten geveild. Zooals dat gebruikelijk is. zijn aan deze tentoonstelling eene reeks feestelijkheden verbonden, o.a. talrijke volksspelen, ringrijden met fietsen, ringrijden met paard en tilbury, kinderoptochten, militaire concerten, enz. enz., wat ruimschoots gelegenheid zal bieden om eenige uurtjes gezellig door te brengen. Wie dus tijd en gelegenheid heeft verzuime niet een der genoemde dagen naar het Westland te komen. Van H. M. de Koningin is bericht ontvangen, dat H. M. eene zilveren medalje beschikbaar stelt, welke zal worden toegekend aan de fraaiste inzending. Z. K. H. prins Hendrik der Nederlanden heeft eene zilveren medalje geschonken, welke zal toegekend worden aan de belangrijkste inzending. De vereemging «Westland» schonk eene zilveren medalje voor de fraaiste inzending appelen en peren. De directie der Westlandsche Stoomtramweg-Maatschappij loofde eene gouden medalje uit voor de zes zwaarste en fraaiste trossen Black Alicante. * NAALDWIJK, 23 September. Onder leiding van den heer Joh. Hofman werd Donderdag alhier eene vergadering gehouden, die bijgewoond werd door een 50-tal belanghebbenden, om van gedachten te wisselen over de oprichting eener vereeniging ten doel hebbende den gezameljjken aankoop van kunstmeststoffen. De voonitter weea er op dat bet trebruik van kunstmeststoffen in den laatsten tijd sterk is toegenomen en dat het te voorzien is, dat de tuinders steeds meer en meer er hun toevlucht zullen toe nemen. Het wordt dus zaak deze stoffen zoo goedkoop mogelijk aan te koopen en onder de beste voorwaarden van deugdelijkheid. Dit bracht enkelen op het idee eene vereeniging op te richten zooals er in vele deelen des lands met uitstekend gevolg werkzaam zqn. Eenige aanwezigen geven daarna inlichtingen over de resultaten met kunstmest verkregen, welke resultaten vrij gunstig luiden. In beginsel wordt daarna tot de oprichting eener vereeniging besloten en aan de voorloopige commissie, bestaande uit de heeren Joh. Hofman, J. van Dujjn Ez., V Valstar, H, Groenewegen Lz., A. Immerzeel en W. Verheul, met toevoeging van den heer K. Wiersma als adviseerend lid, wordt opgedragen een ontwerp-statuten klaar te maken dat in eene volgende vergadering zal worden behandeld. Klachten over Rijksserum. Dr. J. Poel, directeur der Rijksseruminrichting alhier, schrijft naar aanleiding van de klachten aan de „N. R. Ct.": Nog steeds zijn er bezwaren aan de vlekziekte-inenting verbonden: a. in vele plaatsen van ons land komen de pest en de borstziekte onder de varkens voor en de veeartsen, als zij niet uiterst consciëntieus zijn, kunnen, bij de inenting tegen de vlekziekte, de pest en de borstziekte van het eene erf naar het andere overbrengen, hetgeen reeds herhaalde malen geschied is. Daarom zijn er plaatsen in het buitenland, waar de vlekziekte-inenting tijdelijk verboden is, hetgeen misschien ook voor sommige plaatsen in Nederland een punt van overweging behoort uit te maken. b. dikwijls worden te jonge dieren ingeënt, die geen voldoende onvatbaarheid verkrijgen, of deze reeds vroegtijdig verliezen ; c. de vlekziekte-inenting beschut alleen tegen de vlekziekte, niet tegen andere heersciiende of sporadisch optredende varkensziekten. Wanneer zich nu eene andere ziekte, bv. pest of borstziekte na de inenting voordoet, hetgeen inderdaad dikwijls het geval is, meent men, dat de inenting niet heeft geholpen. Bovendien kunnen vele veeartsen, uit gebrek aan ervaring, deze ziekten niet van elkander onderscheiden, en worden zij gewoonlijk voor vlekziekte aangezien; d. met Duitsch serum zijn in ons land niet zelden ongunstige resultaten verkregen. Bijna 4 pet. der met Duitsch serum ingeënte varkens werden in Friesland over het jaar 1001 door de vlekziekte aangïtast. (Zie veeartsenijkundig Staatsverslag over 1901, pag. 125). Evenwel ook in andere land^ti werden nu en dan gevallen van vlekziekte vermeld na het gebruik van dat serum. Wanneer men aanneemt, dat in dit jaar ongeveer honderdduizend varkens in Nederland tegen de vlekziekte werden ingeënt, dan zouden volgens de resultaten in 1901 in Friesland verkregen met Duitsch serum, er reeds 4000 geënte varkens door de vlekziekte aangetast moeten zijn. Dit is evenwel niet het geval, want nagenoeg alle formulieren, vermeldende de resultaten der inenting over dit jaar, die aan de Rijksserum inrichting inkwamen, luiden gunstig. De formulieren van één veearts maken een totaal onverklaarbare uitzondering. Zijn formulieren zijn slecht. De bereiding van het serum en de culturen voor de vlekziekte-inenting geschiedt aan de Rijkssemminrichting met de meeste zorg, èn de activiteit der entstoffen doet niet onder voor die van Duitsche firma's. Uit de pas uitgekomen verslagen over de vlekziekte-inenHng in het jaar 1903, samengesteld door dr. Wirtz, blijkt, dat de resultaten van het Ho'lind=che serum niet minder gunstig geweest zijn Han die van het Ouitsche serum. Ook de nog niet gepubliceerd^ resultaten van ongeveer veertigduizend met Rijksserum ingeënte varkens in Nederland cedurendi 1904 zijn zeer gunstig. Het Riiksserum zal zijn weg wel vinden en de afkeurinsfswaardige oppositie, die het vooral in Noord-Holland ondervindt, zal geen andere uitwerking hebben, dan dat er aan de Rijkssemminrichting met nog meer : nspanning gearbeid zal worden, om de Rijks-entstoffen in het belang van den landbouw te perfectioneeren. --- Stadsnieuws. Vriendenkring. Heeren t ■ ' mi van den Vriendenkring ter c.. van het Allerheiligst Sacrament worden, ter waarneming hunner beurten, er aan herinnerd, dat op Zondag 24 September het plechtig feest van Aanbidding gevierd wordt in de kerken van den H. jozef, West-Kruiskade, en H. Hillegardis, Hammerstraat. Aan de processie des avonds in de kerk van den H. Jozef wordt door eene deputatie van den Kring deelgenomen. Gisteravond heerschte er voor het restaurant Stroomberg een feestelijke stemming. En geen wonder, want den heer D. A. Bijdendijk werd daar in het rijk met groen en lampions versierde gebouw door den Bond van vereenigde vrijwillige Brandweerlieden een serenade gebracht tijdens den maaltijd, den jubilaris door het college brandmeesters aangeboden. Ongeveer halfnegen had in het ver* eenigingsgebouw op den Goudschenweg de opstelling van den stoet plaats, bestaande uit twaalf brandweervereenigingen. Hierna trok de stoet met de vaandels der verschillende vereenigingen cn versierd met lampions en fakkels, met muziek van het korps »De Brandweerc naar het West-Nieuwland, waar de heer Bijdendijk, staande op hef balcon, gehuldigd werd. De heer B. ontving het bestuur van den Bond der vereenigde vrijwilligers. Onder aanbieding van een lauwerkrans aan den jubilaris en een bouquet aan diens echtgenoote, werd hij toegesproken door den voorzitter van genoemden bond, den heer J. Kooman, die hem hierbij hulde bracht namens den bond. Hierna werd buiten de eerewijn aangeboden. Gisterennamiddag te ca. 5.15 kwam per Brielsche boot uit Oost-Voorne terug de 5e en laatste kolonie der Vereeniging Rotterdamsche Gezondheidskoloniën. De kolonie stond onder hoofdgeleide van den heer G. S. Glaudemans, en echtgenoote, bijgeslaan door 2 dameshelpsters, en was groot 43 kinderen, die, evenals de vorige, gedurende 3 weken aan het Oost-Voornsche strand hebben vertoefd. In het geheel zond de Vereeniging dit jaar 218 kinderen naar deze plaats. — In de stoomhoutzagerij en kistenmakerij van de firma H. Nijman 8c Co., aan de Voorhaven Oz. 158, is de krullenjongen P. v. d. S., wonende aan de Aelbrechtskolk 19, terwijl hij met een dot poetskatoen bezig was krullen weg te vegen, tc dicht bij een stoombeitel gekomen, waardoor hem de rechterarm plotseling boven den elleboog totaal werd afgehakt. Vervoerd naar het Diaconessehuis op den Westersingel, is hem dien arm tot aan den schouder geamputeerd. — De koopman J. V. d. Z., wo^ nende in de Tolhuisstraat, heeft bij de politie gedeponeerd een 5 Va M. lange ketting met slot, van diefstal afkomstig en door twee jongens, die op de komst van een agent van politie de vlucht namen, bij hem achtergelaten. — Gistermorgen is ter hoogte Van boei 13 in de rivier alhier drijvende gevonden het lijk van den matroos A. L., uit Shirley, die in den nacht van 15 op 16 dezer, bij het gaan aan boord van het destijds aan het Ptinsenhoofd liggende Engelsche pleizierjacht „Nousseman", te water viel en verdronk. Het lijk is naar de loods voor drenkelingen in Croos' wijk gebracht. — Ten nadeele van den wagenverhuurder J. J. R., wonende op het Prins Frederikplein, is op het Handelsterrein alhier een handwagen, gemerkt no. 1714, gestolen, die met kek ting en slot gesloten was. --- Gemengd Nieuws. Mode- en Reformtentoonstelling. Men meldt ons uit Amsterdam: In den gisteren gehouden openbaren wedstrijd in het snijden van een damestaille, die door zijn groote deelname (13 inschrijvingen) zeer spannend was, werd door de jury de eerste prijs, groote gouden medalje, toegekend aan den heer Chr. A. F. Anröchte; de tweede prijs, een verguld ziiveren medalje, aan mej. A. Swaneveld; de derde prijs, een zilveren medalje, aan den heer S. H. Mencke, en de vierde prijs, een bronzen medalje, aan den heer. H. van Deursen, allen te Amsterdam. De juffrouw, die in dezen vakwedstrijd als model diende, droeg op verzoek van de jury een speciaal maatcorset, vervaardigd door mevr. G. v. d. Brink alhier. De heer Chr. A. F. Anröchte verwierf buiten den eersten prijs nogl den zilveren lauwerkrans, aangeboden door de firma v. d. Berg 8c Hovius, boek- en steendrukkers alhier. Deze prijs, die niet werd toegekend voor den vervaardiger van de de schoonste teekening, kwam nu aan den heer Anröchte, die op deze tentoonstelling de meeste przijen mocht behalen. Nog werd gisteren een openbare wedstrijd gehouden voor het snijden van een gekleeden jas. Acht heeren bleven in dezen zeer belangrijken wedstrijd aan en zullen nu Vrijdagochtend om 9 uur overkampen. Deze acht heeren zijn: H. J. Heijman, Amsterdam; J. C. G. Groot, Spierdijk; G. Bosman en S. A. Philipsen, Groningen; H. A. Boekraat, Boskoop; Jos. Frank, Hilversum; S. H. Mencke, Amsterdam, en A. L. A. P. Snoeis, Hees bij Nijmegen., De tentoonstelling mag zich nog steeds in een druk bezoek verheugen. Gistermiddag werd zij door een kleine 1400 personen bezocht, des avonds was het er stampvol en werd het aantal bezoekers op een 3000 geschat. De grootste atractie is wel de afdeeling Naaimachines der firma's Singer, Briickman, Pfaff en Lewenstein, alwaar door kunstige en vaardige handen der heeren Jac. Speelman & Co. op een borduur-machine, werkende 9 verschillende steken, de fraaiste borduurwerken, die allen lof verwerven, worden uitgevoerd. ---