Buitenland. ITALIË. OP VACANTIE. Vrijdag of Zaterdag a. s. gaat de staatssecretaris, kardinaal Merry del Val, uit Rome naar Castel Gandolfo, om daar zijn vacantie door te brengen. Gedurende die periode zal Z. E. iedere week één dag naar Rome terugkeeren om de loopende zaken af te handelen. OP AUDIËNTIE. Z. H. de Paus heeft Maandag kardinaal Vanutelli in afscheids-audiëntie ontvangen. Gelijk wij reeds meldden, is Z.Em. benoemd tot Pauselijk legaat op het Eucharistisch congres te Tournai, waarheen hij Vrijdag a. s. zal vertrekken. Verleden week Zaterdag ontving de H. Vader in audiëntie Mgr. Cagliero, van de orde der Salesianen, apostolischvicaris van Noordelijk Patagonië. Z. D. H. was vergezeld van den rector van een college der Eerw. paters Salezianen uit zijn diocees. Deze laatste bood den Paus uit naam van professoren en leerlingen een geciseleerd-zilveren kelk aan en een som van 1000 francs. Hij verzocht Z. H. tevens een H. Mis te will en opdragen voor de deelnemers aan het huldeblijk. SPANJE. De zeeramp. Volgens de laatste mededeelingen bij het ministerie van marine ontvangen, is het aantal slachtoffers toch nog hooger dan het gisteren vermelde. Nu schat men n.I., dat er een 250-tal personen bij de schipbreuk van de «Sirio* zijn omgekomen. Telkens spoelen de golven nog nieuwe lijken aan. Omtrent de ramp laten wij enkele nadere bijzonderheden volgen: De papieren van de «Sirio», zoo wordt gemeld, schijnen gered te zijn. De kapitein weigert te spreken en zegt enkel, dat het schip op eene ondiepte gestooten is, die niet op de kaart staat. De man is oud en heeft last van jicht. De passagiers zijn in 't algemeen van gevoelen, dat de ramp is toe te schrijven niet aan het gebrek van ondervinding van den kapitein, maar aan zijn overdreven vertrouwen in zijne kennis van de kusten van Hormigas, waar hij dikwijls passeerde. De kapitein zou een der eersten in zee geworpen zijn. De officier Magie, geholpen door twee matrozen en den equipagemeester, slaagden er in de scheepspapieren te redden. De gendarmerie heeft bij Alicante een overlevende van de «Sirio» aangehouden, die een klein valies bij zich droeg, dat talrijke juweelen en een groote som gelds bevatte. De schipbreukeling verzeker, dat een zijner gezellen het hem heeft toevertrouwd met belofte, dat hij de helft zou krijgen, zoo hij er in gelukte het te redden. Uit Barcelona wordt aan de «Espana Nueva» gemeld: Het gerucht loopt dat de «Sirio» in 't geheim landverhuizers inscheepte op de kusten van Spanje en hiervoor groote sommen trok. Dat zou een verklaring zijn, waarom hij daar voer, op eene plaats waar schepen met grooten diepgang nooit komen. Het gedrag van kapitein en bemanning tijdens de ramp, dat veel te wenschen overliet, is niet van dien aard om die geruchten te logenstraffen. Koning Alfonsus, die op het oogenblik gelijk men weet te Cowes vertoeft, heeft aan den voorzitter van den raad, generaal Löpez Dominguez een telegram gezonden, waarin hij hem zeide, dat de ramp hem diep had getroffen en hem verzochi zijn sympathie met de slachtoffers iz betuigen. OP BEDEVAART. Maandagmorgen Om 8 uur zijh de konigin-moeder Christine, infant Ferdinand en infante Maria Theresia, in gezelschap yan de voornaamste personen van hun hofhouding in drie automobielen naar Lourdes vertrokken. Te Pau dejeuneerden ?ij en namen enkele oogenblikken rust, daarop ging.het aan, een stuk door naar het heiligdom te Lourdes. De koninginnmOeder reisde onder den naam van hertogin van Govadonga en verzocht de Fransche autoriteiten haar incognito wèl te willen bewaren. De koninklijke familie keerde omi 7 uur weer naar San Sebastian terug. FRANKRIJK. EEN TWEEDE BIJEENKOMST VAN BISSCHOPPEN? Fidelisschrijft uit Parijs aan de „Patriote" enkeie bijzonderheden omtrent de groote kwestie, die nog altijd aller gemoederen in Frankrijk in hóóge spanning houdt, de uitspraak van Z. H. en de te verwachten regeling der kerkelijke aangelegenheden in Frankrijk. Wij nemen enkele parten onder het noodige voorbehoud over. Zaterdag heeft Z. E. Richprd, aartsbisschop van Parijs, aan mgr. dte Santi medegedeeld, dat een tweede atgerneene bijeenkomst van bisschoppen noodzakelijk worden zou. Daar de gezanten van Rome sedert kort te Parijs zijn aangekomen, schijnt het, alsof een nieuwe bijeenkomst in den wensch ligt van den H. Stoei. Volgens berichten in het aartsbisschoppelijk paleis verwanen, zou in die bijeenkoihist gehandeld worden over verschillende détails, die nog geregeld zijn, voornamelijk zai men er beraadslagen over de regeiing van het kerkelijk régime in overeenstemming met de wet en de canonische statuten. Voorts zouden op die tweede bijeenkomst de financiëele kwesties geregeld worden, terwijl enkele bisschoppen ook andere practische punten ter bespreking zouden voorleggen. Voor alles moet Z. H., zoo schrijft tenminste de correspondent, er op aangedrongen hebben dat toch de éénheid alles beheersche, dat de Kerk van Frankrijk als een regiment op zou trekken voor de vervulling van haar Apostolaat. DUITSCHLAND. PRINSES MATHILDA +. Gisteren is te Davos overleden prinses Mathilda van Saksen-Co-burg e-n Gotha, kleindochter van prins Luitpolt, regent van Beieren. Zij was geboren op 17 Augustus 1877 en 1 Mei 1900 te München gehuwd met prins Lodewij'k van Saksen-Coburg en Gotha. Een dochter en een zoon waren uit het huwelijk geboren. RUSLAND. EEN LAATSTE POGING? Ondanks de berichten, die nog uit St. Petersburg gemeld worden omtrent de uitbreiding van de algemeene staking, "zoo roekeloos door het revolutionnaire comité gedecreteerd, en het groote aantal werklieden, aan de beweging nog deelnemende, blijkt het steeds duidelijker, dat de afkondiging ervan, uit revolutionnair oogpunt beschouwd, een groote domheid is gefeest.... De omstandigheden, waaronder die afkondiging plaats had, wij hebben er reeds vroeger op gewezen, deden dadelijk, vermoeden, dat de beweging op niets zou uitloopen en eerder de positie van de regeering, die na het gelukkig onderdrukken van de muiterijen te Sveaborg, Kroonstadt en Reval tóch al sterk was, nog krachtiger zou maken. i De correspondent van de „Times" dien wij reeds meermalen citeerdertf geeft van den oogenblikkelijken toestand de volgende veiklaring: „Het was Van den beginne duidelijk, dat de werkstaking, Donderdag afgekondigd door den Raad van arbeidersafgevaardigden, weinig kans op slagen had, want het oogenblik was zeer ongunstig en de redenen, die de revolutionnairen weerhielden van het ijveren voor een werkstaking zijn thans: even geldig als aan het einde der vorige week." ; i Zoodat Wij! ondanks alle verontrustbarende berichten omtrent den voortgang van de stakersbeweging, toch r zèèr-waarschijnlijk spoedig het slottooneel ervan te verwachten hebben. Op het oogenblik heeft alleen de! pers het meest van de staking tè lijden. De redacteurs der bladen, die nog niet door de regeering opgeheven verklaard waren, zien zich nu tot rust gedwongen, daar de stakende zetters niet tot het zetten van hun copy te bewegen zijh. Als het zóó doorgaat zullen in St. Petersburg spoedig geen andere kranten meer verschijnen dan de ^egeeringsbode" en' de „Novoie Vremia . Deze typografen-staking valt, hoe revolutionnair dan ook bedoeld, toCh geheel in de lijn der regeering zelf, die waarschijnlijk' wel over de beweging een geheim pleizier hebben zal. Want hoe minder bladen er verschijnen hoe liever het de regeering natuurlijk Wezen zal, hoe minder er op groote schaal wordt gestookt en hoe minder het "publiek' op| He {i»oogte is'. Onder at die ongunstige omstandigheden is dan ook het besluit door verschillende revolutionnaire comité's genomen als een laatste poging te beschouwen om nog eens het vuur van revolutie trachten aan te blazen. De socialistische groepen uit de DOema, de Werkliedengroep van datzelfde lichaam, de Ppolsche en Israëlietische comités en de verschillende revolutionnaire groepen hebben nl. een manifest aan de bevolking gericht, waarin zij herinneren aan de ontbinding der Doema en het oproer in het leger, dat een antwoord was op deze nieuwe misdaad van de alleenheerschappij. Het volk moet de optroerige soldaten, de soldaten moeten het oproerige volk steunen. De beslissende strijd begint voor den grond en voor de vrijheid. Het volk heeft geloofd in het keizerlijk manifest van 30 October. De gebeurtenissen hebben bewezen dat het een bedrog Was. Het manifest eindigt met de ivoorden : „Gij allen aan Wie de Vrijhdd dierbaar is, wij 'roepen u op tot een beslissend en strijd tegen de regeering van dfen tsaar, voor een nationale regieering. Wjj noodigen u uit tot eene algemeene werkstaking en ipt de vervanging v^n de keizerlijke regeering en van dè overheidspersonen^, die er van afhangen. Leve de algemeene staking en de beslissende strijd voor de madit d^ volks!" De Poolsche sódalisten hebben een proclamatie uitgevaardigd, verklarende, dat zij niet verantwoordelijk zijn voor de laatstelijk in treinen gepleegde diefstallen en dat het onwaar is, dat zij in dè laatste week twijitig officieren van de politie hebben vermoord. De joodsche sodalisten hebben eert proclamatie aan hunne partijgenooten .verzonden, om zich gereed te houd)en ten strijde te trekken Qp. het eerste gein. Deze qproeping heeft eene paniek veroorzaakt. De bevolking is ongerust. Men Vreest voor een algemeene staking der spoorwegen. Er gjn strenge maatregelen genomen pm de orde te handhaven. Wij gelooyen echter op het oogenblik nog vast, dat al het succes vanl die proclamaties voorloopig tot dergelijke onbeduidende panieken beperkt blijven zal. --- Binnenland. Landbouwtentoonstelling te Nijmegen. 7 Augustus. Steek vanen uit van iederen top, Gij burchtstad van de Waall Reeds schittert langs uw heuvelrij' Der' zonne morgenstraal. (Eleonora van Engeland); Deze ontboezeming kwam ons onwillekeurig in de gedachte, toen wij' hedtenmiddag eene wandeling maakten door de met vlaggen versierde stad. Niet algemeen nog was voldaan aan de oproeping van het hoofd der gemeente om te vlaggen, maar toch maakte het nu reeds ontplooide vlaggendoek een prettigen indruk. Om 7 uur hedenavond vulde een groote menigte de Burchtstraat, om getuige te zijn van de aankorjist van het hoofdbestuur der Geld.-Overijselschö Maatschij. v. Landbouw, dat van uit het hotel ^Keizer i Karei" door de Regelings-oommissie in open landauers naar 't Raadhuis werd geleid. Daar werdlen de hoeren in de smaakvol met planten versierde historische voorhal dbor de leden der afd. Nijmegen en van den Raad der gemeente ontvangen en sprak de waarnemende burgemeester, de heer A. B. A. Quack de volgende rede uit: Mijne Heeren! Onze historische stacï heeft hare vlaggen ontplooid, het rood. wit en blauw wappert er vroolijk ter aankondiging' van eene feesture! Gij toch Mijne Heeren, bestuur en leden der Geldersch-Overijselsche Maatschappij van Landbouw, zijt opgegaan naar Gelre's oudste veste, om daar te beraadslagen over belangrijke zaken van landbouw en veeteglt, om daar te aanschouwen iveel, wat U in de uitoefening van uw. bedrijf van nut kan zijn. > Mijne Heeren het is mij een bij : zonder voorrecht dat ik, bij afwezig; hë.d van onzen hooggeachten Burgemeester, die het steilig voornemen heeft gehad hier te zijn, doch door een medisch advies werd teruggehouden, het welkom U kan toeroepen. Ik kan het doen uit naam der gansche burgerij. Zij verheugt zich in uw hicr-zijn,' omdat zij in U ziet de vertegenwoordigers van een bedrijf, dat voor ons vaderland v%n zoo groote beteekenis was, is en blijden zal. ■ Daarom, dat het hoofd van Staat, H. M. de Koningiti, den landbouw hoogschat, in uwe welvaart ziet een groot belang voor de gemeenschap. Van belangstelling in uw bedrijf gaf zij nog niet lang geleden blijk, door de instelling van een departement van Landbouw. \ Ook H. M. de Koningin-Moeder Jen Z. K. H. Prins Hendrik der Nederlanden hebben reeds meermalen überi b|ijken van belangstelling in landbouw en veeteelt. Daarvoor brengen wij hun dankbaar onze hulde. Mijne Heeren t wij hopen, dat de besluiten, welke gij ter ^vergadering zult nemen, de ge'wenschte gevolgen zullen hebben en dat zij uwe stoutste Verwachtingen zullen overtreffen, dat gij hier de* genoegens zult smaken, Welke gij er dacht te vinden, dan Zult gij — en daarmee zal qjjze vVensch zijn vervuld — steeds gaarne terugdenken aan de dagen in Nijmegen doorgebracht, de steel, die wij zoo liefhebben. t ' In een sierlijk 1 antwoord dankte de (Voorzitter van het dag. bestuur der G. O. M. v. Landb., mr. J. G. Ridder van Rappard, voolr 't gesprokene; Wanneer spr. terugdenkt aan mannen als de overleden burgemeester Bijleyeld, aan den secretaris der afd. NijJmegen, den lieer Hiebendaal, aan jhr. Dommer y. Poldersveldt e. a., dan kwam hij tot de overtuiging dat er hier een opgewekt landbouwleven heerscht. De natuur biedt hier in de schoone omgeving van Nijmegen schatten aan, die de mannen van de Landbouw-Maatschappij trachten op, te .delven; een dankbaren dronk brengt Sspr. aan Nijmeeg-'s burgerij 1 . Luidte bravo's, aangevuld door fanfares van ft muziekkorps van 't Nijm. VrijL'willigerskorps, — dat buiten 't Raadhuis was opgesteld! — begroetten evenals tfe rede van den heer JJuack, pok deze woorden. Na .afloop hiervan vergad'erde hgt hoofdbestuur op de «bovenzaal van dte societeit „Burgerjust". Als punten van behandeling ikwamen hier aan jde orde: eenige ingekomen stukken, iWaaronder een rapport over een lezing 'te Wamel gehouden j de erkenning van pen nieuwe afdeeling: Eerbeek; de yoorziening in periodieke aftredingen yan leden der vaste commrssieën, waarbij de heeren JL de Vries te ZaltPommel en H. , 0. G. ylan Lent te iTiel werden gekozen; alsmede het Verslag der Hoefslagcommissie; uit de jrekening en verantwoording over het Sfgeloopen boekjaar bleek 'dat was ingekomen aan ontvangsten f 11956.25V3 en was uitgegeven 'f ï 1620.03 zoodat ter een batig 'saldo was van f 336.22y 2 . Het kapitaal der 'Maatschappij was |op 1 Jan. 1905 f 16262.47 en pp 31 December 1905 f 16386.19V2, zoodat er een kapitaalsvermeerdeiing was jyan f 123.72i/ 2 . f De voorloöpige vaststelling der bei^rpotinjg voor 1907 gaf tot lange discussie's over verschillende (onder'öteelen aanleiding; zij sloot in ontvangsten en uitgaven met f 9500. Na 't sluiten der Vergadering 'verlenigde zich een _gedeelte dér vergadering in den a giorno verlichten tuin, waar een zeer druk bezocht conjoert werd gegeven door de Arnh. Orkestyereeniging, en een andier gedeelte bezichtigde de illuminatie op jüe Groote Markt. De oude historische «Kerk boog baadde in een lichtgloed ien duizenden vefdrongen zich hier .om de muziektent, waar de leden van 't Nijm. Vrijwilligers-corps een mooi programma afwerkten. v , ^, S' Augustus. , Heden, Wpensdagmorgen, ten 9 ure Jwerd in de gippte zaal van „Burgerlust" de 63e algemeene vergadering van de G. O. Maatij. v. Landb. [gehouden; de voorzitter opende deze 'jnet een schopne en uitvoerige rede, \vaarin hij een eeresaluut bracht aan de schilderachtige stad Nijmegen, waar de maatschappij zoo luistervol en met zooveel hartelijkheid opnieuw! ontvangen wordt. Een weemoedig woord Van (hulde bracht spr. aan de nagedachtenis yan mr. C. E. vanMarle, in leven bestuurslid, en van dankbare waardeering aan den afgetreden jalgem. secretaris, den heer "J. H. Staring, td!ie door ziekte zijne functie )moest neerleggen. Hem WjensCht spr. 'toe, dat zijne gezondheid mocht verbeteren, opdat hij nog vele jaren als leerelid aan de maatschappij magverbpnden blijven. (Luid applaus). Hierna hield spr. eene uitvoerige ;beschouwing over: „Enkele bijbedrijyen van den landbouw", die Van ;£eer veel zaakkennis getuigt, maar vpor ons te uitgebreid is pta op \té nemen. «Mi Onze correspondent seint ons' nader : 41 afdeelingen waren tegenwoordig; berichten van verhindering tot bijwoning der vergadering waren ingekomen van leden van ftfet Koninklijk Huis; tie ministers van Oorlog en Binnenlandsche Zaken; de commissarissen der Koningin in Gelderland en Overijsel. Z.Exc. de minister van Landbouw zond bericht, dat hij de tentoonstelling zal openen vergezeld van den inspecteur van het landbouwonderwijs. De afg<8saa|digde vit Neder-Veluwe brengt hulde aan de groote verdiensten van den algemeenen voprzitter en stelt voor hem te benoemen tot lid van verdienste. Dit wordt bij acclamatie aangenomen. De voorzitter dankt hartelijk voor de hooge eer hem bewezen. De tweede secretaris bracht toen verslag uit over het afgeloopen jaar. Hierin wordt hulde gebracht aan den overleden vice-voorzitter en den afgetreden secretaris. De maatschappij telt 45 afdeelingen en 4718 leden; 64 lezingen werden gehouden. De boter-contrólestations breiden zich uit; bij den cursus voor hoefbeslag behaalden 27 leerlingen het diploma. Besloten werd' het volgend jaar de vejgadering te Arnhem te houden zonder tentoonstelling. Onderhandeling«i, zijn gevoerd over de ineensmelting van de Overijselsche maatschappij en de Geld.-Overijselsche maatschappij; komt die tot stand!, dan zal in 1908 een jgecombineerde vergadering, worden gehouden met tentoonstelling. De begrooting werd' vastgesteld op f 9510 in ontvangst en uitgaaf. Door Apeldoorn werd nog gevraagd de vergadering en tentoonstelling jn 1909 daar te houden. -i In de plaats jvan overleden vicevoorzitter wordt gekozen de heer A. W. Scholten te Nijbroek; tot secretaris de heer H. van Doorninck te Olst De vergadering du urt voort. VAN HET HOF, Men meldt ons: Heden maakte H. M. de Koningin voor het eerst na hare ongesteldheid een rijtoer door het bosch te Apeldoorn. H. M. zag er goed uit. Morgen vertrekt Z. K. H. Prins Hendrik naar het buitenl and. Men meldt ons: Hedenochtend kwam per mailboot „Prins Hendrik" te Vlissingen aan Z. K. H. kroonprins Constentijh van Griekenland met zijne gemalin en gevolg. De consul-generaal van Griekenland, de heer Lehmann uit Amsterdam, was ter begroeting aanwezig. De vorstelijke personen zetten onmiddellijk de reis voprt naar Frankfort DORDRECHT. 7 Aug, In de hedenmiddag gehouden raadsvergadering kwam o. a, aan de orde het voorstel tot het vaststellen der rooilijn van een gedeelte Prinsenstraat, in verband met het terugtrekken van het aanbod van desn heer Oeresteyn om ! zi|n huis op den hoek Prinsestrajat— Slikveld te verkoopen. Kt werd goedgekeurd. Het voorstel om de huur van een terrein aan den 's-Gravendeelschep dijk met den heer lm. v. d. Have te ontbinden, waar deze bereid is f750 schadevergoeding te geven, weid nat eenige discussie goedgekeurd. Behandeld werd verder een adres- van het Centraal bureau voor sociale adviezen, houdende verzoek om toekenning een er jaarlijiksche subsidie B, en W. adviseerden, waaf in 1903 met 18 tegen 3 stemmen afwijzend werd beschikt op dergelijk verzoek, ook thans afwijzend fe beschikken. De heer Stoop stelde voor f 100 's jaars te verleenen tot wed-eropzieggens toe. Naj eenige ged achten wissel mg werd besloten overeenkomstig 't afwijzend pra.eadvies. Het voorstel Stoop vond *5 voorstemmers. De begrooting van de Kamer van Koophandel, waarop een nieuwe post voorkomt van f 300, werd aangehouden, hoewel verscheiden leden van meening waren, dat dit onnoodig was. Benoemd werden ten slotte tot keurings-veearts-onderdirecteur van het abattoir, de heer H. C, de Wa ; al, te Utrecht; tot leeraar aan de H. B. S. en burgeravondschool de heer W. L. Pilaar akiaar. Aan de middelb. meisjesschool werd benoemd tot leerares in handwerken mej. J. H. de Voogd van der Straaten. --- „La Justice Sociale." Dit nummer bestaat uit twee bladen * * * * EERSTE BLAD ; ROTTE.RDAM, 8 Augustus. Reeds' lang houden schrijvers Van verschillende nationaliteit zich onledig inct het zoeken van een antwoord op deze vraag*: hoe is het toch mogelijk, dat eene overwegend Katholieke natie, nog wel „de oudste dochter der Kerk", zich door een betrekkelijk klein aantal loge-mannen en socialisten zóó laat ringelooren ? Ten tijde der klooster-vervolging van Combes inoesten er gcmeentcraads-veikiczingen, — na de aanneming der beruchte Scheidiugswet moesten er senaate- en kamer-verkiezingen plaats hebben: en de gemeenteraads-verkiezingen, èn de senaats- en kamer-verkiczingen vielen in het voordeel der soctarissen uit. Was er dan geen geloof meer in Frankrijk? Kon men op „de oudste dochter der Kerk" deze regelen van de Bornier in „La Fille de Roland": „Tcrre du dévoucment, de, 2'iionncili, de la foi, „11 ne faut donc jamai,s désespérer de toi", niet rïïcer toepassen? Velen meenden zulks en blij'kbaar was hunne meening niet zonder grond. Waarlijk, in Katholieken zin kan men van een „finis Galiiae" spreken. Jammer echter, diep treurig is het, dat de Fransche geestelijkheid La haar geheel onder dit opzicht niet vrij uit gaat, — integendeel: sommige leden van den clerus kunnen hier een „mea culpa" stamelen en „La Justice sociale" van abbé Naudet wel een „mea maxima culpa". In dit jaar toch is te „Paris (Vle), Ubrairie Vic et Arnat, 11 rue Cassette" eene brochure van abbé J. Dalbin verdienen. DeZe brochure draagt tot titel: „Les Erreurs des Démocrates de la „Justice sociale", augmentées d' un Appendice" 1). Voor mij ligt het vierde duizendtal. Ete prijs is: 60 centimes, francs 85. De opdracht luidt: „A Saint Michel-duPéril, Protecteur de la France". Eene brochure, zullen sommigen zeggen, eene brochure behoeft men niet onvoorwaardelijk te gelcoven. Zeker niet: abbé Dalbin is niet op de „Cathedra Petri" gezeten. Maar toch hecht ik aan deze brochure eene hocge waarde. De reden dezer appreciatie is hierin gelegen: deze brochure Wordt ingeleid door de bisschoppen van Quimper en Léon, Nancy en Toul, Luik, Angers, door den coadjutor van het aartsbisdom Kamerijk, door den vicaris-generaal Van wijlen Zijne Eminentie kardinaal Labouré, aartsbisschop van Rennes. De bisschop van Quimper zegt van den arbeid van abbé Dalbin: „Vous „avez donc rendu service a la „cause catholique en condensant dans „votre volume la doctrine oontenue „dans le susdit joumal. Ses rédacteurs n' aurpnt pas a s' en plaindire, „puisqu' ils y sont jugés d'après „leurs écrits" 2). Hoe verderfelijk „La Justice sociale" Werkt, blijkt uit de volgende woorden van Quimpers kerkvoogd: „les doctrines, qu'elle contient, sont, „en effet, de nature a pervertir ra„pidement- les ames naïves, qui y „cherchent leur pature" 3). En mgr. Rutten, bisschop van Luik, roept uit: „Puisse-t-elle (la brochure) ouvrir les „yeux sur les d'aiigcrs des nouveautés „et des tendances de la „Justice so„ciale"! 4). Het ergste van alles echter is dit: abbé Naudet maakt school en zulks niet alleen onder de leden der Fransche clergé, maar ook en vooral onder de studenten der seminariën. In het inleidings-woord der verschillende prelaten nu Wordt die school genoemd: „éoole sèmi-pmotestante", — „école moderne". En om den aard van die school te begrijpen slechts dit: „on a dit" — zoo spreekt de bisschop van Quimper: „on a dpt et on ne saurait ,tnop le répéter: le grand péril de „1' Eglise de France, a 1' heure ac„tuelle, n' est pas seulement du coté „dè la, persécution gouvernementale, „il est surfcout du cóté de cette „édole semi-protestante, qui a de tres „nombreuscs ramifications et dont le ,,termei fatal ne peut être que le „scjiisjne et Y hérésie" 5). En wat hebben Waldeck-Rousseau, Combes, Rouvier, enz. de Kerk van Frankrijk niet berokkend! Hoeveel gevaar bedreigt de Kerk van dien anti-clericalen kant nog niet! Ik zeide zooeven: de abbé Naudet maakt school vooral onder de seminaristen. Welnu bewijzen zal ik dit uit een officieel „communiqué" van den bisschop van Quimper: „ils „s'agit non seulement des journaux „La Justice sociale" et ^La Voix „du Siècle", (thans met „La Jysti„ce sociale" één) ,!,qui sont mjs a la „disposition des séminaristes pendant „les vacances, a des prix dérisoiresfc „et dbnt le lecture ne peut qu' être „funeste a Ia discipline ecclésiastiquai „et a la formation du jeune clergé, „mais encore, et surtouil de certai„nes correspondances lithographiées, „faites exclusivrmcnt peur les sémina„ristes, et qui sont propag^es a 1' „heure présente, dans presque tous „les diocèses de France". 6) Op deze en andëre wenken Van het Fransche episcopaat antwoorden de abbé's Naudet en Dabry o. a. aldus: „nous „rappelons a tous les jeunes prétres, „que nous leur offrons gracieusement„un abonnement de troïs mois a la „Justice sociale. II leur suffit, pouii „recevöir le joumal, qu' ils veuillent „bien nous envoyer leur carte avec„ces mots: Nouveaux prêtres." 7) In zijn brochure bespreekt abbé Dalbin breedVoerig: ^erreurs de „La Justice sociale sur Ie dbgtne et Ia mo„rale catholiques J, (vooral het Ame„rikanismus en Loisysmus) -,|,sur Ia „dévotion envers les Saints, sur les „questions historiques et politiques, „erreurs de polémique." In het aanhangsel volgen dan: „er„reurs dè }i La Justice sociale" sur „la loi de Séparation, sur les in„Ventaires," ets. 8) Een ieder zal wel aantstonds begrijpen, dat het eenvoudig onmogelijk is, om op deze „erreurs de „La Justice sociale" hier diep in te gaan, — meer nog, voor sommige „erreurs" te bespreken, acht ik een dagblad minder geschikt. Slechts eenige grepen dus. Het Amerikanismus is, in 't kort, de manie, om alles met de eischen onzer eeuw in overeenstemming te brengen. Welnu, in den brief van Paus Leo XIII z. g. aan den aartsbisschop van Baltimore, kardinaal Gibbons (22 Februari 1899) is het Amerikanismus veroordeeld. De corypheën der nieuwe richting Mgr. I reland 1 , Mgr. Keane, Mgr. O' Connel, enz. onderwerpen zich met eerbied aan de Pauselijke uitsprak. Ook de „Justice sociale", die het Amerikanismus niet weinig verdedigde en propageerde ? Abbé Naudet schrijft aldus: „Le „Pape, après avoir condamné un ensemble dè propositions, que I'on ne „trouve, d' ailleursi, ni dans le P. „Hecker, ni dans Ie cardinal Gibbons^ „ni dans Mgr. Keane 9)," die zich nota bene allen aan dte Pauselijke uitspraak meenden te moeten onderwerpen, „ni dans les oeuvres des „autres théologiens, orateurs au phi„Iosophes américains récemment attaqués, ajoute ces mots: „Nous" ,(de Paus) „ne pouvons approuver ces opi„nions, dbnt I'ensemble est désigné „sous le norn ld' américanisme". „Le Pape se garde bien d' attribuer „a nos frères d' outre-océan ce qu' „a enfanté 1' imagmation fécond'e des „écrivains, qui reyoivent le rnotd' ordre „dans les bureaux de la „Verité." (een Katholiek Fransch dagblad) 10). Dus de Paus richt een plechtig schrijven aan het Amerikaansche episcopaat, Om eenige denkbeeldige tfwalingen, in een dagblad-bureau verzonnen, te bestrijden. Zoo ondtrwerp zich abbé Naudet en zijn lijforgaan „La Justice sociale." Abbé Loisy's werken worden te Rome Veroordeeld en op den „Intfex" geplaatst (4 December 1903). De katholieke wereld wacht nog steeds op db uitdrukkelijke onderwerping van dezen Franschen priester aan het besluit dtes Pausen. De directeur yan de „Justice sociale" schrijft: ,j,si je „crois a 1' Eglise, \c ne suis pas „cfe ceux, qui jettent des pierres aux „vaincus. Aussi, tandis que', dans un "autre clan, on poussera des qis „de joie, moins '— j' ai lieu de le „craindre — pour célébrer la vérité „triomphante, que pour piétiner „1' en„nemi," j,,irai a Bellevue frapper a „la porte db 1' ermitage, oü il habi„te, et apporter a M. I' abbé Loisy ,,I' expression de rna fraternelle sym„pathie." 11) En Lancrv, een doctor, beoordeelt Rotne's besluiten aldus: „et si, par „malheur, il s' en trouve un (een „priester), qui ait du sang, du tem„pérament, de 1' initiative et de 1' in„telligence, qui ait conscience de la „momification intellectuelle et sociale, „oü certains voud'raient réd ui re Ie „clergé francais, qui veuille travail.,1er, faire avancer Ia science, füt-ce „ceBe sles Saintes Ecritures: on lui „casse les reins sous prétexte, qu' il „s'est trompé!"12). Dit mooie brokje draagt in de „Justice sociale" van 16 April 1904 het opschrift: „Encore 1' abbé Loisy". Wilt u, lezers, eens heel gauw weten, hoe de „Justice sociale" over de „lorde Séparation" denkt? Welnu, leest dan eens goed deze zinsnede: „et il rie dépend gucre plus de nous „(de redactie), que le pays — .qui ne „la (la loi) réclamait pas — 's émeuve „beaucoupi tlt'une Loi", nu opgelet, „qui ne heurte encore, en lui, ni „la loyauté nationale, ni les survivan„ces catholiques" 13). En in de „Justice sociale" Van 3 Februari stelt een zekere Louis Dutrève deze vraag: „Les biens d'une église, provenant „des oblations des fidèles, le gouvernement peut-il, sans injustice ou „violation de Ia Jiberté, en prendre ,,note?"14); m. a. w. zijn de iriventarisatiën geoorloofd? Het antwoord luidt: „la encore les avis sont „partagés. Ici, I'on prend le del a „témoin d' un attentat aux régies ecclé„siastiques, un sacrilègej, quoi! — „Aiileurs, on trouve 1' opéraiion pres„que naturelle, légitime et inoffensive. „Je rte serais pas éloigné d'adopter „le dernier sentimentj pourvu que les „formes courtoises, bien entendu. „soient ccnserVées" 15). Dus Monsieur Dutrève kan met die inventarisatiën wel meegaah. Ziedaar dan zeer beknopt, welke denkbeelden de „Justice sociale" voorstaat en propagandeert! En denkt nu niet, dat hier juist het ergste met moedwil uitgezocht is, neen, zij, die met deze zoo goed gedocumenteerde brochure kennismaken, zullen luide het tegendeel beweren. Ik weet piet, of in ons vaderland de „Justice sociale" vele lezers heeft, wat er van zij : „Grace a Dieu, depwis „plusieurs années déja la „Justice so„ciale" ne com'pte plus guère d'abon„nés dans mon diocèse et c'e-st la „une faveur, dont chaque jour je „bénis Ie ciel" 16), roept Quimpers doorluchtige keAvoogd uit. Zeker is het, dat de rampen van de Kerk van Frankrijk voor een deel, — hoe groot, laat ik de lezers der brochure beslissen — te wijten zijn aan hen, die tot de „démocrates de la „Justice sodale" gerekend kunnen worden. „Que Dieu sauve la France"! N. di(Wij achten het raadzaam de Fratische aanhalingen in dit artikel te vertalen. Red. „Maasb.") 1) De dwalingen der democraten van de „Justice Sociale." 2) Gij hebt alzoo een dienst bewezen aan de katholieke zaak, door in uw boekje de leerstellingen samen te dringen, welke in genoemd dagblad vervat zijn. De redacteurs er van hebben gieen reden tot klagen, want zij zijn geoordeeld naar hunne geschriften. 3) De leersiellingen, welke dit dagblad bevat, zijn indeniaad van dien aard, dat zij de eenvoudige zielen, die er hun voedsel in zoeken, heel snel naar den afgrond brengen. 4) Moge de brochure de oogen openen voor de gevaren der nieuwigheden en der strevingen van de „Justice Sociale". 5) Men heeft gezegd en men kan het niet genoeg herhalen, het groote gevaar voor de kerk van Frankrijk dreigt op dit CQÊtnblik niet alleen van de vervolgingszucht der Regeering, maar wel vooral van die haif-protentantsche school, die vele vertakkingen heeft, en die op niets anders kan uitloopen dan op scheuring en ketterij. 6) Het betreft niet alleen de couranten „Justice Sociale" en „La voix du Siecle") lie ter beschikking worden gesteld van de seminaristen gedurende de vacantie en dat wel tegen belachelijke prijzen, bladen, welker lezing noodlottig is voor de kerkelijke tucht en de opleiding der jonge geestelijkheid — maar ook zekere briefwisseling, uitsluitend gelithografeerd voor de seminaristen en op dit oogetiblik in bijna alle diocesen van Frankrijk verspreid. 7) Wij herinneren alle jonge priesters dat wij hun een gratis abonnement voor 3 (maanden op de „Justioe Sociale" aanbieden. Hiertoe hebben zij alleen maar hun kaartje toe te zenden met de woorden „Nieuwe priesters". 8) Dwalingen van de „Justioe Sociale" op het gebied van dogma en zedeleer, van devotie tot de heiligen, van sociale vraagstukken, van geschied- en staatkundige quaesties en van polemiek. In het aanhangsel volgen dan de dwalingen van de J. S. omtrent de Scheidiiigswet, boedelbeschrijving enz. 9 en 10) Nadat de Paus een aantal stellingen veroordeeld had, die niet te vinden zijn, noch bij pater Hecker, noch bij kard. OibLons, Mgr. IreLand, Mgr. Keane, noch in de Wierken van andere theologen, redenaars of wijsgeeren van Amerika, onlangs bestreden, — voegt Hij er deze woorden aan toe: Wij kunnen deze meeningen, die in haar geheel worden aangeduid onder den naam van Amerikanisme, niet goedkeuren. De Paus wacht zich wel om aan onze broeders van overzee aan te wrijven wat uitgedacht is door de vruchtbare verbeelding van die schrijvers, die hun wachtwoord ontvangen uit de bureanx van de „Vérité." 11) Al geloof ik in de kerk, daarom behoor ik nog niet tot hen, die steenen werpen naar de overwonnelingen. Terwijl men in andere kringen vreugdekreten zal uiten, /ninder — ik heb reden het te vreezen — om de zegepraal der waarheid te vieren, dan wel om den „vijand" te prikkelen, zal ik dan ook naar „Bellevue" gaan, kloppen aan de poort van de kluis, waar hij woont, en aan den abbé Loisy de uitdrukking gaan betuigen van mijn broederlijke sympathie. 12) En als er dan een priester gevonden wordt, die geestdrift heeft, en temperament en een geest van initiatief en verstand, een die beseft, dat sommigen de Fransche geestelijkheid met hun verstand en socialen zin tot een mummie willen maken, een, die wil werken, de wetenschap wil opheffen, ook die der H. Schriftuur, — als er zoo een gevonden wordt, dan breekt men hem de lendenen onder voorwendsel dat hij zich bedrogen beeft. 13) En het hangt ook weinig meer van ons af dat hef land in opstand komt om eene wet, die op zich genomen niet in strijd is noch met onze faam van eerlijkheid, noch met de toekomstige rechten der Katholieken. 14) Kan de Staat, zonder onrecht te plegen of de vrijheid t? schenden, aan{eekening houden van d-e bezittingen eener kerk, die hun ontstaan danken aan de oftergaven der geloovigcn? 15) Ook hi-er zijn de meen in gen verdeeld. Hier roept men den hemel tot getuige, dat inbreuk wordt gemaakt op 4e kerkelijke voorschriften, dat een heiligschennis gepleegd wordt. Daar vindt men de inventarisatie haast natuur1 ij k, w ~ 11 e 1 ij k en niet beleed ig e n d (! 11) Ik zou niet ongeneigd zijn o in het laatst e gevoelen aan te hangen, mits men zich bij die boedelbeschrijving beleefde1 ij k g e d r a g e (!!!) 16) Ik dank God, dat er sedert verscheidene jaren geen abonnés Op de Justice Sociale in mijn bisdom meer zijn, en dit acht ik een zegen, waarvoor ik eiken dag den hemel dank zeg. Naschrift der redactie. Het door onzen gcachten medewerker bedoelde boekje van den abbé Dalbin, dat gelukkig velen de oogen zal openen, hadden wij reeds een paar malen gelezen, evenwel niet tot onze stichting. Want ofschoon nu jaren achtereen de „Justice Sodale" tot onze wekelijksehe lectuur behoort, werd het ons, nu wij ! dat groot aantal citaten zoo vlak naast elkaar zagen staan, nog meer duidelijk, hoever deze zoogenaamde „abbés democratiques" reeds zijn afgegleden. Gelet nu op dit boekje van abbé Dalbin en op nog veel andere documenten in ons bezit, is het wel karaktiseerend voor een Had als het „Centrum" ,dat het niet alleen deze abbés geregeld in bescherming neemt, maar o.a. in zijh nummer van 1 Mei 1906 ons zelfs den eisch stelde dat wij aan deze „voorvechters der Christelijke democratie" (!!) „EERHERSTEL" zouden geven, omdat wij onze Katholieken tegen de denkbeelden van deze „abbés democratiques" hadden gewaarschuwd. Wie dit boekje gelezen heeft, zal ons niet alleen toegeven, dat dit „eerherstel" niet meer hoeft, maar ook dat een Katholiek journalist streng verplicht is om' zijh geloofsgenooten te waarschuwen, wanneer een of ander Kath. blad het in den zin heeft om de Murristische en Amerikanistische denkbeelden dezer „abbés" naar ons land te importeeren. De lezers van het „Centrum" krijgen van al deze dingen nooit iets onder hunne oogen. Het wordt hun stelselmatig verzwegen. Reden temeer voor ons om 1 , waar het pas geeft, de publicatie voort te zetten, welke groote woorden het blad ppk moge gebruiken tegen ons. 1 ---