Binnenland. Indische telegrammen. Bij het Departement van Koloniën zijn ontvangen de volgende telegrammen van den Gouverneur-Generaal van Nederl. Indië: I. In Doeri (Masenrempoeloe, ZuidCelebes) is de rotsstelling bij Bontoe Batoe aangevallen doch niet genomen. Onzerzijds zijn daarbij gewond twee officieren (luitenants R. M. Van Mourik en M. J. Berckenhoff, laatstgenoemde onbeduidend) en gesneuveld twaalf en gewond vier-en-twintig militairen beneden dien rang. II In Korintji is opgetreden tegen 'n bende uit Djambi, die Soegei Penoeh en Sandaran Agoeng beschoot. Bevolking is rustig. H. M. de Koningin zal zich bij de begrafenis van Mr. Gleichman, Minister van Staat, doen vertegenwoordigen door Jhr. Vegelin van Claerbergen, Directeur van het Kabinet der Koningin, en Kamerheer i. b. d. van Hare Majesteit. * DELFT, 2 Mei. A. s. Zaterdag zal de hier onlangs opgerichte »Coöp. Spaar- en Voorschotbank* in de zaal »Concordia« aan de Beestenmarkt haar eerste algemeene vergadering houden. O. m. is aan de orde: Onderteekening van het ledenregister, vaststelling van het huishoudelijk Regl., verkiezing van een bestuur, een raad van toezicht en een kassier. Onmiddellijk na deze vergadering zal de Bank kunnen werken, Het verlijden der acte van oprichting heeft plaats gehad ten overstaan van notaris W. E. Van Berckel. --- Kerknieuws. Begrafenis prof. A. W. de Jong. Gisteren had op het groot-seminarie Rijsenburg de plechtige uitvaart en begrafenis plaats van den be'reurden professor A. W. de Jong. Den vorigen dag was het stoffelijk overschot naar het seminarie overgebracht, waar te half vier de Metten door de theologanten werden gezongen, waarbij prof. Forstmann, opvolger van den overledene op den leerstoel, officiant was. Gistermorgen te 10 uur werden de Lauden gezongen, waarna de plechtige H. Mis van Requiem werd opgedragen door den Hoogeerw. president van het seminarie, dr. A. C. M. Schaepman, geassisteerd door de professoren Van Hinsbergh ein Knuit als diaken en subdiaken, terwijl directeur Rijnbooutt als oerenioniarius fungeerde. Aanwezig waren Z. D. H. de Aartsbisschop en tal van geestelijken, familieleden en een deputatie der Leo-vereeniging te Utrecht. De absolutie werd gegeven door den Hoogeerw. heer dr. H.J. Th. Brouwer, vicaris-generaal van het aartsbisdom, waarna, dr. Schaepman een korte toespraak hield. „De lang gevreesde slag is gevallen", zeide de Hoogeerw. redenaar. „Diep bedroefd omgeven wij de lijkbaar van professor Anno de Jong. Utrechts kerk mist een voorbeeldigen priester. Het seminarie van Rijsenburg, in het jongste elftal jaren zoo dikwert van kostbare krachten door den dood beroofd, verliest wederom «en. steun en eem sieraad. Die professoren betreuren een ambtgenoot en trouwhartigen medebroeder, de seminaristen een geliefden leermeester, een wijzen leidsman en vaderlijken vriend; vele priesters en keken een bekwamen en bezorgden raadsman in de moeilijkste gewetenszaken ; de hooggeachte familie beweent een innig geliefden zoon en broeder. „Wat Anno de Jong was als kapelaan en adviseur, dat blijft te Tubbergen en in Utrecht, inzonderheid bij de Utrechtsche Leo-vereeniging, in dankbaar aandenken voortleven. Hoe hij als hoogleeraar werkte, dat zegt elke bladzijde van Van Egeren's moraaltheologie, door hem met een schat van nieuwe gegevens verrijkt en dank zijn rusteloozen, soms nachtelijken arbeid, bijna voltooid van de pers gekomen; dat gevoelen zij vooral, die het voorrecht mochten genieten, door zijn zorgvuldig voorbereide lessen in moraal en pastoraal tot kundige dienaren des Heeren te worden gevormd. „Boven dat alles was professor de Jong allen dierbaar om zijn edel karakter. Van jongs af had hij de heerlijke les voor oogen: niet gediend worden maar dienen naar Gods heiligen wil, alles voor den naaste. „Deze wijsheid Gods beminde hij; haar had hij verkoren tot zijn lichtbaak; in oprechtheid heeft hij haar aangeleerd en zonder' terughouding medegedeeld. Zoo klinkt ons niensthelijk oordeel als eene hulde aan dat" goed bestede, helaas zoo vroeg afgesneden priesterleven. Nochtans, hoezeer, ook verdiend en met innige waardeering gebracht, in zijn schatting is deze hulde maar een klank, over het ontzielde lichaam heen wegstervend, een wierookwolkje, vervliegend en zich verliezend in de ruimte. Qui autem judicat me Dominus est, die het vonnis velt, het vaste onherroepelijke, is God de Heer alleen daarom leg ik de woorden des apostels op ld e lippen van den dierbaren doode en breng ze over als zijn laatste bede tot ons. Ik smeek dan broeders bij onzen Heer Jesus Christus en bij de liefde des heiligen meesters, dat gij mij bijstaat in uwe gebeden voor mij tot God. „Pie Jesu Domine, dona ei requiem; amen". Daarna werd het stoffelijk overschot op plechtige wijze ter aarde besteld. („C.") De nieuwe parochie te Maastricht. Wij ontvingen het volgende schrijven: De zaak van de 5e parochie te Maastricht is de volgende. Maastricht en Wijk te samen zijn verdeeld in 4 parochies. Nu is die verdeeling aldus dat de Sint Mathiasparochie ongeveer 18,000 parochianen de hare mag rekenen, dat is meer dan de helft van het bewoneraantal der geheele stad. Des Zondags staan de menschen tot ver op elkaar gedurende de godsdienstoefeningen, niet uit laakbare nonchalance, doch daar ze eenvoudig niet binnen kunnen komen bij gebrek aan plaats. Wel zou een kleine uitbreiding van deze kerk nog kunnen plaats hebben, doch een luttel aantal kerkbezoekers zou daarmede gebaat zijn. Een bewijs dus, dat deze parochie inderdaad te groot is! Er waren dit jaar niet minder dan 311 kinderen, die de Eerste H. Communie deden, tegen 136 in Wijk, 240 in de St. Servaas en 133 in de O. L. V. kerk. De geruchten eindelijk over de bijvoeging van een vijfde parochie zijn niet van vandaag of gisteren. Nu 12 jaar geleden liepen ze ook met groote hardnekkigheid en waarschijnlijk 1 evenals nu balletjes, opgeworpen door de ZEw. heeren pastoors der parochie. Het bericht, door mij alleen de wereld ingezonden, had ik van een der Zeereerw. heeren pastoors te dezer stede. Of de „Nieuwe Koerier", die het tegenspreekt, meer officieel is ingelicht, weet ik niet. Is ze rJ-at, dan is 't des te treuriger dat er nog geen eind zal komen aan dezen toestand. Mgr. Klönne. Onzie Amsterdamsche correspondent seint ons: De toestand van Mgr. Klönne is dezelfde. De nacht was rustig. --- Letteren en Kunst. MUZIEK. Uit de sollicitanten naar de betrekking van kapelmeester der Kon. Ned. Marine is, naar 't „Vad." meldt, een drietal opgemaakt en wel de heeren: Francken, Arnhem; Hazebroek, Bergen op Zoom, en Zeldenrust, 's Gravenhage. * * * Bij de door de Fransche Société des Compoëiteurs uitgeschreven wedstrijden zijn bekroond Dücasse voor een klavierkwartet, Kunc voor éeri fantasie voor klavier met orkest, beiden met 500 frs. * * * In Queen's Hall te Londen heeft Joachim een octet voor blaasinstrumenten van Mozart gedirigeerd, zonder dirigeerstok. * « » De heer A. van Mechelen, stadsbouwmeester te Antwerpen, zal nieuwe plannen opmaken voor een nieuw lokaal voor het Koninklijk Vlaamsch Conservatorium, waardoor het streven van den directeur ian Blockx een begin van „bekroning" eeft gekregen. KERKMUZIEK. Kerkmuziek in Tilburg. Er is een tijd geweest, zoo schrijft M. H. van 't Kruijs in de „Muziekbode", dat bij voorkeur in de kloosters kunsten en wetenschappen beoefend werden, er is nog een tijd dat geestelijken met groote volharding en schitterende resultaten de kunst dienen. Uit den aard der zaak blijft het grootste deel daarvan voor de wereld verborgen en slechts een enkele maal komen de vruchten daarvan tot openbaarheid. Dit geschiedde voor mij op 20 April toen ik, te Tilburg zijnde, het voorrecht kreeg, te worden uitgenoodigd tot eene besloten proefaflegging in die kerk der Eerw. paters van O. L. Vr. van Barmhartigheid in de Gasthuisstraat. Ik hoorde daar door een voortreffelijk geschoold koor van jongens en van fraters der R. K. kweekschool te Tilburg onder meer een paar werken van Palestrina uitvoeren, zóó verdienstelijk, zóó beschaafd en met zulk een goed klankgehalte dat ik verbaasd was, daarbij zongen vooral de jongens zoo door en door muzikaal en met zulk eene toewijding, dat ik niet nalaten kon, zulk een voorbeeld van voortreffelijk instudeerem en leiden met een enkei woordje te vermelden, en ik hoop geen indiscretie te begaan, wanneer ik daarbij den naam noem van den leider, den Zeereervv. pater Niemer — oud-leerling van den welbekenden organist Ponten te Zwoüe. Waarlijk, zulk zingen en zoo'n uitvoering was buitengewoon. Zonder orgel gedeeltelijk, met orgel voor het andere deel had ik tevens gelegenheid hiet fraaie en kundige orgelspel van frater Albertus, directeur van een der R. K. scholen, n.1. de St. Dionysiusschool, (een algemeen " kend geestelijke te Tilburg) te bewonderen. Aan het fraaie orgel ontlokte, hij door zijn smaakvol en degelijk spej heerlijke combinaties en toonde in het begeleiden een bekwaam meester te zijn. Wat mij ook bijzonder frappeerde, was de vertolking van het Gregoriaansch volgens de eerlang in te voeren Benedictijner zetting. Wat klonk dat sober en toch roerend schoon. Zooals dat daar gezongen werd bijna vlekkeloos, moet het indruk maken op ieder, diepen indruk. ^ Toch zie ik den tijd aanbreken, dat die gezangen zullen gezongen worden, zooals het eigenlijk behoort, zonder begeleiding Het kan niet sober genoeg zijn en zelfs de meest kundige begeleiding maakt toch den indruk, van er niet bij te behooren, SCHILDERKUNST. De „Halsen" in het stedelijk museum te Haarlem op 't stadhuis hangen nu in de tweede bovenlichtzaal in beter warmer licht. Deze zaal bevat thans enkel werken van Frans Hals. TOONEEL. E en nationale tooneelwedstrijd wordt te Lier uitgeschreven ter gelegenheid van het 425-jarig bestaan van „De Ongeleerde n. De uitgeloofde prijzen zijn: voor drama of 'tooneelspel, le 500 fr., 3e 300 fr. en 3e 200 fr., alle met medaille en diploma; voor blijspel, Ie 300 fr., 2e 150 fr. icn 3e 100 fr.. insgelijks met medaille ot diploma. Verder een geschenk van Z. K. K. H. prins Albert; schoone gesmeede ijzeren palmtakken met diploma, aangeboden door het Schepencollege, enz. enz, BOUWKUNST. Een internationale prijsvraag is door de Braziliaansche regeering uitgeschreven, voor een paleis voor de volksvertegenwoordiging te Rio de Janeiro. In de eerste plaats zal onmiddellijk van de mededinging uitgesloten worden, elk plan, dat eene copie is van eenig bestaand gebouw, of gebouw in aanbouw. De verlichting moet zijn electrisch. De zaal voor de afgevaardigden moet 300 personen kunnen bevatten. Eene tweede eerezaal is voor 600 personen, en voor het gecombineerd congres bestemd. De bibliotheek moet 30 duizend deelen knunen bevatten. Het gebouw mag kosten 1 millioen reis per vierkante M. (1000 reis is 1 gulden), niet mede gerekend de inwendige decoratie. Prijzen van 9000, 6000 en 3003 gulden worden uitgeloofd. * * * De Salvatorgevel van den Dom te Munster in Westfalen is wederom geheel hersteld, en de bekende bronsfiguur „Salvator Mundi" er weder op geplaatst. Deze gevel die van 1560 is, was van Baumbergiersteen en geheel vergaan. De nieuwe gevel is opgetrokken van Teutoburgerwald zandsteen. * # * De hoogste dam ter wereld wordt gebouwd aan de Salt-rivier, Arizona. Zij zal in 1908 gereed zijn, en Roosevelt zal dan 172 voet beneden de oppervlakte van het opgestuwde water liggen. * * * Behalve de verbetering der oude haven te Oenua, die nu gereed is, zal een geheel nieuw havenbassin aangelegd worden ,en bovendien de grootie zeebreker aanmerkelijk verlengd worden, waarvoor door de staat eene subsidie van 30 millioen lire is toegestaan. • * * De grootste bekende „Drahtseilbahn" te Argentinië, is wel de hangbaan die het spoorwegstation Chilecito met de 3600 meter hooger gelegen koper-, zilveren goudmijnen verbindt, op een afstand van 35 kilometer. Er zijn stukken op deze baan, waar de stijging 1 op 1 is VARIA. Het museum van kunstnijverheid te Haarlem werd gedurende de maand April bezocht door 608 belangstellenden. Uit de aan het museum verbonden boekerij werden 129 boek- en plaatwerken naar verschillende plaatsen van ons land in bruikleen toegezonden. De aan het museum verbonden school voor kunstnijverheid wordt, over 1906, bezocht door 60 vrouwelijke en 90 mannelijke, totaal 150 leerlingen. --- Eigendomsrecht. V. Dit nummer bestaat uit twee bladen « » * * EERSTE BLAD ROTTERDAM, 3 Md. In de voorgaande artikelen hebben wij aan de hand van prof. Aengenents brochure aangetoond, dat privaat-bezit een recht van den mensch is, dat het tevens een eisch is van 's inenschen natuur. Behalve het drievoudig argument, dat we kortelijk uiteenzetten, is er nog een historisch bewijs voor de noodzakelijkheid van • privaat-bezit. Wanneer nl. kan aangetoond, worden, dat overal en altijd privaat-bezit in zwang was, duidt dit op een algemeene overeenstemming der elkaar opvolgende geslachten, dat deze vorm van eigendom de eenig mogelijk is voor een ordejijke samenleving. ' Welnu, dat bewijs kan g'ejeverd worden en wordt geleverd door prof. Aengenent. De lezer zal begrijpen, dat dit betoog behalye een positief argument voor de noodzakelijkheid van privaatbezit, tevens een weerlegging is van de bewering der akkersocialisten, als zou gemeenschappelijk eigendom de oorspronkelijke bezitsvorm zijn geweest. Om de belangrijkheid van de zaak laten wij hier de betrokken passage uit de brochure in haar geheel volgen. „Is het waar, dat bij alle volkeren privaateigendom geheerscht heeft? De grootste tegenstander van deze meening is, zooals wij reeds zeiden, E. de Laveleye, die in zijn reeds meermalen genoemd werk tracht aan te toonen, dat juist bij de oudste volken niets dan collectief grondbezit bestaan heeft. Op het voetspoor Van Bachofen, Lewis Morgan, Lubbock, Van Hellwald, Lippert, Tylor en Efigels neemt hij zelfs een praehistorisch tijdvak aan, waarin alle volleen eenmaal zouden hebben verkeerd, een tijdvak van volkomen gemeenschap van goederen, eerst van volslagen wildheid, daarna van barbaarschheid. Ofschoon zij geen enkel bewijs voor hunne stelling kunnen aanhalen, moet toch huiyie bewering pis een postulaat der wetenschap gelden. Merkwaardig js, wat Engels zelf daaromtrent schrijft: „Uit directe getuigenissen kunnen wij onze stelling niet bewijzen. Maar eenmaal aangenomen de afstamming van den mensch uit het dierenrijk, wordt de erkenning van dezen ontwikkellingsgang noodzakelijk." Wij laten deze beweringen voor hetgeen zij zijn, nl. waardelooze hypotesen, die niet alleen strijdig zijn inet de waarheden van ons geloof, maar waartegen ook de grootste geleerden al meer bezwaren inbrengen. Wij Wenden veel liever onzen blik haar de oudste volken, waarvan met Zekerheid iets te meiden valt, nl. tot de volken uit het Oosten: Joden, Egyptenaren, Babyloniërs en Assyfiërs. Wat de Joden betreft, hun oudste geschiedeniswerk is de H. Schrift. Daarin lezen wij, dat Abraham zijn zoon Ismael van zijne erfenis uitsloot en aan Isaac al zijne goederen vermaakte, dat hij aan' koning Abimelech verweet, dat diens dienaren hem wederrechtelijk een waterbron hadden ontnomen, dat hij van Ephron een akker kocht om daar een graf voor zijne echtgenoote te maken. Duidelijker bewijzen voor het bestaan Van privaateigendom zijn niet denkbaar. Jacob koopt een akker in de nabijheid van Salem, en ongeveer vijfhonderd jaar later wordt die akker genoemd het erfgoed der nakomelingen van Jacob. En bij dit alles Vinden wij geen enkel spoor van gemeenschappelijk bezit. Wel wordt er dikwijls Op gewezen, dat in het groote jubeljaar alle bezittingen, enkele uitgezonderd, aan de oorspronkelijke eigenaars moesten worden teruggeven; doch dit feit is geen bewijs voor het bestaan van collectief bezit. Het vindt zijne verklaring in het theocratisch karakter van het Oud Verbond. Om namelijk Zijne opperheerschappij levendiger te doen geVoelen, onttrok God aan de Joden een deel hunner "bevoegdheid over hun goederen. Van Egypte bericht de H. Schrift, dat Ood de bezittingen van Putiphar Vermeerderde om wille van Joseph, en dat de Egyptenaren aan Joseph hunne akkers aanboden in ruil voor graan en koren. En dg profane geschiedenis komt hier de H. Schrift ondersteunen. Mr, Birchs, weleer conservator van de Egyptische oudheden in het Britsch Museum, deelt mede, dat uit de vierde en vijfde Mcmphytische dynastie (dus ruim 3000 jaar vóór Christus) de duidelijkste bewijzen van privaateigendom aanwezig zijn. Ditzelfde bevestigen groote Egyptologen: Lenormant, Meyer en Maspero. *) Sociale studiën, Eigendomsrecht door J- D. J. Aengenent, uitgevers-vennootschap „Futura",. Leiden. Van de Babyloniërs verhaalt Strassmeier, dat in het Britsch Museum meer dan honderd leemtafeltjes bewaard worden, grootendeels uit de dertiende (sommigen zeggen zelfs uit de zestiende en achttiende) eeuw vóór Christus, waarop de verkoopakten voorkomen van huizen, tuinen en begraafplaatsen. Ook in het Cabinet de Médailles te Parijs zijn dergelijke bewijzen voor het bestaan van privaateigendom in overvloed aanwezig, terwijl geen enkele zaak verwijst naar collectief bezit. Wat de Assyriërs betreft, de ontdekkingen der geleerden hebben duidelijk aan Het licht gebracht, dat ook bij hen privaateigendam algemeen was. Steenen tafeltjes, waarop koopcontracten van huizen en landerijen, zijn ook bij hen in menigte ontdekt. Wij mogen dus met volle recht zeggen, dat zelfs in de vroegste tijden, waarvan met eenige zekerheid iets te vermelden valt, privaateigendom als de heerschende vorm van bezit gold. Mt^n heeft zich beroepen op Caesar, om te bewijzen, dat de oude Germanen toch collectief bezit als hoofdzaak beschouwden. Evenwel geheel en al ten onrechte. Caesar spreekt daar van stammen, die nog geen vaste woonplaatsen bezaten, maar jaarlijks veranderden. Nu ligt het voor de hand, dat voor zulke volken al heel weinig of niets aan privaatbezit van grond en bodem gelegen is. Zelfs kunnen vvij aannemen, dat zij in den beginne den grond niet eens als coljectief eigendom beschouwden, maar overal heen trokken waar de beste weiden of jachtgronden lagen. Eerst wanneer enkele stammen hun tochten tot een bepaald gebied beperkten, dat zij op vaste tijden doorkruisten, zullen zij dat gebied als gemeenschappelijk bezit hebben aangezien, dat zij gezamenlijk tegen andere stammen móesten verdedigen. De hoofden der stammen bepaalden dan, waar de verschillende stammen zich gedurende een jaar moesten vestigen, om hét volgend jaar weer verder te trekken. Dat Caesar alleen dergelijke nomadenstammen kan bedoeld hebben, blijkt duidelijk uit Tacitus, die ons mededeelt, dat bij de Germ^ansche stammen, die wel vaste woonplaatsen bezaten, een zeer uitgebreid privaateigendom bestond. Volgens hem woonden zij niet te zamen in steden, zelfs hunne dorpen bestonden niet uit aaneengesloten huizen, doch ieder koos een woning waar hij fen bron, een weide en een woud vond. Zulk afzonderlijk wonen gaat toch zeker niet samen met een uitsluitend collectiefbezit, waarbij jaarlijks eene verdeeling plaats heeft. Nog duidelijker voor onze stelling is hetgeen hij mededeelt aangaande de slaven bij de Germanen. Dezen verrichten niet de gewone huiselijke diensten, maar ieder ontving een eigen huis en een stuk land, dat hij tegen bepaalde opbrengsten mocht bebouwen. Al vinden wij dus bij enkele volken, die nog op een lageren trap van ontwikkeling stonden, sporen van collectief eigendom, zooais uit Caesar blijkt, dan vinden wij daarin geen enkele reden om die feiten te generaliseeren, en het voor te steljen alsof collectief bezit bij alle volkep oorspronkelijk een eisch der natuur zou zijn geweest. W'j moeten immers die eischen niet gaan zoeken bij die volken, 'in wie de menschelijke natuur niet dan verminkt te voorschijn treedt. Bovendien, al zou men nog zooveie sporen van collectief bezit ontdekken bij volken en stammen, die nog in het tijdvak van kindsheid verkeerden, uit hét feit, dat overal waar de cultuur hooger werd, de noodzakelijkheid van privaateigendom werd ingezien, blijkt duidelijk, dat men daarbij niet te doen had met eene willekeurige, maar met een in de natuur der dingen wortelende verschijning;. M, a. w. wanneer De Laveleye zelf erkent, dat langzamerhand het collectiefgrondbezit werd verdrongen door privaateigendom, naarmate de cultuur der volken zich ontwikkelde, dan blijkt daaruit reeds alleen, dat collectief bezit met de cultuur van een volk niet vereenigbaar is, en bevestigt hij tegen wil en dank de stelling, die wij hebben opgezet, dat voor het behoud y an de welvaart van een volk privaatbezit noodzakelijk is -o—o --- Buitenland. FRANKRIJK. HEILIGSCHENNISSEN. Uit meerdere Fransche gemeenten worden in de laatste dagen berichten gemeld omtrent kerk-aanslagen en ergerlijke heiligschennissen daarbij bedreven 1 . Aangemoedigd door de houding der regeering, die om zóó iets natuurlijk minstens voor geen bestraffing der schuldigen te vinden is, schijnen zekere benden er methodisch hun werk van te maken de tabernakels open te breken en zich aan het Heilige te vergrijpen. „Zou dit, zoo vraagt de „Croix", misschien onder anderen vorm de voortzetting van de inventarisatie zijn? Het gouvernement, dat er wegens de verontwaardiging der Katholieken van afzag oni de tabernakels te doen ontsluiten, heeft ongetwijfeld het plan gemaakt die zorg maar aan zijn handlangers pver te laten 1" ENGELAND. Dat DE AKAB AH-KWESTI E. Engeland nog altijd niet z'n ouden intrigeer-lust heeft afgelegd maar er steeds . nog met rusteloozen ijver op uit is om .waar het kan zijn invloed te versterken en uit te breiden en als 'm loerende kat van de omstandigheden gebruik te maken om hier of daar 'n kluifje te bemachtigen, blijkt wel hieruit, dat er op het oogenblik in het Oosten drie kwesties zijn, waarbij Engeland min of meer betrokken is. Het heeft van den toestand door den Russisch-Japanschen oorlog in het Oosten geschapen, zooals gewoonlijk een handig gebruik weten te maken. Van de drié kwesties, het PerzischTurksch grensconflict in West-Perzië, de Thibet-kwestie, die zooals we onlangs meldden met 'n ChineeschEngelsch verdrag waarschijnlijk besloten ifs, en de Turkseh-EngelschEgyptische kwestie, is in den laatsten tijd het Egyptische conflict meer op den voorgrond gekomen. OmtTent het feiten-verloop gaven we reeds meerdere bijzonderheden, omtrent de kwestie zelf en de oorzaak-er van laten wij nog eenige andere détails volgen. Het conflict, waarbij Engeland voor de eerste maal, sedert het zijn protectoraat over Egypte uitoefent, officieel in naam van den Khedive Abbas optreedt, loopt hoofdzakelijk over de grensregeling tusschen Syrië en Egypte bij Akabah aan de golf van dien naam, mondend ini de Roode Zee. Daarbij is het Turkije er om te doen zijn rechten te doen gelden op de Noord-Oostelijke kuststreek van de Roode Zee, de rechtstreeksche verbindingsweg met Mekka. En dat is voor sultan Abdoel-Hamid geen punt van ondergeschikt belang. Want in de oogen van alle trouwe aanhangers van den Islam zou zijn aanzien als Khalif een leelijken knauw krijgen, wanneer hij niet bij machte zou blijken te zijn den weg naar dé heilige stad der Mahommedanen te verdedigen. Maar Engeland van zijn kant stoort zich aan die overwegingen weinig, te mèèr daar het gebied, hoe woest en dor het moge wezeri, uit strategisch oogpunt voor dat land van groot gewicht is. En daarom blijft het volhouden, dat het op Akabah en vooral op het reeds door Turken bezette dorpje Tabali alle rechten heeft, daar deze plaatsen tot het schiereiland van Sinaï en dus tot Egypte behooren. Gelijk men Weet, is reeds het Egyptische garnizoen belangrijk vermeerderd, terwijl op Malta een nieuw bataljon gereed gehouden wordt. Engeland wil, volgens een verklaring van minister Grey in het Lagerhuis, de kwestie oplossen door een gemengde commissie samen te stellen en de grens opnieuw te bepalen, terwijl dan Turkije onverwijld zijn troepen uit Tabah zou moeten terugtrekken. De minister kon niet verklaren, of het waar was, dat in het betwiste grensgebied — met of zonder steun van de Turksche regeering — op sommige plaatsen de grenspalen waren weggehaald. Volgens zijn verklaring is het oorlogsschip „Minerva" naar Il-Arisj vertrokken om de zaak te onderzoeken. Waarschijnlijk is het wel, dat de sultan ondanks zijn tegenspartelen ook hier het loodje zal moeten leggen. Op z'n grooten vriend in Berlijn kan hij hier niet rekenen, daar een officieele verklaring van de Duitsche regeering tegenover sommige geruchten, die er reeds liepen van geheimen steun, verklaart, dat deze niets met het zaakje te maken wil hebben. Wèl zal Abdoel-Hamid van den Khedive Abbas, die zijn suzerein en grooten geloofsgenoot uit den aard der zaak meer sympathiek is toegedaan dan de Engelsche Christen-„honden", op geheimen steun kunnen rekenen. Maar vèèi zal hem dat niet baten. En zoo zal de zieke man ten slotte vvel weer z'n oude taktiek volgen van l,ang talmen, dralen en onderhandelen, maar ten slotte toch van toegeven. DUITSCHLAND. HET TOLERANZANTRAG. In dé zitting van gisteren is in den rijksdag de tweede lezing in behandeling geweest van (het wetsvoofstel door het centrum voorgesteld betreffende de vrijheid van godsdienst. Nog altijd zijn uit den kultuurkamp-tijd een aantal oude restanten van anti-clericalisme blijven hangen, ergerlijke uitzonderingsbepalingen die het woord godsdienstvrijheid, vooral voor de Katholieken tot een ironie maken en waardoor sommige orden, zooals de Jesuïeten, nog altijd buiten het Duitsche rijk buitengesloten blijven. Het centrum heeft teikens en telkens weer zich tegen die bepalingen verzet en alles aangewend om ze opgeheven te krijgen. En het wilde de zaak door den rijksdag behandeld zien, omdat men bij den bondsraad nooit de vrijheid voldoende gewaarborgd zou krijgen, zooals wel uit de handelwijze en het gedrag van Staten als Saksen en Brunswijk blijkt. Nu kan men eindelijk toch het gegrond vermoeden hebben, dat aan de billijke eischen van het centrum zal worden voldaan. De rijksdag behandelde gister artikel 1. De vrijzinnige volkspartij had het oorspronkelijk artikel eenig/ins gewijzigd en uitgebreid, maar het had denzelfden geest behouden als het oorspronkelijke door het centrum voorgesteld. Door dat artikel wordi de K. D's hebben te aanvaarden en dat natuurlijk met echt re^ctionnair geweld doen. Een mooi vooruitzicht! Over de politiek door Witte gevoerd werd dikwijls heel verschillend geoordeeld. Zéker is het echter, dat hij voor zijn land zèèr veel goeds heeft gedaan en dat hem de eer niet njag onthouden worden, dat hij ondanks alle tegenwerking en ver dachtmakingen van bijna alk paftijen, toch stand bleef houden en op zijn post bleef. En dat hij, waar de vooruitstrevende partijen hem het vertrouwen weigerden, het zelfs met Durnovo probeerde om zooveel mogelijk toch tot heil van zijn land +e werken. GAPON DE MYSTERIEUSE. Nadat er eerst weer eens bevestigd was, dat pope Gapon wèl opgehangen was, komt nu weer het St. Petersburgsche telegraafagentschap met de tijding, dat hij lèèft. De veiligheidspolitie kent zijn schuilplaats niet, maar hij heeft redenen om aan te nemen, dat hij zich in Finland ophoudt. Als hij dus nog leeft, is het in mysterie. o—o vrijheid van geloof en geweten binnen het rijksgebied aan ieder gewaarborgd en dus ook de openbare godsdienstuitoefening. Voorts is het genot van de burgerlijke en staatsburgerlijke rechten geheel onafhankelijk van de geloofsbelijdenis gesteld. Afgevaardigde Gröber hield namens het centrum een lange rede, waarin hij het toleranzantrag verdedigde en de dringende noodzakelijkheid ervan in alle opzichten bewees. Door het voorstel was geen aanslag bedoeld op de Evangelische Kerk maar het was de inwilliging van een eisch vau rechtvaardigheid. Namens de vrijzinnige volkspartij verklaarde dr. Müller-Meininger, dat zijn partij het tweede deel van het voorstel afkeurde maar het eerste in vele opzichten een bruikbaren grondslag achte om sommige misstanden uit den weg te ruimen. Nadat het centrum bij monde van vrijheer von Hertling zich nog met de wijziging van artikel 1 had vereenigd wercl dit met bijna algemeene stemmen aangenomen. Nadat op voorstel van het centrum afgevaardigde Müller-Meininger een aansluiting op artikel 1 voorloopig bad teruggetrokken, werden de artikels 2 en] 3 aangenomen. Op een volgend artikel werd nog een amendement aangenomen van de sociaal-democraten, waardoor verbóden wordt, da't een kind tegen den wil der ouders tot Tiet bijwonen van godsdienstonderwijs en godsdienstoefeningen wordt genoödzaakt. Er zal nog Keel wat water