Kogels' schoenen ^ pqAM _ ROTTERDAM .M5 1 " rnot 13 DEN HAAG Schi«d. Sln 0 el 3-4 A prir*s«str.S2-56»60 '* - ij E M Veanostroat 45 U T R ECHT . f? N B t 19 Q«dite*khol 39 ,« l#t .i ,e --- CIGARETTES ^Tmêttês No. 2 GOLD TIPPEO i, PLAIM ...... 2. Ct. MAJESTIC pla.h ........ 2*Ct. BOUDOIR GOLD TIPPED . . . . . . 3 Ct. TURKISH AND EGYPTIAN BLEND --- SOCIALISTISCHE WETENSCHAP ui üJ 44 , ( . Ui v» a . B tijd geleden werd verzonden een «%, voor een schriftelijken leergang, "'"ntie van het Instituut voor Arbeidersdeling, onder leiding van den sociac '* tm theoreticus R. Kuyper. •v a eer socialisten aan onderwijs be' ligt het vermoeden voor de hand, 1 ^ gedoceerde wetenschap ook socialis' , a i wezen. Daardoor loopt zij voor een i jeel in andere dan wetenschappelijke En men moet dus op zijn hoede zijn. ! mo eten wij in het prospectus waarl" en dat het vrij en frank voor de waarl'd uitkomt, dat de wetenschap, die geleverd «orden, niet „voraussetzungslos" zal zijn. U f n zal, zoo begrijpen wij uit de aanig, defundamenteelestellin[7 van het Marxisme tot grondslag nemen men zal aan dat Marxisme de methode rangschikking en beoordeeling der •^schappelijk® verschijnselen ontleenen. iVij geven allereerst de erkenning van de ifdzaak, het niet onbevooroordeeld zijn L te ceven wetenschap. Daartoe citeeren wij: Er zijn in de wetenschap, vooral in de I „aatscliappijleer, allerlei richtingen, die elkander voortdurend bestrijden. En in de arbeidersbeweging, in wier dienst I jeze cursus staat, komt een bepaalde richting in de maatschappijleer, nl. de Marxistische, sterk naar voren. Van deze richting is ook de cursusleider, behoudens verschillende punten van ingrijpende critiek, aanhanger. En nu dreigt het ernstige gevaar, dat de weg der propaganda en niet die der wetenschap zal betreden worden; dat het feitenmateriaal eenzijdig zal worden voorgesteld ea eenzijdige conclusies zullen worden getrokken, alles om, wat door de arbeidersbeweging en ook door den cursusleider nu al aanvaard is, te doen standhouden en verder ruim baan te verschaffen. Dit gevaar is te ernstiger, omdat — juist in de Marxistische maatschappijleer wordt er de nadruk op gelegd —< de wetenschap in haar ontwikkeling sterk door het klassebelang beïnvloed wordt en dit natuurlijk ook geldt voor het proletarische klassebelang en de Marxistische wetenschap. Ook deze is dus niet onbevooroordeeld. En toch moeten wij bij een cursus in dienst van de arbeidersbeweging aan het Marxisme den voorrang geven. I Hier wordt de vooropzetting van een pdeel dus volmondig, openhartig toegeJtven. I Zooals men begrijpen kan, ontbreekt niet let verwijt aan anderen, dat zij hetzelfde leen. Zoo is het de „burgerlijke" klasse, ►elke volgens den steller van het prospectus laar eigen opvatting doet zegevieren door p aanstelling van docenten der haar welbevallige richting. Wij stuiten hier op de wetenschappelijk too malle, maar overigens zoo geheel socialistische stelling, dat de maatschappelijke Klasse-tegenstelling den diepsten vorm van pt denken beheerscht. Die onwaarschijnlijkheid laten wij even por wat zij is om over te gaan tot een meer serieuze poging tot rechtvaardiging der voorstelling van het Marxisme. poging vindt men in de volgende Norden: Ik antwoord hierop met de vraag: wat zou *J er van een cursus worden, waarbij vol™ sïrokJ.o neutraliteit werd betracht? Het feitenmateriaal zon in vollen omvang moeten gegeven worden, want een keuze'uit de feiten '°u om neutraliteits-overwegingen niet toegelaten zijn. Ben bepaalde. methode bij de rangschikking van het feitenmateriaal zou ° m neu traliteits-overwegingen niet mogen w orden gebruikt, want iedere methode houdt ten specialen kijk op de feiten, in. Een betaalde conclusie zou niet gegeven mogen borden, want geen enkele conclusie wordt 11 de wetenschap algemeen aanvaard. En aangezien men, allerminst bij een eenv <"idigen leergang, alle feiten, aile methoden, alle conclusies aan de cursisten ter keuze » ev en kan en er trouwens niet verwacht kan preien, dat zelfs in de gunstigste omstandig," ien groote massa's menschen, als door cursus bereikt moeten worden, in staat "° 'den zijn zelfstandig een werkelijk wetena Ppelijke overtuiging te verkrijgen, blijft / voor ons geen andere practische mogelijlc®eid flan zelf een keuze te do.n. En deze euze valt bij de onafhankelijke arbeidersbeging op het Marxisme. het beste deel dezer verontschuldiging ^'enen wij d e stelling, dat zelfs bij de ^"gschikking van het feitenmateriaal reeds ^ Methode meespreekt, welke methode verboï ' 10Ul ^ houden kan met algemeener, J 511 de bepaalde te beoefenen wetenschap 8ta v a nö, inzicht. Cfe° 0ra l za * ^it een r °l s P e l en * n l 16 *- pi'odueiTh- 0 Van ^ ma t e riaal bij de geschiedenis ij de maatschappijleer. Allermeest als ft daar wt ;J[ ntriers dan zal a priori aan de-stoffelijke l °ien uitsluitend of overwegend aandacht daar het Marxistische inzicht volgt van Materialisme. hordei Dat n geschonken. 'fa h ^ onwe ^ ensc l i appelijk zou zijn, ^ ' de schrijver te betoogen door te verzen naar verschillende „burgerlijke" ge'^chrijvers, die de historisch-economijjji ° Methode volgen, waarbij aan stoffee verschijnselen overwegende beteekenis r t toegekend voor de reconstructie der ° e ®chi edenis. heiw° de schrijver op tot deze waar v an ' c ' a ' ^ e t' algemeen wijsgeerig inzicht 'elf- e We ' ensc l la P-heoefenaar van belang is zw-e V °° r de methode der wetenschap, gedan ^ e elen en conclusies. nog van de waardeeringsDeze waarheid geldt onafhankelijk van burgerlijk of van proletarisch klassebelang. Dat de klasse-tegenstelling wordt gehaald bij de algemeenste wijsgeerige formuleeringen is geen wetenschap maar socialistisch vooroordeel. Ieder kan a priori begrijpen, dat 't klassebelang daarmee niets uitstaande heeft. Terwijl in feite het materialisme, dat het socialisme kenmerkt, ontleend is aan de „burgerlijke" gedachtenwereld. Daarvoor leze men bijv. het werk van professor Eigeman. Zoowel in burgerlijke als in socialistische wetenschap speelt het wijsgeerig inzicht in het wezen der eerste wereld-oorzaak, omtrent het wezen van den mensch en het menschelijk kenvermogen een uitermate groote rol. Door het socialistisch prospectus komt dit thans vast te staan als een bekentenis. Onmiddellijk denken wij daarom aan de bestaansreden van een Katholieke universiteit. Deze laatste heeft dan nog dit essentieele verschil met bet niet- te vermijden apriorisme van den socialistischen cursus, dat aan die universiteit de waarde van de wijsgeerige grondslagen zelf een voorwerp van onderzoek uitmaakt. En bij dat onderzoek geldt geen enkel a priori. Zoodat men daar zonder vóór-oordeel arbeidt. Misschien is dat voor sommigen wel zooveel als een openbaring. Daarom leggen wij ter staving van den zuiver-redelijken grond slag de Katholieke wijsbegeerte nog een enkel citaat over uit de rede van prof. Welschen, in 1923 gehouden bij den aanvang zijner wijsgeerige lessen. Het gaat in de filosofie uitsluitend om verstandelijk inzicht, los van alle menschelijke of goddelijke gezagsorgumenten. Daarom kan ook de thomistische wijsbegeerte in haar innerlijk wezen niet bovennatuurlijk of Katholiek zijn en staat zij in deze met wiskunde, physica en elke andere natuurlijke wetenschap op één lijn. Het is wel teekenend, dat de Aquiner, toen hij de voornaamste fundamenten legde van zijn wijsgeerigen bouw, die niet vond bij een geloovig Katholiek denker als een Augustinus, doch bij den heiden Aristoteles. Geen wetenschappelijke arbeid zonder bepaalde wijsgeerige grondslagen. Die grondslagen marxistisch te leggen is een vergrijp aan de menschelijke rede, is een dwaling, welke met natuurlijke redekrachten is te achterhalen. Dat zij zelfs zonder wijsgeerig onderzoek wordt opgedrongen aan de beoefenaren van de socialistische wetenschap is een droevig schouwspel, waarbij wij geen termen krachiig genoeg kunnon vinden om te beklagen de slachtoffers van dergelijke voorlichting. --- NEDERLAND. GEMEENTERAAD VAN HILVERSUM De raadsleden kwamen van 15 November tot on met 19 November tweemaal per dag bijeen, om te beraadslagen over de begrooting 1927. In die tien lange zittingen is veel gesproken maar er is geen cijfer in de ontwerp-begröoting veranderd. Aan pogingen tot wijziging heeft het niet ontbroken. Vooral de roode fracties hadden eenige voorstellen, doch deze konden geen meerderheid halen. Onderwerpen van discusie waren de raadhuishouw, de financiën, de verkeersverbeteringen, de spoorwegovergangen, de kanaalplannen, een mogelijk pensioenverliaal van het overheidspersoneel, do subsidies, de ondersteuning van behoeftigen en werkloozen, de woningbouw, de krotwoningen, de noodwoningen, de prijzen van gas en electriciteit. Het college van B. en W. stond optimistisch tegenover de begrooting, al was deze sluitend gemaakt door een ferme greep uit het reservepotje. Belastingverhooging lag niet op den weg van het dagelijksch bestuur. Het college vermeende, dat in de naaste toekomst de aanwas van bevolking van dien aard zou zijn, dat het belastbaar inkomen zóó zou toenemen, dat men kon voorzien in de behoeften. Al ging een strooming om het volgend jaar maar vast te beginnen met het grond en fundeeringswerlc van het nieuwe raadhuis, het college hield zich aan het raadsbesluit, om eerst in 1928 een begin aan de uitvoering te geven. Ook hield het vast aan het voor raadhuisbouw aangekocht terrein, hetgeen in den Raad bij monde van den beer J. T. Bierman geen onverdeelde instemming vond evenmin als bij velen uit de burgerij. De in de lucht hangende salaris-herziening bracht tal van adressen; het dreigend gevaar werd afgewend en do commissie voor dien minder sympathieken arbeid niet benoemd. De heeren dr. J. A. Koopmans (R.K.) en H. Brouwer (R.K.) pareerden meesterlijk den aanval, waar de „Rerum Novarum" van wijlen paus Leo XIII als wapen werd gebezigd door de S.D.A.P. Ter sprake kwam de uitbreiding van de bebouwde kom naar het westen, waardoor de Hondenbrug vernieuwd zal worden, alsmede de uitbreiding naar het noord-oosten, waarvoor een spoorbrug halverwege Crailo en het station in uitzicht werd gesteld. Ook zal de verandering van paardentractie in autotractie geleidelijk geschieden; een ziekenauto is nu het eerst aan de beurt. Een telefoon krijgen de raadsleden niet. Aldus passeerden de begrootingsposten de revue met hier en daar een debat, zelfs over de kleine zespootige bewoners der noodwoningen, zonder verandering, gelijk reeds vermeld. Bij het einde gewerd het college hulde, meer bijzonder den voorzitter. Met dit al heeft de heer C. Vlaanderen (C.H.) reeds gelegenheid weten te vinden, om mee te declen dat hij zich niet herkiesbaar stelt. En de heer Goubitz (comm.) dreigt door zijn partij te worden uitgeworpen. Wel jammer, beiden wisten te zorgen voor de „note gaie" bij de ernstige debatten. DE MIJN MAURITS. Naar wij vernemen zullen aan de mijn Maurits 264 cokesovens gebouwd worden. PAUPERISME, GELOOF- EN ZEDENVERVAL IN HET ZUIDEN IIL DE NIEUWE ARMOEDE. (Van onzen Limburgschen redacteur). De oorzaak van het oude pauperisme lag in eigen kringen, in fouten begaan door menschen uit alle standen, in een bedeelingssysteem, dat geleidelijk de plichten der ondernemers overgenomen had en waardoor feitelijk een deel der verworven fortuinen uit de kassen der belastingbetalers en de beurzen der milddadigen kwamen. Tot beide laatste groepen behoorden de betrokkenen overigens zelf ook weer. De niéuwe armoede, die dreigt pauperisme te worden, vindt haar oorzaak buiten eigen kringen, dat is onmiskenbaar. In de Maastrichtsche industrie worden momenteel geen fortuinen verdiend en zijn er —r een uitzondering gevolgd door een débacle buiten beschou. wing latend — sinds 1914 ook geen mogelijkheden meer toe geweest. De jongste nota der Maastrichtsche aardewerk- en glasindustrie, gericht aan de Tweede Kamer heeft voldoende aangetoond hoe daar nu al sinds jaren de toestand is.^ D e . oorlog, die in ons land over andere industrieën zooveel, hoewel gevaarlijke en zeer tijdelijke, welvaart bracht, sloot den aanvoer van grondstoffen en den uitvoer naar de overzeesche exportgebieden af. Al liepen de loonen in de naoorlogsperiode iets op, van bloei kan toch niet gesproken worden. Sindsdien kwam men van kwaad tot erger. Eerst de Duitsche valutaconcurrentie, nu de Duitsche dumping, dan de valutaconcurrentie uit Frankrijk en België en de niet gering te achten mededinging uit andere gebieden, als Tsjecho-Slowakije. Nederland, afkecrig van retorsiemaatregelen, zag zijn export-industrie door hooge tariefmuren elders meer en meer afgesloten raken van verschillende afzetgebieden, terwijl het tegen dumpung door vreemden op eigen markten werkeloos bleef. De resultaten bleven dan ook niet uit. Er werd géén winst gemaakt of men zag maar kans om zeer magere dividendjes te geven: 1 V&, 2, 3 en 4 procent, 5 is al heel gunstig en werd alleen verkregen door een enkele onderneming, die een speciaal artikel produceert. Uit de reeds genoemde nota hebben we ook kunnen vernemen, hoe sterk het aantal arbeiders terug liep. Tusschen de 2 en 3000 duizend alleen in de glas- en aardewerkindustrie. De Kon. Ned. Papierfabriek heeft, mede door verder doorgevoerde mechaniseering van baar bedrijf honderden arbeiders minder aan het werk; de Vloertegelfabriek wordt in moderne wijze omgebouwd, waardoor ook hier voor het grootste deel de» arbeiders werkloosheid ontstaat. De loonen moesten natuurlijk omlaag; momenteel is het gemiddelde loon der volwassen arbeiders om de 18 gulden per week.... mits ze hun volle dagen werken. Dit is geenszins bet geval; gedeeltelijke werkloosheid tot 3 dagen per week komt in de meeste fabrieken voor, zoodat practisch de uitkomsten nog veel lager zijn, vaak om de 12 en 15 gulden. Er zijn dus gezinnen die met om de ƒ 700 's jaars rond moeten komen. Het arbeiden door gehuwde vrouwen neemt in den laatsten tijd dan ook sterk toe, niet alleen omdat er zooveel, mannen geheel of gedeeltelijk werkloos zijn, maar ook omdat de bedrijven liever de gocdkoopere vrouwelijke arbeidskrachten in dienst nemen. Aangezien de Maastrichtsche industrieën door haar aard veel vrouwelijk personeel bezigen kunnen, komt daaronder de werkloosheid ook niet zooveel voor. Iemand die het weten kan, verzekerde ons, dat momenteel meer gehuwde vrouwen in de fabrieken werken dan vroeger in de ongunstigste perioden. De nadeclen daarvan behoeven hier wel niet te worden aangetoond. Wat op deze wijze van het huiselijk leven terecht komt, kan een ieder gissen. Onverzorgde huishouding leidt tot herbergbezoek, dronkenschap, ondervoeding, demoraliseering en wat verder tot het wezen van ons pauperisme behoort. In cultureel opzicht beteekent dit een ernstigen acnteruitgang. De voedselbereiding zakt, zooals reeds opgemerkt, beneden het gemiddelde peil in beschaafde landen, het werk wordt verricht -— evenals geschiedt in vele negerstammen — door de vrouw en ten slotte zien we zelfs zekere nomaden -verschijnselen herleven. De kramersstand, het gilde der rondtrekkende kooplieden, neemt met den dag weer toe. Vrije markt en in alles en nogwat handelende werkloozen doen de sociale beteekenis van den gevestigden winkel terugloopen. Evenals in vroeger eeuwen, wordt de winkel (let niet op de beteekenis van het woord) weer mobiel. Door de malaise raakt momenteel iets in ont-binding in onze maatschappij, er wordt iets vlottend. We gelooven natuurlijk voldoende in de gezondheid onzer maatschappelijke verhouding om dit verschijnsel als van voorbijgaanden aard te beschouwen. Men kan het elders in ons land graag willen weten of niet: de nieuwe armoede, die wij hier zien dreigen met nieuw pauperisme, is een gevolg van de Nederlandsche handels-politiek. Handels-politiek in den waren zin van het woord. De ondernemer maakt minieme winsten of in 't geheel geen. Het in gang houden van de onderneming vindt zijn voornaamsten grond in sociale overwegingen, zegt bijv. de directie der C. V. „Mosa". De arbeider werkt tegen loonen, die eveneens niet meer voor verlaging vatbaar zijn. Beide partijen zien zeer wel de oorzaken in en zelfs in de kringen der sociaal-democratie begint het door te dringen, dat de industrie-arbeiders op den duur niet de dupe mogen blijven van een waarachtige handelspolitiek. Toch moet men niet gelooven, dat hier zooveel voorstanders van protectie leven. Allen hebben zelf te veel belang bij export, doch de immer hooger opgetrokken tolmuren rond ons land, de valuta- en dumping-concurrentie, doen uitzien naar redding. Tegen abnormale kwalen ook maar buitengemeene geneesmiddelen. Reciprociteit en maatregelen, die een normale mededinging mogelijk laten in eigen land. We gingen even dieper in op de voornaamste oorzaak der nieuwe armoede, die dreigt aan het in omvang niet onaanzienlijke oude pauperisme nieuwe versterkin-cn toe te voeren, en personen, die uit dien inferieuren: staat gered waren, er weer in te dringen. We kennen ditmaal de kwaal, zoodat ook beter aan de genezing kan worden gewerkt. Eenige gevolgen van anderen aard, van oud en nieuw pauperisme zullen we nader onder oogen zien. HET NEDERLANDSCH-BELGISCH VERDRAG. Vergadering van het Zeeuwsche Comité van Actie. • Zaterdagmiddag werd in de Socleteit St Joris te Middelburg een vergadering gehouden uitgeschreven door het Provinciaal Zeeuwsch Comité van Actie tegen het Nederlandsch-Belgisch Verdrag teneinde te bespreken wat nog kan worden gedaan om aanneming van het verdrag door de Eerste Kamer te voorkomen. De heer H. C. Wesseling uit Vlissingen presideerde de vergadering, daar de voorzitter van het Comité, de heer C. Boudewijnse door ziekte verhinderd was. De voorzitter zeide, dat alom in Zeeland het aannemen door de Tweede Ka mer met teleurstelling is vernomen en men gevoelt niet bij de pakken te moeten neerzitten. Wel hebben indertijd de Prov. Staten van Zeeland met algemeene stemmen een motie tegen het verdrag aangenomen, maar het zal goed 'ijn als ook uit de provincie een protest weerklinkt, al weet spr. heel goed, dat geen feitelijke invloed kan worden uitgeoefend. Een petitionnement is het eenige dat voor Zeeland te doen overblijft. In de verschillende plaatsen dienen daartoe comité's te worden opgericht. De heer Ouwehand uit Vlissingen meende, dat de argumenten nog niet zijn uitgeput. De heer Nolens en zijn volgelingen stemden tegen uit vrees en om goede vrienden met de Belgen te blijven. Er moet dan ook iets achter de zaak zitten. Spr. heeft iemand ontmoet, die reeds 5 jaar geleden een onderhoud had met minister Karnebeek, en die vroeg of er tegenover het tra ktaat geen concessies van België waren te vot ."rijgen, waarop de minister antwoordde: dat kan niet, want dan staat de Fransche Generale st» f direct achter de deur. Ook in de Tweede Kamer is in dien geest gesproken. De minister heeft niet alleen onderhandeld, maar heeft deskundige rapporteurs gehad. De Kamer weet echter van die rapporten niets. De Eerste Kamer moet daarnaar vragen. In de steden dienen de comité's te bestaan uit de voormannen der verschillende politieke partijen. De heer Umbgrove uit Middelburg meende, dat men door argumenten de leden der Kamer niet meer zal kunnen overtuigen, maar wel met een adres van het grootste deel der Zeeuwsche inwoners. De heer Jeronimus uit Middelburg wilde er op wijzen, dat er naast een algemeen Nederlandsch belang, ook provinciale belangen aan het verdrag zijn verbonden en men te veel op het Moerdijk-kanaal alleen, heeft gewezen. Hoe dit kanaal Zeeland uit zijn isolement zou kunnen opheffen, is spr. niet duidelijk. Spr. zou willen, dat het prov. comité, in een adres speciaal op de Zeeuwsche belangen wees en daarnaast ook een petitionnement werd op touw gezet. De heer van Raalte meende dat men niet te veel op de streekbelangen moet wijzen. Het contract is ons opgedrongen, en tast onze nationale ee- aan. Ds voorzitter zegde nogmaals niet te gelooven, dat verdere motiveering van de bezwaren iets zal helpen. Alleen moet men toonen hoe algemeen tegen aanneming wordt gevoeld. Een verzoek om publicatie van de rapporten der deskundigen zal niets uithalen en ook naaide mcening van Ged. Staten is reeds in de Tweede Kamer gevraagd. De heer Deibei uit Middelburg wees op het verzoek van den heer mr. Adriaanse, lid der Prov. Staten van Zeeland aan Ged. Staten om buiten hun rapport aan de regeering om hun meening aan de Staten kenbaar te maken. De heer Wallipn meende, dat de opvatting van Ged. Staten bekend is, alle leden der Prov. Staten stemden voor het adres om het tractaat niet aan te nemen. Ged. Staten vroegen reeds vier maal aan de regeering 't rapport te mogen openbaar maken, het werd steeds geweigerd en oojc in de Tweede Kamer is er met klem op aangedrongen. De kans voor succes met een petitionnement is hier grooter, omdat er geen geestelijke ondergrond aan vast zit, maar een wensch van personen van alle politieke partijen. • Alle aanwezigen vereenigden zich ten slotte met de redactie van het petitionnement en ook met het voorstel de vorming van plaatselijke comité's en de verdere actie aan het Prov. Comité over te laten. MINISTER KAN. De Minister van Binnenlandsche Zaken cn Landbouw, mr. Kan, bracht heden eeu bezoek aan Roosendaal, waar hij met het kamerlid, den heer Vos, de Coöp. Beetwortelsuikerfabriek, de landbouwwinterschool en enkele andere instellingen op landbouwgebied bezichtigde. AUDIëNTIES. De gewone audiëntie van den Minister van Oorlog, zal Donderdag 25 November niet plaats hebben. BAARN, 20 November. Gisterenavond vergaderde de R.K. Kiesvereeniging. Met algemeene stemmen werd aangenomen een motie, waarin het bestuur van den Bond van R.K. kiezers in den Rijkskieskring Utrecht verzocht wordt een commissie van 3 personen te benoemen die een herziening van de Bondsstaten, teneinde deze meer in overeenstemming te brengen met 'de reorganisatie van de R.K. Staatspartij, zal ter hand nomen. NAALDWIJK, 22 November. Gisteren is alhier overleden de heer H. J. H Moddermane burgemeester dezer gemeente. De heer Modderman was 57 jaar en vroeger burgemeester van Bleiswijk—Moerkapelle en tot zijn overlijden president-commisaris van de Westlandsche stoomtramweg Mij. OSS, 22 November. Bij de St. Willebrordusput in de heide alhier werd Zondagmiddag te 3 uur plechtig onthuld en ingezegend een monument ter herinnering aan het feit, dat aldaar St. Willebrordus in 712 op het Paaschfeest doopte. Het woord werd gevoerd door Ds. X. Smits, pastoor te Reek. terwijl een dankwoord werd gesproken door wethouder Ploegmakers. Na afloop had een plechtig lof plaats in de kerk van de paters Carmelieten. Het monument, een groote gedenksteen, stelt St. Wilibrordus voor als monnikbisschop met de monnikskap den mijter cp het hoofd, in de linkerhand een kruis en in de rechter de doopschelp houdend. Het is vervaardigd door den Gentschen beeldhouwer de Beule. PIJNACKER, 20 November. In de heden gehouden raadsvergadering werd besloten • de openbare school no. 2 op te heffen. MR. A. R. ZIMMERMAN. Mr. A. R. Zimmerman. die Zaterdag te Hoek van Holland aankwam, is vandaar onmiddellijk doorgereisd naar Arnhem. --- NEDERLANDSCH OOSTEN WEST-IN DIË DE COMMUNISTISCHE WOELINGEN Een „dictator" gearresteerd. MAATREGELEN DER REGEERING. BATAVIA, 22 November (ANETA). Een nieuwe dictator van de communisten, Soeriosoeparmo, die zich pas als zoodanig opgeworpen had, is te Weltevreden gearresteerd. De dames die uit Bantam uitgeweken waren, keeren naar haar woonplaatsen terug. Het bestuur zegde de goedgezinde bevolking aan naar haar kampongs terug te keeren. Zij die buiten de kampongs worden aangetroffen, zullen als verzetslieden beschouwd worden. Verschillende brigades zijn uitgezonden naar Zuid-Westelijk Batavia en Noord-Westelijk Preanger ten einde het daarheen uitwijken van Bantammers te beletten. SEMARANG, 22 November (ANETA). Volgens „De Locomotief" ligt de communistische organisatie uit elkaar nu de leiders overal opgeborgen zijn. Hoe listig en vernuftig het verzet ook georganiseerd was, het materiaal waarmede gewerkt werd, was van zoodanig gehalte, dat overal een handjevol flinke mannen in staat was, desnoods een twintigvoudige overmacht weg te ranselen. Een nieuwe regeeringsverklaring in den Volksraad? BATAVIA, 22 November (ANETA). Een tweede buitengewone zitting van den Volksraad is noodig geoordeeld. Zij zal 30 November aanvangen en de mogelijkheid bestaat, dat er een nadere verklaring van de regeering inzake de onlusten gedaan zal worden. Moskou komt in actie. Een Reutcrtelegram meldt uit Riga: Met het oog op de communistische woelingen op Java concentreert de communistische Internationale de aandacht op NcderlandschIndië als een geschikt gebied voor het ontplooien van verdere activiteit. In verband daarmede heeft de Executieve een oproep uitgezonden aan alle arbeiders der wereld om massa-meetings te organiseeren als protest tegen het imperialistisch terrorisme in Ned.Indië en om te demonstreeren voor alle Nederlandsche gezantschappen en consulaten, waarbij geëlscht most worden het terugtrekken van alle Nederlandsche troepen uit de --- GEMENGD NIEUWS. ERNSTIG MIJNONGELUK. Een doode. In de mijn Oranje Nassau III te Heerlerheide zijn Zaterdag de mijnwerkers J. v. d. Wouwer en J. v. Offel door een zwaren steen getroffen. Beiden werden naar het Ziekenhuis to Heerlen overgebracht, waar v. d. Wouwer des nachts overleed.I-Iij woonde te Brunssum, is 24 jaar en laat een vrouw met twee kinderen achter, de toestand van v. Offel is bevredigend. DOODE LIJK MIJNONGEVAL De mijnwerker J. W. uit Brunssum is Zaterdag in de staatsmijn „Hendrik" onder vallend gesteente geraakt. Tengevolge van de opgeioopen verwondingen is hij gisteren in het ziekenhuis te Heerlen overleden. Hij laat een vrouw en drie kinderen achter. OVERREDEN EN GEDOOD. Zaterdagmiddag is te Losser een 9-jarigen jongen door een auto overreden en op slag gedood. AAN DE GEVOLGEN OVERLEDEN. De 62-jarige wed. J. die voor oen 10-tal dagen te Ksrkrade door een auto werd aangereden, is Zaterdag aan de gevolgen overleden. Een der kinderen, een drie-jarig knaapje, die Zaterdagavond, gelijk gemeld, door het omvallen van de kachel in de ouderlijke woning te Delft ernstige brandwonden bekwamen, is hedennacht in het ziekenhuis aan de gevolgen overleden. De toestand van het jongste kind is redelijk, die van het oudste is minder goed. BRAND. Te Winkel zijn twee aan elkaar gebouwde woningen, bewoond door de gezinnen B. cn G., tot den grond toe afgebrand. Met veel moeite konden de bewoners zien in veiligheid stellen. Bescheiden enz. van de veiling, waarvan de heer B. administrateur is, konden worden gered. Verzekering dekt da schade. Oorzaak onbekend. DIEFSTAL BIJ EEN BRAND. In den nacht van Donderdag op Vrijdag zijn bij den brand in de autogarage en den winkel van de firma Hassing te Overdinkel verschillende goederen ontvreemd. In verband hiermee is thans door de Lossersche politie zekere van R. uit Overdinkel gearresteerd DE TWUYVERWEG VOOR HET AUTOVERKEER AESLOTEN. In de e.v. vergadering van den gemeenteraad van St. Pancras komt een voorstel van B. en W. aan de orde, om den Twuyverweg, den verbindingsweg tusschen St. Pancras—Alkmaar en de Langerdijker gemeenten voor het autoverkeer af te sluiten, daar men zich niet langer verantwoord acht, dezen gevaarlijken verkeersweg, waar het zeer druk is, nog langer te laten berijden. BELANGRIJKE TREINVERTRAGING. Zondagmorgen heeft er volgens de „M. M." op de lijn Utrecht—Arnhem een belangrijke treinvertraging plaats gehad. Trein 41, die om 7 u. 21 m. uit Utrecht naar Arnhem vertrekt en om 7 u. 33 te Driebergen arriveerde, kon vandaar door een machinedefect, dat vermoedelijk bij het tot stilstand brengen van den trein was ontstaan, zijn weg niet vervogen. Aanstonds werden door het machinepersoneel pogingen aangewend het defect te herstellen, doch alles was tevergeefsch. • De reizigers voor Arnhem en verder konden )den trein verllaten, de van Utrecht komende D-trein werd te Driebergen opgehouden. Nadat een trein uit de richting Arnhem gepasseerd was, konden de reizigers voor Arnhem allen in den D-trein overstappen en bereikten zoo Arnhem, waar zij om 9 u. 11 m. arriveerden. De defecte trein kon eerst, om 9 u. 4 m. vandaar vertrekken, alzoo een vertraging van 91 minuten. EEN BRUG AANGEVAREN. Vanmorgen is te Katwijk a/d Rijn de klapbrug over den Rijn, terwijl zij geopend was, door een rijnaak aangevaren, tengevolge waarvan de klapbrug geheel is ontzet en niet kon worden neergelaten. Rij- en voertuigen waren genoodzaakt een grooten omweg te maken om aan de overzijde van den Rijn te komen. EEN BEROOVING IN EEN HOTEL. Een Pooische zaadteler, die tijdelijk te Delft vertoeft, heeft bij de politie aangifte gedaan, dat hij in den nacht van 17 op 18 November in een hotel te Haarlem beroofd zou zijn van vier bankbiljetten van f 10 en twee biljetten van £ 10. Terwijl hij sliep, zou een onbekende man zijn slaapkamer zijn binnengedrongen. Hij schrok wakker en zag den man met de portefeuille in de hand staan. Hij wilde den dief zijn eigendom ontrukken; een gevecht ontstond, waarbij de indringer den Pool met een 6Cheermes eenige sneden aan den hals en over de hand toebracht. De Pool wist zijn tegenstander het mes te ontrukken. Deze nam daarop een karaf van de waschtafel en sloeg die op het hoofd van den Pool stuk. De Pool sloeg tegen den grond, kreeg een zenuwtoeval en begon te schreeuwen, waarop de hotelhouder toesnelde Onderwijl was de aanvaller gevluicht. De hotelhouder ontbood een geneesheer, die opname in het ziekenhuis noodzakelijk maakte, waaruit hij den volgenden dag werd ontslagen. De man deed eerst heden aangifte van het geval, omdat hij eerst geheel overstuur was geweest. DOODELIJK MOTORONGELUK. Toen de heer P. te Putte (N.-Br.) met zijn motor naar de Bergsche kermis reed, kwam hij toen hij nauwelijks 400 Meter van zijn ouderlijke woning verwijderd was, te vallen, doordat zijn motor slipte. Met eene ernstige schedelbreuk werd P. naar het Alg. Burger Gasthuis te Bergen op Zoom vervoerd. Hedennacht is hij aan de bekomen verwondingen overleden. INBRAAK. Gisterenavond is ingebroken in de woning van de weduwe A. van Leeuwen te Vloardingen. De inbrekers zijn er met een partij kostbaarheden ter waarde van 2 a. f 3000 van door gegaan. Zij lieten geen spoor achter. --- VOORNAAMSTE NIEUWS. BUITENLAND Tweede Blad, 1ste pag. De „Osservatore Romano" bevat een nieuwe terechtwijzing aan het adres der „Action Fransaise". In Ierland is in verband met de jongste onlusten de noodtoestand geproclameerd. Het Russisch sovjet-congres zou uit vrees voor de oppositie tot April 1927 zijn uitgesteld. Tweede Biad, 2de pag. In de Britsche mijn-industrie wordt thans onderhandeld over districts-overcenkomsten. In Nottinghamshire is reeds overeenstemming bereikt. Eerste Blad, 2de pag. De storm in Frankrijk heeft voortgewoed en schade aan de kust veroorzaakt, alsook overstroomingen aangericht. De scheepvaart heeft veel kwade gevolgen van den storm ondervonden. Ook in Spanje heeft noodweer gewoed. Vele visschersvaartuigen zijn vergaan en tal van personen omgekomen. Er werden ook overstroomingen aangericht. SPORT EN SPEL Derde Blad, 3de pag. De gisteren te Brussel gehouden schaakwedstrijd tusschen België en Nederland is door Nederland gewonnen met 7—3. Te Nijmegen is d$ algemeene vergadering gehouden van den Kon. Ned. Schaatsenrijdersbond. Besproken werd o.m. het conflict in zake het organiseeren van de ijswedstrijden der Olympische Spelen in 1928. FINANCIEN Vierde Blad, 1-ste pag. Een dochter-mij der Zuid-Disconto Mij in Denemarken. De V.I.S.P.-afdoenlngen. --- WEERBERICHT. MAANDAG 22 NOVEMBER. Een depressie-keus vóór Noorwegen trekt in Noordelijke richting, een andere ligt over Engeland en de Noordzee en vult aan alle kanten op. In Zuidoost-Europa herstelt de hooge druk zich en bij IJsland neemt de hooge druk ook toe. In ons land en het Kanaalgebied waait het krachtig tot stormachtig uit Zuid tot Zuidwest, verder naar Ierland ornloopend door Noordwest naar Noord. Hoogste standen 762.2 te Lemberg cn 760.5 te Seydisfjord, laagste 739.7 te Valdessund en 739.8 te Shields. De temperatuur daalde sinds Zaterdag in midden-Europa en steeg in Noord-Scandinavië; is onder normaal op IJsland, hij Aberdeen en over een smalle strook in midden-Frankrijk; verder is zij boven normaal. De meeste stations melden regen. Verscheidene vrij veel: Grisnez 18, Zurich 16, Toulon 14, Stimoway en Ajaccio 11, Sarna 9, Hernosand 8, Skudesnaes en München. De barometer bij ons stijgt langzaam. I5n romeier — e — p »s c Gronin'i. Helder . Amsterd. De Bilt . Vlissing. .1, 47.41+10.2 44 .:"j+ 'J.4 10,:? + :0ü + 10.9 4-10.0 Wind Toestand van de lucht Tem r>. + z,z.w zuid x z.w. z.z.o. -1 , ui onbew. 43 + n »> 7; betrokken 45 + ;Ï 2 üjllcht hew. 44 -t- 4 O <» bewolkt 43 + B 1 7j z'.v. bew. 45 -4- 3 0 3j 1 iclit bew. 46 + 7 — >P 2 O SS — O Hedenmorgen 7 n. 3.3 in N.W. richting. 46> 45.ï Alaastr. . I 5J.3Ï+ 12 0 LuchtUrukgusdient ot \ verscnii Iniuehldi'.ge- j me en over in K.M.in d * richting van het „rootsfe vors cl!,i - / O Verwachting van het K. N. M. I. te De Bilt van heden tot morgenavond 6 è, 7 uur. Meest krachtige Zuid-Westelijke tot Westelijken wind, zwaar bewolkt met opklaring, nog kans op regenbuien, mogelijk iets kouder. Stormwaarschuwingsdienst geseind van de Bilt 21 Nov. te 9.45 v.m.: „Weest op uw hoede. Hoogste temperatuur 13 gr. C. ~ 55 gr. F. te Ajaccio. Laagste temperatuur —13 gr. C. = 9 gr. F. te Stroko. t WAARNEMINGEN TE AMSTERDAM. 20 November S uur n.iri. Bar. 733.1 m.M. Temp. 10.8 gr. C. Tl gr. F. 21 November S uur v.m. Bar. 736.1 ir.M. Temp. 8.9 gr. C. = 48 gr. F. 21 November 8 uur n.m. Bar. 743.6 m.M Temp. 8.4 C. = 47 gr. F. 22 November 8 uur v.m. Bar. 746.3 m.M. Teïnp. 6.4 gr. C. — 44 gr. F. Hoogste temp. tusschen gisteren en heden S uur v.m. 10.1 C. gr. = 50 gr. F. Laagste temp. tusschen gisteren en heden S uur v.m. G.0 gr. C. := 43 gr. F. • i , i n , ---