Dit nummer bestaat uit DRIE BLADEN Eerste Blad. BERICHT. ^a PE ^ 1 a^^oor ten minste maanden op de Belt sche ï„rant abonneert ontvangt voor dien datum verschilnummers GRATIS. de --- Kroniek van den Raad. i 'jt toen het interessant werd moesten «uit n.1. toen de directeur van opende werken'" inlichtingen kwam geven tt de 103 geprojecteerde woningen, j_ Uooi-An Y' a n T ppmi/pn pn Van Leeuwen en Groot weinig- ^goeds en veel kwaads ge■aivan de heeren ïeêdbaddéh. De heer Baart, de wethouder van openbare werken, had de womn^en al verdedigd en we dachten aan teaotticier van justitie en een advocaat, fa het requisitoir van den heer Van eeuwen zag men het object als een erdorven, schuldig de doodstraf verdienend misdadiger, na het pleidooi van den heer Baart was het een lelieblank :onbeeld van verheven deugd. Na de jeschuldigingen van dén heeren Van .eeuwen en Groot, zag men de 103 worgen als miserabel gebouwde huizen, wair de heer Groot met een potlood door de muren stak, hokken met benepen biertjes, enge trappen, dwaas ontwor}«i met uitbouwsels in de kamers enz. «de verdediging van den heer Baart ram het ruime, goed gebouwde practeè ingerichte goedkoope modelwosjtn, veel beter dan de tot voorbeeld Heidehuizen van den heer Van L.eeuHet interessantste deel van het debat in besloten zitting gehouden toen de directeur van openbare werken aan de besprekingen deelnam, tegen wien de teer Van Leeuwen een nog zwaarder portuur zal gehad hebben, dan tegen den leer Baart. Het voorstel tot het bouwen dier 103 wningen is aangenomen en we vermoeden dat de waarheid tusschen voor- en tegenstanders ligt. De woningen zullen Net zóó slecht zijn als de heer Van Leeuwen ze schilderde en niet zoo uittrad als de heer Baart ze maalde. 'ƒ as jammer voor de belangstellenoen dit oo k deze bespreking weer in gee "ne zittirg werd gehouden, zoodat we kunnen mededeelen over de techP e voorlichting van den heer de Booy. ~j r w as echter al een incident betref. een besloten vergadering geweest t misschien was daardoor de voorzitter minder bereid het oor te leenen aan . e " neer Vpn-Dijk die den woningbouw net openbaar wilde bespreken. Dat in;; J , ent ' kprt maar hevig, had zich voor.. aan het voorstel van B. en W. om ^,es te voeren in zake de navorderings, ebruik is in den raad om een procesin begieten vergadering te bespreken. Toen nu echter dit voorstel aan de orde kwam vroeg de voorzitter: Verlangt iemand het woord of stemming ? — en stelde daarmede dus de zaak aan de ord in openbare vergadering. Dr. Mandersloot vroeg en verkreeg het woord, sprak één zin, toen sloeg driftig de hamer van den voorzitter op tafel; de president sprak zijn afkeuring er over uit dat de heer Mandersloot deze zaak in openbare zitting besprak en wilde geen verdere discussie toelaten. Er was door ieder der beide deelnemers aan dit incident een fout gemaakt. De voorzitter gaf in openbare zitting een punt in discussie dat hij slechts in comité besproken wilde hebben, dr. Mandersloot aanvaardde die fout en ging in de verkeerde richting door. Toen zag de voorzitter dat hij het compas een oogenblik uit het oog had verloren en dat zijn schip naar de juridische branding der proces-klippen zwaaide en met een nik dit dr. Mandersloot trof, zette hij het roer om. Het voorstel om proces te voeren is later na de besloten zitting aangenomen. Hoe één zelfde zaak door onderscheidene personen verschillend gezien wordt, bleek gisteren eenige ~malen. De heer Rippe zei dat de marktverkooper per dag 76 cent betaalde, de wethouder van financiën berekende dat bedrag op een gulden. De heer Rippe wilde het marktgeld verhoogen om minder kooplieden naar hier te Hoen komen. De heer Spendel poneerde de boute stelling dat hoe hooper het marktgeld was hoe meer kooplieden er kwamen. De heer Zwang verzekerde dat er minstens 500 aanvragen waren voor woningen. De wethouder van financiën meende dat er slechts 129 waren. De wethouder van openbare werken vo^d dit getal veel te laag. De heer Schalker vond al 1 ^ bouw v?n arbeiderswoningen onbehoorliik en wilde distributie van won in pruim te. Pii Vadertje Lenin gebeurt dat immers ook. --- Feuilleton In de macht van Tiberius DOOR AUGUSTA EVANS WILSON. Vrij naar het Engelsen. ' e ven"l. 2 '' za g viel haar arm, opge°°dvielu schets . omlaag; het pot& l Qcci . naar ^lannp umm pn ppn Jiiün' I, '>el un k , > omiaag; net pot1 llaar slappe vingers en een foo ?° n a ' s ' let iiart van een roode ° e n hi haar wangen. legen a naar ^ aar toekwam, leunde > c êje n, "u muur en trok het kmderV ™ J°' . 0cEreep 't u zelf of ik een ge' Is u bang voor en dem=H' In - Hl ' heg' '.U brirrir i een °°genblik terug arlüu lca dec-t .. 5s] j' Ponste.' V i "\V at z , u epni^ n ° K " Kcr van u vreezen? C te kr neen ltC Res P aard om se, UÏ" Ver vuUe a n >» IJ ' T ' Ct de RrüotSle 11 m;: • all, te cutif m" - Vpr Wor,>r iel l . v . er K even dat 'k uw vi,., Sevcn ' , n e " om mij inlichtinh»], 0v erwei r i,° n aar >bod dat u uit een I F e daan w 1 gevoel van angst S h S aanh, od 'u na ?. r Dakota ging?'* k 'kr belofi =. vr, ]dde mij van een i.'^d 't uw riA nu ver geef ik u al° n geen a H i Y as geslaagd?" a dem halen en de kleur verdween van haar wangen. ,,indien het u wel was gelukt had ik niet zoo lang n spanning moeten blijven." „Beschouwt u mij als zulk een wreedaard''" „Wanneer de geest der wraak is losgelaten dan stelt Tiberius zich zelf de wet." Hij leunde voorover ën in zijn stem klonk een teederheid die hij niet langer trachtte te verbergen. ,,Eenmaal, na die lange bezwijming in het gerechtsgebouw, teen ik uw hand vasthield, keek u mij zonder ineen te krimpen aan en noemde mij Tiberius. Later toen ik uren naast uw legerstede gezeten had en do crisis afwachtte van uw eerste vreeselijke ziekte -sloeg u de oogen op, en stak uw hand uit zeggend: ,,Is u voor mii gekomen Tiberius?" Waarom heeft u mij gezegd dat u aan de genade van Tiberius was overgeleverd?" Tot nu toe had zij vermeden hem aari te zien en ze had de oogen op het slapende kina geV^tigd gehouden. . maar gewaarschuwd door den toon, die haai hart luid d«*ed kloppen, sloeg zij de oogen dapper op. Vis u v.'cer aan uw verloofde schrijft vraag naar dan nrr ; ' <■ het Museum Chiaramonti te Rome to gaan ; als zij voor den gekroonden Tiberius staat zal zij zich verbeelden dat haar aanstaande echtgenoot haar welkom heet. Uw vrouw zal geen ander portret van u begeeren dan een copie van dat hoofd." De eigenaardige gloed kwam nu in zijn oogen, die hij niets zoo goed te vergeïijKen was als bij de heldere, paarse viam, cue speeit over een orancteiiu anturacietvuur; in zijn stem kions een uitdagende toon. „lntusschen, evenals mijn onverbiddelijk model, houd ik een wolf bij de ooren. Wil ik u zeggen, wat ik hier kom doen ?" „Daar het schijnt dat ik inderdaad nog steeds aan dé genade van Tiberius ben overgeleverd, klinkt uw beleefdheid ais sarcasme." „O, mijn prachtige witte roos! Mijn Rosa Aiba, ik zal zorgen, dat geen schendende hand zich naar u uitstrekt. Mijn boodschap geeft mij recht op een hartelijker ontvangst, want ik breng u goede tijding. Wil u uw hand in de mijne leggen, dezen eenen keer terwijl ik het u vertel ?" Hij stak de hand uit, maar zij schudde het hoofd en glimlachte droevig. „In deze wereld kan nooit één goede tijding voor mij komen." „Weet u dat er onlangs ernstige uogingen gedaan zijn om den president vergiffenis voor u te vragen ? dat ik juist teruggeköSkT. ben van ten bezoek bij hem?" „Neen, ik wist het niet, maar ik bén tl dankbaar voor de moeite die u zich voor mij gegeven hebt." „Ik werd teleurgesteld. De vergiffenis werd niet verleend. Na dien tijd is het noodlot, dat u tot nu toe zoo zeer vervolgd heeft, u te hulp gekomen. De waarheid is ontdekt en bekend gemaakt.; ik ben hier met een bevel om u in vrijheid te stellen.. De gevangenisdeuren staan voor u open. U is vrij even als op dien noodl< -tticren dar toen u mii voor 't eerst hebt gezien en mij mijn zielsrust hebt ontnomen." Een oogenblik zag zij hem ontsteld aan ; toen deed één onuitsprekelijk groote angst het bloed van haar lippen verdwijnen en haar stem beefde. „Welke waarheid is dan ontdekt?" „De waarheid dat u onschuldig is, is bevestigd tot volkomen bevrediging van rechter en jury, van allen die met de uitspraak belast waren en u is vrij. Geen vergiffenis voor iets dat de geheele wereld weet dat u nooit gedaan hebt, maar vrijgesproken zonder de hulp van een enkel mensch, door de ontdekking van een feit dat iedere schaduw van verdenking van uw naam wegneemt. U is vrij en is aan geen mensch dank verschuldigd, gerechtvaardigd door een getuige, gedagvaard door den rechtvaardigen God, op Wien u tot het laatst toe vert rouwd hebt.'' „Getuige? Welke getuige? U meent toch niet dat u heeft opgespoord —" Zij zweeg een oogenblik en haar bleek gezichtje was droevig om aan te zien, toen zij het wiegje wegduwde en vlak bij hem kwam. „Ilc heb het gezicht gezien van den man die eeneraat DaiTitlS"" 1 - doodde. Zii hief de armen omhoog cri kruiste ze boven haar hoofd. „O God! heb ik te vergeefs geleden? Zal de belooning mij ontzegd zijn? Na al mijn martelaarschap, moet ik de eenige hoop verliezen, die mii staande hield?" Niettegenstaande de woede, die het zien van haar leed in zijn hart deed ontwaken, kon bü 'iet niet uitstaan er getuige'van te zijn. ,,..uui u . ti o:.t vi .... bevrijding f Geen vreugde m het bewustzijn van uw zegevierende ree. L._aiuigmg?" „Neen! Indien u mij alles ontnomen hebt waarop ik prijs stel op aarde, welken troost zou ik dan kuunen vinden in mijn 'bevrijding? Rechtvaardiging? Wat kan de opinie van de mensciier. mij sche - ien ? O, hoe heb ik u altijd onrecht aangedaan omdat u mij vervolgt met uw rechtvaardiging en mij den eenigen troost ontneemt die het leven mij geven kan ?" „Hebt ge hem dan zoo onzinnig lief dat ge een leven in dit zedelijk varkenshok verkiest boven een vrijheid die ge niet met hem declen kunt, en dat alleen om hem te redden? Luister! Dat geloof maakt de slechtste gevoelens ui ruij wakker. Voor uw eigen bestwil, werf die vernederende dwaasheid niet op mijn verantwoording. Ik heb mijn "best gedaan oih u in vrijheid te doen stellen; ik heb alle andere plannen daaraan onderworpen en nu ik kom om u de vrijheid te brengen, verstoot ge mii ca doet mij verwijten!" Beryl was zoo vervuld van ii \ >orgevoel dat zij lieni niet eens géhoord had toen zij huiverend op de bank tegenover het raam ging zitten. ILur -v .Ticwenkbrauwen trokken zich samen en d ■ gespannen uitdrukking van h ; >r oogen verkondigde dat zij nadacht over demogelijkheid hem te hulp te komen. CWordt vervolgt/'. --- BINNENLAND. De zomertijd. B 1 ij f t h ij behouden? Bij de behandeling van het voorstelBraat tot afschaffing van den zomertijd, gisterenmorgen in de Eerste Kamer-af deelingen, moeten zich een grooter aantal leden tegen dat voorstel verklaard hebben dan er voor. M. a. w. het aantal voorstanders van den zomertijd overtrof dat der tegenstanders. Vrij algemeen is aangedrongen op een compromis in dien zin, dat de zomertijd b.v. zal duren van begin Mei tot half September. De indruk is gevestigd, dat, indien de regöering tot zulk een compromis bereid is, het voorstel-Braat door den senaat — die het niet vóór 9 April in openban' behandeling zal nemen — met een meerderheid, zich verhoudende als 30 tot 20, zal worden verworpen. — De af deelingen van de Eerste Kamer hebben benoemd tot rapporteurs over het wetsontwerp-Braat, omtrent het afschaffen van den zomertijd, de heeren Verkouteren, Janssen, Haazevoet, Van der Lande en Blomjous. — Het Ned. olympisch comité, in welke federatie zijn opgenomen 25 lichamen, heeft een adres aan de Eerste Kamer verzonden met verzoek in het belang der volksgezondheid naar lichaam en geest, het voorstel-Braat tot afschaffing van den zomertijd, te verwerpen. Bezetting Roergebied. Nederland in het gedrang. Het ministerie van buitenlandsche zaken maakt bekend, dat het van den consul-generaal te Frankfort telegrafisch bericht heeft ontvangen, dat de Hooge Rijnlandcommissie te Coblenz hem heeft medegedeeld, dat meer dan 15.000 beladen wagons door de staking op de Duitsche spoorwegen in het bezette gebied staan en wegens de daardoor veroorzaakte storing in het verkeer zullen worden gelost. De goederen zullen daarna worden verkocht. Alle vrachtpapieren ontbreken. De commissie geeft Nederlandschen eigenaars van goederen, afkomstig uit of bestemd voor Nederland, in overweging, onmiddellijk hun aanspraken met gedetailleerde opgaven in te leveren bij de „Regie des Chemins de Fer Rhénans" te Dusseldorf (orgaan der bezettingsoverheid). Voor zoover de goederen gevonden zullen worden zullen deze aan de eigenaars worden toegezonden. De Fransche krijgsraad te Hattingen heeft den Nederlandschen klokkenmaker Dirk Bloem tot 100.000 mark boete veroordeeld, omdat hij weigerde aan Franschen te verkoopen. De krijgsraad weigerde de gevraagde verdaging toe te staan, hoewel te verwachten was dat het Nederlandsche gezantschap te Berliin, dat van de zaak op de hoogte gesteld was, zal ingriioen. De Franschen verklaarden, dat hun verordeningen in het bezette Duitsche gebied ook van toepassing zijn oj> de daar vertoevende onderdanen van neutrale landen. HET SCHOENWETJE. De Tweede Kamer heeft gisterenmiddag het ontwerp tot tijdelijke invoerbeperking van schoenwerk mét 50 tegen 37 stemmen aangenomen. NOODLIJDEND OOSTENRIJK. Blijkens aan het hoofdbestuur van het Nederlandsche Roode Kruis verstrekte mededeelingen komt het voor, dat particulieren of corporatiën in Nederland gevolg geven aan verzoeken om ondersteuning, welke rechtstreeks uit Oostenrijk tot hen worden gericht. Teneinde te bereiken dat diegenen worden geholpen die daaraan het meest behoefte hebben, verdient het aanbeveling dat, alvorens de gevraagde ondersteuning te verleenen, de aangezochte Nederlandsche particulieren of co.rporatiën inlichtingen inwinnen bij het Nederlandsche genootschap te Weenen of bij het ,,Niederlandisches Hilfskomitee für die Wiener Kinder" Augarten-Palais aldaar. Korte berichten. — Het Tweede Kamerlid de heer Stulemeijer heeft den ministers van oorlog en van justitie gevraagd of eerlang de memorie van antwoord zal verschijnen op het een jaar geleden verschenen voorloopig verslag over het wetsontwerp dienstweigering. — De rechtspraakcommissie van de federatie van werkgeversoverganisaties in het boekdrukkersbedrijf heeft den Alkmaarschen drukker, die voor het gemeentedrukwerk had ingeschreven 10 % beneden het minimumtarief, een boete van 500 gulden opgelegd. — De gemeenteraad van Nijmegen heeft besloten aan de wegens werkloosheid uitgetrokken gehuwden en kostwinners een extra Pa^isch-uitkeering te verstrekken van ƒ2.50. — Een huismoeder te Naarden wilde dezer dagen de wa^chmand uit de schuur halen, om haar wasch te doen. Vreemd keek ze op, toen ze tusschen het waschgoed 5 eieren vond, die daar door een kip waren verborgen! --- STADSNIEUWS. Gevonden voorwerpen. Aan het bureau van politie zijn lederen werkdag, tusscheii 12 en 1 uur, inlichtingen te bekomen omtrent: een ring en eenige handschoenen; terwijl zijn, te bevragen: Hugo de Grootstraat 37, een gebord. reticule; Zuideinde 86, een handschoen; Wippolderstraat 15, een wagenketting; Rotterd. weg 254, een geldstuk; Wiggelinastraat 27, een doublé horloge met armband; Westerstraat 17,.een portemonnaie met inhoud. Zon en maan. Zondag 25 Maart. Zon, opkomst 5.54 v.m., ondergang 6.18 n.m. Maan, opkomst 10.15 v.m., ondergang 1.13 v.m. Maandag 26 Maart. Zon, opkomst 5.52 v.m., ondergang 6.20 n.m. Maan, opkomst 11.10 v.m., ondergang 2.04 v.m. Luchttemperatuur. Laagste temperatuur hedennacht 6°* Celsius (43° Fahrenheit), hoogste temperatuur hedenmiddag 12 uur 14° Celsius (58° Fahrenheit). Wekelljkaehe terugblik. — Maandag hebben we gemeld dat de gemeente Den Haag ongeveer een millioen gulden per jaar heeft bespaard dcor de combinatie politie-brand w.'er. Zooals men weet is het vaste brandweercorps in Den Haag opgeheven en de p. - litie heeft die zaak overgenomen. E"n millioen gulden is een groot l ;fdrag als besparing en die besparing moet men met een korreltje zout opnemen. Door de opheffing van de brandweer zijn verstiwileiide brand weergebou wen vrijgekomen, die nu als politiebureaux dienst doen en de vrij gekomen politiebureaux zijn ter beschikking gesteld van de gemeente. De waarde van deze laatste gebouwen zijn in het bespaarde millioen begrepen. Ook in Delft is de reorganisatie van de brandweer aan de orde. B en W. hebben verleden jaar den commissaris van politie verzocht zijn meening te zeggen over de mogelijkheid om ook hier de bestrijding van ongewenscht vuur op te dragen aan de politie. De heer Van der Zee heeft een uitvoerig rapport daarover ingediend en daarna is" een commissie benoemd om deze zaak nader te onderzoeken. Deze commissie bestaat uit de Iieeren Bruigom, opperbrandmeester, Huurman, oud-opperbrandmeester, ir. De Booy, directeur van openbare werken, Van der Zee, commissaris van politie, en de raadsleden Schuiten, Van Til en Van Leeuwen. Dt: vorige maand is de commissie in Den Haag geweest en de Haagsche hoofdcommissaris heeft deze heeren met groote welwillendheid alles getoond, gezegd en uitgelegd van de werkwijze der politie-brandweer. Het Delftsche politiecorps is thans van uitmuntende samenstelling. Van de 80 man zijn er 70 j'onger dan 35 jaar en 6 jónger dan 30 jaar, de agenten zi'P voortreffeliik geoefend, onderlegd en gedisciplineerd en het is geen grootspraak als we zeggen dat de Delftsche noütie een keur'^oros is. U ; t z" 1u e m'*"­ schen is zeker een goed brandweercorps te kweeken. Reeds zijn de twee motorrijders geoefend om als reserve-chauffeur yoor de motorspuit le fungeeren en door het flink en handig optreden door dc politic bij beginnende brandjes zijn reeds hcei wat branden voorkomen of tenminste in den aanvang gestuit. De kosten voor de brandweer zijn voor 1923 geraamd op / 6122. Hiervan is '/ 2976 uitgetrokken voor onderhoud van brandblusch- en reddingsmiddelen en ƒ 3136 voor belooning en premiën aan brandmeesters en brandspuitlieden. De eerste post zou dus als men ook hier een politie-brandweer instelde vrijwel ongewijzigd blijven, de tweede zou niet geheel bespaard kunnen worden. De bezuiniging, die met deze reorganisatie bereikt zou worden, zou dus niet veel beteekenen. Maar de groote beteekenis van deze hervorming zou zijn dat de gemeente met minder kosten een semiberoeps brandweer zou krijgen, die op elk oogenblik van den dag en dés nachts gereed was om haar taak te doen. Men leze in deze laatste woorden vooral geen geringschatting van de tegenwoordige brandweer, die in haar lastige samenstelling prachtig werk doet en die haar taak niet beter kan vervullen dan zij doet. Het is echter bij deze samenstelling, waarbij als overdag brand uitbreekt, het personeel der spuiten eerst van zijn dagelijksch werk geroepen moet worden, niet te eischen noch te verwachten dat enkele minuten na het constateexen van brand de brandweer au grand complet aanwezig is. En juist die eerste minuten zijn bij een brand dikwijls beslissend. — Het opium-drama, waarvan we deze week hebben melding gemaakt, heeft ons de herinnering verlevendigd aan de eerste en eenige maal dat we met het heulsap hebben kennis gemaakt. Het gaf als de meeste andere exotische vermaardheden, die we leerden kennen, groote teleurstelling. In Spanje zagen we een stierengevecht, het was een walgelijk schouwspel; de mepschen — ook de toeschouwers — waren beestachtig, de dieren waren gefolterde slachtoffers. In Italië hebben we macaroni gegeten, 't was een slecht kostje. In Indië wilden we dan ook eens de ervaring van het opiumschuiven leeren kennen. Dat was wel de bitterste ontgoocheling van alle. Er behoorde nogal moed toe om geen acht te geven op de onsmakelijkheden van de opiumkit en om de opiumpijp in den mond te nemen. De aangename, mooie drootsen bleven uit, 't waren verwarde koortsdroomen en na het ontwaken hadden we een stevige zeeziekte ai bonzende hoofdpijn. De proef is niet meer herhaald. De opium is voor wie zich in) haar dienst stelt een onverbiddelijke en wreede meesteres. Geen ander product laat zoo een onoverwinnelijke begeerte branden, geen hartstocht is zoo overheerschend. Als het slachtoffer zijn toestand gaat inzien, zou hij gaarne verlost worden uit de banden van die heerscfoeres, die hem steeds verder voert van alle levensgeluk, voortdurend dieper dofnpelt in de ellende. N.. over wien in de berichten sprake is geweest, zou vermoedelijk gaarne zich losmaken van de or,ium>, maar hij kan niet meer. hij zit vast in de klauwen, waaraan hij tevergeefs poogt zich te ontrukken. Het opium is een Loreley, die elk, wie aan haar stem gehoor geeft, naar den afgrond tracht te sleepen. Voor den verslaafde blijven ook de heerlijke bedwelming en hetooverende hallucinaties in den regel achterwege, alleen genieten zij een voorbijgaande opwekking van den geest en stilling van hun moreel en physiek liiden. — Nauwelijks heeft het zonnetje, in plesante stemming, draaiend door een v u.:cnvlijen en blauwen hemel eenige dagen warm geglunderd, of de Dondtrdagsehe bloemenmarkt steekt zich weer in kleuriger tenue. Tulpen in wemelende kleuren, schei-gele narcissen, vormen r-eds weer de hoofdmotieven van liet vröoTijk Hypolytusbuurtgamma. De voorbode van het Paaschgenoegen: een tocht door de bollenvelden. De kweekers i ,ir . .\-ds druk bezig- bet laatste riet van dc: velden te verwijderen. Helaas zal de wel zeer vroege Paschen oorzaak zijn dat dc wat later bloeiende hyacinthen op die dagen nog grootendeels in het groen zijn weggedoken. Tulpen en narcissen zullen het echter wel een heel eind geb acht hebben. — „Mijne moedertaal Is de schoonste taal", laat men de kinders op school zingen. De ouderen brengen dit stukje schoolpoëzie soms vreemd m practijk. Het groote dagblad dat te Rott' rdam verschijnt, bevatte deze week een serie ingezonden twist geschriften waarbij zulks markant uitkwam. Rotterdam wil haar energieken ex-burgervader nir. Zifiimerman huldigen door den Cool•ingcl om te doopen'in Boulevard-Ziinniernran. Nu is het zuiver Fransche woord ,,boulevard" alleen om diC reden al verwerpelijk ; waarom niet straat, singel of zoo iets Boulevard beteekent bovendien bolvverk, wal, buitensingel met boonien l> plant, wat de Coolsingel allerminst is. Wil in in bovendien boulevard, dat aantrekkelijk deftig woonl, toch gebruiken, dan zou lut moeten zijn: /.immermanboulevard. Men zegt locli in onze moedrrf'le niet Straat-Piet Hein! Doch, vaar moet het heen ais de overheid ons ici dt zo \t rfransehiiig voorgaat! Is het al ru t erg genoeg »i' t orpo ,^coiffeur*' 1 OflS in hunne ,.salons" ontv. ngen, om hunne ,.' Iientè!e" ..frietion", of ,,manicure" te drw n o')fl» rTO3n } En.' ki'I- naar Dodt mondige dingen te koopen verz ' •'»!• i t ■ rn.li- ins de blanc" voor "i Mi m ti-~icrs" of ..euisii ' \ or bonbon*.comestibles", „u. .aatessen" en atidire „delicieusc" lekkernijen ? Bij „hoteliers" voor „plat du jour" of „diner a 1? cirte", bij „opticiens" voor „horloges", „pendules", „pince-nez" of „face a main ?" Om dan van „jourures", „parures", „byouterieën", de „chique mannequins" die „costumes" met zooveel „elegance" dragen niet te spreken, evenmin van de Engelsche ongerechtigheden als „lunchroom", „show-room", „tea-room". de „tailor-mode's" ..shoe-shops" etc. Goed voorgaan doet goed volgen. Daarom Rotterdamsche raad: de schoonste' taal, de moedertaal! Een uitvinding. Schröeflooze scheepsniach i n e. Door twee stadgenooten de hceren J. A. D. A. Banning en D. Banning is een zeer interessante scheepsmachine geconstrueerd, welke zonder schroef in staat is een schip snel voorwaarts te bewegen. Een vinding dus welke, in de practijk doorgevoerd, zeker een groote verandering in de techniek der scheepsmachinebouw zou veroorzaken. Het eenvoudig systeem, dat wi' gisteren in tegenwoordigheid van den heer ir. Visser, van het octrooibureau, in werking zagen, berust op snelle waterverplaatsing. Een breede buis, liggende achter in het schip in den bodem, heeft in het midden een turbine-pomp. welke het water aan de voorzijde der buis krachtig inzuigt en aan de achterzijde van het schip weer wegperst. Hierdoor ontstaat een druk op het water, welke het schip voorwaarts drijft. Werkt de pomp in omgekeerde richting, dan loopt het schip natuurlijk achterwaarts. Uit primitieve middelen, een zelfgebouwd scheepje, een kleine electro-motor en een schoepenstelsel van... leverpasteiblikjen hadden de hceren Banning een bescheiden model gebouwd, dat zich echter met een flinke snellieid tegen den stroom op werkte. On de vinding is patent aangevraagd. Wij komen op deze vinding nader terug. Hulp aan werkloozen. Het christelijk comité tot hulpverleening aan werkloozen schrijft ons: Met dank aan God kan dit comité meedeelen, dat de arbeid op uitnemende wijze voortgaat. De gaven blijven mild vloeien en de steunverleening wordt al meer goed georganiseerd. Er is in vele gezinnen veel nood. De nood wordt al hooger, nu voor sommigen de werkloosheid al maanden duurt. En het is daarom een voorrecht dat we zoo uitnemend in staat gesteld worden om iets van dien nood te leenigen. In de laatste vier weken zijn — om eens een beeld te geven van ons werk — uitgedeeld 293 K.G. witte boonen, 180 pond rijst, 268 pond spek, 357 pond vet, 1628 brooden, ruim 70 mud aardappelen (7400 K.G.), 175 H.L. eierkolen, + ƒ 450 aan schoenen en kleeding; voorts melk aan zieken en kraamvrouwen, enz. De eerste vier weken was dit bedrag lager. In de toekomst zal het nog wel hooger worden. Het is opmerkelijk, dat ook zeer veel roomschen door ons comité worden geholpen. Kier mag wel met nadruk op gewezen worden, omdat een gedeelte van de roomsche burgerij meent, dat dit niet zoo is, en daarom ons comité niet steunt. Medegedeeld wordt, dat a.s. week dc inlevering van lijsten en de uitbetaling aan leveranciers plaats hebben zal op Donderdagavond. Ook wordt er nog op gewezen, dat in het Gebouw voor Chr. Belangen voor de leveranciers een lijst hangt van vastgestelde prijzen ; men wordt in eigen belang verzocht die te gaan inzien elke weekwant het comité betaalt niet meer dan voor die week vastgesteld is. De slagers doen vooral goed a.s. week te gaan zien (na Woensdag). Feeetceneert Harmontokapef. De „muziek-van-'t-park" liet kranig corps dilettant-musici der gist- en spiritusfabriek cn de oliefabriek Calvé dat zich niet alleen hier ter stede maar in geheel het land een reputatie wist te verwerven viert haai- 40-jarig bestaansfeest. Een feestconcert in Stads Doelen opende gisteravond de feestelijkheden welke vanavond ii» intiemen kring voortgezet worden. De Doelenzaal was voor dit vreugdefeit bijna onherkenbaar vermooid met tapijten cn bloemen. De voorzitter der kapel, de heer P. J. van der Leur riep de talrijke aanwezigen in vlotte woorden een welkom toe; spr. releveerde met dankbaarheid de oprichting der kapel door den onvergetelijken J. C. van Marken. Na den pittigen Harmonie-kapel marsch voor deze herdenking door den directeur, de heer Bandel, gecomponeerd en een fraaie uitvtsering van de Egmoni-ouvcrture betrad de heer A. C. Waller het podium om als eerste der gelukwenschers dc kapel te huldigen. Door nitstedigheid van dr. F. G. Waller en ziekte van ir. W. II van Leeuwen had spr. dc taak om namens de directie, der gist- en spiritusfabriek de kapel met haar jubüé geluk te wcnschen. Spr. herdacht eveneens het nobele doel dat Van Marken met de oprichting der kapel nastreefde; de geschiedenis der kapel is thans een deel van de geschiedenis der fabrieken geworden. Tot welk een hoogte de prestaties deikapel is gestegen, toont het programma van hedenavond. Spr. overhandigde ten slotte den voorzitter de gouden plaquette voor 40-jarigen trouwen divi'S», waafinede «irwfele kennen wilde geven, hoezeer zij het ontspanningswerk van het. '•orps waardeert. Ook dr oliefabriek weet «lil laatst»- op prijs te stellen en vereerde daarom de kapel op dezen dag met een zilveren medaille. In opdracht van de lijm- en golatinefabriek en de Netherland Di-telknes te Schiedam schonk de heer Boogaard mei een warm woord van hulde eenige fraaie bloemstukken. • Een geurige stroom van prachtige bloemstukken stortte zich hierna over het podium uit. Tal van sprekers voerden, kort en langer het woord, waarbij vooral dc geestige speech van Henry ter. Hall die als voorzitter der Rijswijksche Harmonie een medaille kwam brengen, insloeg. Van de vele schenkers noemen wij de voornaamsten: het kantoorpersoneel der fabrieken, de gymnastiekverneniginff u Qlympis.", Oanjedag', Sêffipre Fixo, Crescendo, het H. T. M. corps dat een zilveren medaille aanbood, de kapel der Stork fabrieken te Hengelo, die een zilveren tak schonk, het zangkoor „Delftsche Nijverheid", Van Marken's drukkerij, de Koninklijke Militaire Kapel uit Den Haag, de kapel „Rust Roest" uit Brugge en nog tal van anderen. De kapel was letterlijk onder Flora's kinderen bedolven. Een keurig programma werd na het huldigings-intermezzo afgewerkt, o.m. fantasie uit ..Samson en Dalilah" van Saint-Saëns, twee „Lieder ohne Warte" van Mendelsohn en eenj opera-fantasie uit „La Juive" van Halevy. Dat het corps onder Bandel flink en prettig studeert bleek uit deze prestaties teil volle, in de puntjes werd de vaak zware muziek vertolkt, met eenheid en evenwicht in de verschillende blazersgroepen. De kapel zal dezen zomer weer velen naar het Agnetapark trekken. Ter opfleuring van het program zong mej. J. van Emmerik met goed geschoolde sopraan en doorvoelde voordracht liederen van Brahms, Strauss v Hullebroek en een aria uit ..Don Carlos" van Verdi waarbij de heer T. de la Rosière haar begeleide. De laatste vergastte den hoorders op twee Brahmswalsen uit opus 39 cn de bekende Fantasie Impromptu van Chopin, met virtuositeit en muzikaal fijngenuanceerd begrip. Inbrekers aan het werk. Met vakkundige handen hebben inbrekers zich hedennacht toegang weten te verschaffen tot de woning van den heer Vos, Voorstraat 51. In hun begeerte naar buit zijn de heeren nogal ruw te werk gegaan Aan contanten werd een som van ƒ 1100,— meegenomen, terwijl verschillende stukken tafelzilver verdwenen zijn. Hoeveel de waarde van liet gestolen zilver bedraagt is nog niet juist op te geven. Om het onderzoek der politie niet te bemoeilijken, moeten we ons nu nog van meer uitvoerig bericht over den inbraak onthouden. Het Kederfandsche en het Duitsche volkslied. Prettig was het om gisterenavond naaiden bijna 70-jarigen bekenden Duitschen muziek-historicus prof. Max Friedlimder uit Berlijn te luisteren. Hij is een aangenaam causeur, die zijn voordracht over het Nederlandsche en Duitsche volkslied kruidde met geestige opmerkingen en afwisselde met liedjes, die hij met een nog mooi klinkende zuivere stem zong, op de piano begeleid door mevr. Friedliinder. Prof. Friedlander zcide dat Nederland cn Duitschland meer dan op eenig ander gebied, op het terrein der muziek zijn samengegaan, reeds vele eeuwen lang. Sweelinck nam Duitsche volksliederen in zijn cantaten op en Mozart heeft voor piano het .,Wilhelmus" bewerkt in zijn variaties voor spinet, het omwerkend in rococo-stijl. Maar dc verwantschap tusschen Nederland en Duitschland op het gebied der muziek trad vooral in den laatste jaren sterk op den voorgrond; er is op dit gebied een wisselwerking tnsschen de beide landen geweest. Vele Hollandsche componisten en musici bezochten de Duitjrlie landen en ook vele Duitsche musici traden in Holland op. In dit verband noemde prof. Friedlander de namen van mevr. Noordewier— Reddingnis, Julia Culp, Tilly Koenen, Catharina van Rennes, Corn. van Oosterzee en den overleden Johannes Messchart. De muziek-historicus kwam vervolgens tot zijn eigenlijke onderwerp: de volksliederen (niet: nationale liederen). Aan den eenen kant heeft men de liederen, welke het volk zingt, aan den anderen kant de straatdeuntjes, die men echter niet al te zeer verachten moet, wijl zij dikwijls de grootste componisten hebben geïnspireerd. Deze laatste, zeer verbreide categorie, komt hier echter niet in aanmerking. Het lied van dc „Twee koningskinderen", zooveel in Brabant gezongen, komt ook veel in de Duitsche landen yoor. Aan dit lied vallen zeer merkwaardig te constateeren de sprongen welke de dichters van dergelijke liederen maakten, 't Is een voorbeeld van een echt voornaam volkslied met het typeerende rhytmus. Spr. wees hierbij op Wilhelm Grimm, die deze sprongen aldus aangaf: „Nur die Gipfel werden belcuchtet, die f aler bleiben im Dunkel." 't Is echter een zéér voornaam volkslied, dat evenals zoovele anderen, rechtstreeks tot de menschen spreekt door het rythme. Dit doen de straatdeuntje?; ook wel, maar dan met zeer verschillend effect. Prof. Frif JUindc gaf hierva.ü CQiüijo nre'cenjJc oöor enkele liedjë;S, met piano-begeleiding fragmeiitarif-'fi voor te drr.-rn, b.v.: „Puppchen, di bist mcin Augenstem" en „Ach, wenn das der Petrus wiissfr". als contra e: ^ wpel : „ Acnrtchen von Tharau". De componisten van de liederen der laat-te r oor\ *chrrvrn uit' ccn innerlijke dr.mg. Daarentegen doen de auteurs van de operette-wijsjes dit niet. De eenige drang daartoe is een goed tantième. Na verleen van enkele -'arn zijn die deunen van, 'f \ r rg< ten. t it den aard der zaak is dit met de voorname volksliederen niet het gcvnl. W a.nt zij blijven leven m den volksmond. Toch heelt zelfs Beethoven gebruik gemaakt van het straatdeunmotief van 1621 „Als der Crossvater die Grossmutter nahm." Ook Bacli en Haydn hebben die melodie geciteerd, die Schumann's lievelingswijsje was. Deze melodie, die ook Bach gebruikte in zijn Bauerncantate, werkte Beethoven na een paar veranderingen in rhytme om tot zqn „rondo" in de Waldstein-sonate. . I n het algemeen is het volk zeer trouw in het vasthouden aan dergelijke volksliederen. Nemen wij b.v. het „Wilhelmus." Omtrent den oorsprong van dit lied weten wij niet veel. Of het is van Duitschen, dan wel van Franschen oorspronff. is riet bekend. In 1003 verscheen van een Duitschen kapelmeester Melchior genaamd, een ruiterlied, bewerkt „naar een oud lied", dat sprekend het Wilhelmus is. Zooals reeds gezegd, Mozart, de grootste zoon van Salzburg, gebruikte het Wilhelmus als thema voor variaties. En in 1650 gebruikte men de melodie voor een jachtlied, dat via den Elzas naar Frankrijk kwam. Hier werd het zóó populair, dat de hertog van Rochefoucault dacht, dat het een Fransch lied was! Ook in Bachs' Bauerncantate komt de Wiihelmus-melodie voor. Hier is het een vroolijk drinklied geworden. Met overtuiging zong prof. Friedlander ook dit lied. Op dergelijke wi jze loopt een bepaalde melodie door alle eeuwen heen. Een ander voorbeeld hiervan is b.v. „Daar komt Paul Jonas aan." Het Duitsdie volkslied kent precies dezelfde melodie, echter met andere woorden natuurlijk. Een spotliedje op het weversbedrijf was ook op dit liedeken bekend. Beethoven cn Mozart verwerkten deze melodie in verschillende werken, hetgeen mevr. Friedlander zeer expressief weergaf. Het is natuurlijk begrijpelijk, dat dergelijke wijzen in den loop der jaren belangrijk gewijzigd zijn en zoo nu en dan onherkenbaar ergens weer te voorschijn komen. Vaalt werden geestelijke liederen wereldlijke liederen, en omgekeerd: profane lieden werden soms kerkelijke liederen. In 1001 verscheen b .v. een wereldlijk liefdesliedje, dat twaalf jaren later al een kerkelijk koraal was geworden. Men kan wel zeggen, dat de liederen een noodlot hebben, een „eigentiimliches Schicksal". Zoowel in Holland als in Duitschland heeft in de 16e eeuw het volkslied gebloeid. Doch daarna kwamen er, jammer genoeg, vreemde elementen. Het is echter merkwaardig, dat in de 17e eeuw Holland tegenover Duitschland het gevende land was, — ook op het gebied der literatuur —, terwij! een eeuw later, Holland het ontvangende land werd. In de 17e eeuw kwamen er in Duitschland massa's Hollandsche gedichten. In de 18e eeuw ging het weer precies andersom. Hierna wees prof. Friedlander erop, dat Calvijn, gansch in tegenstelling met Luther, een scherp tegenstander der volkskunst en van de volksmuziek was. Hoe meer in de 16e eeuw het Calvinisme in Holland doordringt, hoe meer ook de volkskunst werd verdrongen, als een zinnelijke uiting. De gezonde reactie op die . .Verkünsteling". de wedergeboorte van het volkslied, heeft lang op zich laten wachten. Maar eindelijk begon het op het platteland: de boerenliederen. Vooral Johann Se'oastian Bach heeft hier zeer fraaie liêderen gecomponeerd. De lyriek heeft dc opleving op het platteland geholpen. Liederen, welke na dien tijd in de beide landen zijn ontstaan, loepen ook meer parallel. Met Goetbe en .Schiller beginnen de gedichten in Volkston weer, welke Glück, Haydn, Mozart, Beethoven, Schubert e.a. tot aan Brahms inspireerden lot het componeeren van Volkstümliche Lieder. Spr. eindigde zijn betoog met den wensch, dat het volkslied spoedig weer evenzeer in eerc zal zijn als dit in de zestiende eeuw het geval was. De voorzitter der Nederlandsch-Duitsche vereeniging, de heer prof. Versluis, bracht, na een hartelijk applaus, den heer er. mevrouw Friedlander, dank voor het genotvolle dat beiden den aanwezigen gaven. In vroegere tijden waren passen gelukkig nog geen belemmering om het. schoone der Duitsche kunst naar ons land te doen overkomen, merkte prof. Versluis op. Aan de voordracht van prof. Friedliinder was een algemeene ledenvergadering vooraf gegaan. Benoeming. In de commissie belast met het afnemen van de examens ter verkrijging van de akte van bekwaamheid tot het geven van nijverheidsonderwijs, gemerkt Ni t/m. Nv, Nix t/m. Nxiv, Nb t/m. Np en op verschillende dier akten te verkrijgen aanteekeningen, zoomede van de examens ter verkrijging van akten van bekwaamheid tot het geven van M. O. in hand- en rechtlijnig teekenen (Ma), zijn o.m. de volgende stadgenooten benoemd: H. W. L. Brückman, bedrijfsingenieur T. H.; A. Fledderus, directeur ambachtschool; prof. N. Kal, hoogleeraar T. H. Geslaagd. Voor het voorbereidend kerkelijk examen aan de academie te Utrecht, slaagde gisteren de heer A. Kardolus, alhier. II.-K. candj d aisür Aaa te * 4t . caft'fiiuaténlijsi voor den gemeenteraad ziin nog toegevoegd dc hccren 1. J. v. d. Heide, oud-wethouder van Hof van Delft, J. Bottelier, H, Mekentamp en mevrouw Swarttouw De Bruin. Voor de kerk. D« voogdij der i\ed. Hcrv. kerk zal een circulaire richten tot de leden der gemeente met verzoek om een gift voor de verdere restauratie der Oude Kerk. Er is nog / 50.000 noodig. V e r k i e z. ï n g s r e c 1 a m e. Hedenavond zal cc» bespreking gebonden word'*'i tussche» de W ~ ccmgingcn en deX? Urde ts over liet a , ^ clamc voor de a s . Bfcli 1 Ket pontje; < naast het zwembad hep£ de W aanlegsteiger g ere J T voor de v^rpS^ de Houttuinen a ^ii Aan ft . die ■ | d ^ Aut obus - Den w bewoners van het Ta= teekemngen verzameld^ * 0r