Brieven uit de hofstad. * 's Gravenhage , 6 julg 1876. Ik moet u en uwen lezers verschooning vragen voor mijne verregaande onoplettendheid, waarvoor ik dezer dagen op eene welverdiende wijze ben aan de kaak gesteld. Ik beken gaarne dat ik weinig aandacht wijd aan hetgeen in de StatenGeneraal pleegt te geschieden, en mij slechts op de hoogte houd van de wetten die in de Tweede Kamer in behandeling koinen, nu en dan aangenomen, maar ook dikwijls afgestemd of achter de bank geschoven worden; aan die onoplettendheid heb ik het te danken, dat ik eene dezer dagen tot stand gebragte verandering in het cassatiestelsel, — en nog al eene zeer gewigtige, naar het schijnt, — geheel heb over het hoofd gezien. Ik wil mgne bekentenis zoo volkomen mogelgk maken. Eenige maanden geleden schreef ik iets over een bg de haagsche regtbank aanhangige procedure, waarbij een amsterdamsch restaurateur betaling vroeg van een door nederlandsche scherpschutters te Amsterdam, bg gelegenheid van een wedstrijd, genuttigd diné, en vermeldde het vonnis, waarbij hg, die het diné had besteld, 'maar naar Zuid-Afrika vertrokken was, tot de betaling werd veroordeeld. Tegen de waarheid van dit berigt was en is niets in te brongen: het vonnis is gegeven. Toch kwam de veroordeelde zelf tegen mgn berigt, bg een uit Afrika aan een onzer couranten ingezonden stuk, op, verklarende geen scl uldeischer in' Nederland te hebben achtergelaten, en mg een, in dit geval volstrekt onverdiend, compliment over mgne sfantasie'' makende. Daar de inzender kennelijk het oog op persoonlijke schulden had, en het bg het proces gold eene bestelling q. q., kan deze tegenspraak , al is ze op een misverstand gegrond, geheel waar zgn, ook al doet ze niets af van de waarheid mijner mededeeling. Maar dezer dagen heeft er eene andere omstandigheid plaats gehad, waaruit mij gebleken is, hoe verregaand voorbarig ik gehandeld heb door van het vonnis van de haagsche regtbank, hoewel het gewezen is, gewag te maken vóór dat het in kracat van gewijsde was gegaan, en alvorens af te wachten dat het in hooger gewesten was bevestigd of gecasseerd. En juist dit laatste punt heeft nu plaats gehad. Op 27 junij namelijk, heeft het hoofdbestuur van den Nederlandschen Weerbaarheidsbond het haagsche vonnis gecasseerd, en het berigt, dat zijn voormalig medelid tot betaling van het bewuste diné zou veroordeeld zgn, eenvoudig ïlaster" genoemd, omdat het smeer dan «voldoende (alsof »voldoende" niet voldoende was!) bleek, dat voor de meening, als zon j>de hoer X. tot betaling verpligt zgn, niet salleen geen regtsgrond, maar zelfs geen billgks»heidsgronden bestaan." Deze uitspraak is waarschijnlijk een gevolg van het wetsontwerp op de cassatie in burgerlijke zaken, dat ik wel onder de onderwerpen, docr de Staten-Generaal behandeld, hob vermeld gezien, maar, tot mijn schande, niet heb gelezen. Ik waag het echter tot mijne verontschuldiging aan te voeren, dat ik toch waarlijk niet verwachten kon dat de sNederlandsche Wecrbaarheidsbond", hoe achtenswaardig dit ligchaam ook zgn mag, zoo op eens als hof van cassatie zon worden ingesteld om den Hoogen Raad te vervangen, welks leden ik nog iederen dag met hilnne portefeuilles ondsr den arm loopen zie, en welks leelgk gebouw juist op nieuw geverfd wordt, als om den leden hunne taak nog meer te veraangenamen. Dat komt er van wanneer men zich niet op de hoogte houdt' van de veranderingen in de wetgeving ! Tot mgn straf, beloof ik u, zal ik van stonden aan het Bijblad gaan lezen, en hoop het later beter te maken. Maar dit alles neemt niet weg, dat de meergemelde veroordeeling werkelijk uitgesproken is, en het mij dus niet heel duidelijk is, hoe men, met gezonde hersenen begaafd, hier van «laster" sproken kan. 'Om althans heden echter allerlei klippen te ontzeilen, zul ik mg uitsluitend houden op het gebied der meest strenge objectiviteit. Wie uit den Haag schrijft heeft thans ook waarlijk geen tgd voor oordeelvellingen. Wij hebben het druk, — druk met het volgen van de bewegingen van den kroonprins eit de kroonprinses van Pruissen, die bijna te Seheveningen gelogeerd kunnen heeten om niet te Seheveningen te verblijven; die helen de musea van den Haag afioopen, morgen te Amsterdam een drietal tentoonstellingen en kabinetten bezoekon, om weer in het Oranje-hötel aan liet strand t,e middagmalen; den volgenden dag even op het Loo met onzen Koning lunchen en op het Huis ten Bosch met onze Koningin dineren ; daags daarna eens naar Brussel overvliegen om de tentoonstelling van verplegrinps- en reddingsmiddelen f 1 «n misscuien later met een retourbiljet een uitstapje naar Philadelphia maken, nu ze aan het strand van de Noordzee toch al een eindje op weg zijn. Ook hebben wij het druk met de luchtballons van den «kapitein" de Pauw , die de eigenaardigheid hebben van niet op te stijgen 'wanneer de opstijging aangekondigd is, en die ons daardoor veel langer stof tot gesprekken geven dan de séances van den magnetiseur Donato, die maar een paar dagen komkommertijdsbladvulling aan de dagbladpers hebben verschaft. Wil men dit alles bijhouden en bovendien de fatsoenlijke bedevaarten naar Scheveningen, om de zeven duitsche prinsen en prinsesjes aan bet strand te zien spelen, waarnemen, en zijne plaats in bet Haagscbe Bosch en den Dierentuin bij de avondconcerten niet ledig laten, dan houdt men waarlijk geen tijd meer over voor denkwerk. Nu hebben we in deze week weêr extra-feestelijkheden gebad. Twee harddraverijen hadden er hier jongstleden dingsdag plaats. Een van paarden langs de Maliebaan, waar veel volk op de been kwam, zestien mededingers waren en Lavites, Gravin en Slimme Jan zilveren prijzen en premien behaalden ; één gehouden op het stadhuis, waar weinig opkomst was en slechts twee mededingers, do heeren de Vries en Kips, die op de twee banen gemakkelijk ieder den prijs, het lidmaatschap van den gemeenteraad, wonnen. Een Engelschman zou in zijne wedrentaai van onze twee nieuwe raadsleden zeggen: they walked over the course. Gelijk ge weet, waren deze beide heeren eenige weken geleden, na een warmen verkiezingsstrijd, bij bestemming gekozen, doch hadden Gedeputeerde Staten de verkiezing wegens een gebrek in den vorm vernietigd; de vroegere tegen-kandidaten hadden zich voor de nieuwe verkiezing niet beschikbaar gesteld en de conservative en clerical9 kiesvereenigingen hadden geen anderen gesteld, zoodat de liberale partij zonder veel inspanning hare mannen verkozen zag. Er was hier niet, zooals bij de Maliebaan, een Slimme Jan om met de premie te gaan strijken. Wie nog het naast aan de met 640 van de 740 stemmen gekozen nieuwe raadsleden kwam, was de straatprediker Esser, met 20 stemmen. --- Binnenland. ARNHEM , 11 Jalij. In het llbl. leest men het volgende over de muntquaestie : Het zilver is in de laatste veertien dagen weder door een aanmerkelijke daling getroffen. In de derde week van junjj vond het te Londen nog koopers voor ongeveer 51 pence per standaardons, maar in de laatste week dier maand daalde het tot 50 l / g . Daarbij bleef het echter niet; de engelsche Economist meldt, dat na 1 julij een partij zilver zelfs voor 48 pence geen kooper kon vinden. Vóór de muntverwarring begon was de prijs van het zilver met zeer kleine wisselingen ongeveer 60 pence, het is. thans dus 12 pence of niet minder dan 20 pCt. gedaald. Onze gulden is dus eigenlijk volgens zijn metaalinhoud geen tachtig centen waard, en de landen met enkel zilveren standaard moeten voor artikelen , die aij uit landen met gouden circulatie ontbieden, een vijfde meer dan vroeger betalen. Van daar ook de daling van de oostenrijksche coupons, die in zilver betaalbaar zijn. Hier te lande zijn we door de invoering van goud en de beperking van zilvermunting tot dusverre bevrijd gebleven van de nadeelige gevolgen der zilverdaling. Er is echter nog te veel zilver en te weinig goud in omloop, om op den duur te kunnen rekenen op zulk een bevredigenden toestand. Verandert de handelsbalans ten onzen nadeele en wordt er wegens stijging van den wisselkoers specie uitgevoerd , dan loopen wij het groote gevaar, dat de nieuwe gouden munt grootendeels verdwijnt en ook bij ons de prijzen zich regelen naar het zilver, dat dan bijna alleen in wandeling blijft. Een rijzing in de prijzen van alle waren is dan onvermijdelijk, en wat nog erger is, onze "handel wordt aan voortdurende schokken blootgesteld, die uit de telkens bij percenten afwisselende zilverprjjzen voortvloeien. Een spoedige behandeling van het munt-ontwerp met invoering van den enkelen gouden standaard en afschaffing van zilver als standaardmetaal is noodig, om dat gevaar te ontgaan. Reeds daarom alleen is een onverwijlde beëindiging der ministeriele krisis hoogst wenschelijk. Men mag intusschen niet vergeten, dat zulk een maatregel, als de overgang tot goud en de intrekking van 95 millioen gulden aan zilver, de schatkist ontzaggelijk veel zal kosten. Be minister van der Heim becijferde het verlies op 6 millioen, maar rekende daarbij, dat hij voor het zilver nog ruim 56 pence zou kunnen maken. Bij de tegenwoordige daling echter, stijgt dat verliescijfer tot boven de 15 millioen. Intusschen is een dergelijk verlies in eens nog eerder te dragen, dan de verlamming en stoornis, die de handel en daardoor de geheele volkswelvaart zouden ondervinden, als onze circulatie zich ; naar het zilver regelde. Gisteren zijn de volgende stukken ter Secretarie E ter inzage van de Raadsleden nedergelegd: 1. Missive van de directie der spairbank, met voorstel tot wijziging der verordening voor de bank, met berigt van de commissie voor de verordeninI gen. — 2. Besluit van Gedep. Staten betrekkelijk de ; wijziging van het coEvenant, , wegens het onderhoud i vau den Broekdijk. — 3. Staat van de Spaarbank lover de 2de driemaanden van 1876. — i. Missive van den heer J. C. H. Heldring , om ontslag als lid I der commi sie voor de gemeeutelijke gasfabriek. — ! 5. Adres van de heeren mr. J. G. Everwijn en J. Werner baron van Pallandt, om ontslag als leden der commissie voor de gemeentereiniging. — 6. Adres vau den heer D. J. Swaters om ontslag als hoofdonderwijzer , aan school no. 7, met berigt van den schoolopziener en de plaatselijke school-commissie. — 7.; Begrooting van het Nieuwe weeshuis voor 1877, met rapport der raadscommissie. — 8. Missive van I den Dijkgraaf van iet polderdistrict het Arnhemsche en Velpsche Broek, houdende opgave van de buitengewone kosten voor den Broekdijk. Missive van ■ den gemeente-architect, houdende opgave der kosI ten voor eene bazaltbestorting aan de Rijnkade, | met concept-raadsbesluit. — 9. Rekening der Kai mer van Koophandel en Fabrieken voor 1875, met l rapport der raadscommissie — 10. Begrooting van I het Burgerweeshuis voor 1877, raadscommissie. — | 11. Missive van dên gemeente-ontvanger, houdende I voorstel omj gelden beschikbaar te stellen tot restil ® u an vee '' betaalde schoolgelden, met concept; raadsbesluit. — 13 Missive van het bestuur der drie I gas.huizen houdende mededeeling dat, ten gevolge van e tj ' m j 1 van den heer nir. J. J. A. A. baron | van a andt, eene vacature in het bestuur is ontI s aan. Besluit van Gedep. Staten, inet bezwaarscinitten^ tegen den aanslag in de plaatselijke directe belasting, dienst 1876. — 14. Missive van e commissie voor de gemeentelijke gasfabriek met staat wegens het onderzoek naar de lic\tkracht en i speci e" gewigt van het gas. — 15 Missive van den gemeente-architect, betrekkelijk de voorzicningsmaKtregelen tegen den last dien het huis van de bewoond door de wed Heinsmann, ondervindt door het o^erloopen van het water bij liet opstuwen der Jansgracht. — 16. Missive van den gemeente-architect om magtiging tot den openbaren verkoop van de barak achter het ziekenhuis en van uegen boomen. Naar wij vernemen zal Nederland op de conferentie betrekkelijk de suiker-quaestie, welke den 17n dezer te Parijs geopend zal worden , vertegenwoordigd worden door de heeren W. C. P. Toe Water, provinciaal inspecteur van de directe belastingen enz., en mr. E. N. Rahusen, lid van de Provinciale Staten van Noord-Holland. Zijn wij wel ingelicht , dan zou, wegens den toestand van ministeriele krisis, waarin wij verkeeren, dezerzijds het verlangen hebben bestaan, dat de conferentie eenigen tijd verschoven mogt kunnen worden, maar moet hiertegen van de zijde der overige mogendheden bezwaar zijn gemaakt. Het vermoeden schijnt alzoo gewettigd, dat aan de nederlandscbe gedelegeerden zoodanige instructien zijn verstrekt, als noodig zijn, om hen niet te doen vooruitloopen op de zienswijze ten aanzien dezer aangelegenheid van de bewindslieden, aan wie na het eindigen der krisis de verdere leiding van de zaak eventueel mogt worden toevertrouwd. (D.) * Zoo als wij reeds mededeelden, zal de Geldersche Gymnastiek-onderwgzersvereeniging op maandag 31 julij a. s., te Arnhem in het Centraal-gebonw, hare gewone jaarlgksche vergadering houden. Op de agenda komt 0. a. voor: sde verkiezing van een nieuw bestuurslid", en zulks in de plaats van den tegenwoordigen president, den heer A. B. Meilink, leeraar in de gymnastiek te Lochem , die eene benoeming als gymnastiek-onderwijzer te Schiedam heeft aangenomen. Verder zal besproken worden: »de gymnastiek op de lagere scholen" en naar aanleiding daarvan voorgesteld, namens de Vereeniging aan de Regering te verzoeken, bij de herziening der wet op het luger onderwijs, de gymnastiek onder de verpligte leervakken der lagere school op te nemen. De elfde algemeene vergadering der Vereeniging van leeraren aan inrigtingen van middelbaar onderwijs , wordt gelijk wij reeds mededeelden, dit jaar van 25—27 augustus te Arnhem gehouden. g£i Op zatnrdag 26 augustus zullen, gelijk wg reeds vroeger in hoofdzaak mededeelden, de volgende vraagpunten in behandeling komen: lo. Is een wijziging van de wet op het middelbaar onderwijs al of niet wenschelijk? 2o. Bij de eindexamens der Hoogere Burgerscholen worden , wat de vreemde talen betreft, in het algemeen te hooge eischen gesteld; vandaar de teleurstelling, die zich gewoonlijk in de verslagen uitspreekt. 3o. Er is meer kans om tot een betrouwbaar resultaat te komen aangaande de kennis van vreemde talen bij het eindexamen, door het opgeven eener vertaling en van een dictée. Over 2 en 3 is een praeadvies uitgebragt door den heer C. Stoffel. De oud-gezag roerder van het stoomschip Salak, de heer J. W. Kayser, komt op tegen de bewering, in het U. D. opgenomen, dat het den gezagvoerders der indische booten aan bekwaamheid zou ontbreken. Omtrent dien van de LuitenantGeneraal [Kroesen zegt de heer Kayser, dat deze niet een bejaard man, maar een der jongste gezagvoerders was, die allen hun examen hadden afgelegd. Hij schrijft het ongeluk toe aan de gebrekkige kaarten en onvoldoende kustverlichting. -]- In den laten avond van gisteren heeft de militien-inbreker van Daal op nieuw eene proeve gegeven van zijn bekwaamheid om uit te breken, Wist hij als gewaande zieke uit de infirmerie te ontsnappen, thans is hg uit de kazerne gevlugt. Men meent dat zijne vlugt plaats had bij het brengen van stroo in de kamer, waar hij tijdelijk zich bevond. -j- Gisteren avond heeft een smid, P. v. V. in de Weerdjesstraat, «ijne huisvrouw, na haar eerst eenige vuistslagen op straat te hebben toegebragt, zoodanig mishandeld, onder anderen met een tafelbord op het hoofd geslagen, dat geneeskundige hulp moest worden ingeroepen en zij, nadat eerst hare wonden waren gehecht, naar het Ziekenhuis is vervoerd. De man is door de politie naar de gevangenis ge'oragt. Ook hier was misbruik van sterken drank weder de oorzaak. * Gisteren morgen ten 12 ure is de 74jarige J. M. , terwijl hij eene koe naar de weide bragt, op den Lusebius-buitensingel alhier zoodanig achterover met het hoofd op de straat gevallen,' dat hij een hersenschudding bekwam. Na ten huize van baron van T. door dr. Moll geneeskundig te zijn behandeld, is hij per vigilante naar zijne woning vervoerd. Aan de ontwerp-begrooting voor 1877 van de Geldersche jMaatschappij van Landbouw ontleenen wg het volgende: Van het Rijk en de provincie wordt voor wandelleeraars een subsidie van ƒ 1250 toegestaan, terwijl in het geheel voor wandelleeraars in 1877 is uitgetrokken eene som van ƒ 1470, Het vermoedelijk batig slot over '1876 zal bedragen ƒ 3900. De ontvangsten voor het volgend jaar zijn geraamd op ƒ 9060, de uitgaven op ƒ5560. Het aantal leden der Geldersche Maatschappij bedroeg reeds het vorige jaar ruim 2800, waarvan in de afdeeling Nijmegen 222, Maas en Waal 92, Bommelerwaard 152, Tiel 368, Kuilenburg 125, Neder-Betuwe 155, Over-Betuwe 166, Doesburg 144, Lijmers 157, Oude IJssel 89, Winterswijk 119, Zutphen 267, IJsseloever 223, Arnhem 150, Neder-Veluwe 149 en Over-Veluwe 305. * In de week die den 8sten julg eindigt, werden in Gelderland, te Zutphen, twee paarden lgdende bevonden aan kwaden droes. Overijssel bleef toen bevrjjd van besmettelijke veeziekten. * Apeldoorn, 10 julij. Gisteren werd in het Koninklijk park, door de muziek van de rijdende artillerie, het derde concert gegeven, dat, even als de beide vorige, zeer schoon was en met de tegenwoordigheid van Z. M. vereerd werd; zeer velen maken dan ook gebruik van de Koninklijke goedheid en vooral gisteren, was de in het park zittende en wandelende menigte ontzaggelijk groot. Wg gelooven de waarheid niet te kort te doen, als we zeggen, dat 3 è. 4000 personen het park in alle rigtingen doorkruisten of zich in den omtrek van den vijver bevondon. § Gameren, 10 julij. Daar de minste inschrijving voor den bouw eener openbare school alhier f 11925 bedroeg, zijnde ƒ 483.45 boven de begrooting, heeft de Raad dezer gemeente besloten over te gaan tot het houden eener herbesteding, * Ingen, 10 julg. Eindelijk wordt de vacante betrekking van hulponderwijzer aan de openbare lagere school alhier weder vervuld. De Raad der gemeente Lienden heeft nl. in zgne vergadering van eergisteren benoemd, op eene jaarwedde van ƒ 550, den heer W. Renardel de Lavalette te Lienden. Zooals bekend is, werd nog onlangs den ziekeljjken hoofdonderwijzer een grooter aantal schooluren opgelegd, terwgl de herhaalde oproepingen van een hulponderwijzer met akte als hoofdonderwijzer, op eene jaarwedde van ƒ 600, gedurende geruimen tijd onbeantwoord bleven. Nog steeds telde men te Ingen tot in den laatsteu tijd, bg gebrek aan personeel, 4 schooltijden per dag. Zwolle, 10 julg. Door de stedelgke politie zgn heden morgen weder 4 deserteurs van Harderwijk alhier gearresteerd, als twee Franschen, een Portugees en een Arabier, die met den spoortrein ten 11.45 onder sterk militair geleide weder naar Harderwijk zgn getransporteerd. Een hunner, de Arabier, had onderweg zgne militaire kleeding reeds voor burgerkleeding verwisseld, evenals nog twee zijner kameraden, 2 Italianen, die nog niet zgn gevonden. (N. R. C.) Z. M. de Koning is in de Haag aangekomen. Z. M. zal den 15den a. s. waarschijnlijk weder naar zgn zomerverblijf vertrekken. Door de Staats-coinmissie te Leiden voor het geneeskundig examen is tot arts bevorderd de heer G. A. Murray Bakker, med. doctoranans. * Utrecht, 11 julij. Heden morgen zijn met den eersten trein uit Harderwijk naar hier getransporteerd ruim vijftig vreemdelingen om over de grenzen van dit Rjjk te worden verwijderd, daar zij allen met onvoldoende papieren hadden getracht dienst te nemen voor het o.-i. leger. — Gisteren, maandag namiddag, hebben HH. KK. HH. de kroonprins en kroonprinses van Duitschland deze gemeente bezocht, en in het gebouw voor Kunsten en Wetenschappen de tentoongestelde antiquiteiten bezigtigd van wglen den heer van Romondt, en waarvan heden de veiling zal beginnen. Zij bezigtigden deze zeldzame en kostbare collectie met de grootste belangstelling. Te Waalwijk is door den plaatsvervangenden districtsveearts een reeds gestorven hond , — die zgn meester, diens kind en drie honden gebeten had — verklaard te zijn gestorven aan hondsdolheid. De burgemeester heeft onmiddellijk het vastleggen of muilkorven der honden in de gemeente bevolen. De berlijnsche B'órsen-Courier deelt, bij gebrek van werkelijk nieuws, mede dat kapitein Boyton van plan is om , na het afdoen van eenige verpiigtingen die hem naar Zwitserland en Weenen roepen , van laatstgemelde plaats regtstreeks naar het servische leger te vertrekken. Hij wil zich daar, met zgn zwem-pak , ter beschikking stellen van den servischen opperbevelhebber , en hem voorstellen , om, met nog een twintigtal op dezelfde wgze uitgeruste lieden, de turksche oorlogschepen in de haven vanKleck ! en elders , door middel van torpedo's, in de lucht te doen vliegen. Het stoomschip Voorwaarts kapt. Graadt van i Roggen, van Nieuwediep naar Batavia, arriveerde te Southampton 9 julij, des namiddags 5 uur. ---