STAATKUNDIG OVERZIGT. 6 September. Da krisis, die sedert eenige dagen dreigde te Madrid, heeft zich gisteren in haren vollen omgang geopenbaard. Het voorstel van den afgevaardigde Martinez, die het in 's land3 belang noodig acht, qip de oude militaire ordonnantiën met alle gestrëngheid weder toe te passen, ten einde orde en krijgstucht te doen weüerkeeren in de gelederen, is gisteren andermaal in de vergadering der Cortes behandeld , en de loop van het debat was niet in den geest van don minister-president Salmeron, die, gelijk men weet, eene zeer bepaalde overtuiging op het punt van de doodstraf bezit, en dientengevolge het voorstelMartinez niet alleen had bestreden, maar van de verwerping zelfs eene Kabinets quaestie had gomaakt..Het eerst kwain aan do orde een amendement van den heer Navaretta, een geostverwant van Salmeron, die voorstelde de doodstraf ook voor militairen af te schaffen; het amendement werd verworpen met 89 tegen 85 stemmen, en daar deie stemming dezelfde verhouding aanwees als den vorigen dag, toen het voorstel, om do doodstraf voor de Cortes te doen toepassen werd verworpen, begreep de Regering, dat do Kamer tegen haar party trok. De ministers gaven ter-* stond na de stemming te kennon, dat zij hun ontslag verlangden, en Salmeron nam het ontslag aan ; hij deelde het gebeurde mede aan de Cortes en voegde er bij, dat bij zelf nog tot het laatste toe zou aanblijven en de eindstemming over het voorst stel-Martinez afwachten. Er volgde eene beraadslaging met gesloten deuren, waaraan echter spoedig de noodige publiciteit is gegeven. Castelar heeft het eerst het woord gevoerd, en aangetoond hoe dringend noodzakelijk het was, om op een oogenblik, waarin allo krachten moesten worden ingespannen om hat hoofd te bioden aan de charlisten, die handelen in overleg met en onder de toejuichingen van de clericale reactie, welke zich door geheel Europa openbaart, do meest krachtige middelen tot handhaving der krijgstucht aan de bevoegde rnagt te verleenen. Van dit standpunt gezien moest de doodstraf voor militaire delicten worden behouden, al is het ook een feit, dat deze straf in beginsel door geen werkelijk liberaal man kan woeden verdedigd; de gebiedende eischen van het oogenblik moesten zwaarder wogen dan de theorie. Salmeron antwoordde hierop , dat hij allen eerbied koesterde voor de overtuiging van den vorigen spreker, doch da* hij eeno even krachtige overtuiging bezat, die hij voor niets ter wereld kon noch wilde prijs geven. Sedert 20 jaren, zoo zeide hij , had • hij met woord en pen gestreden voor de afschaffing der doodstraf, die hg in beginsel afkeurt, zoowol in de militaire als in de burgerljjke strafwetgeving. Tegen deze gevestigde overtuiging te handelen is hem onmogelijk, en wanneer hjj de militaire ordonnantiën liet herstellen zonder ze uit te voeren, dan zou hij zelf zich schuldig maken aan eene zede-Ijjke ondermijning van het gezag , terwijl juist hij het was , die op eerbied voor het gezag bad aangedrongen en daaraan zjjue tegenwoordige stelling dankte. Er bleef hem dus niet anders over dan het besluit der Kamer af te wachten en wanneer dit, gelijk hjj verwachtte, ten gunste was van het voorstel-Martinez, dan was het zjja pligt tegenover het land en tegenover zich zeiven , om zich terug te trekken; dat Castelar hem alsdan zou vervangen, kwam hem hoogst wenscheljjk voor, en het nieuwe Kabinet zou geene tegenkanting zijnerzijds ondervinden. Do heer Rios Rosas verklaarde hierop , dat hij de houding van Salmeron allezins billijkte; ce meerderheid der Cortes toch vertegenwoordigt het land, en als haar besluit in strijd is met eene gevestigde overtuiging van den minister-prosident, dan is het ook, uit een parlementair oogpunt beschouwd, pligt, om de regering aan andere handen over te geven. De geheime zitting werd hierna opgeheven, en ofschoon wij uit de mxdridsche telegrammen niet kunnen opmaken dat de eindstemming over het voorstel-Martiuez reeds heeft plaats gehad , blijkt echter, dat Castelar reeds de man is, aan wien de zamenstelling van een nieuw ministerie is opgedragen; immers hij heeft 2 X 24 uren tijd gevraagd , om zich te beraden. Volgons een gerucht zou hij als voorwaarden stellen, dat de meest dringende wetsontwerpen zullen wordon behandeld door een? permanente commissie uit de Cortes , terwijl de zittingen tot 1 december worden geschorst en bij in den tussclientjjd met geheel onbeperkte volmagt wordt voorzien. Naar alle waarschijn • ljjkheid zal Salmeron terstond na Castelars op trelen als minister, tot voorzitter der Cortes worden gekozen, eene waardigheid die hij vervulde , toen hg werd geroepen om Pi-y-Margall te vervangen. Omtrent de laatste krijgsoperatie» der carlisten worden door de engelsche bladen eenige bijzonderheden medegedeeld , die wij tot nu toe niet uit spaansche borigten hebben vernomen. Don Carlos zou nameljjk den 29sten augustus eene poging hebben gewaagd om over de Ebro te trekken, doch hij zou hierin zjn verhinderd door de vrijwilligers van Viana, die, weldra geholpen door twee kolonnes van Sanchez Bregua, den pretendent met Elio en Dorregaray terugwierpen op Santa Cruz de Campero. Als dit berigt juist is, dan bevindt het carlistische hoofdkwartier zich in groot gevaar, want Vittoria, Pampelona en San Sebastiaan 2 jjn in handen van de regeringstroepen, en hjj zou dus feitelijk te Santa-Cruz do Campero, een grensplaatsje in de provincie Alava, zijn ingesloten. Op de Sm-Gregorio bjrgen wordt een geretrancheerd kamp door eene afdeeling van Breguas' troepen aangelegd. Uit j Katalonie wordt een feit medegedeeld, dat aantoont, dat do mo9d bij de burgerij nog niet is uitgedoofd, ! in weêrwil van de stiefmoederlijke bejegening der Regering te Madrid, die de gansche provincie fe'telijk aan Saballs en Tristany heeft overgolaten. De alcade van Olot, een stadje in het arrondissoment Gerona , is met 150 vrijwilligers uitgerukt , om de belastingen te gaap h^ffea , die de belastingschuldigen op bevel van de carlistische officieren weigerden te betalou; hg ontmoetto eene dubbele magt van opstandelingen, die met den stormpas werden aangevallen en uit hunne position verdreven. Naar het schijnt nera* n de carlistische benden in Valencia toe, en het ia misschien dientengevolge, dat de stad Valencia ee hare omgeving in staat van beleg zjjn verklaard. De tijding, dat Hidalgo zijn ontslag heeft gekregen als kapitein-generasï te Madrid , heeft in het leger pen gunstigen indruk gemaakt; men weet, dat zijne benoeming tot hoofdofficier indertijd aanleiding heeft gegeven tot het bekende verzet der artillerie-officieren, en daar de zeer popu'aire Esportero thans de artillerie-officieren openlijk heeft aangespoord hun verzet te laten varen, rekent men, dat althans deze abnormale toestand, eene ware cosa de Espana , spoedig zal zjjn geëindigd. Omtrent den toestand vóór Kartageni ontbreken ons sedert eenige dagen alle gegevens. Alleen weten wij dat do britsche admiraal Yel verton , ongeacht de bedreiging van Contreras, waaraan trouwens toen het er op aan kwam geen - gevolg werd gegeven, de bekende oorlogschepen der insurgenten Vittoria e.i Almansa naar Gibraltar heeft opgebragt. De engelsche autoriteiten, aldaar wachten bepaalde instructien uit Londen of zij deze schepen ter beschikking van de Regering te Madrid mogen stelien. De franscho minister van Binneulandsche Zaken onderteekent naar hartelust besluiten, waarbij de verspreiding van dagbladen en brochures wordt verboden ; er is een gansche Index opgemaakt , aan het hoofd waarvan staat les crimes des Papes , een vlugschrift;, dat vöör eenigen tijd te Genève het licht zag. De 4e septomber is te Parijs en in de provfneie met de meeste kalmte voorbij gegaan. — Het officiele blad behelst thans do verwachte benoeming van den markies d'Harcourt tot gezant te Weenen. — De Regering heeft gelast, dat, terstond na de ontruiming van het grondgebied, oen algemeone dankdag zal worden ; Mac-Mahon en de ministers zullen een groot Te Deum in de Notre-Dame te Parijs bijwonen. Mac-Fahon heeft voor do uitnoodiging om de Weener tentoonstelling te bezoeken bedankt wegens drukke bezigheden ; intusschen ïust hij op dit oogenbiik van vijne vermoeijanissen uit te midden van zija gezin op het landgoed la Forêt. De re'.3 van koning Victor Emtnanuel naar Weenen en Berlijn wordt steeds druk besproken, de fr.tnsche reactionaire bladen trachten het te doen voorkomen alsof zij daaraan geene beteekenis hoegenaamd bochten, terwijl men elders, en met name te Weenen en te Berlijn, de z.iak als van groot gowigt beschouwt. Sodort de dagen van prins Eugenius hdd geen prins uit het Huis van Savoye een bezoek te Woenen gebragt, en men zal dan ook te vergeefs trachten de beteekenis van dit feit te verkleinen. Niét alleen dat Navarre en Custozza, hoe betrekkelijk kort geloden ook, reeds vergeten schjjnen te zijn, maar bovendien en vooral is het opmerkelijk dat de door het clericalisme steeds voor »rooverkoning" gescholden vorst eene politieke bijeenkomst zal hebben met zijne apostolische majesteit den » koning van Jerusalem" en den oudsten zoon der Kerk. Deze koude werkelijkheid is het meest waardige en welsprekende ant . oord , dat de oostenrjjksche Regering kon geve.i op de koortsachtige demonstratien, door het jezuitisme dezer dagen te Praag uitgelokt. Een van de tallooze constitutionele moeijeljjkheden in de dubbele monarchie schijnt hare oplossing nabij; de kioatis:he quaestie, die graaf Lonyay vruchteloos trachte te regelen, is thans door de gevolmagtigden der nation ile partij den Landdag te Agrarn in overleg met den ministerpresident Silavy goregeld bij een nieuw vergelijk, dat gisteren door den Landdag met 79 tegen 10 stemmen bij tweede lezing werd goedgekeurd. Wel hebben de 10 opposanten hierop naar 003tenrgksch hongaarsche wijze het werk gestaakt, doch hunne magt is uiterst gering, en de derde lezing, die op heden is bepaald, zal ongetwijfeld het vergelijk met groote meerderheid tot wet verheffen. Blijkens nader verslag van de algemeene vergadering van gedelegeerden der oud-katholieke vereenigingen in Zwitserland, heeft de Vergadering nog den wensch te kennen gegeveQ, datdeoudkatbolieken gezamenlijk zullen medewerken om de volgende hervormingen tot stand te brengen: lo. invoering der landstaal bjj alle godsdienstige handelingen, voorloopig met uitzondering der mis, waarvoor de op te rigten synode de taal en het ritueel zal vaststellen; 2o. vereenvoudiging van de eeredienst; 3o. afschaffing van alle betaliug voor kerkelijke verrigtingen; 4o. afschaffing van betaling voor dispensatien; 5o. verbod van den st. Pieterspenning, den handel met aflaten , inzamelingen voor de propaganda onz.; 60. beperking van het misbruik der brooderschappen, der bedevaarten, der vereering van beelden , enz.; 7o behandeling dor kerkelijke beletselen tegen huwelijken, voor zoover daarvan tegen betaling dispensatie verleend werd , naar de burgerlijke wet; 80. afschaffing van alle beperkende voorwaarden bij het sluiten van gemengde huwelijken; 9o. toelating van doopgetuigen van andere christelijke gezindheden; lOo. secularisatie der begraafplaatsen; llo. verpligting der geestelgken om bjj allo begrafenissen het kerkelgk geleide te geven, indien dit verlangd wordt; 12o. invoering van volkomen gelijkheid der ljjkplegtigheden voor rjjken en armen; 13o oprigting van neutrale scholen; 14o. toekenning van bestaande stipendien voor studenten in de godgeleerdheid, ook aan studenten welke zich aan hef, ambt van zielzorger bjj oud-katholieke gemeenten willen wgden. Door het centrale comité der liberale katholieke vereenigingen is eene in de duitscho, fransche en italiaanscho taal gestelde oproeping uitgevaardigd, waarbij de liberale zwitsersche katholieken namens de oltensche vergadering van gedelegeerden uitgenoodigd worden om het aanstaande congres van oud-katholieken te Constanz zoo .talrijk mogelijk bjj te wonen --- Binnenland. Do Staats*Courant be\ral bet volgend© belangrijk rapport van een Raad van Legatie te Londen over de oorzaken van de laatste duurte der steenkolen in Engeland. De ontzettende stjjging der steenkolenprijzen in Engeland in het laatste anderhalf jaar, en vooral gedurende den laatsten winter, welke niet alléén het groote publiek, voor zooverre het huiselgk verbruik betreft, maar ook sommige belangrijke takken van njjverheid, in hooge mate heeft gedrukt, heeft aanleiding gegeven tot (Jfi instelling in liet Lagerhuis eener . bijzondere cömmissio , met het doel om Óen onderzoek te doen naar de oorzaken van de duurte en schaarschheid van dit zoo onmisbaar product. De vraag ontstond, o{ de duurte der steenkolen moest worden beschouwd als een natuurlijk gevolg van de vrije werking der oeconomische regelen van vraag en aanbod, en zoo ja, of dit verschijnsel aan meerder verbruik of aan mindere proluctie moest worden toegeschreven), dan wel of men te denken had aan een coalitie, hetzjj vin mijneigenaars of van kolenhandelaars, hetzg van de mgnwerkeis, welke door kunstmatige mid leien , ten eigen bate, den marktprijs tot eene ongekende hoogte hadden opgevoerd ? \ olgens hot onlangs verschenen rapport dezer commissie moet die vraag in den eersten zin beantwoord worden. De hoofdoorzaak der stjjging van de steenkolenprjjzen moet wordon gezocht in de aanzienlijke vermeerdering vau productie en uitvoer van ijzer naar het buitenland. Ten gevolge van orders uit Duitschland en do Vereenigde Staten van Noord-Amerika en de daardoor veroorzaakte meerdere consumtie van steenkolen van mindere soort, welke voor de ijzer-industrie gebruikt wordt; de productie dezer kolen nam niet in geljjke rnato toe; de voorhanden voorraad was weldra uitgeput en or ontstond een tekort , hetwelk weder terugwerkte op den steenkolenhandel in het algemeen, daar nu de andere takken van nijverheid, welke zich tot dusverre van deze kolensoort bedienden , verkozen zich , tegen welken prijs ook, van de betere soorten te voorzion, boven gevaar te loopen, bij gebreke van kolen niet meer te kunnen werken, of voordeelige orders te moeten afslaan. Zoodoende kwamen de industriëlen op de markt in concurrentie met het groote publiek en ontstond er eene wezenlijke paniek, ten gevolge waarvan de beste kolen voor huiselijk gebruik, gedurende eenige dagen van de maand februarij jl. , op de kolenbeurs te Londen den fabelachtigen prijs van 45 sh. per ton bereikten. De gemiddelde prijzen der beste steenkolen, per scheepsgelegenheid te Londen aangevoerd, bedroegen (vrjj aan huis): in 1870 24Y2 — 25 1 / 3 sh. per ton; in 1871 25 sh. — 26 sh. » » in 1872 31 sh. — 32 sh. > » in 1873 38i/ 2 sll _ 39 i/ s sh , , (gedurende vgf maanden). De aanvoer van steenkolen te Londen , per spoorweg, is aan verschillende voorwaarden , rakende zoowel qualiteit als prijs , onderhevig , hetgeen eene zelfde algemeene classificatie niet mogelijk maakt. Dat de ijzer-industrie een zeer grooten invloed op de steenkolen-comsumtie on de steenkolenmarkt moet uitoefenen, is duideljjk wanneer men nagaat, dat van de 120 millioen ton (volgens andere opgaven 123 millioen), waarop de opbrengst van steenkolen in Engeland over 1872 geschat wordt, niet minder dan 38 1 /* millioen ton in die industrie verbruikt werd. In hetzelfde jaar werd 1,332,726 ton blokijzer, van oene totale productie van 6,732,387 ton uitgevoerd , en 2,055,896 ton geplet ijzer van eene totale productie van 5,390,661 ton. Voor de productie van één ton blokjjzer wor den drie ton steenkolen , voor de productie van één ton geplet ijzer, meer dan zes ton steenkolen vereischt. De vermeerdering van bestellingen van ijzer voor het buitenland, gepaard met eene toenemende behoefte in het binnenland voor spoorwegen, scheepsbouwmachines enz., veroorzaakte eene aanhoudende stijging in den prijs van dit artikel , welke op den voet gevolgd werd door eene gelijke stijging der steenkolenprjjzen. In september 1871 werd, ia het noorden van Engeland, blokijzer verkocht voor 50 sh. por ton, terwijl de prijs der coke 10 a 12 sh. petton bedroeg; negen maanden later, in juljj 1872, was de prijs van blokijzer 110 sh. en kostte de coke 37 1 , 3 sh. per ton. Niettegenstaande de meerdere productie van ijzer, want er waren in 1872 meer hoogovens gebouwd en in gebruik dan in 1871, stegen de ijzerprjjzen even onverwacht voor de ijzerfabrikanten als de steenkolen voor de eigenaars van steenkolenmijnen. Er waren in Middlesbro' geene huizen, welke niet nog contracten van zes ma inden vroeger tegen 45 a, 47 sh. per ton ijzer uit te voeren hadden, terwijl de prijs van het ijzer reeds tot bjjiia 120 sh. per ton gestegen was, en eenmaal die hoogte bereüct hebbende, waren zjj blijde, tot zelfs 41 sh. per ton coke te botalen, ten einde van de hooge prijzen van het ijzer hun voordeel te kunnen trekken. De hooge prijzen der steenkolen hadden weder ten gevolge dat do mijnwerkers hoogor loonen reclameerden en verkregen, zoodat men het vreemd verschijnsel zag, dat die verhooging der prjjzen van steenkolen niet het gevolg, maar de oorzaak was van hoo• gere loonen, dat is, van hoogere productiekosten; de laatsten leidden er evenwel toe om de hooge prijzen meer te bestendigen. Aan den anderen kant nam de productie van steenkolen niet in goljjke mate toe, als het vermeerderd verbruik in de ijzer-industrie. Vergeleken met de onmiddellijk voorafgaande jaren, was de toenerain; van opbrengst geringer over 1872. ( Wordt- vervolgd.) --- Familiebericht Advertentle n - ' Ondertrouwd: F. L. MAANDAG en A. M. VER MEER. A rnhem , 5 Sept. 1873. Eenige en algemeene kennisgeving. Bevallen van eene Dochtbe Vrouw» S. G. M. SCHIFF, geb. Baronesse VAN REEDE TOT TER AA . Amsterdam, 4 September 1873. Voorspoedig bevallen van oen welgeschapen Zoon C. E. HOLLENDER—van Lonkhüijzen. Arnhem, 5 Sept. 1873. Heden overleed mjjn geliefde Moeder Wed. ENKLAAR geb. ZWANIETA BERENDSE, in den ouderdom van 92 jaar en 5 maanden. G. J. ENKLAAR. Eenige en algemeene kennisgeving. Heden overleed, tot onze diepe droefheid, onze lieveling ELISABE TH CAROLINA REINIERA; slechts 4 maanden mogten wij ons in haar bezit verhengen. L. P. KAMPS. Leeuwarden , P. A. M. KAMPS, 2 September 1873. Timmermans. Hed?n overleed, in den ouderdom van 71 jaar, onze geliefde Moeder en Behuwdmoeder, Wed. J. W. RAADMAN, geb. R. Versteegh. Arnhem , Uit aller naam , 4 September 1873. M. J. RAADMAN J.Wzn. Familie en hekenden Korden verzocht deze algemeene , tevens als bijzondere kennisgeving aan te nemen. --- Advertentie Aiiti-Rhiimatische RINGEN, ƒ1.20. J. C. TH. MARIUS. Boekborstenstraat AANBESTEDING. De BURGEMEESTER der Gemeente Arnhem, zal Zaturdag 13 September 1873, des namiddags ten 12 3 / 4 uur , ten Raadhuize, in het openbaar aanbesteden. 1°. Het verrigten van HERSTELLINGEN aan Verf- en Witwerken en VERNIEUWINGEN aan eenige Gebouwen. 2°. Het bouwen van een3 SCHOOL met JASSENKAMERS, PRIVATEN enz. aan de Soboolplaata. Bestekken zijn tegon betaling ter Gemeentesecretarie verkrijgbaar. --- De Panden te Velp, in veiling tot verkoop De Panden te Velp, in veiling tot verkoop ten overstaan van M H.SCHRÖDEB, Notaris aldaar, zjjn ingezet: a. Het HEERENHUIS c. a. in de Dorpstraat, met 2294 Centiaren GROND, deels beplant met opgaande BOOME Ven HEESTERS, op ƒ9250; de aangrenzende GROND, groot 4806 Centiaren, geschikt tot hot bebouwen van Huizen op ƒ 4080; de Missa van een en ander op ƒ 14,345. b. Het blok van vier ARBEIDERSWONINGEN met 20 Aren GROND , aan den Biljoenschen Kerkweg op ƒ 2025. Het Heerenhuis is te bezigtigen voorzion van een toegansbiljet af te geven door genoemden Notaris, den 10, 13, 16 en 17 Septomber, van 12 tot 4 uur. De toeslag blijft bepaald op den 17den September 1873, des avonds ten 6 ure, in het Heerenlogement te Velp. --- De Notaris VAN HASSELT te De Notaris VAN HASSELT te Arnhem, zal Dingsd ig 9 September 1873, 's namiddags 1 ure, in de Harmonie aldaar, bjj toeslag publiek verkoopen : Het in vroegere couranten on bij biljetten breeder omschreven HEERENHUIS en ERF mot TUIN, KOETSHUIS en STALLING voor 4 Paarden , genaamd Villeüa , gelegen te Arnhem aan de Hoflaan bjj den Velperweg, zamen groot 10 vierk. Roeden, 69 vierk. Ellen, hetwelk is ingezet en verhoogd tot ƒ15,600. Inmiddels kunnen nadere hoogen gesteld en informatien verkregen worden ten kantore van genoemden Notaris. --- De Notaris VAN MEURS te Heerde, De Notaris VAN MEURS te Heerde, is voornemens ten huize van J. BOEVE aldaar, op Dingsdag den 16 September 1873 , des voormiddags ton 10 ure, te doen inzetten en 14 dagen later, zjjnde Dingsdag den 30 dier maand, te verkoopen : Een HEERENHUIS met BOEREN- en ARBEIDERSWONINGEN, ERF, TUIN, LANEN, BEEK eti BOSCHGROND, WEI- en BOUWLAND , staande en gelegen in hot Veen te Heerde, groot ruim 21 Hectaren ; voorts oenige perceelen BOUWL VNÜ onder Heerde te zamen groot ruim 3 Hectaren. Eenige Kampen allerbest, reategevend Elen HOOILAND in Werven in het Wapenvelderen Hoornerbroek onder Hoerde, groo„ circa -8 H E C !n r HUIS en ERF, SCHUUR, BOUW, WEIen HOOILANDEN, AKKERMAALS- en ander HOUT >T>en Poliert" genaamd , gelegen onder Vaassen , groot circa 8 Hectaren. 1/ gedeelte m het Vreebosch te Vaasseu, geheel groot ruim 365 Hectaren benevens 5 ZITPLAATSEN in de Hervormde Kerk te Heerde cn 2 in die te Vaassen. De BOOMEN en het HAKHOUT op de perceelen staande zullen terstond na afloop der t veede veiling afzonderlijk worden verk jebt met het regt van benadering door de koopers vau den ondergrond onder Heerde, tegen verhooging van 3'7 0 ten behoeve van de koopers der boomeo. Alles breeder bjj biljetten omschreven die, evenals nadere inlichtingen, te bekomen zjjn ten Kantore van genoemden Notaris VAN MEURS te Heerde, en van den Notaris VAN RHIJN te Raalte. ---