Bij deze Courant behoort een Bijvoegsel. ARNHEM, 20 JANUARIJ. Wij hebben in een vorig nommer een parlementair ministerie bestreden van de soort welke wij toen beschreven hebbend een ministerie dat als het ware met de Kamer vereenzelvigd is; een ministerie dat het maaksel is van de bovendrijvende partij; dat aan die partij toebehoort ; dat geen ander standpunt heeft dan het partijstandpunt en geene andere vlag kent en huldigt dan de partij-vlag. Wij hebben gezegd waarom wij in een zoodanig ministerie niet kunnen zien een waarachtig parlementair ministerie, waarom wij in eene naar dit model gevormde Regering den ondergang zouden zien van den wezenlijken constitutionelen regeringsvorm: omdat, in dit systeem, de Regering alle zelfstandigheid mist, en omdat zonder zelfstandigheid geene verantwoordelijkheid beslaan kan. Maar is, in een parlementair geregeerd land, een ander ministerie denkbaar en mogelijk ? Is er werkelijke parlementaire regering , wanneer niet het Parlement regeert? Kunnen en mogen parlementaire ministers anders regeren dan in den zin der Kamer die het volk vertegenwoordigt, d. i. in den zin der meerderheid wier besluiten, ómdat zij de meerderheid is, de besluiten der Kamer zijn? Wjj antwoorden op deze vragen, dat zeer goed een waarachtig en opregt parlementair ministerie denkbaar en mogelijk is , dat zelfstandig , m. aw. niet afhankelijk van de Kamer, bestaat t werkt en handelt. Met j het |Parlement overlegt het; met het Parlement werkt het zamen; maar het blijft eene eigene magt met een eisren gezag, gelijk de Kamer eene eigene magt met een eigen gezag bljjft. Zamen werking van elke , in haren kring, zelfstandig bestaande en werkende magten , zamenwerking van verschillende standpunten uitgaande maar naar een gemeenschappelijk doel strevende, is het wezen der constitutionionele Regering. Niet de krachten worden verdeeld , maar de arbeid, De -Regering moet niet het standpunt der Vertegenwoordiging innemen , noch de Vertegenwoordiging dat der Regering, en ook daarom, omdat verwarring en verwisseling van standpunten dan zoo ligtelijk zou te vreezen zijn , is het cumuleren van het ministerschap met het lidmaatschap der Kamer zoo onraadzaam. De minister moet, bjj de best mogelijke verstandhouding met de Kamer, minister blijven en niet worden een schildwacht door het Parlement in het Kabinet op post gezet, met een parlementair consigne. Hoe meer de minister minister bljjft, des te meer zullen de afge vaardigden afgevaardigden bljjven. Zekerlyk, een parlementair minister en te gelijk een zelfstandig regeringsman te zijn , is niet eene gemakkelijke taak en lang niet iedereens werk. Er behoort een staatsmansgeest en een politiek instinct toe, die slechts aan weinigen ten deel vallen. Maar het is desniettemin eene uitvoerbare taak, en zjj die voor de taak niet berekend zijn toonen daardoor niet berekend te zjjn voor de praktijk van het constitutionele en parlementaire leven. Wanneer men leest wat, nog in de laatste tijden, over parlementaire ministerien, d. i. over de vraag, hoe zelfstandige zamenwerking tusschen Parlement en Regering te verzekeren is, zoo al gezegd en geschreven is, gevoelt men behoefte ook nog eens na te slaan wat, in zijnen tijd, een meester in de kunst over datzelfde onderwerp leerde. Wij slaan het boek op en lezen: »De constitutionele monarchie is aan misbruik en bederf onderhevig, voor zooveel zij niet in alle omstandigheden een volkomen waarborg aanbiedt voor het regte gebruik van de regeermagt of van de vrijheid. sAan de Kroon behoort de benoeming der ministers. Doch een Koning kiest, zonder opdeneisch van den toestand of de Landszaak te letten, zonder te bedenken dat de ministers met de Vertegenwoordiging te handelen hebben en daar zedeljjke magt moeten zijn, uitsluitend naar individueel welbehagen. >De Vertegenwoordiging is meesteres, de voordragten van begrooting en andere wetten af te keuren. Doch zij verwerpt, niet van wege zware grieven tegen het ministeriëel beleid, die voortgezette zamenwerking onmogelijk maken, maar om in nieuwe ministers onderdanen te erlangen. »In beide gevallen stoort men, zoo handelende, door uitoefening van een formeel onbetwistbaar regt den regelmatigen gang der constitutionele Regering. Men stelt dan zelfzucht in de plaats van het algemeen belang, op welks grond alléén die regten toegekend zijn. Men vervalt dan in het misverstand, publieke regten uit te leggen en toe te passen als waren het privaatregten; als kwame het, gelijk bij de laatste doorgaans, in de politiek enkel op do vraag aan : wat is mijn regt ? en niet vooral op het gebruik, dat men van zijn regt maakt. »In de constitutionele monarchie is de Kroon eene zelfstandige magt, en is de Volksvertegenwoordiging eene zelfstandige magt; maar zelfstandig geljjk in een ligchaam de leden. Verwart men zelfstandigheid met volstrekte onafhankelijkheid, doet elke magt, alsof zij alléén en de éénige ware, haren wil geiden, dan wordt het organiek verband en geheel verbroken. »Het is een koninklijk regt, de Kamers te ontbinden, opdat in buitengewone gevallen eene nieuwe verkiezing tusschentijds mogelijk zij. Moet nu dat regt dienen, niet om een grooten maatregel aan eene nieuwe proef te onderwerpen, maar als middel van dwang om aan een veroordeeld ministerie, tot persoonlek behoud, eene volgzame meerderheid te verschaffen, dan wordt het hoogste beroep op het volk de ergste verkrachting der constitutionele vrijheid. »De minister kan niet dan in overeenstemming met het Parlement besturen, en hij is verantwoordelijk ,aan het Parlement. Wordt dit zoo begrepen, dat hij dienaar der meerderheid is , bljjft het niet vaststaan, dat het Gouvernement dienaar is van de Landswet en het Landsbelang» geroepen tot uitoefening van de regten en pligten der Kroon naar eigen begrip en overtuiging, niet naar de begrippen of den wil van anderen, Vorst zoo min als partij, dan gaat een der hoofdorganen en waarborgen der constitutionele monarchie, en de ministeriele verantwoordelijkheid zelve te niet. «Beperkt men, door vooropstelling van een persoonleken wil van den Vorst, de ministeriële verantwoordelijkheid, dan legt men eene brug voor autocratie, en tast men het wezen van den constitutionelen Staat aan, dat op volle onverdeelde aansprakelijkheid van het Bewind berust. sOndanks deze gevaren en afwijkingen, die wjj bij ondervinding leerden kennen, heeft de praktijk mij in het geloof aan de constitutionele monarchie bevestigd. »Moest ik hare hoofdtrekken aanduiden, ik zou noemen: «Zelfstandigheid der monarchisclu regering, met onbeperkte parlementaire verantwoordelijkheid der ministers; »Vrijgekozen Volksvertegenwoordiging, zelfstandig, naar eigen inzigt en oordeel besluitende, zonder eenigen band met de kiezers ; de algemeene wetgeving gezamenlijk met het monarchisch gezag uitoefenende, maar zonder deelneming aan de uitvoerende magt, wier werking zij, door middel der ministeriele verantwoordelijkheid, controleert; vSelfgovernment van provinciën en gemeenten, leden van het geheel en als zoodanig ondergeschikt, dooh tot autonomische ligch amen geformeerd met eigen Vertegenwoordiging naar het beeld en onder de hoede van het geheel." (4) Dit werd lang geleden geschreven ; in 1869 ; bjjna acht jaren geleden, en na dien tijd nous avons changé tout cela. Toch kunnen wij er ook nu nog profijt van hebben. Wat hier geschetst wordt is de constitutionele en parlementaire regering in hare zuiverste opvatting en toepassing. De constitutionele monarchie blijft monarchie, hoewel zij het Parlement als eene magt, even grondwettig als zij zelve is, erkent en eerbiedigt; de (1) Thorbecke in de Narede van het deel der Parlementaire Redevoeringen uit het tijdvak tusschen september 1865 tot februarij 1866. parlementaire regering blijft parlementair regeren, met volle erkentenis van de regten en het gezag der Kroon. Het evenwigt der magten bljjft gehandhaafd en de harmonie tusschen haar bewaard,, wanneer zij slechts van weerskanten den rege^ in het oog houden, dat het in de politiek niet enkel aankomt op de vraag; wat is mijn regt"? maar vooral op het gebruik, dat men van zijn regt maakt. Dat men dit zoo dikwijls vergeet, en het soms met opzet te vergeten schijnt, dat men, nu eens van de zjjde der Regering, dan 'eens van die der Vertegenwoordiging, zoo spreekt en handelt, alsof, hetzij de Regering, hetzij de Vertegenwoordiging ( alléén de magt en de éénige ware, is de werkelijke en enkele oorzaak van al deze tegenspoeden in onze constitutionele en parlementaire regerings-periode, over welke ieder om het hardst klaagt en waarvan elk aan ieder de schuld geeft, De kleine kwakzalversmiddelen die men ter genezing wil aanwenden — zooals geparlementiseerde ministers en minister-afgevaardigden, die voortdurend dubbele rollen te spelen hebben, die er een geweten als minister in het Kabinet op nahouden , dat moet gecontroleerd en gecontrabalanceerd worden door een ander geweten als afgevaardigde in de Kamer — al dit politiek geknutsel kan den toestand wel erger, maar niet.beter maken. De constitutionele monarchie lost zich dan, ten slotte , onvermijdelijk op in het Parlement, en het Parlement, dat niet meer een tegenwigt is maar een overwigt, niet meer eene controlerende en mederegerende , maar eene alléénheerschende magt, zelve door niets gecontroleerd en onverantwoordelijk voor de wijze op welke zij haar gezag uitoefent, ontaardt en verbastert. Het parlementair despotisme, de willekeuren van het Parlement, treden in de plaats van het vroeger despotisme en van de vroegere willekeuren der absolute monarchie. Deze is echter de rigting in welke wij ons thans voortbewegen. Het almagtig Parlement is — men moge het zich verhelen, men moge het zich niet bewust zijn — het einddoel, ten minste de noodzakelijke einduitkomst, van al dit streven naar hetgeen men thans «een parlementair ministerie'' gelieft te noemen , d. i. een ministerie van een zevental Kamerleden, uit de bovendrijvende partg gekozen en door haar als uitvoerend comité belast met de zorg voor de behartiging van de belangen der partij en het handhaven van hare vlag. Is dit — wij herhalen de vraag — politieke vooruitgang? is dit verbetering en versterking van ons constitutioneel en parlementair bestaan ? »0p de aangeduide grondslagen gebouwd", aldus resumeerde Thorbecke zijne schets der zuivere constitutionele regering, |»schijnt mij de constitutionele monarchie dej meest of rijkst georganiseerde aller tot dusver bekende Staatsvormen; die de grootste mate van vrijheid verdraagt; zonder haar wezenlijk karakter te verliezen, voor velerlei verscheidenheid van ontwikkeling van maatschappij, politieken geest en regering zoowel, als gestadigen vooruitgang, vatbaar; het gelukkigste zamenstel om de harmonie van algemeene en bijzondere belangen te vinden. Geen ander Staatswezen bezit zooveel elasticiteit, noch in die mate de middelen om, bij strijd of stoornis, regering en vrijheid in hare juiste werking te herstellen. Geen Staat, waarin de aristocratie van het verstand zoovele kansen heeft op hare plaats te komen." Dit is, zal men misschien zeggen, het ideaal der constitutionele monarchie. Zou Nederland er niet veel beter bij varen dan het thans doet, wanneer het ten minste ernstig er naar streefde, dit ideaal nabij —- en zoo nabij mogeljjk — te komen ? Het zijn, het is waar, woorden van Thorbecke, woorden van een doode, aan wiens autoriteit de discipelen van het geavanceerd liberalisme weinig of niet hechten. Maar er zjjn toch ook nog niet tot het geavanceerd liberalisme behoorende liberalen in Nederland, die ook regt hebben te spreken en zich te doen hooren. Laat hen de woorden van den ouden meester in de kunst nog oens aandachtig overwegen. En zouden er zelfs bij de geavanceerden niet nog zijn , die de les behartigenswaard'g oordeelen, al komt zij van Thorbecke en al is zij gedagteekend yan augustus 1869 ? --- Advertentie Advertentien. Schouwburg te Arnhem. Zondag 21 Januarij 1877, ?y 2 uur, volksvoorstelling door het Duitsche Opera-gezelschap, onder directie van A. STEINMANN, Oper in 4 Akten von BELLINI, ™ en op algemeen verlang-en; Die Mühle bei Sanssonci Operette in einem Aufzuge von A. HAEGER. Musik von A. SCHLIEBNER. Prijzen der plaatsen: f 1.50, ƒ1.— , f 0.75, ƒ0.50, ƒ0.30. TEKSTBOEKJES a 15 Cent in den Schouwburg en bij DE GREEF , Torensteeg. --- Familiebericht Ondertrouwd : JOHANNES HENDRICUS MENTING EN THEODORA KLEIJN. A rnhem , 19 Jan. 1877. Voor de vele bewijzen van deelneming en belangstelling, ondervonden bij de bevalling mijner Echtgenoote, betuig ik, ook namens haar, mijn hartelijken dank. A rnhem , 20 Jan. '77. P h . PITLO P hz. Tot onze diepe droef heid overleed heden namiddag, na meermalen voorzien te zijn geweest van de genademiddelen der H. Kerk, onze zeer geliefde Moeder en Behuwdinoeder JOHANNA SLEGTER, geboren JANSEN , in den ouderdom van 58 jaren. A rnhem , Uit aller naam , 48 Januari 1877. A. H. B. SLEGTER. --- Advertentie ïï e ondergeteekenden betuigen bij dezen hunnen harteljjken dank aan de Ingezetenen van Velp, voor de ondersteuning zoo ruimschoots ondervonden bij 'den Brand, die haa onlangs getroffen heeft. J. PEPPINCK. B. DE RUITER. Publieke Verpachting van UITERWAARDEN, in ie taljjüÉ Meinerswflt. De Rentmeester J. D. VAN DULM, te Eist, zal, namens den WelEdelGeb. Heer H. J. A. VAN SON VAN MEINERSWIJK, verpachten, om te beweiden: Circ 32 HECTAREN, op Vrijdag den 26 Januarij 1877 , des namiddags ten 2 ure, ten huize van J. F. TIMMERMANS, bjj de Praets. Aanwijzing door den Waardsman W. VAN DEN BRINK. En eene WEIDE, gelegen aan de Kerkstraat, onder Rijkenswoerd , Gem. Eist, groot 5 Hectaren, 52 Aren. --- Wegens sterfgeval zal, na Wegens sterfgeval zal, na bekomen regterlijke autorisatie, binnen kort publiek worden verkocht: de zeer gunstig gelegen » VILLA JAVA " te Lochem, groot 71 Aren, 22 Cent., bestaande uit een gemakkelijk ingerigt, flink {gebouwd , modern HUTS van 2 Verdiepingen, met Spiegelruiten, Gasleiding, Balkon en Warande; 6 Boven- en 5 Benedenkamers , behoorlijk Geplafonneord en meest Behangen en van Stookplaatsen voorzien, KOETSHUIS met STALLING voor Paarden en Vee, TUINMANSWONING, MANGELKAMER, BERGPLAATS ; voorts TERRAS en TUIN met exquise Vruchtboomon, Broeikast en Bakken, Loods enz.; aanvaarding -iterlijk 1 Mei a. s. ; informatiën bij Notaris MïSi 3LBLOM BEIJER, te Lochem. --- Advertentie fiKoóP' Een schoon aer mak PAARD, a deux maint iker Appelschimmel, fcjfcai 6 jaar oud. Franco te bevragen, no. 778, Bureau Arnhemsche Courant. ---