BENOEMINGEN enz. Bij kon. besluit is mr. W. F. van Leeuwen, met ingang van 10 Mei benoemd tot Burgemeester der gemeente te Amsterdam. Bij kon. besluit is, met ingang van 1 Juli, benoemd tot opzichter over rechtsgebouwen, gevangenissen en rijksopvoedingsgestichten, W. C. van der Eem, thans tijdelijk opzichter. Bij verschillende kon. besluiten zijn de volgende pensioenen verleend, als aan: A. A. Lubberts, hoofd der openb. school te Kroonpolder, gemeente Beerta, f 488 ; A. J. C. van Es, onderw. aan de openb. lagere school te Ede, f188; J. Antvelink, hoofd der openb. lagere school te Hall, gem. Brummen, f 567; H. J, Oversteeg, idem, te Leuth. gem. Ubbergen, f640; D. van Rees, idem te Urk, f 226 j A. P. Peeters, onderw. aan de openb. lagere school te Nijnsel, gem. St. Oedenrode, f143; C. Modderom, idem te Amerongen, f124; M. C. Julius, onderwijzeres aan eene openbare lagere school te Rotterdam , f 350; J. J. Sotthewes, onderwijzer aan eene openbare lagere school te Epe, f168; G. E. Flierman, idem te Meppel f 434; S, E. Heiting, geb. Waldemaier, onderwijzeres aan eene openbare lagere school te den Helder f 239; R. Nolen, onderwijzer aan eene openbare lagere school te Zand voort f 434; M. P. Verschuer, onderwijzeres aan eene openbare lagere school te Harderwijk f 201; A. Woudsma, onderwijzer aan de openbare lagere school te Oldeholtpa, gemeente Weststellingwerf f 153 ;A. Alijra, hoofd der openbare lagere school te Minnertsga, gemeente Barradeel f 634; A. Nuiver, idem te Groningen f 1467 ; B. J. Peters, onderwijzer aan eene openbare lagere school te Velp, gemeente Rheden f 334; T. J. Kuipers, hoofd der openbare lagere school te Broek op Langendijk f 310 ; S. Zwat, idem te Wilp, gemeente Voorst f411; A, Noteboom, onderwijzeres aan een openbare lagere school te Brielle f 106 ; J. L. v. Oostveen, hoofd eener openbare lagere school te Baarn f 1200 : A. Stas, onderwijzer aan de openbare lagere school te Lierop f 162; A. J. S. Werten, idem te Beers f 168; A. H. Bosch, idem te Lochem f 567; J. Doorenbosch, hoofd der openbare lagere school te Termunten f 524; W. C. Spruitenburg, idem te Haarlemmermeer f 900 ; J. Wijers, idem te Est, gemeente Est en Opijnen f 567 ; J. L. Smits, idem te Neerloon, gem. Huissling en Neerloon f491; G. C. Ontijd, onderwijzer eener openbare lagere school te Rotterdam, f 658; G. H. Wolsak, idem te Zutphen, f500; H. Reynders, idem te Gouda, f 296; J. Goossen, leeraar aan de RtjkslandbouwschoO) te Wageningen, f 723 ; W. N. van Iersel, leeraar aan de burger-avondschool te Tilburg, f 57 ; dr. H. A. Kooyker, hoogleeraar aan de universiteit te Groningen, f 3000; J. Wijn, schoolopziener in het district Winschoten, f 1667 ; Alida Hardebil, waschvrouw in het Rijkskrankzinnigengesticht te Medemblik, f67; A. Boxman, leeraar aan de burger-avondschool te Zwolle, f340, en E. Zuidema, als voren, fno; W. H. Engelhart, adjunct-commies ter provinciale griffie van Gelderland, f732; W. van Marken, schoolopziener in het district 's-Gravennage, f 727, met instandhouding van het hem vroeger toegekend pensioen als predikant der Nederd. Herv. gemeente, van f 359; M. S. Larive, verpleger in 's Rijks krankzinnigengesticht te Medemblik, f 163; N. D. Doedes, leeraar aan de hoogere burgerschool te Leeuwarden, f 673 ; J. D. Brinkgreve, leeraar aan de burger-avondschool te Dordrecht, f613. Bij kon. besl. is verlof verleend: aan den luit. ter zee ie klasse G. L. Goedhart, tot het aannemen der teekenen van ridder 3e klasse in de orde van Sint-Anna, hem geschonken door Z. M. den Keizer van Rusland; aan den luit. ter zee 2e klasse A. ten Broeke Hoekstra, tot het aannemen der teekenen van ridder in de orde van den Griffioen, hem geschonken namens Z. K. H. den Groothertog van Mecklenburg-Schwerin door Z. H den Hertog-Regent van dat Groothertogdom. Bij kon. besluit is aan den ritmeester A. B. van Tienhoven, aan den ie luit. W. O. T. van Ouaheusden en aan den 2e luit. E. T. M. Clavareau, allen van het ie reg. huzaren, vergunning verleend tot het aannemen en het dragen vau het ordeteeken, voor wat betreft den ritmeester van Tienhoven van ridder der orde van de Wendische Kroon en voor wat aangaat de luitenants van Oudheusden en Clavareau van ridder der orde van den Griffioen, hun door Z. H. den Hertog, Regent van Mecklenburg-Schwerin, namens Z. K. H. den Groothertog van Mecklenburg-Schwerin geschonken. Bij kon. besl. is, met ingang van 1 Mei, deu gezagvoerder op een der Rijks directe-vaartuigen van den waterstaat S. Naber, voor den tijd van drie maanden, de waarneming der betrekking van havenmeester bij de visschershaven te IJmuiden opgedragen, en zijn benoemd, tot hulpafsiagers van de visschershaven te IJmuiden, A Tol, thans havenklerk en A. B. Viss.-r, en tot havenklerk bij die havpn, J. Koevoets, thans havenknecht. Bij kon. besl. zijn, met ingang van 1 Juni, bevorderd tot opzichter van den Rijkswaterstaat der ie klasse, L. Kuiler en L. Kooreman, thans opzichters der 2e klasse; tot opzichter van den Rijkswaterstaat der 2e klasse, P. R. Kok en J. C. de Masier, thans opzichters der 3e klasse; tot opzichter van den Rijkswaterstaat der 3e klasse, T. Huitema en L. M. Korevaar, thans opzichters der 4e klasse; en benoemd: tot opzichter van den Rijkswaterstaat der 4e klasse, P. Mulder en P. Kuyper. Bij kon. besl. is verlof verleend aan: jhr. Ch. F. van de Poll, directeur der naamlooze vennootschap „ Haarlemsche Katoenmaatschappij 1 ', wonende te Haarlem; J. Jurraan Kok, directeur der koninklijke porselein- en aardewerkfabriek „Rozenburg", wonende te's-Gravenhage; H. W. E. Struve, inspecteur van den arbeid, wonende te 's-Gravenhage; dr. P. P. C. Hoek, wetenschappelijk adviseur in visscherijzaken, wonende te den Helder; dr. H. IJssel de Schepper, directeur der koninklijke fabriek „de Stearinekaarsenfabriek Gouda", wonende te Gouda; M. Lelsjr., fabrikant, wonende te Kinderdijk, gemeente Alblasserdam, tot het aannemen van het ordeteeken van ridder der orde van het Legioen van Eer, hun door den President der Fransche Republiek geschonken; A. P. W. van der Lugt, koopman en fabrikant, wonende te Rotterdam, tot het aannemen van het ordeteeken van ridder der orde van den H. Grègorius den Groote, hem door Z. H. den Paus geschonken, en J. W. Post, ingenieur wonende te Utrecht, tot het aannemen van de ordeteekenen van ridder der orde van het Legioen van Eer en officier der orde van de Zwarte Ster, hem door den President der Fransche Republiek geschonken. De „Staatsct" bevat de statuten van den Bond van klompenmakers in Nederland, te Apeldoorn ; en der Vereeniging tot vrijwillige oefening in den wapenhandel „Generaal Karei van der Heyden"; te Zalt-Bommel. --- STATEN-GENERAAL. TWEEDE KAMER. Zitting van Donderdag 2 Mei. Schoolwijziging. ' ' Het algemeen debat wordt geopend door den heer de Visser, die erkent dat bij dit ontwerp de subsidie! voor het bijzonder onderwijs ruimer vloeien. Spreker komt op '.egen de samenkoppeling van de voorstellen, voortvloeiende uit de Leerplichtwet, met die betrekkelijk de salarissen van de openbare onderwijzers. Waar de salarissen van laatstgenoemde onderwig sers worden verhoogd, omdat hun taak verzwaard is, wordt voor de bijz. onderwijzers, wier taak dan toch ook verzwaard is, geen hooger subsidie voorgesteld voor verhooging van salarissen. Ook de salarisregeling van de openb. onderwijzers is niet voldoende en de regeling van het wachtgeld is onbeteekenend. Nog nadeeliger is de samenkoppeling voor het bijzonder onderwijs. Wordt het minimum-traktement in de wet vastgelegd, dan is de vrije school de dupe. De heer Vermeulen beschouwt het ontwerp als een noodwet, als noodzakelijk gevolg van de Leerplichtwet, en hoewel hij de samenkoppeling van het subsidie-vraagstuk aan de salarisregeling van de openbare onderwijzers betreurt en er voor het bijz. onderwijs niet ten volle datgene wordt gegeven, wat door de Regeering is beloofd, zal spreker vóór de wet stemmen, mits door ingrijpende amendementen het goede niet wordt verzwakt of daaruit geheel wordt verwijderd. De heer Kool acht het wetsontwerp niet afdoende en begrijpt best dat de onderwijzers niet voldaan waren over de voorgestelde traktementsregeling. In 't bizonder bepleit hij korter termijnen bij de periodieke verhoogingen en betere vergoeding voor herhalingsonderwijs, en daarom beveelt hij de daartoe strekkende amendementen aan. De heer Ketelaar vreest, dat door deze partieele wijziging van een algemeene herziening van de Onderwijswet voorloopig niet zal komen, en daarom te meer betreurt spr. dat de Regeering niet verder is gegaan. Spreker juicht 't echter toe dat door het ontwerp een salarisregeling aan de onderwijzers wordt gegeven die ten zeerste noodig was. Maar hij had gaarne gezien, dat de salarissen hooger waren gesteld en hij begrijpt niet dat er nog leden zijn die. beweren dat de onderwijzers door dat ontwerp zoo verbazend worden bevoordeeld. Door de verbeteringen, die dit ontwerp geeft, zal de toestand minder nijpend worden, maar de verbeteringen gaan te langzaam en zijn volstrekt niet afdoende. Wat het bijz. onderwijs betreft, aanvaardt spr. de consequentie van de wet van 1889, maar hij wenscht dat, wanneer aan het bijz. onderwijs nieuwe voordeelen worden gegeven, ook voor onderwijzers en hoofden bij de bijz. scholen de minima der salarissen wettelijk worden vastgesteld. De heer Kuyper erkent, dat Minister Borgesius volkomen eerlijk en ter goeder trouw zijn belofte heeft ingelost. Hij had zelfs minder kunnen geven, maar hij meent, dat de Minister zich in de becijfering vergist. Spreker berekent, dat wel het bijz. onderwijs meer subsidie krijgt, maar niet in de mate van den druk dien leerplicht oplegt. Volgens spreker heeft de Minister verzuimd rekening te houden met de uit leerplicht voortvloeiende verhooging van de salarissen van de onderwijzers bij het bijz. onderwijs. Verwerping van het ontwerp is niet mogelijk, omdat de Leerplichtwet is aangenomen. Wegneming van de financieele nadeelen voor het bijzonder onderwijs door am.ndementen is evenmin te bereiken, waar de Regeering in de M. v. A. heeft verklaard, dat door dit ontwerp de uiterste grens van de Schatkist is bereikt, zoowel voor het bijzonder als voor het openbaar onderwijs. Daarop stelt spreker, mede namens deheeren Mackay, Lohman, van Alphen en de Visser, de volgende motie voor: «De Kamer, van oordeel, dat het gewenscht is de door de wet vastgestelde minima van de jaarwedden der onderwijzers aan de openbare en bijzondere lagere scholen, alsmede de wettelijke verhoogingen dier jaarwedden ten laste van het Rijk te brengen, gaat over tot de orde van den dag». Het tijdstip van behandeling dezer motie zal later worden bepaald. De heer Ty de man ontkent het verband, door den heer Kuyper gelegd tusschen verschillende bedoelingen van het ontwerp. Hij beschouwt hetgeen bij dit ontwerp wordt voorgesteld als een feestgave bij de heugelijke gebeurtenis van de invoering van leerplicht, maar wenscht tegenover de feestgave meer waarborgen dat hetgeen aan het bijz. onderwijs wordt gegeven werkelijk en op goede wijze wordt besteed aan dit onderwijs, opdat dit aan matige eischen zal voldoen. De heer denHertog is teleurgesteld dat de Minister het door hem ingenomen beperkte standpunt heeft gehandhaafd. Hij hoopt echter alsnog door samenwerking het ontwerp te verbeteren. Spreker wijst er op, dat hier te lande in vergelijking met het buitenland zeer weinig voor het onderwijs wordt besteed, en voor goed onderwijs moet men toch geld over hebben. Sprekers ervaring heeft hem geleerd dat het overgroote deel van de Nederlandsche onderwijzers fatsoenlijk armoede lijdt. Verbetering der traktementen is dan ook dringend noodig; en zij, die deze verbetering weigeren, maken zich schuldig aan het treurig gevolg dezer weigering: dat de lusteloosheid, moedeloosheid, bitterheid en wrevel bij het onderwijzend personeel toenemen. De heer P ij 11 e r s e n betoogde, dat na de aanneming van de Leerplichtwet de strijd over de school moet veranderen in een strijd voor de school, in het belang van het kind. Wij zijn ver ten achter bij andere landen. Hij hoopt, dat door flinke lotsverbetering de onderwijzers in waarheid kunnen zijn de opvoeders van het kind. De heer van Dedem betoogde, dat de verhoogingen van de traktementen door het Rijk moeten worden betaald, daar anders door al of niet verhoogen van den Hoofdelijken Omslag het ontwerp ongelijkmatig zal drukken in de verschillende gemeenten. De heer van G i 1 s e accepteerde de beslissing van 1889 en was voor het ontwerp dankbaar, maar niet voldaan, want het blijft verre beneden bescheiden eischen. De Minister van Binnenlandsche Zaken meent, dat de discussie geen nieuwe gezichtspunten opleverde. Een lichtpunt is, dat, terwijl vroeger de kwestie alleen was : wat krijgt het openbaar en wat het bijzonder onderwijs. Het ontwerp breekt niet de hoofdgedachte van de wet van 1889 af, maar is;principieel, in zoover het betreft: verbetering van het onderwijs in 't belang van het kind. Tegenover den heer Kuyper meent de Minister, dat zijn berekening een degelijke kritiek kan doorstaan. De Minister constateert, dat de voorgestelde salarissenverhooging voor de openbare onderwijzers volstrekt niet dwingt om voor het bijz. onderwijs hetzelfde te doen. Dit heeft de Minister ook nooit beloofd. Hij wees er overigens op, dat door de verhooging van de subsidies aan het bijzonder onderwijs, verhooging van de salarissen van de onderwijzers bij dat onderwijs mogelijk zal zijn. Wat betreft de salaris verhooging voor de openbare onderwijzers, merkte de Minister tegenover den heer den Hertog, die hedenmiddag zoo teleurgesteld was, op, dat hij bij de indiening over dat ontwerp in het schoolblad had gejubeld als over een «Blijde boodschap.» De Minister verklaarde, de uiterste grens te hebben bereikt en onder deze omstandigheden en met 't oog op de financieele toestanden voor de twee doeleinden van dit ontwerp thans niet meer gegeven kan worden. De Minister constateerde, dat met het amendement-den Hertog niet 8^9 ton zijn gemoeid, maar dat z'j voor openbaar en bijzonder onderwijs te zamen f 1.330.345 meer zullen vorderen. Na replieken is het algemeen debat gesloten. Heden 10 uur komen de artikelen aan de orde. Legerwetten. De Commissie van Rapporteurs heeft voor de tweede lezing van de wetsontwerpen betreffende de militie en de regeling van de landweer, in overlag met de Regeering, eenige redactiewijzigingen en verduidelijkingen voorgesteld. Paardenfokker : j. Over het wetsontwerp houdende bepalingen betreffende de Staatszorg voor de paardenfokkerij, dat vermoedelijk eerstdaags nog in behandeling komt, zijn bij de Tweede Kamer 14 verzoekschriften ingekomen. Negen daarvan verzoeken aanneming van het ontwerp en bevatten verder voor 't meerendeel wenken omtrent wijziging van verschillende artikelen. Zij gaan uit van de Groninger, Geldersch-Overijselsche en Friesohe Maatschappijen van Landbouw, de Vereenigingen het Ned. Paardenstamboek en de Friesche en Drentsche vereenigingen van dien naam, de Prov. Vereeniging in Groningen en de Vereeniging in Steenwijk en Omstreken, en eindelijk van den Prov. Gelderschen Boerenbond, bestaande uit 40 afdeelingen met ruim 3000 leden. In drie adressen wordt verwerping van de voordracht verzocht. Een gaat uit van de Staten van Gelderland, die vreezen dat door het ontwerp het provinciaal en ook het particulier initiatief allengs geheel zal worden gedood. De beide andere zijn van de Dorpslandbouwvereeniging Geldermalsen en Omstreken en van de Tielsche afdeeling der Geldersch-Overijselsche Maatschappij van Landbouw. De eerste acht het beter de keuring door de Provinciale Commissie te behouden ; de andere acht het ontwerp op verschillende gronden in strijd met de belangen der paardenfokkerij. Eindelijk zijn twee adressen ingekomen van 21 en van 15 personen uit Brabant, die verwerping noodig achten, tenzij aan hun wenschen omtrent een naar hun oordeel betere samenstelling der keuringscommissie enz. wordt voldaan. Wijziging Schoolwet. De heeren Kuyper, Mackay, De SavorninLohman, de Visser en van Alphen hebben voorgesteld de tabel voorkomende in het vijfde lid sub A van art. 55 bis te lezen: van 40 en minder leerlingen f 50, van 41—90 leerlingen f 81.75, van 9' —'4 1 leerlingen f 146,75, van 145 — 199 leerlingen f215 van 200—254 leerlingen f 283.75, van 255 —309 leerlingen f352.50 van 310—364 leerlingen f42125, van 365—419 leerlingen f490, van 420—474 leerlingen f558.75 van 475—529 leerlingen f 627.50 van 580 en meer leerlingen f696.25. Voorts stellen zij voor in art. 54 bis tusschen het 7e en Se lid in te voeren een nieuw lid 4 luidende: «Indien ons mocht blijken, dat de Rijksbijdrage voor eene school zou moeten worden geweigerd, wegens onreglmatigheid begaan ten gevolge van eene verschoonbare vergissing, of een onwillekeurig verzuim van ten hoogste drievierde van het bedrag waarop het bestuur voor die school, ware de onregelmatigheid niet begaan, aanspraak had kunnen maken.» Door den heer Tydeman is een amendement voorgesteld op art. 1, strekkende om te bepalen dat de jaarwedde van eiken onderwijzer bedraagt voor het hoofd eener school met 5 of meer, doch minder dan 10 dienstjaren f825, idem met 10 en meer doch minder dan 15 dienstjaren f900, idem met 15 en meer doch minder dan 20 dienstjaren £ 975Voorts om te bepalen, dat voor elk der onderwijzers die het hoofd der school bijstaan het traktement zal bedragen, voor hem die 5 en meer, doch minder dan 10 dienstjaren heeft f 575, voor hem die 10 en meer, doch minder dan 15 dienstjaren heeft f650, en voor hem die 15 en meer, doch minder dan 20 dienstj. f 725. Voorst strekt het amendement op art. 1 om wijziging te brengen in de bijdrage, die door het Rijk wordt verleend over elk dienstjaar aan de gemeente, zoomede om wijziging aan te brengen in het aantal lesuren waarnaar de Rijksbijdrage wordt verleend; in het aantal leerlingen waarnaar de tegemoetkoming wordt berekend om te voorvoorzien in de behoefte aan schoollokalen. Verder om te bepalen dat om voor bijdrage voor herhalingsonderwijs in aanmerking te komen het leerplan door den districtsschoolopziener moet worden goedgekeurd. Op art. 2 is door den heer Tydeman een amendement voorgesteld om te bepalen dat boven en behalve de vaste jaarwedde in art 26 bedoeld de onderwijzer belast met het herhalingsonderwijs zal genieten eene belooning van 80 cents per uur in plaats 60 cents gelijk de Regeering voorstelt, en een amendement op art. 3 om vast te stellen, dat door het Rijk over elk dienstjaar aan de gemeente eene bijdrage wordt verleend in de aan de onderwijzers uit te keeren belooning, wegens het geven van herhalingsonderwijs van 40 cents per lesuur (in plaats 30 cents) voor ten hoogste 192 lesuren per school. ---