EERSTE BLAD. ARNHEM, 19 October. In ons nummer van Maandag 11. werd medegedeeld de oproeping, gericht tot «de georganiseerde en ongeorganiseerde arbeiders, betrokken bij het transport van goederen te water» door een voorloopig comité, gevormd door de vertegenwoordigers van acht vereenigingen van arbeiders bij het dok- en havenbedrijf te A rasterdam, waarin het voorstel werd gedaan om te trachten, ter zake van den wreedaardigen krijg in ZuidAfrika het Engelsche volk de oogen te openeD, door te beginnen met een later vast te stellen datum geen Engelsche schepen meer te helpen laden en lossen en zóó Engeland te treffen in een zijner meest kwetsbare plekken, nl. zijn internationale scheepvaart. De geheele week waren de Nederlandsche bladen vol van deze voorgenomen poging om Engeland's handel in de havens van West-Europa te boycotten; vooral in de groote dagbladen ontlastte zich, naast daaraan gewijde artikelen, een stroom van ingezonden stukken, voor 't meerendeel met de strekking om tegen de uitvoering van het plan te waarschuwen. Daaronder echter deden zich ook stemmen hooren, die het denkbeeld toejuichten om, waar de Regeeringen werkeloos blijven toezien bij de menschonteerende gruwelen, waartoe Engeland zijn toevlucht neemt om de wakkere Boeren tot onderwerping te dwingen, metterdaad te toonen dat de volkeren van Europa van verontwaardiging en onbedwingbaren afkeer vervuld zijn voor het beulenwerk, dat in naam der beschaving Engeland in ZuidiAfrika aan de dappere strijders voor hunne onafhankelijkheid, aan weerlooze vrouwen en kinderen verlicht. Erkennen wij de noodzakelijkheid om de onvermijdelijke gevolgen eener uitvoering van het denkbeeld, welke terecht een tweesnijdend wapen genoemd is dat ook de hand verwondt welke het hanteert, ernstig te overwegen, toch komt ons het twistgeschrijf daarover thans wel eenigszins voorbarig voor. Geheel zijn we 'teens met hetgeen gisteren een inzender in het «Handelsblad» schreef: «Laat ons de resultaten eerst afwachten van wat nu gedaan wordt om overeenstemming te krijgen in de verschillende havens. Mocht dat gelukken en het geopperde plan derhalve uitvoerbaar blijken te zijn, dan moeten wij ook zonder voorbehoud — als ons gevoel ten minste voor gerechtigheid en plicht nog niet geheel ontaard is — de gevolgen er van aanvaarden.» Want inderdaad, alleen door samenwerking van de arbeiders in de voornaamste havenplaatsen van Westelijk Europa, zoo mogelijk ook van Oostelijk Amerika, kan de boycot der Engelsche scheepvaart doel treffen ; alleen dan zal het Engelsche volk, in een belangrijke bron zijner welvaart getroffen, voelen dat, al toonen de Regeeringen zich onverschillig, de beschaafde volken walgen van de afschuwelijke wreedheden, waaraan het in onkunde en verblinding toelaat dai, ter wille van een geldgierige kliek, zijne officieren en soldaten zich in Zuid-Afrika schuldig maken. Een boycot van Engeland's scheepvaart in Nederlandsche havens alléén, zou Engeland weinig schaden, maar daarentegen wel de welvaart van Nederland te gronde richten, ten bate van de concurreerende havens in België, Frankrijk en Duitschland; zulk een gfï-ioleerd optreden zou ï'iet slechts geheel doelloos zijn, maar bovendien met den dolzinnigsten zelfmoord gelijkstaan. Alles daarom hangt ten deze af van de vraag: vindt de lofwaardige oproeping van het Amsterdamsche Comité der havenwerkers weerklank bij hunne vakgeDooten in het buitenland? Zoo neen, dan moet het plan, hoe schoon en menschlievend het ook zij, worden opgegeven; met de vernietiging van Nederlands welvaart kan de onafhankelijkheid der dappere Boeren niet worden verkregen. Zoo ja, dan echter niet geaarzeld, dan geen offer ontzien om zulk een heerlijk solidariteitsgevoel der arbeiders van verschillende nationaliteit te steunen en aan te wakkeren, opdat de Regeeringen door het gevaar voor onberekenbare schade voor eigen land gedwongen worden, hare apathie af te schudden en Engeland een halt toe te roepen op den weg van moord, brandstichting en vernieling, dien het in de wanhoop zijner zwakheid in Zuid-Afrika met steeds toenemende vaart vervolgt. Ja zeker, ook onze scheepvaart, onze handel, onze nijverheid zouden er zwaar door worden getroffen, tallooze arbeiders zouden er misschien hun brood door verhezen, — maar zijn deze nadeelen ook maar te vergelijken met het nameloos lijden van het Zuidafrikaansche Boerenvolk uu reeds twee jaren lang? Nederland's offervaardigheid voor de stamverwante broeders ginds wordt, en terecht, geprezen; er is en er wordt nog veel gedain en gegeven om hun lijden te verzachten, maar hoeveel er ook geofferd worde, steeds grooter toch wordt de ellende, welke Engeland's gruwelen daar veroorzaken. Het leed eenigszins verzachten, 't is 't eenige wat zelfs met de grootste geldelijke offers te bereiken is, het kwaad stuiten kunnen ze niet. Dit kan de boycot bewerken, waartoe de Amsterdamsche dok- en havenwerkers het initiatief hebben genomen, te prijzenswaardiger omdat zij zeiven er de eerste slachtoffers van zouden zijn, en als, gelijk de reeds genoemde inzender schrijft, «de roepstem der havenwerkers van Europa als bazuingeschal door dorpen en steden weerklinken zal,» dan blijve niemand achter om in de eerste plaats geldelijk hen te steunen, die ingevolge hun wakker initiatief de volken er toe hebben gebracht aan de Regeeringen duidelijk te maken, dat niet bekrompen eigenbelang, naijver en geldzucht, maar recht en zedelijkheid ook de internationale verhoudingen behooren te beheerschen. Zelfs al mocht het solidariteitsgevoel, waarop de Amsterdamsche havenwerkers een beroep hebben gedaan, blijken te ontbreken, toch is hun schoon initiatief voor de Regeeringen een leerrijke les, waarvan in de toekomst de vruchten niet zullen uitblijven. --- BINNENLAND. H. M. de Koningin-Moeder die einde October een bezoek aan Meckleenburg brengt, zal Haar intrek nemen in het kasteel Wiligrad aan het Schwerensche Meer, waar Hertog Johann Albrecht en zijn gemalin Elisabeth van Saksen* Weimar verblijf houden. Tegen denzelfden tijd komt dan Groothertogin Marie, de moeder van Prins Hendrik, op het kasteel een bezoek brengen. Djambi. Bij het Departement van Koloniën is ontvangen het volgende, van 18 dezer gedagteekende telegram van den gouverneur-generaal van Nederlandsch-IadiS, betreffende de gebeurtenissen in Djambi: «Van r tot 7 October excursie met drie compagnieën naar de Boven-Tambesi. Bij Tandjong wederstand ondervonden. Vijand verdreven met een verlies van veertien dooden. Terugtocht ondernomen over Ladang Pandjang waar de troepen licht beschoten werden evenals in Batin, Licht gewond een fuselier en een sergeant,» De nieuwbenoemde referendaris bij het Departement van Buitenlandsche Zaken jhr. mr. Quarles van Ufford, is oud-lid der Staten van Zuid-Holland. De opperrabijnen in ons land zijn een enquete begonnen omtrent het godsdienstonderwijs dat Israëlietische kinderen woonachtig op doipen waar geen leeraar gevestigd is ontvangen. Deze enquete eenmaal begonnen door den Bond voor Israël, onderwijzers, doch wegens onvoldoende medewerking gestaakt is nu door de opperrabijnen hervat. Op de meeste dorpen waar geen Israël, leeraar woont zijn de kinderen geheel of gedeeltelijk van godsdienstonderwijs verstoken. De beschrijvingsbrief voor de 26e algemeene vergadering der Vereeniging voor Lijkverbranding, die 16 Nov. gehouden wordt te Middelburg, komt voor in nr. 1 van den 26sten jaargang der „Berichten en Mededeelingen" dier Vereeniging. Een der voorstellen luidt, om ook voor 1902 de beide in art, 60 van het Alg. Regl. bedoelde credieten, ter beschikking van het Dag. Bestuur tot het verleenen van tegemoetkomingen in de kosten van liet vervoer van lijken naar lijkovens, te bepalen op f200 ieder. Van bevoegde zijde wordt aan de cTel.» het volgende medegedeeld: Op de Hamburger Beurs is bij het vernemen van het boycotplan te Amsterdam, tusschen velen der voornaamste reeders, cargadoors en agenten het voornemen opgevat, op de meest krachtige wijze het boycotplan te steunen, en ook voor Hamburg en omgeving er aan deel te nemen. Naar Bremen, Embden, Bremerhaven en verder naar alle andere havensteden zijn uitnoodigingen tot deelneming gezonden door de reeders. Zij willen deze uitstekende gelegenheid benutten om het practische van het voorstel. Echter verbinden zij er één voorwaarde aan en wel deze: dat schepen (Engelsche), die nu reeds gecharterd zijn, op den dag van uitvoering en in werkingtreding van het plan, zullen bevracht en ook gelost worden in de havens van aankomst, als er op het oogenblik geen andere schepen aanwezig zijn Het Middelburgsch Dames-Comité voor Boe. ren krijgsgevangenen enz. zendt het volgend schrijven aan de „Midd. C." : Het bericht van mevrouw Wascklewicz te 's Gravenhage, dat 85 kisten goederen, naar Potchefstroom voor de vrouwenkampen gezonden, in verkeerde handen zijn geraakt, heeft velen huiverig gemaakt voor verdere ondersteuning te helpen zorgen; sommigen hebben zelfs reeds toegezegde hulp ingetrokken. Wij zijn echter van oordeel, dat deze angst zeer overdreven is. Het gebeurde met de 85 kisten is gelukkig het eerste feit van dien aard en het onderzoek moet nog aan den dag brengen of niet misschien eenig verzuim of misverstand er aanleiding toe heeft gegeven. Niet alleen, dat wij steeds bericht hebben ontvangen, dat al onze zendingen goederen en gelden door de consuls te Pretoria, Bloemfontein en Kaapstad en door mevrouw Koopmans— De Wet steeds in de beste orde zijn ontvangen, maar wij zijn ook in het bezit van brieven uit de kampen te Volksrast, Middelburg, Krugersdorp en Groenepunt, waarin hartelijk dank betuigd wordt voor de ontvangst der goederen, waaraan zij zoo groote behoefte hadden. Wij hebben nog gisteren een brief ontvangen van mevrouw Koopmans—De Wet te Kaapstad, waarin deze dame mededeelt reeds zoovele kisten te hebben verzonden, dat er slechts weinig goed meer over is en dat zij blijde is met de zoo vele hartelijke brieven met dank, die zij uit de kampen mocht ontvangen. Nog kort geleden hebben wij melding gemaakt van de ontvangst der door ons gezonden gelden aan de consuls te Bloemfontein en te Pretoria. Er is dus geen reden om het zenden van geld en goederen te staken. Integendeel hopen wij, dat de giften ruim mogen blijven vloeien om ons in staat te stellen het lijden der kampbewoners te helpen verzachten. --- NIEUWS UIT GEMEENTE EN PROVINCIE. Hedennacht om halftwee is jhr. mr. Leo van Nispen alhier, wiens dood men reeds dagen lang te gemoet moest zien, overleden. Jhr. mr. L. C. C. O. M. van Nispen was sinds September 1887 lid van de Eerste Kamer der Staten- Generaal voor de provincie Utrecht en een warm aanhanger van zijne partij, de RoomschKatholieke. Hier ter stede was hij in zijn kring en ook daar buiten zeer geacht. Hij bevorderde de Katholieke instellingen van weldadigheid op onbekrompen wijze en was o. a. lid van het bestuur van het St. Elisabeths-gastliuis. * Bij het examen voor apothekersbediende! op 18 dezer alhier gehouden, zijn geëxamineerd ï vrouw, en 1 mannel. candidaat Geslaagd mej. J. C. van de Wetering, bijgenaamd de Rooii, geb. te Weesp, en de heer A. A. Kamermans, geb. te Middelburg. — t Ons bericht, betreffende het financieel beheer der Vereeniging »Joh. v. d. Steut", die jl. Donderdag haar 3e jaarvergadering hield, behoeft in zoover tene verduidelijking, dat behalve het op dato aanwezige kassaldo van f30,88 6 in het afgeloopen jaar eene som van f170 voor den arbeid in India kon worden bestemd, welk bedrag in de toekomst zeker nog grooter zal worden. — Met eene circulaire, geteekend Joh. Th. Wehrbnng & Co., zonder aanduiding van woonplaats, wordt bij velen onzer ingezetenen een boekje in de brievenbus geworpen, getiteld: «Anna de blanke Slavin», welks inhoud «volgens advies van letterkundige beoordeelaars» in de circulaire wordt geprezen. Wij kennen het boekje niet, maar maken er onzen lezers opmerkzaam op, dat voor de mededeeling iu de circulaire, dat 25 pet. der opbrengst ten bate komt «van onze stamverwanten in Transvaal en OranjeVrijstaat», alle waarborg ontbreekt. «Deseenen dood is des anderen brood», kan op verschillende wijzen toepassing vinden, — hier waaischijnlijk niet op de onschuldigste. Wie voor onze stamverwanten in Zuid-Afrika offeren wil, kent de vertrouwbare kanalen, waarlangs de offers zonder eenigen twijfel te hunnen bate komen. — * * Ter zake van het plegen van ontucht met minderjarigen beneden 16 jaar is procesverbaal opgemaakt tegen zekeren J G. oud 41 jaar, die ter beschikking der justitie is gesteld. — * * Gisterenmiddag is een vijfjarig meisje, dochtertje van N., in de Mariënburgstraat door een handwagen overreden en aan 't linkerbeen zwaar gekneusd. Zij is overgebracht naar het St.-Elizabeth's Gasthuis. — f Morgen trekt Vitesse II uit Arnhem naar Amersfoort om de gast te zijn van Quick I aldaar. Daar Vitesse over een vrij goede combinatie beschikt, koesteren wij de beste verwachtingen omtrent den uitslag. — A Aan mej. J. Vrijdag onderwijzeres aan de o. 1. school te Velp, is op verzoek eene verklaring uitgereikt dat zij wegens lichaamsgebreken voor de verdere waarneming harer betrekking ongeschikt is. — Dinxperlo, 18 Oetober. In de gistermiddag gehouden Raadsvergadering werd behandeld een verzoek der Commissie tot wering van het Schoolverzuim alhier om een vasten tijd te bepalen waarin aan de kinderen gelijktijdig verlof kan worden verleend wanneer dit voor den landbouw gewenscht werd. Voor den geregelden gang van het onderwijs zou dit gunstig werken. De Raad beschikte afwijzend omdat niet alle ouders op denzelfden tijd de hulp hunner kinderen noodig hebben. De begrooting voor 1902 bedragende in ontvangst en uitgaaf een bedrag van f11805,12 6 werd goedgekeurd. De geldleening van f 7000 voor le storting ten behoeve van den spoorweg naar Varseveld, waartoe in een vorige zitting besloten was, werd ingetrokken daar men voor het noodige kapitaal van f 70000 een nieuwe leening moet sluiten. Op de vraag van den heer Jagerink of het station niet kon gebouwd worden b\j Suderwick was het antwoord ontkennend, daar de plaats hiervoor reeds in het begin was aangewezen aan den kant naar het Beggelder bij den molen van Ressing. — Het voorloopig bestuur van de stichting Oranje-Nassau's Oord zal trachten door middel van een overleg met de Maatschappij tot Exploitatie van Staatsspoorwegen en de Ooster Stoomtram-Maatschappij eene zoodanige regeling der treinen te verkrijgen, dat de genoodigden voor de opening van het Sanatorium tijdig aldaar tegenwoordig kunnen zijn. — Het Wiesselsche Veld, bij Apeldoorn, eigendom van Z. K. H. Prins Hendrik, wordt, zooals reeds gemeld, geheel aangelegd tot bosch, met wegen doorsneden, van een vijver voorzien, enz. — Deze werkzaamheden, die in vollen gang zijn, verschaffen aan véle handen werk. — Maandagnacht werd te Garderen onder Barneveld op ruwe wijze een bakker afgestraft; omdat hij, naar men zegt, den nieuwen predikant op een minder vriendelijke wijze zou hebben ontvangen. Te middernacht werd het gezin opgeschrikt, toen men bezig was zijn huis te bestormen en groote stukken steen door de ruiten vlogen. Onderwijl werd met palen op de voordeur stormgeloopen, waarop het gezin naar den zolder vluchtte. Twee volle uren duurde dit voort, zonder dat door iemand een hand uitgestoken werd, om aan dit schandaal een einde te maken. Of de politie, die een onderzoek heeft ingesteld naar de daders van dit wanbedrijf, erin slagen zal hen op te sporen, wordt betwijfeld. — Een onverwacht en niet onaardig buitenkansje had te Ochten vrouw M. Toen zij over de uiterwaarden liep, om hare koe te melken, zag zij in eene nabijzijnde sloot eene ongewone beweging. Al spoedig zag zij, dat deze beweging veroorzaakt werd door een visch, welken zij met een stok dood sloeg en op het droge trok. Het bleek een zalm te zijn van 5 kilo, dien zij voor f 6 verkocht. — De rechtbank te Tiel heeft de vraag behandeld of de bestuurder van een door motorische kracht voortbewogen vervoermiddel verplicht is op het wenken van een koetsier te stoppen. Op 17 Sept. reed de heer D., uit Amsterdam, in een automobiel op den dijk beneden ZaltBommel. Een hit voor een kar gespannon, sloeg op hol en de voerman, die den heer D. gewenkt had, kreeg eene verwonding in den hals. Eisch 14 dagen hechtenis. Voor bekl. trad op mr. Van Gigh, te Amsterdam. Voor den koetsier als civiele partij mr, H. C. Dresselhuys, te Tiel, die f150 schade vergoeding vroeg. (N. ü. C.) — Voor eenige maanden zonden de heeren Rappard en Pott ten behoeve der krijjgsgevaa- genen op Ceylon 1000 sigaren. In enkele kistjes legden zij een briefje met het verzoek aan den ontvanger om hen te melden, of de sigaren hun bestemming bereikten. Dezer dagen ontvingen zij een prentbriefkaart van den volgenden inhoud : Ceylon, Dujatalawa, 23 Sept. 1901. WdEdele Heeren 1 De Sigaren, ons door U gezonden, waren uitstekend goed. 't Was een waar genot weer 'n Hollandsch sigaartje te rooken. 't Gaat ons onder omstandigheden nog wel. Wij verlangen naar huis, maar blijven nog steeds hopen op een goede uitkomst. Wij kunnen het Nederlandsche Volk nooit dankbaar genoeg zijn voor alles wat het aan ons deed en nog doet. Van wat er voor de vrouwen en kinderen in Afrika gedaan wordt, spreek ik niet eens. Wij blijven het Volk in Holland een dankbaar hart toedragen, 't Is ons zeer aangenaam te weten, dat wij in Holland zooveel oprechte vrienden hebben. Holland heeft ons ruim voorzien van boeken, school- zoowel als andere boeken. Lang leve Koningin Wilhelmina en haar Volk! S. W. Pienaad. ---