EERSTE BLAD DIT No. BESTAAT UIT 12 BLADZIJDEN Naar practische samenwerking Er zijn een tweetal belangrijke redevoeringen, die, omdat zij de groote economische vraagstukken van onzen tijd scherper doen waarnemen en lijnen aangeven waarlangs oplossing kan worden gezocht, aandacht verdienen. Vooreerst het betoog van Professor J. A. van Hamel, vroeger hooge commissaris van den Volkenbond te Danzig, gehouden voor De Industrieelè Club te Amsterdam. De rede van professor van Hamel had een zuiver nationale strekking. Zij wees naar het verleden, naar het begin van de 18e eeuw, toen ons land ook een tijd van groote zorgen doormaakte: armoede, stilstand van bedrijven, verliezen in den handel. En de oorzaken daarvan zijn dezelfde als die van onze huidige moeilijkheden: opkomst van handel en nijverheid in landen, welke tot dusver ons afzetgebied waren, daling van de winsten ontleend aan de Koloniën, belemmerende maatregelen van vreemde regeeringen. Maar zoo goed als toen de welvaart in de 19e eeuw zou terug keeren, mag men thans een gewettigd geloof hebben dat ook de magere jaren van heden voorbij zullen gaan. De geleidelijke loop der omstandigheden heeft na de 18e eeuw de toestanden gewijzigd, na een zeer moeilijken weg zijn betere dagen aangebroken. Voor het oogenblik was het de vraag of ons volk zich niet véél moeite en zorgen zou kunnen besparen, door de zaken aan te pakken. Weloverwogen samenwerking en leiding is noodig. Prof. van Hamel wees op het feit, dat een groot afzetgebied als Rusland door ons te lang aan de z.g. vrijheid is overgelaten. Hij had zich in Rusland op de hoogte kunnen stellen hoeveel daar te doen is voor afzet van goederen en ook voor jongelui. Ten slotte pleitte prof. van Hamel voor de noodzakelijkheid om Nederland en Nederlandsch-Indië als één bevolkingsgebied te behandelen, opdat Nederland er toe over kan gaan volksnederzettingen in de gebieden met een gematigd klimaat van onze koloniën te vestigen. In dat verband mogen wij wijzen op het groote gewicht van het Kolonisatie-vraagstuk, dat weliswaar moeilijk, toch niet onoplosbaar schijnt. Wanneer men het oordeel verneemt van den heer Tietjens, die in Nieuw Guinea landbouwkundige voor de Kolonisatie is geweest dan blijkt, dat er zeker fouten zijn gemaakt waardoor een optimistisch oordeel niet mogelijk is, maar de heer Tietjens heeft vertrouwen in de toekomst van den Indischen Nederlander als landbouwer, mits hij meer belangstelling toont voor de technische zijde van zijn bedrijf. Uit hetgeen geschied is bij de Kolonisten van de Stichting Emigratie en Kolonisatie „Nieuw-Guinea" die door armoede gedwongen werden zelf de gronden te bewerken, mag worden geconcludeerd, dat zij mogelijk is en dat landbouwwerk door den Indischen Nederlander zonder hulp van inlanders kan worden verricht. De tweede redevoering, welke wij op het oog hebben is die van den heer F. H. Fcntener van Vlissingen, voorzitter van de Internationale Kamer van Koophandel voor de Rotterdamsche Kamer uitgesproken, over het a.s. congres der Internationale Kamer te Parijs te houden. Een rede breed van structuur en gewgd aan den wereldhandel in verband met de economische verhoudingen, waarin het vraagstuk van de distributie der goederen als cardinaal punt op den voorgrond werd gebracht. Is ons distributie-instrument efficient? Noodig is om de studie over dit onderwerp met groote kracht voort te zetten, maar hetgeen wij uit onderzoekingen in Duitschland en de Vereenigde Staten weten is, dat de prijs, dien de uiteindelijke consument betaalt, voor de meeste artikelen meer dan 50 pet. aan zuivere distributiekosten bevat en bovendien, dat het percentage, dat de distributiekosten van den prijs uitmaken, in de laatste 50 jaren voortdurend gestegen is. Er is een doolhof van problemen en vraagstukken, welke ons dreigen te verwarren en af te brengen van den hoofdweg, die ten slotte alleen naar het doel kan voeren, een verbeterde distributie van goederen. Wij moeten de vraagstukken tot hun meest eenvoudige verhoudingen terugbrengen en noodig is ëen geest van oprechte internationale samenwerking, „welke den strijd van allen tegen allen vervangt, welke het mogélqk maakt, met behoud van 't particuliere initiatief, van een redelijke concurrentie, de goederen te brengen van de plaats, waar zij onder de gunstigste omstandigheden geproduceerd kunnen worden, naar den verbruiker, welke er het meest behoefte aan heeft". Redevoeringen kunnen slechts wenschen brengen, geen daden, maar gesproken woorden kunnen inzichten wekken en aanleiding geven tot streven, dat tot daden leidt. Ziet men slechts in eigen land rond, dan blijkt hoe noodzakelijk het is dat er samenwerking komt, zóó dat op velerlei gebied remmende invloeden worden uitgeschakeld, overtolligheden verdwijnen. Wij zien, om iets te noemen, onzen eierhandel omringd door regeeringsmaatregelen bijna vernield door buitenlandsche invloeden, onze spoorwegen worden steeds meer noodlijdend, en zullen nog sneller in financieelen zin bergafwaarts gaan, wanneer de nieuwe kanalen gereed zijn. Het verkeersvraagstuk vormt een chaos; bij het zeer beknopte Kamerdebat over de begrooting van het Verkeersfonds is wel gebleken, dat men nog niet aan het geven van oplossingen toe is. Zeker is, dat men door tegen elkaar opbotsende maatregelen slechts de wanorde zou vergrooten en dat alleen door samenwerking betere toestanden te bereiken zijn. --- STADSNIEUWS MOLENBEKE. De bouw van groote en kleine landhuizen op het vroegere landgoed Molenbeke vordert snel en gaandeweg krijgen de terreinen aan den Zuidkant van den Velperweg, vlak bij de Velperpoort, het cachet van een nieuwe mooie woonwijk. Eenigen tgd geleden hebben wij toen in den Broekpolder een aantal kelders onderliepen, opgemerkt, dat dit ook op Molenbeke in sommige huizen was geschied. Dit was te wijten aan 't feit, dat sommige bouwers geen rekening hadden gehouden met de omstandigheid, dat bij den bouw gedacht moest worden aan den stand van het grondwater op het terrein. Aanvankelijk had men daarvan geen overlast: Molenbeke wordt bemalen en bovendien was voor draineering van de laag gelegen gedeelten gezorgd. Toen de draineering evenwel ophield bleken sommige kelders niet waterdicht te zijn. Bü een bezoek aan Molenbeke zijn wij in de gelegenheid geweest om ons er van te overtuigen, dat de firma Gebr. Winters en Schurer, die aan verschillende straten een groot aantal landhuizen bouwt: in totaal 32, in alle opzichten rekening heeft gehouden met de speciale eischen, welke het bouwen in dit terrein stelt. Zij zorgden voor absoluut waterdichte kelders. Wij hebben een groot aantal in aanbouw zijnde huizen van deze Arnhemsche aannemersfirma bezichtigd en daarbij geconstateerd, dat de kelderruimten inderdaad in kurkdrogen toestand verkeerden. NED. HERV. WIJK VEREEN. „WIJK G." Men schrijft ons: Zoo liggen dan de bazardagen weder achter ons en met een resultaat, zooals wel niemand had kunnen verwachten. Toen de voorzitter, Dr. H. J. Hak, den bazar opende, bleek reeds, dat velen van hun belangstelling hadden doen blijken door inzendingen, toch werd ook op dit tijdstip niet vermoed een batig saldo te kunnen boeken, als werd verkregen. Hoewel nog niet geheel de ontvangsten en uitgaven kunnen worden overzien, toch is al wel bekend, dat minstens op een netto opbrengst van ƒ 900 kan worden gerekend. Beide dagen heerschte er een gezellige drukte en een goede toon. Het sluitingswoord van den secretaris, den heer G. D. Burgers, stond dan ook in het teeken van dankbaarheid. Dank werd gebracht aan allen, die medewerkten om deze dagen zoo goed te doen slagen, aan al de geefsters en gevers, koopers en koopsters, bovenal dank aan God, Die alles zoo wel deed slagen. LOTERIJ VOOR HET DONDERS OOGLIJDERS GASTHUIS. Het Sub-Comité-Arnhem voor de loterij ten bate van het Donders-Ooglijders Gasthuis verzoekt ons opname van het volgende: Nooit een niet! U hebt een voorrecht, wonder groot En 't is U graag gegund: Het voorrecht, dat U, wat hier staat, Zoo vlotweg lezen kunt. Niet wegens d'inhoud van het vers, Maar wegens 't heerlijk feit. Dat U zich nog in het bezit Van goed gezicht verblijdt. En als U 't vers gelezen hebt Tot aan den laatsten zin, Lees dan nog even, met Uw hart, Tusschen de regels in. Dan leest U duidelijk en klaar 't Woord: Ooglijdersgesticht: Zoo menig mensq|len-oogenpaar Smeekt om wat levenslicht. Draagt tot dit mpoi menschlievend werk Een of meer steentjes bil! Verzacht een lot en kóópt er een In onze loterij. Vraagt niet direct: krijg ik een prtjs? Uw lot is nooit een „niet", Omdat U, ook al ziet U niets, Toch altijd nog iets ziet Doet U maar eens één „oogenblik" Uw beide oögen dicht, En in een „oogwenk" stemt U toe: Mijn helpen hier is plicht. Clinge Doorenbos. Als U het voorrecht hebt genoten bovenstaand gedicht vlot te kunnen lezen, houdt U dan aan den laatsten regel en wendt U om een lot, nog liever om meer loten tot den Secretaris van het Arnhemsche Comité: Mr. H. A. Iluider vanger, Kastahjelaan 6, Arnhem. Aan Uw begeerte tot medewerking om het Donders-Gasthuis in staat te stellen zijn zegenrijken arbeid ten behoeve van on- en minvermogende ooglijders van alle gezindten uit alle deelen des lands op behoorlijke wijze voort te zetten, zal dan even vlot worden voldaan. De loterij werd goedgekeurd bij Min. besluit d.d. 8 September 1933; DE ECONOMISCHE MACHT VAN DE VROUW. Gistermiddag hield mevr. W. H. Posthumus —v. d. Goot in Café-Restaurant „National" voor de Aid. Arnhem van de Ver. voor Huisvrouwen een lezing over de Economische macht van de vrouw. Na economie den algemeenen naam genoemd te hebben voor de handelingen, die menschen verrichten om hun behoeften te bevredigen, gaf spr. een nadere verklaring van de begrippen economisch principe, arbeidsverdeeling, ruilmiddel e.a., om hierna te concludeeren, dat in den loop der tijden de scheiding tusschen productie en consumptie zich steeds verscherpt heeft en ons economisch leven beheerscht wordt door een stelsel, dat door ups en downs gekenmerkt wordt. Op het terrein der productie heeft de vrouw in haar positie van arbeidster steeds vele belemmeringen ondervonden. Nog steeds is de leus „gelijk loon voor gelijken arbeid", een droom, die nog verre ligt, hoewel de vrouw door aaneensluiting onder invloed van humanistische gedachten, zeker haar economisch lot heeft weten te verbeteren. Volgens een telling in 1931, bevonden zich toen op elke 100 werkende menschen, 24 vrouwen. Op het gebied der consumptie is de economische macht van de vrouw uiteraard altijd overmatig groot geweest. Den laatsten tijd hebben zich op het gebied van den huisvrouwelijken arbeid talrijke veranderingen voltrokken, waarvan spr. noemt het stelselmatig uit huis geven van bepaalde werkzaamheden; het groote aantal huishoudelijke uitvindingen, waardoor het werk veel minder omslachtig is geworden en de verandering in de mentaliteit van de huisvrouw, die zich steeds meer met het eenvoudige tevreden leert stellen. Al*hebben deze drie factoren ook een zeker gemis aan rust en charme achter gelaten, zij hebben ontegenzeggelijk de economische macht van de vrouw verhoogd en het initiatief en „besluiten nemen" gestimuleerd. Elke huisvrouw zal hebben mede te werken aan de totstandkoming van een betere organisatie van de consumptie, door zelfstandig nadenken, waarbij zij niet moet terugdeinzen voor de ontmoeting met veelzijdige opinies, die weer een deel zijn van de veelzijdigheid van de oplossing. Een groep vrouwen zou een soort stootbrigade kunnen vormen, om te komen tot voorstellen en daden. Nooit mag worden uitgegaan van de meening, dat er „toefc. niets aan te doen" is. In, grooter verband raadt spr. het vormen van een commissie van wetenschappelijk geschoolde en practisch ingestelde menschen aan, om het consumptie-probleem in grondige studie te nemen, de taak van de huisvrouw op grond van huishoudboeken te ontleden, een uitgebreid onderzoek in te stellen naar de budgetten om te zien hoe. een gemiddeld gezin een bepaald inkomen besteedt, een enquête in te stellen naar het distributie-apparaat en het uitbreiden der voortichtingsinstituten. Op deze inleiding volgde een geanimeerde nabespreking. COMITÉ VOOR VOEDSELVOORZIENING. VOLKSZANG De 58e zangavond der Vereen, v. Volkszang, gisteravond in Irene gehouden, stond weer onder leiding van 'den heer Van Ramshorst, den (".oor radio en eigen composities bekenden Haagschen zangleider. 7aa! en balcon waren bijna geheel bezet. Zooals iedere vereeniging, heeft ook de Vereeniging voor Volkszang in dezen tijd een inzinking doorgemaakt: vermindering van het ledental, k'einere opkomst op de zangavonden enz. Doch het schijnt, alsof „Volkszang" deze inzinking te boven is. Het bestuur, geholpen en gesteund door trouwe vrienden, heeft zich door de moeilijkste tijden heengeworsteld en er is — wij kunnen het met vreugde constatperen — een aanmerkelijke vooruitgang te bespeuren. De beide zangleiders, de heeren Van Ramshorst en Goossens, die afwisselend de avonden leiden, zijn oude, vertrouwde en beproefde leiders, die beiden op het gebied van volkszang hun sporen ruimschoots verdiend hebben. Beiden — ieder in eigen genre en op eigen wijze — zijn graag geziene castenOok de gisteren gehouden zangavond was een avond vol goeden en prettigen samenzang. De heer Van Ramshorst was door verkoudheid absoluut stemloos, doch had de Arnhemmèrs niet op 't laatste moment in den steek willen laten. Hij moest echter, om liederen te kunnen voorzingen, de hulp inroepen van de secretaresse, en dat is nu juist bet aardige van Volkszang: iedereen is enthousiast en doet precies wat gevraagd wordt. Zoo liet de leider afwisselend een groepje kinderen, een dame, een kleinen jongen op het podium komen en allen zongen beter dan ze ooit hadden gedacht te kunnen zingen. De heer Gerard Dekker was weer op zijn lang niet gemakkelijken post, doch hij kweet zich verdienstelijk en met enthousiasme van zijn taak als begeleider. Het was een goed geslaagde avond, waarop bestuur en leider met voldoening kunnen terug zien. De volge^e, tevens sluitingsavond, is vastgesteld op 10 April. GEMEENTERAADIn de vergadering van den Raad der gemeente Arnhem op Maandag den llden Maart 1935 zullen ook nog worden behandeld: Aangaan van een geldleening met de Nationale Levensverzekerings-Bank N V., gevestigd te Rotterdam. — Vaststellen van de voorschotten op de gemeentelijke vergoeding aan b/zondere schoolbesturen, wegens kosten van vnkonderwijzers- — Vaststellen van de voorschotten op de gemeentelijke vergoeding aan bijzondere schoolbesturen wegens kosten van instandhouding hunner lagere scholen- — I. Verhuren van het perceel Walburgsplein No10 aan het Rijk. II. Beschikbaar stellen van gelden voor het verrichten van werkzaamheden in dat gebouwGeldleening B- en W- deelen den Raad mede, dat het wenschelijk is een gedeelte van de vlottende schuld om te zetten in een leening op langen termijn. Van de Nationale Levensverzekering-Bank N-V v gevestigd te Rotterdam, is een aanbieding' ontvangen, waarbij zü zich bereid verklaart aan de gemeente ter leen te verstrekken een bedrag van ƒ 1.200-000 nominaal, voor den tijd van 30 jaren tegen een rente van 4 pet. per jaar en een koers van 99-875 pet. Deze aanbieding kan aannemelijk worden geacht. Ook de overige voorwaarden geven ge?n reden tot bedenkingen. Uit de opbrengst van de leening kunnen diverse objecten en werken worden gefinancierd, welke in 1933 en 1934 zijn aangeschaft of uitgevoerd en uiterlijk na 30 jaar geheel meten zijn betaaldVoor het ziekenhuis is uitgegeven ƒ 32-900Voor aanleg van straten is uitgegeven f 103-600. voor de verbetering van de Steenstraat ƒ 76-700 en voor de verbetering van den Velperweg ƒ 3510. Aan bouw van scholen is ten koste gelegd ƒ22400De verbouwing van de Arbeidsbeurs heeft ƒ 7200 gekost. Door het Gemeentelijk Electriciteitsbedrijf is voor uitbreiding en verbetering ƒ220.518 uitgegeven, door de Gasfabriek voor dezelfde doeleinden ƒ 200-023, door het Trambedrijf ƒ214.495 en door het Waterbedrijf ƒ15.960. Ten slotte is in de leening opgenomen een gedeelte van de kapitaalsbehoeften van het Grondbedrijf tot een bedrag van /302-694B. en W. stellen voor: I- met de Nationale LevensverzekeringBank N.V. t gevestigd te Rotterdam, een geldleening op onderhandsche akte aan te gaan ten bedrage van een mülioen twee honderd duizend gulden (ƒ 1-200.000) nominaal, tegen een rente van vier procent (4 pet ) per jaar en een koers van negen en negentig zevenachtste ter. honderd (997/ pet ). Het gemeentegebouw aan het Walburgsplein. B. en W- brengen den Raad voorzooveel noodig in herinnering, dat zij in hun voorstel, dat geleid heeft tot het Raadsbesluit van 10 September j-1-, tot verbouwing van een gedeelte van het achtergebouw van het gemeentehuis, er op gewezen hebben, dat bedoelde verbouwing het mogelijk zou maken alle bureaux, welke zrjn ondergebracht in het gebouw op het Walburgsplein, naar het achtergebouw van het Gemeentehuis over te brengenHet gebouw op het Walburgsplein zou dan vrij komenB. en VV- hebben met het oog daarop getracht, èen gegadigde voor dat pand te vinden. Daarin zijn zij geslaagd- Het Rijk is bereid ten behoeve van zijn belastingadministratie het gebouw van de gemeente te huren voor ƒ1500 per jaar, voor den tijd van 3 jaren, en vervolgens telkens van jaar tot jaar. Het gebouw zal, behoudens ondergeschikte wijzigingen, worden verhuurd in zijn tegenwoordigen staat, met dien verstande, dat enkele onderhoudswerken zullen moeten worden uitgevoerd, welke op zichzelf reeds noodzakelijk zijn. De kosten van een en ander worden begroot op ƒ 640.65Voor het overbrengen van de afdeelingen, welke thans nog in het te verhuren pand zijn gevestigd en voor haar vestiging in het achtergebouw van het gemeentehuis behoeven geen gelden beschikbaar te worden gesteld. Wel hebben B. en W. in hun eerder aangehaalde praeadvies geschreven, dat ook voor dat doel' te zijner tijd gelden beschikbaar zouden moeten worden gesteld, maar dat is niet noodig gebleken, omdat i mede als gevolg van de opheffing van de drukkerij, waardoor de voor het overbrengen van de inrichting begroote kosten zijn bespaard, de verbouwingskesten en wat daarmede samenhangt zijn gebleven beneden het aangevraagd^bedrag van ƒ20 000, zoodat met dit bedrag k®i worden volstaanZij stellen thans voor: I- met ingang van 1 Mei 1935 ondershands te verhuren aan het Rijk voor een huursom van ƒ 1500 per jaar, het gebouw op het Walburgsplein no. 10 en wel voor een huurtermijn van 3 jaren en vervolgens telkens van jaar tot jaar en voorts om voor het verrichten van onderhoudswerk in het gebouw beschikbaar te stellen een bedrag van ƒ 640-65. EEN LEERGANG IN DE VRIJE NATUUR. Men verzoekt ons opname van het volgende: Voor de zevende maal wordt, van 23 tot en met 30 Juli 1935, het leiderskamp voor Natuurstudie gehouden. Dit kamp, georganiseerd door de Nederlandsche Natuurhistorische Vereeniging, beoogt aan hen, die als leider optreden in de jeugdorganisaties, de gelegenheid te geven hun kennis van de natuur te verrijken door het volgen van een achtdaagschen leergang in de vrije natuur onder bij' , uitstek deskundige leiding. Teneinde een zoo breed mogelijke basis te verschaffen, wordt elk jaar een ander gebied bestudeerd; achtereenvolgens zijn reeds de Veluwe, de Noord-Hollandsche duinen, ,het Dinkelland, de Zeeuwsche stroomen, het Limburgsche Krijtland en het eiland Terschelling bezocht Dezen zomer staat Zuidwest Drente op het programma; in Havelte is een idyllisch kampterrein gevonden. Binnen zeer korten afstand zijn alle landschapstypen van dit deel van Nederland vertegenwoordigd: oud bosch en hoogveen, zandverstuiving en stroomdal, hooge heide en waterplas. De docenten-excursieleiders zullen dus een gemakkelijke taak hebben en de deelnemers zullen ten volle kunnen profiteeren van hun contact met dit interessante gebied. Op de lijst van docenten vallen de namen op van Dr. W. Beyerinck, directeur van het Biologisch Station te Wijster (Dr.), Ir. J. J. M. Jansen, houtvester Staatsboschbeheer, Dr. J. C. van den Bosch uit Steenwijk, G. J. A. Mulder uit Rotterdam en Dr. R. van der Wijk uit Groningen, allen uitmuntende kenners van het Drentsche landschap. Het kamp te Havelte kan dus een even groot succes worden als dat op Terschelling in 1934, waar Dr. W. van Dieren een programma had samengesteld, dat de deelnemers een volledig overzicht gaf van de wordingsgeschiedenis en de merkwaardigheden van het eiland. Het is dus zaak zich zoo spoedig mogelijk te wenden tot den secr. van de Kampcommissie, Mevr. H. N. Ruinen—De Vos, Nic. Beetsstraat No. 1, te Arnhem, om inlichtingen en aangifteformulieren. Ontvangen door de Administratie van de .Arnhemsche Courant" Ao 1814 Koningstraat 15: N. N. ƒ 3,—. Giro-No. van rler Penningmeester: 68300 --- Het nieuws van heden: De afsluiting van de Rijnbrug: Vandalisme de aanleidende oorzaak. (Ie blad) 4 pCt. Gemeentegeldleening van ƒ 1.200.000,— aan te gaan met de Nationale Levens Verzekeringsbank. (Ie blad) Voorstel tot verhuur van het Gemeentegebouw aan het Walburgsplein aan het Rijk. (Ie blad) Ds. Van Duyl spreekt over de N.S.B. hier terstede. Het standpunt der N.S.B. ten aanzien van de gemeenteraadsverkiezingen. (Ie blad) De gemeenteraadsverkiezingen in de ge. roeente Rheden vastgesteld op Woensdag 19 Juni. (Ie blad) Gisteren is op het bureau van de Arbeiderspers te Amsterdam door een Foolsch commu. nist een aanslag gepleegd op den hoofdredacteur van „Het Volk". (3e blad) De N.S.B. caiididatenlijsten voor de verkiezingen. (3e blad) Rede van den heer Fentener van Vlissingen voor de Kamer van Koophandel te Rotterdam. (3e blad) Open brief van een 6-t,al tooneel.directies aan het gemeentebestuur van Arnhem. (2e blad). Nog geen einde van den opstand in Grieken, land. (2e blad) Verklaring v*ii keizer Hail Silassie van Abessinië. (2e bladï Met Ingang van 15 Maart is Jhr. Ir. O. C. A. van Lidth de Jeude benoemd tot Minister van Waterstaat (L.N.) ARTIKELEN: Hoofdartikel: Naar practische samenwerking (le blad) Aan het wereldvenster. (2e blad) De Tocht hoek. (2e blad) --- Advertentie flngez rneaeaeellng). ---