NIEUWS UIT GEMEENTE EN PROVINCIE. Gisterenavond kwamen, op eene ongeteekende oproeping in de plaatselijke bladen, een groot aantal stadgenooten, waaronder vele Raadsleden, samen in de bovenzaal van 't café «Concordia» alhier. Het bleek, dat de heer Primus in deze was voorgegaan om corporatisn en particulieren op te wekken tot het brengen van eene ovatie aan het hoofd onzer gemeente. Wij allen hebben in den korten tijd, dat baron Sweerts de Landas Wyborgh in ons midden is, herhaaldelijk de doorslaande bewijzen ondervonden, dat de nieuwe Burgemeester voor de gemeente en hare instellingen en voor de geheele burgerij eene oprechte belangstelling aan den dag legt, en dat hij bezield is met den wensch om zijn belangrijke taak zóó te vervullen, als dat plicht is. Vandaar dan ook, dat de meeste vergaderden den heer Primus dadelijk bijsprongen. Maar — er was een groote «maar.» De Burgemeester had den heer Primus verklaard, dat hij den tijd nog niet gekomen achtte voor eene ovatie, hoe dankbaar hij ook was voor de goede bedoeling. Nu ontstond er een verward debat over het toch doen doorgaan der serenade, over een motie van leedwezen, over het eenvoudig berusten in de zaak Ten slotte werd op voorstel van den heer Veen eene motie aangenomen, waarin betreurd wordt dat de Burgemeester geen verlof heeft kunnen geven tot het houden eener serenade en waarin tevens de wenschelijkheid wordt uitgesproken dat er een permanente commissie zal gevormd worden om den Koninginnedag ook in het vervolg feestelijk te vieren. Wat dit laatste betreft werd in het midden gebracht, dat het plan tot 't oprichten van een feestvereeniging reeds bestaat bij de feestcommissie van 31 Augustus, maar dat nog niets beslist is, omdat eerst de eindvergadering daarover zal worden gehoord. — De uitslag van het tweede toelatingsexamen en van de herexamens aan de Hoogere Burgerschool alhier is de volgende: Aangemeld hadden zich voor het afleggen van toelatingsexamen 10 candidaten, waarvan zich echter 4 tijdens het examen terugtrokken. Toegelaten zijn tot de eerste klasse L. V. J. B. Wolff en mej. P. C. E. Mulder, tot de tweede klasse mej. D. E. König, — Zonder examen, als afkomstig van andere H. B. scholen, zijn toegelaten, tot derde klasse W. J. Immink en tot de vierde klasse J. L. M. van Gorkum. Na herexamen in een of twee vakken zijn nog bevorderd: tot de derde klasse : P. A. P. Eibers, J. Hollender, J. C. de Ridder enj. H Schepers; tot de vierde klasse: J. C. van Haersolte van Haerst, H. B. de Famars Testas en G. J. van Zuijlen, en tot de vijfde klasse: Th, L. van der Beek en Th. Etty, — A Het aan den districts-veearts voor Gelderland en Overijsel wegens gezondheidsredenen toegestaan verlof is alsnog voor den duur der maand September verlengd en blijven zijne functiSn gedurende dien tijd waargenomen door den districts-veearts voor Gelderland en Utrecht, te Utrecht. — f Morgen zullen de vier veldbataljons van het 8e reg. infanterie en het korps rijd. artillerie eene gecombineerde oefening houden bij Teriet en Deelen. — f Wij vernemen, dat de stakende bleekersknechts het hoofd in den schoot zullen leggen. De komst van een 20-tal werklieden uit Apeldoorn schijnt den doorslag te hebben gegeven. De stakers willen, als de patroons daartoe te vinden zijn, op de oude voorwaarden weder in dienst treden. Men weet, dat een der patroons nog onlangs beslist weigerde, met zijn oud personeel weder in relatie te komen. — f Gisterenavond hield de Tuinlieden vereeniging «Flora en Pomona» in de achterzaal van het Café Kelholt eene feestvergadering, welke aan de tentoonstelling van bloemen enz. (die een zeer huish9udelijk karakter droeg), zou voorafgaan. Prachtige inzendingen waren er, die blijk gaven, dat de leden liefde voor hun vak en voor de kinderen der natuur hebben. Zulke tentoonstellingen moesten ook door andere vakken worden gehouden, daardoor kweekt men bij de leden kunst en kennis. — De heeren S Meijer en Zn. hebben voor hun aanstaanden danscursus weder gezorgd voor eenige nieuwe dansen. Zoo komt op het programma voor : de Béseda, een Boheemsche quadrille, die de heer Meijer Jr. te Praag van den componist Carl Link geleerd heeft. Een trans* valienne, heel geestig als solo-dans geannonceerd, behoort er ook toe. — De Commissaris der Koningin in de provincie Gelderland bracht onlangs een bezoek aan een welvarende plattelandsgemeente en bezocht bij die gelegenheid, in gezelschap van den Burgemeester, ook de bijzondere Christelijke school. De leerlingen van een der klassen kregen juist onderwijs in een vak, waarvoor de Commissaris nu juist niet heel veel gevoelde. Daar de tijd kort was, verzocht bij het hoofd der school, — dat aan die klasse onderwijs gaf, — een leesles met de kinderen te behandelen, iets waarin Z. E. meer belang stelde. Het schoolhoofd had daarin evenwel niet bijzonder veel zin. Wel liet hij de kinderen de leesboeken voor zich nemen, maar toen die geopend waren, vroeg hij, of de Commissaris 't ook goed zou vinden, indien verder de rooster van werkzaamheden gevolgd werd. De Commissaris der Koningin antwoordde toestemmend. «Welnu kinderen» — hernam daarop het schoolhoofd — «dan kun jelui naar buiten gaan», en tot den Commissaris der Koningin : — «U moet namelijk weten, dat de rooster nu juist een half uur spelen voorschrijft » Men kan zich voorstellen, dat Z. E. heel vreemd opkeek. De Burgemeester evenwel kwam nu tusschenbeide en richtte tot het schoolhoofd het dringende verzoek, de kinderen niet naar buiten te zenden, maar ingevolge het verzoek van den Commissaris de verlangde leesles te geven, en het hoofd der school eindigde met daaraan, zij het ook onder vele uitingen van lijdelijk verzet, te voldoen. (Historisch volgens de «Zutph. C.») — * Het kasteel Zwanenburg (bij Gendringen), dat herhaaldelijk in de Geldersche geschiedenis genoemd wordt (het werd o a. in 1425 door hertog Arnold van Gelder en in 1492 door Meindert van den Ham veroverd), is dezer dagen door den koopman Mogendorff uit Doetinchem voor afbraak gekocht. Het kasteel, dat langen tijd onbewoond heeft gestaan, zal weldra gesloopt worden; alleen de beide oorspronkelijke zijtorens van de voormalige voorpoort zullen voorloopig blijven bestaan. — * Het lijk, hetwelk onder de gemeente Doorwerrh uit den Rijn is opgehaald, is thans herkend als te zijn G. A. van der S., oud 49 jaren, koetsier-rijknecht bij den heer V., stalhouder te Arnhem, die sedert 27 Augustus is vermist geworden. — * Wageningen, 4 Sept. Acte-examens landbouwkunde L. O. Geslaagd: J. Mulder, Groningen; mej. E. H. Mulder, id.; P. J. Moors, Swartbroek (Weert); A. Olie, Hauwert; A. Th. P asschaert, Ierseke ; P. Rijkels, Pieterburen, (Gr.) Afgewezen 3, teruggetrokken 1. — * Tiel, 5 Sept. Tegen Donderdag a.s. zijn de besturen der verschillende vakvereenigingen door de stakende klompenmakers tot een vergadering uitgenoodigd Gisterenavond hielden de patroons eene vergadering, waarin besloten moet zijn, een gemeenschappelijk schrijven aan de grossiers te richten. --- BINNENLANDSCH NIEUWS. Amsterdam, 4 Sept. In een druk bezochte vergadering van werkstakende diamantbewerkers werd medegedeeld, dat de juweliers het voorstel van fabriekseigenaren tot het houden eener bemiddelings-conferentie afwezen. Wel wilden zij confereeren, mits de stakers alle eischen lieten vallen, die onmogelijk waren. Steeg de nood het hoogst, dan zouden de stakers nog liever op de oude voorwaarden het werk hervatten. Doch hierin zouden velen weerzin hebben, zoodat voorshands alle uitzicht op een vreedzame oplossing is vervlogen. Daarentegen zou het aantal werkloozen zeer vermeerderd worden, wanneer Zondag alle slijperijen en fabrieken worden gesloten. Voorts werd medegedeeld, dat het Paleis niet meer beschikbaar was en men weder in den Parkschouwbui g zou vergaderen, die veel kleiner is, zoodat dan in 2 a 3 bijeenkomsten hetzelfde zal behaudeld moeten worden. — Tot leeraar in de Nederlandsche taal aan de burgeravondschool te Hoorn is benoemd de heer J. H. te Boekhorst, te Hoorn, no. 3 op de voordracht. — Te Leiden is benoemd mej. A M. Tjeenk Willink te Zutphen tot leerares in de Duitsche taal aan de H. B. S. voor meisjes. — Te Rotterdam is benoemd tot tijdelijk leeraar voor de natuurlijke historie aan de H. B. S. rnet 5-j cursus voor jongens dr. J. C. C. W. v. Nooten ,'aldaar en voor de wis- en natuurkunde aan de H. B. S met 3-j cursus de heer H. J. v. Lummel, te Utrecht. — Te Meppel is door de Liberale Kiesvereeniging aldaar de heer mr. H. Smeenge met algemeene stemmen opnieuw candidaat gesteld voor de Tweede Kamer. De centrale liberale kiesvereeniging vergadert morgen, Donderdag. — Benoemd tot leeraar in de genie-wetenschappen aan de Koninklijke Militaire Academie te Breda de heer G. N. Itz, directeur der Gemeentewerken te Vlaardingen. ~~ --- RECHTSZAKEN. * Door de Arrond.-rechtbank alhier zijn 4 dezer de navolgende uitspraken in strafzaken gedaan : J. C. S., wede. van J. D , zonder beroep te Arnhem, vrijgesproken. — W. H H., tapper te Arnhem, vrijgesproken. J. C. K., bakkersnecht te Arnhem, wegens diefstal, tot f 1 boete, subs. 2 dagen hecht. — ie. F. J. en 2e. A. M., beiden arbeiders te Velp, wegens idem, ieder tot zes weken gev.straf. — A. J., verlaten huisvr. van G. Y. te Arnhem, wegens idem, tot een jaar gev.straf. — H.J. V., arbeider te Arnhem, wegens heling, tot idem. — W J. W., huisvr. van A. V., bierhuishoudster te Didam, wat het in de eerste plaats te laste gelegde betreft, het vonnnis van het kantongerecht, bevestigd, waarbij zij werd veroordeeld tot f 40 boete, subs. 20 dagen hecht, en voor het tweede feit vrijgesproken. — G. B., arbeider te Doesburg, wegens mishandeling, tot drie weken gev.straf. — W. V., arbeidster te Zeddam, wegens diefstal, tot zes maanden gev.straf. — A. C., arbeider te Zelhem, wegens strooperij, tot twee dagen gev.straf. — Th. L., schipper te Pannerden, wegens mishandeling, tot f 15 boete, subs. 15 dagen, hecht. — W. K., arbeider te Herwen en Aardt, wegens idem, tot veertien dagen gev.straf. --- BUITENLAND. Uit Zuid-Afrika. (Particuliere Correspondentie.) Kaapstad, 14 Augustus. Men zal zich herinneren, dat kort na de inneming van de goudstad door lord Roberts, de Engelschen, die zich in Europa ophielden, zich haastten terug te keeren ; velen hadden werkelijk groote haast, want zij meenden, dat lord Roberts zoo maar dadelijk Johannesburg even schoon vegen zou en dat dan de zaken op den ouden voet konden worden voortgezet. Anderen waren niet zoo haastig, maar zakten toch ook lingzamerhand naar Zuid-Afrika af,jj zoodat thans al de refugés , die over Kaapstad de reis naar het goudland wenschten te doen, zich hier bevinden. We kunnen dat goed zien. Loop maar eens door de hoofdstraat Addtrley-streel, 's morgens tusschen 9 en 12, dan is het tegenover het postkantoor end e Standardbank zwart van de menschen geen bezigheidsmenschen, maar slenteraars enkijl kers; op het troittoir is geen plaats om te loopen Daar staat een groep van zeven of acht, pratende over Transvaal, sommigen met witlinnen boord en manchetten, maar velen zonder dat. Daar loopen of drentelen een paar heeren met een oogglas in het linkeroog en hooge boorden om den hals en kijken of er ook een kranten, jongen komt met de tweede editie van «Argus» die misschien weer wat nieuws brengt uit het Beloofde Land. Men is in de laatste dagen wat ter neergeslagen, want het nieuws was niet zoo gunstig als men verwachtte; de Boeren in Trans, vaal, die, volgens alle correspondenties bijna allen gewillig de wapenen neerlegden, verschalken de Britten op onrustbarende wijze, terwijl de ver. metele Christiaan de Wet alle berekeningen doet falen. De politieagenten hebben de handen vol, want de trottoirs mogen geen vergaderplaatsen wor. den en moeten ruimte aanbieden voor voorbij, gangers. tGo on, please, not allowed to stand herelt Maar de «Johannesburg-peopfc» is nu juist niet het gehoorzaamst, en zoo stoort men zich ook niet veel aan de waarschuwing en denkt men zelfs plagerijen uit — men heeft immers niets anders te doen ! Zoo gebeurde het, dat toen een dikke politieman twee broodmagere refugés aanmaande opzij te gaan, hij naar het hoofd kreeg; «jij dikzak neemt meer plaats in dan wij samen doen,» en dat deze goedkoope aardigheid later een plaats kreeg in «Argus.» «Nood breekt wet» denken eenigen en vandaar dat roof en zakkenrollen aan de orde van den dag zijn. De winkeliers wonen hier nu eenmaal niet in hunne winkels, zooals te Arnhem : de heeren pretereeren een buitentje te Rondebosch of Claremont boven een krotje achter den winkel. Een extra verzoeking dus voor *penny'es3 peoplet • waardoor het eenigszins verklaard wordt, dat hier zoo vaak ongestraft ingebroken en geplunderd wordt. Enkele bladen geven den raad om te doen zooals mr. zoo en zoo doet en gedurende den nacht in den winkel zijn lamp te laten branden. Maar ook die raad, de bladen bekennen het zelf, is maar heel zwak, want de dieven weten in den regel gauw genoeg of er' menschen in den winkel blijven of niet. En zakkenrollers — dat canaille hebben we nu al 10 maanden hier en ondanks het feit, dat er nu en dan eentje gesnapt wordt, schijnt hun getal nog te vermeerderen; zij zijn overal; je moec hun gezichten zien — echte roovertronies, maar allemaal «gentleman ,» netjes gekleed, schijnbaar rustige menschen; zij glimlachen in de tram over het: <1 beware of pickpockets » op het bordje, zij loopen op de parade, in het gewoel van de marktdrukte, staan vóór de Standardbank en zien in welken zak men den pas gehaalden schat geborgen heeft. Gisteren nog verliet een groote Afrikaander, zoo'n reus van de echte type, de Bank en stak een zakje met goud in zijn linker broekzak. Pas was hij buiten en stond hij met een vriend even te praten, of hij voelde beweging aan dien zak. Gelukkig was hij cordaat genoeg om zich/ dadelijk om te keeren, den kerel bij den kraag te grijpen en onder een hartelijk: «Vervloekte vuile goed, ik zal jou doodtrap!» ranselde hij den Engelschman zóó ongenadig af, dat men later moeite had den roover in een apotheek weer bij te brengen. Gevaarlijker nog zijn zij, die eenige jaren in Transvaal gewoond hebben onder de Boeren en de «taal» (Afrikaansch-Hollandsch) goed praten , Zij werken op het gemoed van den Afrikaander ' zij zoeken hem op in een der Afrikaander ho tels: the White House of een ander, vertellen val de gevangenen te Groene-Punt en noodigen dei argelooze uit daarheen mee te gaan. Natuurlijl wordt de uitnoodiging aangenomen; er ontstaat ei een band van vertrouwen; een derde komt plotse ling onderweg opdagen; er moet 5 of 10 pom betaald worden, de man heeft het niet bij zich maar kan het over een half uur thuis krijgen, de Boer leent het en — hij is bestolen. Of de roover heeft een spelletje met drie notendoppen, in een waarvan een knikker schuilt, en de Boei moet zeggen, waar de dop met den knikker ligt, evenals onze befaamde Hollandsche kwartjesvinders met hun «hartenazen» plachten 0 plegen te doen. De boarding\nutn zitten thans zoo vol gepa's als ooit. Ook de 30 of 40 republikeinen, di hier thans rondloopen op parool, hebben er ee plaatsje. Voor hen is de tijd bijzonder onaan genaam : zij zijn brave burgers, die voor hu land gestreden hebben, vrouw en kinderen i' Vrijstaat of Transvaal hebben achtergelaten en zonder iets te verdienen, veel geld moeten uit geven in die dure en slechte kosthuizen hier «Maar» — ik haal de woorden van den land drost van Boshof aan, zoon van een Hollandf — «liever graseten te Kaapstad dan weer ii die ellendige gevangenis-kampen, waar deregei door de tenten slaat, waar je gevaar loopt doo een vergissing van den schildwacht doodgeschr ten te worden, waar je van verveling wanhop' wordt of aan den rand van godsdienstwaanzii gebracht wordt.» Bij ons is thans een Vrijstaatsch schoolhoof' die ook gevochten heeft en beweert, dat hij w' geschoten heeft maar altijd te hoog, daar .. nooit een Engelschman heeft willen doodei Deze lafhartige bekentenis heeft evenwel nu verhinderd, dat hij gevangen genomen werd e naar Kaapstad gedeporteerd werd, waar hij 0 blijven moet tot de oorlog uit is. Dr. Muir, de Superintendent van Oi derwijs, maakt bezwaar de Vrijstaatsche onde wijzers een plaatsje te geven in de Kolonie, 00 al zijn zij aan het Normal College opgeleid. Geen wonder, dat vele dier gevangenen o parool het te kwaad kregen met hun tlandlori dien ze niet betalen konden. Sommigen, d't Nederland geboren zijn, wendden zich tot &'■ Consul, daar zij wisten dat er geld uit Nede land kwam; maar onze Consul keert; terec een dubbeltje tweemaal om voordat hij t 1 uitgeeft en zoo zat er niets anders op, dan militaire autoriteiten aan te spreken, die hen deze onaangename positie gebracht hebben. zïet, het spreekwoord: de aanhouder wint, blijkt ook hier niet geheel onwaar: ik ken twee heeren die thans £ 10 per maand ontvangen en een die zelfs £ 17 ontvangt van het kasteel, zoodat zij thans rustig hun gevangentijd op parool kunnen uitdienen. Inmiddels verlangt ieder naar het einde van den oorlog en toch wordt algemeen geloofd dat het nog lang duren kan. Als deze brief in Nederland aankomt, stel ik mij voor, dat allerwegen de vlaggen wapperen, ter gelegenheid van den 2on verjaardag onzer Koningin, wier portret wij zoo gaarne de beste plaats in onze kamers geven, niet alleen omdat ze onze Vorstin is, inaar vooral om Hare edele houding tegenover de zaak der Republiek, de zaak der Afrikaanders. Wij hopen wederom dien dag hier naar behooren te vieren. Zij leve lang ! ---