FRIEBLAND Leeuwarden. Gekozen mr. T. van Hettinga Tromp, dr. N. Reeling Brouwer, J. N. Wittebeen, J. Troelstra en S. B. Drijber Bz. (allen aftr. lib.). Heerenveen. Vermoedelijk herkozen de aftredenden : mr. H. Binnertz, J. Faber, S. Sleeuwijk, 1.1. Reitsma en P. Brons. De Vereeniging tot bevord erin g van de vakopleiding voor handwerkslieden in Nederland zal hare 5e algemeene vergadering houden op Zaterdag 18 Juni in den foyer van den Schouwburg te Deventer. Onder de punten van behandeling komen voor. Inleiding van den heer W. de Visser te Deventer over: »Het oprichten van afdeelingen" ; van den heer mr. . H. Smeenye te Hoogeveen over: „Op welke wijze en langs welken weg moet de vakteekenleeraar, , naast kennis van het ambacht, zijn theoretische kennis machtig worden ?" van den heer H. J. de Groot te Alkmaar over: „Wat is de tegenwoordige Burgeravondschool en wat zou zij binnen de wet op het M. 0. kunnen worden ?" Voorts zullen de hoeren TV. de Visser en N. v. d. Hoef inlichtingen geven over de tentoonstelling. der Burgeravondscholen van teekeningen en werkstukken, welke zal gehouden worden na afloop der vergadering in het vergaderlokaal en in „Het Klooster". Hare Majesteiten de Koningin en de Koningin-Regentes hebben eene bijdrage van f 150 geschonken ten behoeve van en als blijk van hare belangstelling in „het Fonds tot borgstelling voor dienstboden", gevormd door de Vereeniging „Voorschotbank voor Zuid-Afrika", gevestigd te Amsterdam. --- Ambten, bedieningen enz. Tot adjunct-directeur van do gemeentelijke gasfabriek en de waterleiding te Dordrecht is benoemd de heer M. J. van Balkom. --- Leger en Vloot. De 10 luit. L. W. baron van Boetzelaer, van het le reg. veid-art. te Utrecht, thans gedetacheerd bij de constructie-werkplaatsen te Delft, keert 1 Juli bij zijn korps terug. --- Haarlem, 15 Juni. In de heden gehouden vergadering van den Gemeenteraad werd beëedigd en geïnstalleerd de nieuwbenoemde gemeente-secretaris mr. . W. F. C . C. Pijnacker Hordijk. Medegedeeld werd onder meer, dat door den heer D. Franken Dz., onlangs te Le Vésinet overleden, gelegateerd zijn eenige schilderijen voor het Stedelijk Museum, welk legaat onder dankbetuiging werd aanvaard. Ingekomen en in handen gesteld van B. en W. werd een ook aan de overige betrokken gemeenten gericht verzoek van de heeren Van den Arend en Van der Steur alhier om de hun verleende concessie voor den aanleg en de exploitatie van electrische tramwegen te mogen overdragen aan de Eerste Nederlandsche Electrische Tram-Maatschappij. Goedgekeurd werd o. a. een voorstel van B. en W. tot verhooging der jaarwedden van de beambten der Bank van Leening en tot vaststelling van het primitief kohier der plaatselijke directe belasting. --- Amsterdam, 15 Juni. Vrijdag 17 dezer te 1 uur zal dr. S. A. Naber, , die wegens het bereiken van den 70- jarigen leeftijd aftreedt als hoogleeraar in de Grieksche taal- en letterkunde aan de Amsterdamsche Universiteit, zijn laatste college geven. Deze plechtigheid zal, naar het Hdbld. verneemt, een huishoudelijk karakter dragen. De Amsterdamsche afdeeling van het Nederlandsch Bijbelgenootschap telt 260 leden en 68 begunstigers. In de kas van het hoofdbestuur werd door de afdeeling gestort een bedrag van f 14013,35. Voor het jaar 1898 zal de afdeeling voor een bedrag van f 8674,78 aan bijbels van het hoofdbestuur mogen be trekken. Gedurende 1897 werden 8515 bijbels bij het hoofdbestuur aangevraagd, welke op 205 na werden uitgereikt. Buitendien werden 6000 bijbelblaadjes verspreid. In de gisteren avond gehouden vergadering, waarin deze verslagen werden uitgebracht, zijn de aftredende bestuursleden, de heeren P. Mons, C. B. Posthumus Meyjes en R. E. Hattink, herkozen. Door de mans-lidmaten der Ned. Ger. Kerk aan de Hand naar Leiden is den Kerkeraad vergunnint .!-!•leend ,om het bestaande Kerkgebouw tcr »n de Vereeniging der teekenschool t en te verkoopen voor den prijs van / 4-60 C, --- AGENDA VOOR 16 JUNI Grand Théatre: Mark', ••-.0. Schouwburg Fraseati: , 7-,,,enaars. Ba. Paleis voor Volksvlijt: Sp ezelschap. Concertgebouw: Abennem,, z'g-r.?....cert 8 n. Tolhuis: Groot Milit~ ii e&kr,'e,, I --- Kerkberichten. Ned. Hervormde Kerk. Beroepen: te G rijpakerke (Wakkeren \ do heer J. W. A. Klinkhamer Bredius , cand.; te Hempens c. a. ds. E. G. Wesselink to Oudeschoot. Aangenomen: het beroep to Genemuiden door ds. D. J. E. Hupkes te Sprang; te Akersloot (toez.) door den heer F. S. Knipseheer, cand. te Amsterdam. Bedankt: voor het beroep te Valkenburg door ds. W. H. Snethlage te Lisso. Beroepen bij de Ned. Herv. gemeente te Utrecht ds. H. H. Barger, predikant te Bloemendaal. Gereformeerde Kerken. Beroepen: te Brussel ds. J. M. 11. G. Wolf to Maasland. Voor het bouwen van eene nieuwe kerk der Ned. Herv. gemeente te Kerkwerve (bij Zierikzee) heeft de synodale commissie aan de Algemeene Synode voorgesteld een subsidie van f 4000 te verieenen. De heer P. W. J. te Amsterdam beloofde, onder zekere voorwaarden, f 500 te schenken. Gisteren is te Zwolle op 70-jarigen leeftijd overleden de heer F. W. 0. Rogge, emeritus predikant der Ned. Herv. gemeente. De heer Rogge werd in 1855 predikant to Oosterhesselen en daarna in 1858 te Oudkerk, waar hij tot 1888 bleef. Eervol ontslag is verleend, wegens langdurige ziekte, aan den beer P. Diermanse, predikant bij de Gereformeerde gemeente te Hoofddorp. • --- Schoolnieuws. Tot opvolger van mgr. W. Staal, apostolisch vicaris van Batavia, is door den Paus benoemd pater Edmundus Luypen, die den bisschoppelijken titel ontving van den zetel van Orope. _ _ De nie.uwbenoemde kerkvorst werd den 3en Juni 1855 geboren te Hoofdplaat, in Zeeland. Hij vertrok in 1889 naar Indië, waar hij laatstelijk werkzaam was to Maurneri op het eiland Flores, als pastoor en superieur van de missies op genoemd eiland. --- Overzicht der pers van den dag. Uit de Tweede Kamer. De Noordooster-Locaalspoorw e g. Dinsdag werd door de Kamer allereerst afgedaan het wetsontwerp ter bevordering van den aanleg en regelende de exploitatie van een locaalspoorweg van Zwolle naar Delfzijl, met zijtakken naar Almelo en naar Ashen. Het werd zonder hoofdelijke stemming aangenomen. De heer Van Lelden was de eeltige der Kamerleden die er het woord over voerde, in eene als geestig geprezen rede, o. a. betoogende, dat een stoomtram beter zou geweest zijn, en dat de financieele regeling te wensehen overliet. Natuurlijk repliceerde de minister van Waterstaat, Handel en Nijverheid en toonde zich, naar de N. R. Cr& aanmerkt, stelliger ingenomen met deze door zijn voorganger voorbereide inrichting, dan men uit de Mem. v. Toe!. had kunnen opmaken. Hij deed uitkomen, dat men moeilijk als do ziekelijke vrucht van overdreven wenschen dezen spoorweg kon aanmerken, waaraan dringend behoefte bestond, gelijk nu reeds zooveel jaren en steeds meer algemeen betoogd en erkend was. Dat overeenkomstig den in 1895 door de Kamer uitgesproken wensch tot een spoorweg en niet tot een stoomtram was besloten, werd door den minister verdedigd door te wijzen op de grootere snelheid van een spoorweg en de ruimer gelegenheid tot goederenvervoer. De onkosten zullen, daar een spoorweg langs de plaatsen, die er van profiteeren, kan gaan en een stoomtram er door heen gaat, niet veel hooger zijn voor een spoorweg. Dat de Staat voor vier millioen aandeelen neemt in het kapitaal van zes millioen, dat de provinciën, gemeenten en particulieren slechts anderhalf millioen hebben bijeengebracht en zulks nog wel ten deele onder bezwarende voorwaarden en dat het overige door de Exploitatie-Maatschappij genomen wordt, met wier belangen de Staat ook al weder gemoeid is, acht de heer Van Delden geen bijzonder aannemelijke financieele regeling; het Hdbld. is dat blijkbaar met hem eens. Het Hdbld. is trouwens ook van oordeel, dat een stoomtram voldoende zou geweest zijn. En het Ildbld. doet uitkomen, dat sommigen, zooals bijv. de heer Schepel, „droomen van een opkomst van de haven van Delfzijl op eene wijze, dat door de spoorwegverbinding de groothandel zal geleid werden over deze haven. Delfzijl moet in de toekomst een concurrent worden op groote schaal voor Amsterdam en Rotterdam. „Zulke voorstellingen geven, meent het Hdbld., den heer Van Delden recht te spreken van een ziekelijke vrucht." Het Handelsblad acht het goed , dat de heer Van Delden nog eens een protest deed hooren. Maar de minister vond het alleszins billijk, dat de Staat deze voor de Noorder-provinciën zoo noodige onderneming krachtig steunde, merkte aan , dat de toegezegde bijdragen der belanghebbenden van de behoefte aan !en hunne ingenomenheid met de zaak genoegzaam getuigden en geloofde dat deze lijnen wel rendeeren zouden. De Kamer was het blijkbaar met hem eens. De N. Rolt. Ct., De Telegraaf en Eet Vaderland laten zich er zoo goed als niet over uit. Het Vaderland gist alleen, dat er misschien nog wel andere Kamerleden evenzoo dachten als de heer Van Delden. Ook merkt Het Vaderland aan, dat de minister, het plan met klem verdedigende, toch de „ietwat zonderlinge financieele grondslagen" niet bijzonder in bescherming nam 2, De pest-conventie. Het ontwerp tot goedkeuring van eene te Venetië tusschen de Europeesche mogendheden en Perzië gesloten overeenkomst betreffende maatregelen van voorzorg in de Roode Zee en de Perzische Golf tot afwering van overplanting van de pest, gaf den heer Van Kol gelegenheid met nadruk de Regeering te herinneren aan hare -verantwoordelijkheid voor het maken van quarantaine-plaatsen en ontsmettingsinrichtingen in Ned -Indië,. en den heer Van Karnebeek om hare bescherming in te roepen voor de Indische bedevaartgangers naar Mekka tegen knevelarij. De ministers van Buitenlandsche Zaken en van Koloniën toonden zich, gelijk de N. Rott. Cl. doet uitkomen, van het gewicht der zaak doordrongen. Laatstgenoemde hield de Indische Regeering op dit gebied voor waakzaam genoeg en hare ambtenaren in dit I opzicht niet onderhevig aan door de keerkringszon gekweekte gemakzucht, maar kon den heer Van Kol niet toegeven, dat het, tot wering van de pest uit Indië, noodig kon zijn de gemeenschap met Djedda en Mekka af te snijden, waar de kwaal zich niet vertoond heeft. Voor afdoende bescherming der pelgrims zou noodig wezen medewerking der Turksche autoriteiten. Daarmede is, naar de . Rolt. Ct . aanmerkt, alles gezegd wat kan doen begrijpen, welke uitslag op pogingen in die richting ware te verwachten. Interpellatie- Troelstra over de zaak- liogerhuis. Nadat nog eene overeenkomst tot afkoop van tiendrecht in Brabant en een ontwerp tot beschikbaarstelling van gelden wegens verstrekkingen door Marine zonder debat waren goedgekeurd, kwam de interpellatie aan de orde, die door het alle tribunes vullende publiek met ongeduld was afgewacht, nl. die van den heer Troelstra over de zaak der broeders Hogerhuis. In December 11. is, gelijk men zich herinneren kan, eene motie van den heer Troelstra, waarin de Xamer „de mogelijkheid en wenschelijkbeid van revisie van het gevallen arrest" den minister »in gunstige overweging" zou aanbevelen, niet in behandeling gekomen ten gevolge der mededeeling van den minister, dat krachtens zijne beschikking eene ingekomen aanklacht van meineed tegen een der hoofdgetuigen in het proces door den rechter van instructie en den officier van justitie te Leeuwarden onderzocht zou worden. Indien daarop rechtsingang werd verleend, dan zou er een van de gevallen aanwezig zijn, waarin volgens art. 375 sub 30 van het Wetboek van Strafvordering, op een verzoekschrift van den veroordeelde of ter requisitie van den procureur-generaal, de Hooge Raad het arrest had kunnen schorsen. Na 26 April, toen de heer Troelstra opnieuw een interpellatie aankondigde, is in dit beloofde onderzoek eene beslissing gevallen, nl. de beschikking van den officier van Justitie te Leeuwarden op de door den heer Troelstra, namens de moeder en de zuster der veroordeelden, tegen den hoofdgetuige in het proces-Hogerhuis ingediende aanklacht wegens meineed. Dat onderzoek is niet gehouden binnen de grenzen van de beschuldiging wegens meineed, maar heeft over een aantal punten, tot de schuldigverklaring in rechtstreeksch verband staande, geloopen, zoodat het tot aanvulling en verduidelijking strekte van vele, reeds in de eerste instructie vastgestelde feiten. Heeft er dus geen „revisie" in den zin der wet plaats gehad, de verschillende gezichtspunten, die bij de schuldigverklaring en de veroordeeling der Hogerhuizen aan het oordeel van den rechter onderworpen zijn geweest, zijn, naar de N. R. Ct. aanmerkt, andermaal voor het oog van den ambtenaar van het Openbaar Ministerie en den rechter van instructie voorbijgegaan. De uitkomst van dit onderzoek is geweest, dat de officier van justitie geen termen gevonden heeft om tegen den aangeklaagde wegens meineed rechtsingang te vorderen. Des officiers beschikking daaromtrent is neergelegd in een uitvoerig, in vele bijzonderheden afdalend rapport, dat op last van den minister in het Paleis van Justitie en andere bladen openbaar is gemaakt. Natuurlijk kon de interpellatie nu niet ten doel hebben, gelijk toen de heer Troelstra haar op 26 April aankondigde, den minister naar den stand der zaak te vragen. De heer Troelstra gaf thans critiek op de beschikking van den officier van justitie, vroeg den minister of hij de verantwoordelijkheid voor dat stuk op zich nam en voorts of de minister bereid was een eventueel verzoek om gratie voor de gebr. llogerhuis te ondersteunen. Dat de heer Troelstra critiek gaf op de beschikking van den officier van justitie, daarmede was hij natuurlijk in zijn recht. Het stuk was door den minister publiek gemaakt, en dat noodigde dus tot critiek geven uit. Maar daarmede is niet gezegd dat het standpunt, waarop de heer Troelstra thans de Kamer wilde stellen, juist was. Hij wilde blijkbaar niet alleen dat do Kamer critiek op het stuk zou oefenen, maar ook dat de Kamer zou doen, alsof door de publicatie van dat stuk do zaak voor de »rechtbank" der publieke opinie en bepaaldelijk voor de »rechtbank" der Kamer gebracht was. Dit kon natuurlijk de minister niet toegeven en de Kamer kon, naar ook het Hdbld. aanmerkt, dit standpunt niet aanvaarden. Een groote vergadering als onze Tweede Kamer, die geen enkelen getuige heeft gehoord of gezien, die van de processtukken geen kennis heeft genomen, eene vergadering uit allerlei soort van menschen samengesteld, zou enkel op een verhaal van den heer Troelstra omtrent hot gebeurde en een betoog tegen de rechtspraak te Leeuwarden vonnis vellen over de schuld of de onschuld van zware misdadigers? Z66- ver, zegt het ildbld., is het gelukkig met ons Parlement nog niet gekomen. De Kamer zou, dat geeft het Hdbld. gaarne toe, niet onbevoegd zijn ook in deze zaak hare meening uit te spreken, doch zij is ten eenemale onbekwaam zich een behoorlijke op goede gronden steunende overtuiging te vormen. Dit pleidooi voor de Kamer kon, naar ook liet Vad. meent, uit den aard der zaak tot niets leiden. Mocht men al van oordeel zijn, dat het een of ander bijzonder raak door den heer Troelstra was gezegd, onmiddellijk moest de gedachte rijzen: zou de Leeuwarder officier, als hij tegenwoordig was, niets daartegen hebben te zeggen? En terecht mocht, zegt Het Vad., de minister er op wijzen, dat dan toch altijd nog een vonnis in twee instanties gewezen was, waarin de veroordeeling op beëedigde verklaringen was geschied, die nimmer waren herroepen. Welke waarde is toe te kennen aan de particuliere enquête van den heer Troelstra, wie, vraagt Het Vad., zal het met zekerheid zeggen? Al wees de heer Troelstra volkomen terecht af het beroep op het oordeel van De Vrije Socialist, die van nietswaardige praatjes spreekt, daar 't bekend is, dat niets wat de heer Troelstra doet, door den heer Domela Nieuwenhuis kan worden goedgekeurd, er is toch inderdaad geen enkele reden om de waarde van zulk een particulier onderzoek te stellen boven het herhaalde met wettelijke waarborgen omgeven onderzoek der justitie. Natuurlijk denken wij er niet aan, ons hier in beschouwingen over de door den heer Troelstra geleverde critiek te begeven. Dat doen ook noch het Jidbld., noch de N. Rolt. Ct., noch Bet Vaderland. Alleen De Telegraaf doet er eene poging toe, en releveert eenige zwakke en eenige sterke passages van het stuk van den officier van justitie, om, zooals zij er bijvoegt, den indruk te vestigen, dat de zaak ook nu nog zeer duister is en erreden tot twijfel overblijft. De N. R. Cl. geeft slechts een enkel voorbeeld, nl. de quaestie van de grootte van het raamkozijn, waardoor een der inbrekers zou zijn binnengedrongen, om aan te toonen, dat, daar de interpellant zich hierbij beriep op voor de rechtbank afgelegde getuigenverklaringen, welke de Kamer niet gehoord noch onder de oogen gehad heeft, het niet aanging te verlangen, dat de Kamer zou beslissen. En hoe, vraagt zij, had eene repliek van den minister dit punt in het debat verder kunnen brengen? En, zegt de N. R. Ct., gelijk met dit ééne, zoo is het met alle andere punten. Het was, merkt de N. R. Ct. aan, in den grond der zaak eene vraag van vertrouwen, voor welke de Kamer geplaatst werd. Met nadruk kwam, voegt zij er bij, de minister, die den interpellant de roede niet spaarde, op tegen het stelselmatig levendig houden van den twijfel, eerst aan de uitspraak, vervolgens aan de vertrouwhaarheid van de leden der rechterlijke macht, een twijfel, die tegen elk rechterlijk gewijsde kan worden opgeworpen, waartegen rechtstreeksche verdediging in vele gevallen niet mogelijk is en welke den grondslag der rechtsorde ondermijnt. Het „laster maar toe, er blijft altijd wat van hangen", , meent de N. R. Ct. in volle mate op deze handelwijze van toepassing. Al verzachtte de minister de hieruit voor de hand liggende gevolgtrekking door de bijvoeging, dat hij niet bedoelde den heer Troelstra als een lasteraar te brandmerken, diens aansprakelijkheid, als rechtsgeleerde en man van de wet, voor wat er onder de onkundige menigte „hangen blijft", wordt daardoor niet minder. Hoe Het Vaderland over de zaak denkt, hoorden wij zoo even reeds. Zeer duidelijk zegt Bet rad. ten slotte neg, dat de minister het recht hooggehouden heeft tegenover onberaden eisellen van een edelmoedigen, maar uit het spoor geleiden ijveraar: „Dat blijft waar, laat Het Vad . volgen, ook al komt te eeniger tijd uit, dat hier een dwaling is geschied. Men gevoelde dat in de Kamer. Immers het was duidelijk, dat het bij zeer velen niet ontbrak aan sympathie voor het optreden van den interpellant. De heer Van der Zwaay, die zich met een inderdaad hoogst bezadigd woord in het debat mengde, zeide het bovendien, dat er zeer velen waren in de Kamer, die twijfelden, zoo al niet aan de schuld der Hogerbnizen, dan toch aan de onaantastbaarheid van het vonnis. Toch stond niemand op om te trachten een verklaring der Kamer uit to lokken of van de Regeering een daad te vragen. Men wist, dat er gevaar was het recht te verwrikken, ook bij de bedoeling het recht hoog téhoiiden." Het Ildbld. doet o. a. uitkomen, dat de heer Troelstra, die in December 11. verklaarde, dat de onschuld van de gebr. Hogerhuis vaststond, omdat het bewijs in rechten te leveren zou zijn, dat drie anderen de daders waren, thans alleen sprak van twijfel, twijfel die door het lezen van de beschikking van den officier van justitie te Leeuwarden niet geringer, maar grooter was geworden. Het .Hdbld. acht zich evenmin in staat een beredeneerd overzicht van de zaak-Hoger/tuis te geven, als de Kamer zich bevoegd achtte om te overwegen, dat de Hogerhuizen in vrijheid moesten gesteld worden. Hoe bijv. met de gegevens op de tribune van de Kamer verkregen, te beoordeelen in wiens bezit in den nacht van de inbraak het veel besproken lantaarntje was? En zoo zijn er, naar het Hdbld. aanmerkt, zeer vele omstandigheden die op een afstand onmogelijk beoordeeld kunnen worden. „Natuurlijk is de rechterlijke macht niet onfeilbaar, maar de minister van Justitie had groot gelijk, dat desniettemin de vrijheid van do burgers veel veiliger is bij de rechterlijke macht dan bij een uitspraak van hetgeen men dus noemt „het volk" of de publieke opinie, die zeker in veel hoogere mate feilbaar is." De motie, volgens welke de Kamer zou verklaren, dat de gebroeders 11 vrijgelaten moesten worden, werd, gelijk natuurlijk was, niet voldoende ondersteund. Het ging niet aan, de Kamer daarover een oordeel te laten uitspreken. De minister verklaarde, de beschikking van den officier v. just. voor zijn verantwoording te nemen. Dat hij zich niet kon uitlaten over de vraag, of hij een eventueel verzoek om gratie zou steunen, ligt voor de hand. Om zijn houding te bepalen, zal de minister natuurlijk hebben in te winnen het advies van den rechter, zooals de Grondwet en de daaruit voortgevloeide bestuursmaatregel het vorderen. Als Regeeringspersoon mag de minister over deze zaak dus nog geen rneening hebben. In elk geval kan het, gelijk het Hdbld. aanmerkt, niet op den weg der Kamer liggen aan de Regeering in dit opzicht een vin,erwij zing te geven. Dit zou zeker met het recht van gratie geheel in strijd zijn. De interpellatie liep dan ook met eene eenvoudige dankzegging door den president namens de Kamer af. --- Staten-Generaal Tweede Kamer. Zitting van Woensdag 15 Juni. Geopend 111/4 ure. Ingekomen is de ontslag-aanvrage van mr. Patijn als commies-griffier der Tweede Kamer met ingang van / Juli, wegens zijne benoeming tot administrateur bij de afdeeling Thesaurie bij het departement van Financiën. Wordt verzonden naar de commissie voor de huishoudelijke aangelegenheden. PENSIOENEN. Aan de orde is hot wetsontwerp, inhoudende nadere regeling van de pensioen-aanspraken der weduwen en weezen van burgerlijke ambtenaren, vóór of oF den lben December 1888 overleden, gepensionneerd of op wachtgeld gesteld. Zonder hoofdelijke stemming aangenomen. BEKRACHTIGING VAN DEN ONDERHANDSCHEN verkoop van een stuk voormaligen vestinggrond en gracht te Coevorden aan de gemeente. Zonder hoofdelijke stemming aangenomen. VERHOOGING VAN HOOFDSTUK V (Binnenl. Zaken) der Staatsbegrooting voor 1898 (Gouvernementsgebouw te Groningen). Zonder hoofdelijke stemming aangenomen. Waziorivo VAN ART. 131 DER GEMEENTEWET. De heer Hartogh dringt nader aan op wijziging van de cijfers voor het ledental der commissiën van bijstand bij splitsing of grensverandering, uit de ingezetenen gekozen. De minister van Hinneol. Zaken (de heer Goeman Borgesius) heeft geen principieel bezwaar tegen eene wijziging, doch acht haar niet noodig. De heer Hartogh stelt alsnu als amendement voor om te bepalen, dat het aantal commissieleden voor gemeenten van 6001-35 000 zal bedragen 9, en in gemeenten boven 35 000 15. Verder in Utrecht 16, in Den Haag 21 , in Rotterdam 25 en in Amsterdam 27 leden. De heer Tydernan verklaart, dat de commissie van rapporteurs de door de Regeering voorgestelde regeling voldoende acht. Het amendement wordt daarna in stemming gebracht en verworpen met 48 tegen 25 stemmen. Het wetsontwerp wordt daarna zonder hoofdelijke stemming aangenomen. VERHOOGING VAN HET Vlo HOOFDSTUK DER STAATSBEGROOTING VOOR 1898. (Aanbouw van een nieuw oorlogsschip.) De heer Goekoop meent, dat de schepen die de minister wil bestemmen voor den dubbelen dienst hier te lande en Indië aan drie hoofdeisehen moeten voldoen, nl. groote snelheid, ruime kolenberging en groot of- en defensief vermogen. Waar aan het voldoen aan die drie hoofdeischen groots bezwaren zijn verbonden, blijft spreker de voorkeur geven aan afzonderlijk materieel voor Indië – en voor den dienst hier te lande, en vindt daarbij steun van erkende marine-specialiteiten. Een sterker kruiser type-Holland blijft spreker verkiezen voor Indië boven het thans voorgestelde schip. Heeft nu de zeemacht in Indië haar eigen eisohen, hetzelfde geldt voor de zeemacht hier te lande. Aan een offensief optreden in open zee kan niet gedacht worden, want dan zouden wij schepen moeten hebben even zwaar bewapend als die van den te verwachten vijand en daarvoor schieten onze financieel° krachten te kort. Laat men dus den 'Ascii van schepen a double usage vervallen, dan kan voor onze defensie met goedkooper schepen werden volstaan. Daarna gaat spreker over tot de behandeling van eenige details van technisehen aard, betreffende pantserschepen en pantserdekschepen. Vooral vestigt hij er de aandacht op, dat alle vlagoffieieren de pantserschepen willen bestemmen ter bestrijding van een vijandelijk eskader, dat een transport begeleidt, terwijl de minister daarvan met geen woord gewag maakt. Nog altijd ontbreekt een juiste omschrijving van de taak onzer marine en daarvan is het gevolg wijziging van stelsel onder opvolgende ministers. Uitvoerig behandelt spreker daarna de snelheid die de minister zich voorstelt aan zijn nieuw schip te geven, daarbij op den voorgrond stellende, dat in den tegenwoordigen tijd snelheid een hoofdfactor is. Ten slotte zegt spreker, dat hij, zijn stem aan dit ontwerp gevende, dit doet los van verderen aanbouw van schepen van een soortgelijk type, dat hij blijft afkeuren, omdat hij versterking onzer Indische scheepsmacht thans dringend noodig acht. De heer Werhey stelt voorop dat bij aanneming van dit ontwerp het beginsel wordt aangenomen dat wij voor ons auxiliair eskader gepantserde schepen zullen hebben. Verder doet zich hier de vraag voor of het de voorkeur verdient eerst voor Indië of voor Nederland te bonnen. De min. Jansen was van meening dat eerst voor Nederland, de tegenwoordige minister, dat eerst voor Indië moet gebauwd werden. Wat het type van schepen voor Indië betreft, geeft spreker de voorkeur aan gepantserde kruisers met groote snelheid dan aan het type thans door den minister voorgesteld, omdat aan kruisers een veel grooter snelheid kan gegeven worden, hetgeen van groot. 3 beteekenis is. Voor Indië is snelheid een strategisch belang. Zal spr. niettemin met dit ontwerp medegaan? Waar de minister het auxiliair eskader losmaakt van de havenverdediging zal hij zij a stem niet aan 's min. voorstel onthouden. Waar do minister echter twee pantserschepen voor ons auxiliair eskader noodig acht kan men dat wetsvoorstel niet losmaken van den vorderen bouw en zal een tweede schip, misschien een derde niet geweigerd kunnen werden. Ten slotte staat spreker nog stil bij de sterkte van ons auxiliair eskader. Hij acht 5 schepen 2 pantserschepen en 3 kruisers voldoende ook in verband met het beschikbare personeel. De heer Van Gyn, hoewel een voorstander van het stelsel dat voor Indië en voor Nederland afzonderlijk zal worden gebouwd, zal voor dit ontwerp stemmen, echter geheel los van vorderen aanbouw. Spreker heeft het betreurd, dat afstemming van het schip van don minister Jansen het heengaan van dien bewindsman tengevolge heeft gehad, maar toch meent hij, dat zij die tegen dat schip stemden den lande een dienst hebben bewezen, omdat hot type-Kortenaer niet aan de verwachting beantwoord heeft. Waar deze minister een schip voorstelt voor Indië en het auxiliair eskader, waar rekening is gehouden met meer kolenruimte en meer logies, waar dit schip, indien er meer snelheid aan gegeven kon werden, zelfs zou passen in het stelsel van den minister Van, der W gele, daar zal spreker zijn stem aan dit ontwerp geven, omdat ook hij versterking onzer marine in Indië noodig acht. Do heer Groen van Waarder weet voorshands geen betere aanvulling van onze vloot dan met het voorgestelde schip, daar onze financieele krachten niet toelaten verder te gaan. „Geldstukken" van k millioen dient men nog eens om te koeren voor ze uit te geven. Daarna treedt spreker in eenige beschouwingen omtrent vorm, samenstelling en bewapening en kosten van het nieuwe schip. De heer Van Vlijmen stelt drie vragen. 10 Is versterking van onze zeemacht in den Archipel noodig, welke vraag hij bevestigend beantwoordt, met bijvoeging dat die versterking moet bestaan uit krachtige schepen. De tweede vraag is: welke soort van schepen moet onze zeemaollt aangevuld werden. De deskundigen hebben verschillende meeningen doen hoeren, maar de meesten zijn tot de conclusie gekomen dat pantser-kruisera de meest gewensehte schepen zijn en spreker deelt die meening. Gaarne vernam spreker van den minister, waarom die zwaardere kruisers voor onze marine niet geschikt zijn. Wel geeft hij toe, dat het sohip, dat de minister wenecht, een krachtig schip ie, maar het wil spreker nog altijd voorkomen, dat het schip niet hot doelmatigste is. Verder vraagt spreker eonige inlichtingen van technisohen aard, o. a. omtrent de waterdichte schotten. Ton slotte vraagt spreker, hoe het mogelijk is, dat er gebrek aan brandstoffen was toen de Friesland de reis ging aanvaarden. De heer Van Kol blijft hot aanschaffen van nieuwe schepen oen geldverspilling noemen, waar wij toch den wedstrijd tegen een der groote mogendheden toch niet vol kunnen houden. Beter ware het al die millioenen voor betere doeleinden te gebruiken, dan het te verknoeien voor een doel dat toch niet te bereiken is, gelijk zelfs marinespecialiteiten toegeven. Spreker wijst er op, dat er schepen gebouwd zijn die nimmer dienst hebben gedaan. Zoo is er zelfs een gebouwd dat 25 jaren to Amsterdam in conservatie heeft gelegen en door midden brak toen men het vervoeren wilde. Verschillende andere schepen waren eenvoudig onbruikbaar door allerlei gebreken en het geld daarvoor uitgegeven was eenvoudig weggegooid. En wie kan waarborgen dat dergelijke geldverspillingen niet meer zullen voorkomen? En zelfs aangenomen dat dit schip in alle opzichten zal voldoen, wat beteekent het dan nog, daar zulke schepen in een oogwenk weggevaagd werden. Mag men daarvoor een deel der lasten leggen op do schouders van den Javaan? Daar tegen protesteert spreker. Tegenover Nederland pleegt men een dwaasheid; tegenover Indië oen onrecht met zooveel geld te verknoeien. De heer Kuyper motiveert zijne stem voor dit ontwerp. De oppoeitio tegen het vorige ontwerp was, dat het voor Indië ongeschikt was. Waar dit met het nu voorgedragen schip niet het geval is, vervalt ook de oppositie. Spreker beschouwt echter dit schip als een los schip en niet als dat passende in een schakel van andere vaartuigen. Waar een bruikbaar schip zal gebouwd werden en eenige honderden werklieden aan den arbeid kunnen gehouden worden, daar vindt spreker geen termen om zijn stem aan dit ontwerp te onthouden. Spreker protesteert tegen de bewering, dat door aanneming van dit schip iets beslist zou worden omtrent oen stelsel van pantsersehepen bij ons auxiliair-eskader. Het geldt hier dun pantserschip en niet anders. 's Ministers mededeelingen omtrent onze defensie in Indië acht spreker zeer nevelachtig en gaarne zag hij meer gepreciseerd welke punten de minister denkt te verdedigen; eerst dan kan met succes beoordeeld worden hoeveel schepen daarvoor noodig zullen zijn. Nog een ander punt wil spreker opgehelderd zien. Wanneer een schip op reis is van Indië naar Nederland en er breekt een oorlog uit, zoodat zulk een schip onderweg moet terugkeeeen , hoe moet het dan aan kolen komen? 's Ministers plan komt spreker niet zoo wel bestudeerd, overdacht voor als wel wenschelijk mare. De heer De Bas erkent ten volle, dat dit schip de voorkeur verdient boven dat van den minister Jansen. En al laat deze minister nu het dualistische stelsel van de schepen niet geheel los, toch geeft hij cone vaste bestemming aan zijn nieuwe sehip• Ook dit stemt gunstig voor zijn ontwerp. Toch heeft spreker eenige bezwaren van technischen aard tegen het voorgestelde type, die hij nader ontwikkelt. Zijn grootste bezwaar is de onvoldoende snelheid welke aan het schip gegeven zal worden. Hoewel aarzelend legt spreker zich evenwel bij 's ministers voordracht neer. De stem van spreker en zijne politieke vrienden is echter geheel los van vorderen aanbouw. [Zie ook onder Laatste Berichten.' --- Nederlandsch-Indie 17 Mei. De resident van Amboina deelt mede, dat op den 12den April jl. ter hoofdplaats Saparoea weder schokken van aardbeving werden waargenomen en wel een in den vooravond en een lichtere des nachts; de schokken liepen van het zuid-westen naar het noordoosten en duurden van 1 tot 3 seconden. Uit Semarang is aan het N . B. Hdbld gemeld, dat, wegens ziekte van overste Roersch , majoor v. d. Wedden als commandant van het 2de bataljon naar Pedir zou vertrekken. --- EXAMENS. 's-Gravenhage, 14 Juni. Examen onderwijs-akte . Geëxamineerd 6, geslaagd 4 nl. de dames J. S. v. d. Laan en A. M. Hoek, Leiden; C. A. Resner, Den Haag; J. W. Timmerman, Leiden. De examens zijn geëindigd. Geëxamineerd zijn 111 mannel., toegelaten 64, afgewezen 47 oandidaten . Geëxamineerd 148 vrouwelijke oandidaten, toegelaten 84 en afgewezen 64. Examen vrije- en orde-oefeningen. Geëxamineerd 4, geslaagd 2, teruggetrokken 1. Geslaagd F. Smits, ltediehem, en A. Steenwinkel, Gorinohem. Voor onderwijzeres werden gisteren alhier nog geëxamineerd 6 dames. Toegelaten zijn mej . C. M. Vaandrager te Rotterdam; J. G. de Mol en A. W. Groenendal, beiden te Gouda; M. E. S. Mackay en M. S. Roetman, beiden to Sliedreeht. Heden werden nog geëxamineerd 2 eand., die beiden werden afgewezen. Voor de nuttige handwerken werden geëxamineerd en afgewezen drie dames. Ook deze examens zijn afgeloopen --- Academische Examens. LEIDEN. Candidaats examen geneeskunde W. Brit; doctor in de rechtswetenschap, na verdediging van „Stellingen", de heer L. E. M. vonß6nninghausen tot Herinckhave, geb. te Tubbergen. UTRECHT. Theor. geneesk. ex. 1: W. N. Bessem en J. Alma. Theor. apoth. ex.: mej. L. Burgdorffer, , J. van Haga en K. Visscher. Voorber. kerkel. ex.: H. W. Creutz.,.herg en P. J. Bakker. AMSTERDAM. le natuurkundig examen H. C. v. d. Schatte Olivier en B. Nout. Bevorderd tot doctor in de rechtswetenschap op ,Stellingen" de heer H. J. A. M. Lubbers, geb. to Zevenbergen. --- Financieele Kroniek. Amsterdam, 14 Juni. Het wonderlijk verloop van den oorlog tnsschen Spanje en de Vereenigde Staten heeft niet veel invloed op de geld- en fondsenmarkten. Natuurlijk worden vele nieuwe zaken en plannen uitgesteld, maar van algenaeene gedruktheid is geen spraak en, met uitzondering van Spanje en Portugal, twee landen welker financiën toch niet bloeiden , is men in Europa niet in eigenlijke verlegenheid, terwijl, wat Amerika betreft, Brazilië zich zelfs kan verheffen op de sympathie (?) zijner buitenlandsche schuldeischers. Wel is die sympathie niet geheel zonder kunstmiddelen verkregen en vinden financieele goochelaars daarbij meer baat dan gewone menschen , die hunne renten broodnoodig hebben, doch ook dezen komen, althans voorloopig , met den schrik vrij, door de wijze waarop hunne coupons verwisseld worden in „verhandelbare" stukken, die boven oudere „waarden" bevoorrecht zullen wezen, zij het dan ook ten koste van hetgeen anders aan die oudere waarde zou moeten (ook kunnen?) ten goede komen. Het geld blijft goedkoop en gelegenheid tot (veilige?) plaatsing wordt overal opengesteld. * * Onze naaste overzeesche buren blijven zeer kalm. Het particulier Londensche disconto is wel sedert Zaterdag iets vaster en thans , voor twee- en driemaands puike accepten, aan te nemen op minstens 17/,, pet., terwijl viermaands papier 1% en zesmaands dito 2 pet. moet missen om nemers te vinden, maar dit is meer een gevolg van de thans eindelijk „loskomende" oorlogsleening der Vereenigde Staten dan van geldbehoefte in eigen kring. Gerief van dag tot dag is nog tot gemiddeld 3/4 pet. te bekomen en, ook voor eene week vast, kan men tot dien rentekoers of eene kleinigheid meer geholpen worden. Wijziging van het disconto der Bank van Engeland wordt tegen aanstaanden Donderdag niet tegemoet gezien. Vrijdag 11. werden aan die instelling 878 000 in goud onttrokken, maar Zaterdag behoefde zij, voor uitvoer, niets te missen, terwijl haar gisteren weder 217 000 toevloeiden, en zij ook wel zal kunnen rekenen op een deel der pas van de Kaap aangekomen- 287 000 in munt en Staven. Er is wel eenige vraag naar goud, maar men besteedt niet meer dan tot 77 sh. 93,14 p. per ons. Zilver 263/4 p. Spanje schijnt] thans dit metaal niet te laten koopen. Britsch-Indië daarentegen neemt nu en da iets. Bombay en Caleutta seinen koersen va 1531/32 pence per ropij. De commissie, di: rapport zal uitbrengen over het plan tot in voering van den gouden standaard in he Britsch-Indische Rijk, is nog niet gereed me haren arbeid. Uit Glasgow en andere plaatsen van Westelijk Schotland is bij de Regeering een soort van protest ingekomen tege de wijze, waarop die commissie is samenge steld. Men vindt, dat daarin te veel ambte naren of voormalige ambtenaren zitting heb ben en zou dit gaarne anders zien. De be trokken minister heeft laten antwoorden, da • de commissie moet blijven wat zij is en da zij alle bevoegdheid heeft om zich, zoovee zij nuttig en noodig oordeelt, te doen voor lichten. ledereen kan bij haar terecht. Vrij stille fondsenmarkt. Consols 1113/8. Vreemde Staatsleeningen met weinig zaken. ", ) • ; op aanbrei uit Parijs. . , at • )± • igrezl,- • ^ 1-.).3r.t3hien orntreL- t gr- .i `43 gele koorts, later meer in aansluiting mj Nieuw-York. Volgens de Times wordt te Londen nogal aandacht geschonken aan de f 55 000 000, die de Nederlandsche Regeering , tegen 3 pcts schuldbrieven, kienen wil. Verscheidene Anglo-Hollandsche Syndicaten zullen voor genoemd bedrag een bod doen wat aanleiding geven kan tot latere openstelling der leening ook te Londen. Laat ons dat hopen. Hoe jmeer zielen, hoe meer vreugd, en hoe meer reflectanten, hoe beter koers de minister van Financiën zal kunnen bedingen. * * Nieuw-York heeft overvloed van geld, maar toch besteedde men gisteren en heden voor gerief van dag tot dag, in menig geval, lt pet., tegen 14- pet. 11. Zaterdag. Sterlingkoers 1 dollar-cent achteruit, namelijk 4,85k. De oorlogsleening is voorloopig niet grooter dan 200 000 000 coin dollars • rentevoet 3 pet. Inschrijving heden. Er is alle kans op groot succes. Wat particulieren niet zullen nemen, zal door de Nationale Banken gretig genomen worden. Deze laatste krijgen dan eene matige rente van haar geld en kunnen hare stukken in handen der Regeering laten, tegen 90 pct. in notes. Goud werd in de vorige week niet uitgevoerd; daarentegen voor eene marktwaarde van 913 753 dollars in ongemunt zilver. Men ziet hieruit, dat de productie van het blanke metaal bij den tegenwoordige° prijs nog volstrekt niet stilstaat. Te Nieuw-York werd in de vorige week 16 380 973 aan verschillende goederen ingevoerd, waaronder voor 1 306 358 dollars aan manufacturen, tegen onderscheidenlijk 10 906 907 en 2 954 327 dollars in dezelfde week van 1897. Als in het eerstgemelde, zeer hooge cijfer geene drukfout schuilt, moet men daarbij vermoedelijk denken aan ruimen invoer van oorlogsbehoeften. De uitvoer-cijfers van Mei zijn zeer hoog vergeleken bij dezelfde maand van 1897. Granen, meel enz. 38 281 000 dollars (vermeerdering 25 194 000 d.). Katoen 12 147 000 dollars (vermeerdering, 4 648 000 d.). Eene voorloopige schatting der gezamenlijke, uitvoeren van het fiscale jaar, dat uldmo afgesloten wordt, wijst op het cijfer veel 835 000 000, dat nooit to voren bereikt werd. De graanmarkten zijn flauw op gunstige oogstberichten. De bekende graanspeculant Leitner moet 4 millioen dollars hebben ver' boren. Over het spoorwegvervoer is men tevreden. De maand Mei toonde, voor 134 der voornaamste wegen, eene vermeerdering aan van ruim 14 pct. der bruto-ontvangsten. Daarvan kwam, voor 78 wegen, in de laatste week dier maand, eene vermeerdering van ruim 13 pct. De staat van oorlog doet zich, tot nog toe, weinig gevoelen en brengt veel geld in omloop. (Later kan eene reactie ne' tuurlijk niet uitblijven). Zacht schommelende fondsenmarkt, die hl vaste stemming sloot. Men hecht weinig aso , het besluit tot maandelijksche aanmunting van millioen stuks (lade& dollars, die toch ii. de schatkist zullen blijven en alleen in den vorm van zilver-certificaten in omloop kunnee komen. In tijden van spanning kan de Re' geering daarvoor toch niets anders aanbieden dan goud, op straffe van een agio, dat tiendctizen' den zou doen bankroet gaan. De fondsenmarkt is loom, met geringe scheur melingen. * * De Nederlandsche Bank liet hare rente' koersen onveranderd. Haar vertier had nies veel te beduiden. Haar beide portefeuilles 00 hare beide soorten van beleningen name° af. Haar voorreed gouden muntmateriaal bleef stationair. Men bracht' haar eene kleinigheid Nederlandsche gouden munt en ook eenig Nederlandseh zilvergeld. Zij vulde haar effectenbezit aan. Het Rijk zag :zijn tegoed verminderen, terwijl particulieren het hunne ' zagen vermeerderen en de circulatie van biljetten en assignatiën , in gepaste verhouding, achteruitging. Aan rentegevend en niet-rentegevend goud bezat de Bank laatstleden Zaterdagavond f 41 559 342,16 Tegen eene week vroeger. . . Dus nu minder Van het actief waren verminderd: Itinnenlandsche wissels Buitenlandsche wissels . . . . Beleening op Effecten Beleening op goederen en specie Diverse rekeningen f 2 480 153,57 en vermeerderd: Nederlandsche gouden munt • . . f 2 650,— Nederlandsche zilveren munt. . Effe eten f 126 374,55 Totaal der vermindering f 2 480 153,57 Van het passief waren verminderd: Biljetten en assignatioën in omloop f 3 918 185,85/ Tegoed van het Rijk f 4 244 618,16/ en vermeerderd: Tegoed van particulieren . . • . f 1 840 054,07 Diverse rekeningen f 1 890 839,14/ !Totaal der vermindering. . . . . „ 2 353 779,02 f 4 244 618,161 j, Geld ter Beurze zonder moeite verkrijgbaar, doch iets duurder. Prolongatie-rente Wordt 23/4 pet. genoteerd. Kort Londen tot f 12,06, tweemaands dito tot f 11,96 te plaatsen. * * Gene enkele fondsenbeurs kon zich deze Week verheugen in groeten omzet. De financiers bepaalden zich tot hun dagelijkseh werk, zonder veel te ondernemen, of te verwachten. lien is aan de, geheel nieuwer wetsche, manier an oorlogvoeren der, zoo geheel ongelijke, atrijdende partijen reeds gewend. Hier ter Plaatse bepaalden zich velen tot arbitrage-Zaken, die echter, vermoedelijk, tot meer deukte dan winst zullen geleid hebben. Van onze Staatsfondsen blijven de Intelgralen, na eenige schommelingen , heden "/„ Pet. lager dan 11. Dinsdag. De 3 pets. obliga,tiën sluiten 'se, pet. minder. Of dit werkelijk, zooals door enkelen beweerd wordt, een !evolg was van pogingen om den prijs der t)5 millioen nieuwe 3 pets., die de Staat uit,geven zal , eenigszins te drukken , blij ve in deze regelen onbeslist. De minister van Fillanciën verwacht, tegen overmorgen, voorgellen tot overneming der leening en bloc. _ yan de schuldbrieven der groote gemeenten konden vooral de (oude) 3 pets. Amsterdam zich in goeden vooruitgang verheugen. Zij , die van gevoelen zijn, dat menschen , die (evenals schrijver dezes) veel gewicht hechten aa, n het talent van onzen onvergelijkelijken •tiamberg , niet vreemd waren aan deze beweging , zijn wellicht niet ver van de waarheid ersvijderd. Gisteren en heden kon men (te tonden , in verband met den wisselkoers, ii 3/,, en hier it 95 pet.) op de nieuwe 17 200 000 Amsterdamsche 3 pets. inschrij' en. Referent veroorlooft zich deze prijzen 'n uitgifte zeer hoog te vinden en denkt Onder verbetering) slechts aan oen succès – estime , waarbij de Amsterdamsche markt, 1 offelij kerw ij ze , het geee,tste deel aan hare ' ootere Londensehe zuster zal hebben overgelaten. Naar zijn bescheiden gevoeien is 95 Pee minstens 1 pet. te duur geweest , althans Voor het Nederlandsche publiek. Aandeelen N. H. M. geven geene aanlei, 'iag tot oenige bijzondere opmerkingen. Mor-fl is daarin rescontre, die waarschijnlijk r biet bijzonder druk zal zijn. j Van Russen valt niets anders te zeggen, L'an dat zij , behoudens geringe variatiën , ijilaonder vast waren. Men kan Ruslands (illichterlijken minister van Financiën slechts r ewonderen , in weerwil van zijnen (in de r bekomst Braziliaanschen) roebel van f 1,28 • Oud. De geëerde heer Witte heeft meer tienden dan eenig ander minister en kan • argen , dat hij die houdt. Hij wordt niet P de vingers getikt. Het aantal dergenen , ; jo ham op de handen dragen, neemt dezer t lagen waarschijnlijk nog toe, door do ver e – lisseling, á 120 pct., der aandeelen Fastowo I 3 `Poorweg-Maatschappij in 4 pets. Russische ' d'nsols (roebels van f 1,28). Bekende „vriene "n" verdienen daaraan weder een broodje, a .:)or de moeite, die zij hebben en de houders 'er aandeelen krijgen , voor dividend over . 9G, nog eenen halven roebel (64 ets.) en, a 11 wijze van dividend over 1897, ook nog t nen halven roebel. Zij knijpen de hand 'acht en zijn erkentelijk. Roebels hier 12 – t 7% ets. e Italianen hier zonder zaken en zonder va– gatie. Te Parijs schijnt men , met den toett and te Rome, zoo tamelijk tevreden. De la▪ 'gernis aan het wissel-agio te Rome (thans pet.) is, vermoedelijk, in de hoofdstad ,• /i pet.) beschaving niet groot. Spanjaarden, gelijk men denken kan, weder a ‘chteruit , door aanbod van Spaansche zijde, \'oornamelijk te Parijs. (Wie kan zoggen , g aor wiens rekening dit aanbod telkens plaats ▪ 'aeft e) liet goud-agio heeft daaraan natuur-11k veel schuld. „Men" tracht dit zooveel ';,.:egelijk te beperken en slaagt daarin van g "Jel tot tijd. Zoo kwam men van 83 op 77 tet•, maar de jongste neteering is weder 83. e 1,4t het land deerlijk achteruitgaat, terwijl radrid een Dorado is voor knappe financiers, a hfti wel door niemand werden betwijfeld. De • ~ank van Spanje heeft het niet meer zoo • ?ak met de verwisseling harer biljetten tegen t ,eren munt, die minder dan 50 pet. goud e "aard is. Portugeezen m. t. sluiten als 11. Dinsdag, r enkele malen eene kleinigheid hooger ver-3 haadeld te zijn geweest. Ook te Lissabon , aeft men een goud-agio van 83 pet. e Venezuela's iets zwakker. Men hoorde ochvan het sneuvelen van eenen hoofdoptest adeling', . truguays mede iets lager. Men vernam • e bi t s. Ilrazilianen schommelend en ten slotte vrij kit leger dan eene week geleden. Naar het a ;scheiden gevoelen van schrijver dezes is a tje schuldregeling niet veel anders dan een I %je voor het bloeden, dat, in hoofdzaak, ee 3 ijh e ts grooten financiers en handigen wisselkan ten goede komen. Rio de . tioiro seint eenen koers van 73/46 pence a til: milreis. Met alle waardeering der goede • hsgensc h a p pen van den heer Campos Salies "46) men aannemen, dat ook hij Zijne land• !llooten niet in toom zal kunnen houden. agti reeds is er sprake van eene conversie aer binnenlandsche 4 pets. goudleening • is cone dito 5 pets. (papieren) valutahicaing , met flinken bonus of anders aflos-11,l; , maar in papier, dat ni •ts kost! •randbrieven N.-W . & Pacific Hypotheekbank stegen bijna 3 pet. Men is met de „redding" nu kant en klaar. Zaterdag 11. werd „algemeene vergadering van (geredde) crediteuren" gehouden. Die nog niet „ge• red" is, kan nog „gered" worden, op de bekende wijze. Natuurlijk maakt nu iedereen bonne mine á mauvais jeu en laat zich ~redden", daar hij boven 62 pet. kan verkoopen en anders slechts 50 pct. van 110 pet. krijgt! Aan lofzangen, die weérgalmen tot in de onderwereld, waar schimmen van kappers verblijf houden, zal het niet ontbreken. In de nieuwe waarden der P. B. is beurshandel (op levering). Koloniale waarden tamelijk stil en dikwijls, ook heden, voor de hoofdsoorten zonder noteering. Men schijnt (naar het bescheiden gevoelen van schrijver dezes te recht) weinig te verwachten van de Brusselsche conferentie, die de suikerpremiën heet te zullen afschaffen. Ook de hoogere waarde der koffie in N.-H. M.-veiling van heden (v66r beurstijd bekend) bleef nog zonder invloed. Tabakswaarden bij weinig handel vast gestemd. Enkele soorten zelfs tamelijk veel hooger. Petroleum-aandeelen sedert 11. Dinsdag met weinig variatie. Men blijft verlangend uitzien naar cone overeenkomst tusschen „Moeara Enim" en de „Koninklijke". Goudmijnen stil. De Guyana Gouelplacer Maatschappij blijft leven, althans in courantad vertentiën spartelen. I Amerikaansche spoorwegwaarden af wisselend gestemd, doch over het algemeen heden beneden de prijzen van 7 dezer sluitende. Nieuw-York en Londen waren, nu laatste- ' lijk , voor deze fondsen niet willig gestemd. Dat op de preferente aandeelen van den Union Pacific-weg niet 2 , maar 1113 pct. zal worden uitgedeeld, viel velen natuurlijk tegen. Als gewoonlijk volgen hier eenige noteeringen ter vergelijking met die van 11. Dinsdag. 7 Juni. 14 Juni. Ned. W. Schuld 21/2 pct. 877A6 867/8 dito 3 „ (Obl.) 987/8 9715/ Aand. N. H. M. (rescontre) 14013/18 1403/4 72 Atchison, gewone 181/g 13 /9 Atchison Pref. 331/8 3213/16 n Central Pacific 143/4 143/18 „ Union Pacific 255/113 24 77 dito dito pref. (eert.) 6113/18 601116 n Canadian Pacific 823/4 843/4 * n M. K. Texas pref. 361/1 361/4 * Oblig. Atchison 4 pot. 911/2 907/8 n Adjustment 661/8 651/8 n „ Chicago Ede 5 pot. 1081/4 1081/2 „ M. K. Texas 4 pct. 871/8 865/8 ~ dito 2e Hypotheek 611/8 6034 n Union Pacif. 4 pct. 941/1,3 94 * „ Central Pacific 5 pct. Trust 1013/8 102 * „ Manitoba S. W. Col. Co. 5 pct. lll * „ Rusl. 1893 4 pot. á Es. 625. 991/2 99 * 1889 4 pct. id. 987/H 981/2 * Italië 1863/81 nu 4 pct. 857/8 857/8 * Brazilië 1889 4 pot. 533/8 527/8 11 1895 Spot. 61 59/16 Venezuela 4 pct. á ..£ 100,— 327/8 329/16 Uruguay 31 pct. 453/1 45 * Portugal m. t. 177/16 177/1s Spanje Perpetueel° 4 pct. (groot° 331/2 321/18 * stukken.) Pandbr. N. W.StPac.Hyp.Bk 5 pot. (certificaat). 593/4 621/s Aandeelen Kol. Bank gewone 423/4 423/4 * n n 79 pref. 61 61 * „ N.-I. Handelsbank 841/2 831/2 * „ Barge Moormann 401/2 401/2 4. Herringß 126 126 4g „ Senembah 511 507 „ Amsterdam-Poli 606 6251/2 „ Deli Batayia Mij. 442 450 „ Deli Mij.. 480 481 * , Langkat preferente ' 1641/4 1671/4 „ Meden 256 240 , Deli Cultuur Mij. 152 1501/2 „ Santa Rosa 571/2 56 „ Petroleumbronnen 595 5951/2 „ Dordtsche dito 128 1293/4 „ Sumatra Palemb. dito 1051/2 108 „ Moeara Luim dito 1387/8 1393/8 „ Paketyaart 165 1643/4 * Heden geen noteering. Correspondentie. Do kroniekschrijver der Opt. Haart . Courant betuigt zijnen dank voor het in hem gestelde vertrouwen, blijkende uit den brief dd . 's-Gravenhage 12 dezer. Rij hoopt dien brief morgen, bij particulier schrijven, te beantwoorden. X. ---