MEUW JAAR VOOR DE BOEG Zorg om steeds groeiende tekorten Financiële afhankelijkheid gemeenten belet opening nieuwe perspectieven B. en W. van Den Haag zijn het, naar uit de memorie van antwoord op het algemeen verslag van de gemeenteraad blijkt, betreffende de ontwerpbegroting 1953 er mee eens, dat het achterblijven van de ontvangsten bij het steeds stijgend uitgavenpeil uiteindelijk tot een voor de gemeente onhoudbare toestand moet leiden. Veel verbetering verwacht het college van een eigen belastinggebied voor de gemeenten, hoewel het anderzijds ervan overtuigd is, dat daarmee niet alle moeilijkheden zullen zijn opgelost. B. en W. zouden dan echter meer gelegenheid hebben nieuwe perspectieven te openen. Thans zijn zij gedwongen zich te beperken tot de opsomming van vaststaande feiten en de verklaring van verschillen met vorige begrotingen. Eigen belastinggebied noodzakelijk Wat deze laatste betreffen is het belangrijkste verschil met de begroting i952 de stijging van het geraamde tekort met niet minder dan ƒ9.100.000.— tot ƒ10.200.000.—. De voornaamste oorzaak hiervan is de aanzienlijke vermindering van het aandeel der gemeentebedrijven in de inkomsten onder meer ten gevolge van de vervanging bij het electriciteitsbedrijf van de afschrijving naar aanschaffingswaarde door afschrijving op basis van de vervangingswaarde en het exploitatieverlies van de H.T.M. B. en W. verbinden hieraan de conclusie dat de onderlinge verhouding tussen de drie grote bronnen van inkomsten — belastingen, bedrijfswinsten en uitkeringen uit het gemeentefonds — nauwlettend in. het oog zal moeten worden gehouden, vooral in verband met de toekomstige definitieve regeling van de financiële verhouding tussen rijk en gemeenten. Objectieve normen minst kwade B. en W. zijn dan ook van mening, dat een eigen gemeentelijk belastinggebied het meest geëigend is om de gemeenten weer in staat te stellen hun autonome taak naar behoren te kunnen uitvoeren. Het college geeft daarbij de voorkeur aan overbrenging van bepaalde rijksbelastingen naar het gebied der gemeenten boven een aan de individuele gemeenten toekomend deel der rijksbelastingen door middel van opcenten. B. en W. stemmen met die raadsleden in, die gesteld hebben, dat het beheer van het huidige gemeentefonds principieel in handen behoort te zijn van de collectiviteit van de Nederlandse gemeenten. Gezien de gevaren van verschil van inzicht met de centrale instantie, die thans het gemeentefonds beheert, achten B. en W. uitkering volgens objectieve normen het meest gewenst, hoewel zij de mening onderschrijven dat daardoor vaak te weinig rekening wordt gehouden met de bijzondere behoeften van Den Haag. Niet boven onze stand De vraag van verscheidene raadsleden of Den Haag, gezien het feit dat het begrotingstekort 9,8 pCt. van de reëele uitgaven uitmaakt, niet boven haar stand leeft, menen B. en W. ontkennend te moeten beantwoorden. De intensieve en veelzijdige groei van Den Haag als werkstad en als centrum van internationaal formaat mag niet door financiële moeilijkheden worden belemmerd. Dit dient te worden erkend en mede tot uiting te komen in de door het rijk te verlenen bijdrage. De door de gemeente gesubsidieerde verenigingen en instellingen bedroegen eind September 89 tegen 66 in 1946. Aan subsidies wordt thans ƒ2.250.444 meer dan in 1946 uitgegeven. Hoewel sedert 1945 de werkelijke uitkomsten van de -gemeente steeds gunstiger zijn geweest dan de begrotingen, hebben B. en W. gemeend zich daardoor niet te moeten laten verleiden de ramingen zoveel scherper te stellen, dat ’t gevaar voor het tegendeel ontstaat. De raming van de uitkeringen uit het gemeentefonds zijn gebaseerd op de richtlijnen, die de minister van Binnenlandse Zaken voor dit doel per circulaire heeft geadviseerd. Tenslotte maken B. en W. hun voornemen kenbaar om de tot nu toe gevoerde leningspolitiek — waartegen zeer vele raadsleden hun grote bezwaren hebben uitgesproken — voort te zetten, voorzover de omstandigheden dit tenminste zullen toelaten. Aspecten van Haagse gemeentebegroting WETHOUDER TH. M. DRESMé zorg om tekorten --- Maximum snelheid niet beperkt, wel uitbreiding verkeerslichten HAAGSE VERKEER MINDER ONVEILIG Publiek werkt niet mee op oversteekplaatsen Het aantal verkeersongevallen in Den Haag wordt minder. Vergeleken met de overeenkomstige periode van het vorige jaar is het aantal ongevallen over de eerste negen maanden van dit jaar met 11 % gedaald, aldus delen B. en W. mede in de memorie van antwoord op de algemene beschouwingen van de gemeentebegroting. Het college verwacht weinig effect van de wederinvoering van een bepaling over de maximum snelheid, omdat geconstateerd is, dat de bij aanrijdingen betrokken motorrijtuigen zelden met een snelheid van meer dan 50 km per uur reden. Controle heeft uitgewezen, dat er slechts op de zogenaamde invals- en buitenwegen harder wordt gereden dan 45 km per uur. B. en W. beschouwen dan ook niet de snelheid, waarmee gereden wordt als de oorzaak van het overgrote deel der verkeersongevallen maar het niet of verkeerd toepassen van de verkeersregels. Met betrekking tot de oversteekplaatsen merken B. en W. op, dat de voetgangers, die zich op deze oversteekplaatsen bevinden, in Nederland geen wettelijke bescherming genieten. Een plaatselijke regeling zou alleen dan met goed gevolg getroffen kunnen worden, indien het merendeel van de gemeenten in ons land hetzelfde doet. Op het ogenblik is de sterkte van het politiecorps niet toereikend om bij alle oversteekplaatsen agenten te plaatsen ter bescherming van het publiek. B. en W wijzen erop, dat het publiek zelf niet erg meewerkt. Men stoort zich dikwijls niet aan de voetgangerslichten. Niettemin bestudeert de politie de wenselijkheid meer voetgangerslichten aan te brengen. Ook het aantal verkeerslichten zal een uitbreiding ondergaan. Binnen afzienbare tijd zullen zij orde gaan scheppen op het kruispunt Prinsegracht—Jan Hendrikstraat Boekhorststraat. Andere plannen zijn reeds ver gevorderd, onder meer voor het kruispunt Loosduinseweg—Beeklaan—Paul Krugerlaan. Er wordt verder gezocht naar middelen om de verkeerszuiltjes meer te doen opvallen, bijvoorbeeld' door ze witzwart geblokt te verven. Ook zijn er plannen in bewerking om de situatie rondom het Rijswijkseplein te verbeteren. . Bij het oplossen van de moeilijke situatie in het smalle gedeelte van de Javastraat denkt men aan de mogelijkheid van éénnchtingverkeer. Op een bevredigende regeling voor het Piet Heinplein is binnen afzienbare tijd niet te rekenen. De kosten zijn te hoog. Het tekort aan parkeerruimte zal men proberen op te vangen door de reservering van parkeerterreinen in de omgeving van de stations S.S. en H.S.M., het Gebouw voor K. en W. en de Grote Marktstraat. Ue voetgangers, die zich. op de oversteekplaatsen bevinden, genieten geen wettelijke bescherming. Maar het publiek zelf werkt naar de mening van B. en W. ook niet erg mee. --- Geen belastingverlaging voor bioscopen Door de verhoging van de entréeprijzen zijn de ontvangsten van de bioscoopexploitanten vrij aanzienlijk toegenomen. Er bestaat volgens B. en W. dan ook geen aanleiding de vermakelijkheidsbelasting op bioscoopvoorstellingen te verlagen. Dit dient can als antwoord op opmerkingen van raadsleden en op suggesties van bioscoopexploitanten over dit onderwerp. Uit de beschikbare gegevens is gebleken, dat het aantal bioscoopbezoekers weliswaar is teruggelopen van 8,1 millioen in 1950 tot 7,5 millioen in 1951 (en deze teruggang schijnt zich dit jaar enigszins voort te zetten), doch het door de bezoekers bestede bedrag is toegenomen van 6,6 millioen gulden in 1950 tot 6.9 millioen in 1951. --- Inkomsten uit vermaak h. en w. van Den Haag verwachten voor ’53 een bruto-opbrengst uit de vermakelijkheidsbelasting van ƒ 2.800.000,—. Het leeuwendeel hiervan wordt geleverd door de bioscoopvoorstellingen, die niet minder dan ƒ 1.850.000,— moeten binnenbrengen. Het toneel is voor ƒ 115.000,— getaxeerd, opera en operette voor f 30.000, , ballet voor ƒ 20.000,— concerten voor ƒ 90.000,—, filmvoorstellingen anders dan in bioscopen voor ƒ 5000,—, revue voor r 110.000,—, variété, cabaret, danspartijen, vermaakte door verenigingen voor ƒ 275.000 sport voor ƒ 100.000,—, tentoonstellingen voor c —’ terrein- en lokaliteitbelasting voor r 150.000,— en diversen voor ƒ 10.000,—. --- Flat voor alleenwonenden van gemeentewege wordt op het ogenblik de bouw van een flatgebouw aan het Erasmuspiein voor alleenwonenden voorbereid. Ook werkende vrouwen zullen hier huisvesting kunnen vinden. Voor het plan Badhuisstraat—Vijzelstraat is thans een ontwerp gereed. Als het gebruikelijke overleg hierover gevoerd zal zijn, zullen B. en W. de raad terzake voorstellen doen. --- Meer woningen voor grote gezinnen Blijkens de memorie van antwoord op de algemene beschouwingen van de gemeentebegroting hebben B. en W. een verandering gebracht in de woningdifferentiatie. In de nieuwe woonwijken, die in het Zuidwesten van Den Haag zullen verrijzen — Bouwlust, Vrederust en Berestein — zal de volgende differentiatie worden toegepast: 20 % woningen met 1 kamer buiten het hoofdwoonvertrek, 40% woningen met 2 kamers buiten het hoofdwoonvertrek, 20 % woningen met 3 kamers buiten het hoofdwoonvertrek en 20 % woningen met 4 of meer kamers buiten het hoofdwoonvertrek. Deze differentiatie bleek niet meer in Morgenstond en Moerwijk te verwezenlijken te zijn, omdat de bouwplannen daar reeds in een vergevorderd stadium verkeren De differentiatie ,die voordien gold, luidde als volgt: 25 % woningen met 1 slaapkamer, 60 % woningen met 2 slaapkamers, 10 % woningen met 3 slaapkamers, 5 % woningen met 4 of meer slaapkamers. Uit deze veroudering blijkt wel, dat thans meer aandacht wordt besteed aan de behoeften van grote gezinnen. --- Millioenen voor urgente werken In de memorie van antwoord op de algemene beschouwingen van de gemeenteraad geven B. en W. de hieronder volgende specificatie van het bedrag van 80 millioen, dat zij in 1953 voor kapitaalsinvesteringen nodig achten: ƒ38.000.000,— voor de woningbouw, ƒ 1.650.000,— voor scholenbouw, ƒ2.950.000,— voor stadhuisbouw, ƒ 20.665.000,— voor productiebedrijven, ƒ 1.735.000,— voor overige bedrijven, ƒ 9.960.000,— voor de aanleg en verbetering van straten en wegen ƒ3.100.000,— voor rioolinstallaties en ƒ 1.940.000,— voor diverse kleinere werken en voorzieningen. De credieten, die voor de uitvoering van deze werken nodig zijn, werden reeds grotendeels door de raad toegestaan. De resterende bedragen zullen bij nota van wijziging worden aangevraagd. Het voteren van deze credieten houdt in, dat de te treffen voorzieningen voor 1953 als urgent moeten worden aangemerkt. Een uitvoe- . ringsplan voor 1953, waarin de urgente werken, nader omschreven zullen worden, | alsmede de mate van urgentie, is in be- j werking. --- Den Haag achtergesteld bij andere steden Den Haag is ten aanzien van het bedrag der zgn. bijzondere uitkering door het rijk achtergesteld bij Amsterdam en Rotterdam, aldus delen B. en W. mee in de memorie van antwoord op de algemene beschouwingen. In relatieve zin zijn beide steden ruimer bedeeld dan Den Haag. B. en W. achten deze houding van het rijk onbevredigend. Zij verklaren verder, dat zji op de bres zullen blijven staan voor de financiële belangen van de gemeente. --- Nieuwe besprekingen over coasterhaven Het Gemeentelijk Grondbedrijf voert op iet ogenblik met enige belanghebbenden nformatorische besprekingen over de mogelijkheid van uitgifte van een terrein aan de tweede binnenhaven tussen de beitaande sleephelling en de doorgang naar ie eerste binnenhaven. Men zou hier een losplaats voor coasters die hout aanvoeren villen aanleggen. Het Grondbedrijf voert ook besprekingen ■net een ondernemer, die in Scheveningen ;en tweede sleephelling zou willen bouwen. --- In het Bezuidenhout kan wederopbouw beginnen PLAN B IS GEREED Nota toegezegd over sanering In de memorie van antwoord op de algemene beschouwingen hebben B. en W. een overzicht gegeven van de gang van zaken bij verscheidene wederopbouwplannen in Den Haag. In het Bezuidenhout zal binnenkort met de wederopbouw begonnen worden. Een plan voor de straataanleg, die in verband met het grote aantal zogenaamde levende leidingen in dit kwartier veel zorg vereist, is in voorbereiding. Tot goed begrip herinneren wij er aan, dat het hier gaat om het plan Bezuidenhout B, dat, op 2 December 1950 door B. en W. ingediend, op 21 Mei 1951 door de raad werd goedgekeurd. Het ministeriële fiat op dit plan werd 14 Juli 1952 verkregen. Het plan Bezuidenhout C is nog lang niet aan het stadium van uitvoering toe. De commissie van advies voor de uitbreidingsplannen in Zuid-Holland heeft namelijk nog niets van zich laten horen en ook de spoorwegen hebben nog geen definitieve uitspraak gedaan over het tracé van de voorgenomen afbuiging van de spoorlijn Amsterdam—Den Haag naar het staatsspoorstation. De spoorwegen hebben over dp vervanging van het staatsspoorstation wel bepaalde denkbeelden naar voren gebracht, maar er is geen enkele garantie, dat en wanneer deze plannen uitgevoerd kunnen worden, o.m. omdat het zwaar beschadigde D.P.station te Rotterdam op de urgentielijst der spoorwegen boven Den Haag is geplaatst. Voor het zogenaamde Spuiplan, waarin door architect Dudok het „regeringcentrum” is geprojecteerd, is een saneringsplan in voorbereiding. Over de eventuele reservering van grond in dit plan is overleg met het rijk geopend. Nieuws over de bebouwing van de gronden aan het Korte Voorhout is er nog niet. Hier spelen verschillende factoren een rol, als de plannen voor de Amerikaanse en Franse ambassade, waarop de gemeente geen invloed kan uitoefenen. De mededelingen over de wederopbouwplannen besluiten B. en W. met de toezegging, dat zij een nota over woningverbetering en sanering in Den Haag aan de gemeenteraad zullen zenden. Gezien het belang van deze aangelegenheid en de tijd, die nodig is voor het verzamelen van de nodige gegevens, zal deze nota niet vóór de behandeling van de begroting kunnen verschijnen. Het verslag over de werkzaamheden van de Dienst van de Wederopbouw en de Stadsontwikkeling over 1951 zal wellicht nog vóór de begrotingsbehandeling gepubliceerd kunnen worden. Ir L. J. M. FEBER nota over sanering --- Gemeenteblad op komst B. en W. overwegen de mogelijkheid van een Gemeenteblad. Hun oordeel hierover zuli len zij binnenkort aan de raad doen toekomen. 1 --- Weinig animo voor afbetaling De gemeentelijke regeling tot financiering van op afbetaling gekochte goederen is nog geen groot succes. Met een tikkeltje overmoed had men verondersteld, dat via de Gemeentelijke Crediethank 12.000 credieten zouden moeten worden verstrekt tot een totaal bedrag van 2,6 millioen gulden. Tot en met September werd echter slechts iets meer dan een tiende deel ervan bereikt, zowel wat betreft het aantal credieten als het uitgezet kapitaal. Een tekort bij de credietbank is er het gevolg van. | Eind September hadden zich 710 ondernemers opgegeven voor deelname aan deze regeling. Zoals men weet verstrekt de Gemeentelijke Credietbank aan de deelnemende middenstanders het bedrag dat een klant op afbetaling wil kopen. De klant betaalt dan af bij de Credietbank. Van 331 ondernemers werd nog geen enkele aanvrage ontvangen. Van 282 andere kwa- j men minder dan vijf aanvragen binnen. De ! meeste aanvragen betroffen uitgaven voor woninginrichting (501), rijwielen, bromfietsen en invalidewagens (371) en kleding, textiel en schoeisel (212). Volgens B. en W. is de geringe animo een gevolg van onvoldoende bekendheid van winkeliers (en kopers) met de aard en j werking der regeling. Propaganda ervoor 1 willen zij niet maken; wel echter willen zij de winkeliers gaan voorlichten. --- Rails op Houtrustbrug gaan verdwijnen B. en W. plegen overleg met de H.T.M. voor de verwijdering van niet meer in gebruik zijnde railsgedeelten. De rails op de Houtrustbrug zullen worden opgeruimd bij de uitvoering van het wederopbouwplan ter plaatse. De Kempstraat zal in 1953 worden geasfalteerd. Buiten plantsoenen en parken heeft de gemeente 9 kilometer paardenpad in onderhoud. --- Werkverruiming slechts in overleg met het rijk Reeds geruime tjjd zijn er door de gemeente Den Haag besprekingen gevoerd met het rijk over het opnemen van Haagse openbare werken in de lijst, die van rijkswege is opgemaakt voor het geval toenemende werkloosheid de uitvoering van een groter aantal openbare werken noodzakelijk zou maken, aldus delen B. en W. in de memorie van antwoord op de algemene beschouwingen van de gemeentebegroting. Bedoelde werken zijn reeds voor een deel „besteksklaar” en bij het rijk geregistreerd. B. en W. wagen zich echter niet aan een voorspelling over de vraag, of reeds op korte termijn op de uitvoering van dergelijke werken kan worden gerekend. Het college is verder van oordeel, dat by het uitvoeren van openbare wérken een plaatselijke conjunctuurpolitiek wenselijk is. De mogelijkheid daartoe zien B. en W. echter slechts in zeer beperkte mate. Zij menen niet meer te kunnen doen dan er voor te zorgen, dat direct uitvoerbare plannen in voorraad zijn en een urgentieprogramma aanwezig is. --- Binnenkort nota over jeugdzorg ue xi.A.J .A., overkoepelend orgaan van iaagse jeugdbewegingen, heeft aan B. en W. ten overzicht aangeboden over hetgeen naar ’ laar oordeel nog op het gebied van de jeugdorS in Den Haag moet worden verricht. B. n W. hebben naar aanleiding hiervan een mderzoek ingesteld. Het resultaat van dit onlerzoek zal binnenkort in een nota aan de aad worden medegedeeld. --- Ton gevraagd aan K.W.-fonds voor apparaten röntgentherapie P■ w. hebben aan het Koningin Wilheliinafonds ƒ 100.000 gevraagd voor de aanchaffing van apparaten voor de afdeling ontgen-therapie der gemeenteziekenhuizen, iet fonds heeft dit verzoek in handen gesteld ,ar)., nog niet beëindigd. --- Verlies heeft niet direct opheffing j van lijnen tot gevolg VJ komen tengevolge van de éénmansbedie- c T~T ^ 7 7 * • r* hing. V H.T.M. GEHEEL IN GEMEENTELIJK BEHEER ? Eénmans bediening geeft minder service maar is economische noodzakelijkheid Reeds over dit lopende jaar zal de HTM een belangrijk verlies lijden. Dit zal echter hffh