De Staten-verkiezingen «-GRAVENHAGE, ,6 Juni. ju _ _ 77 . **• c Aan de bespreking van de Haagsche stembus j gekomen, ga de opmerking vooraf dat Den 3 Haag het eenïge district met meet dan 7$oo kiezers is, dat niet ongesplitst is. Welke redenen ( bij de toenmalige Regeering gegolden hebben I j om Den Haag niet met Amsterdam, Rotterdam, } Utrecht enz. op een lijn te stellen, en waarom ook uit de Tweede Kamer destijds geen splitsingsvoorstcl werd gedaan, kan hier onbesproken blijven- Het staat echter als een paal boven j water dat dt vertegenwoordiging van Den Haag j voor Statcn-Generaal en Gemeenteraad een veel trouwer afspiegeling geeft van de meeningen bij de burgerij dan mogelijk is bij de handhaving van het ongesplitste Staten-kiesdistrict, en komt ^ het ons voor dat iedere Regeering, welke ook, prijs moetende stellen op hel terugvinden van een zooveel mogelijk juist beeld der kiezersmeeningen in die der gekozenen, ons hoe eer hoe liever van den divergeerenden Statenspiegel moet verlossen. Een regeling, die het mogclijk maakt dat de grootst :n o gelijke minderheid geen enkele en de kleinst . nagel ijkt meerderheid in ons district alle Staten-zetels zou bezetten, kau niet gehandhaafd worden. Een voorstel uit den boezem der partijen gedaan, om te trachten voor een billijke proportioneele candidatenlijst overeen«temming te verkrijgen, had zeker op onze instemming kunnen rekenen. Billijkheid en partijbelang zijn echter twee. Waar de linkerzijde reeds maanden vóór dat de vergaderingen der kiesvercenigingen plaats hadden, in de pers het voornemen had aangekondigd de drie aftredende Staten-leden vun rechts geen herkiezing waardig te achten, kon van die zijde geen voorstel in bovengenoemden geest gedaan worden en restte slechts tegenover de beide linksche Staten-leden eveneens tegencandidaten te stellen. Het leidt er dut toe dat men a.s. Vrijdag vijf linksche of vijf rechtsche afgevaardigden naar de gewestelijke vertegenwoordiging zal «enden, een verplaatsing van 6 stemmen naar links of 4 stemmen naar rechts beteekenende. En waar nu de rechterzijde slechts 8 stemmen in de meerderheid is, behoeven bij een overwinning in Den Haag nog slechts enkele districten daarbuiten om te gaan, om het kiescollege van de Eerste Kamer weer liberaal te doen worden. Moeiten noch kosten worden dan ook door de verbonden linker partijen ontzien, om de *oo zeer begeerde vijf Haagsche zetels te vermeesteren. Dat is hun recht, daartegenover alle geoorloofd verweer te gebruiken is onzer zijds plicht. En nu achten wij het een zeer geoorloofd middel onze geestverwanten te waarschuwen, om zich niet te laten verleiden om op de linksche candidatenlijst te stemmen,omdat zij daarop de namen van enkele zeer gematigde, zeer geziene stadgenooten aantreffen. Va. werkelijk-gematigdheid kan toch In de praktijk geen sprake zijn, die gematigde elementen moeten bij de argelooze kiezers denzelfden dienst verrichten als de lichtbak in handen van een strooper ; het wild moet worden gevangen. Ï3 het toch niet opmerkelijk en moet het niet ieder kiezer van gematigde denkbeelden tot nadenken stemmen, dat de verbonden leiders van vrijzinnig-democraten en vrijzinnigen zelfs den schijn niet wisten te bewaren, door ten minste aan de oud-liberale kiesvereeniging de Grondwet haar aandeel in de gemeenschappelijke lijst zelf te laten bepalen, zelf de mannen aan te laten wijzen die haar beginselen deelden, haar vertrouwen bezaten. Tot de Grondwet werd gezegd : voor het succes der vrijzinnig en vrijzinnig-democratische lijst moeten wij daaraan voor de Haagsche kiezers een of meer namen toevoegen van gematigde personen, die ook buiten den kring hunner geestverwanten bij velen in de burgerij om hun rechtschapenheid en gematigdheid vertrouwen genieten, en wij zullen ze aanwijzen. I Mr. S. van Houten zelf zeide in zijn oproepingsbrief voor de algemeene vergadering dier kitsvereeniging, gehouden op 30 Mei j.1. ia Diligentia, welke brief mede onderteekend is door den secretaris, den heer H. D. Guyot: Ten slotte mogen wij niet nalaten er uwe aandacht op te vestigen, dat de lijst van candidaten, door de andere groepen der oppositie gesteld, hoewel zonder overleg met De Grondwet opgemaakt, toch met hare richting rekening houdt. En de oud-liberale kiesvereeniging ging onder het juk door. Zonder haar en over haar werd beschikt. Of Jhr. mr. J. Röell het veraederende gevoelde op zoodanige wijze geeandideerd te worden ? Wij zouden het gaarne gelooven, hij ten minste bedankte voor de eer. Het zij ons nu vergund een vraag te richten tot de oud-liberale zelfstandige kiezers, en wel deze : „wat kunt gij in ’e lands belang van de overwinning van een coalitie verwachten, waarbij men een uwer uit taktiek heeft geduld, voot 1 heeft aangewezen, een coalitie die slechts met w le hulp der socialisten kan zegevieren? l,Is het werkelijk, hoe gij ook moogt denken ® jver Hooger Onderwijs en Tarief wet in het oelang van Vorstenhui* en Vaderland op dit v jogenblik het tegenwoordig Kabinet, eerst drie ' jaar en onder zeer moeielijke omstandigheden tan het bewind, indirect te verzwakken ? z „Gelooft gij, dat, mocht onverhoopt dit Ml- z nlsterie tot aftreden gedwongen worden, uw r invloed op een toekomstig Kabinet grooter zal * zijn dan die der socialisten, of daartegen maar t zelfs zal opwegen ?< ( Altemaal vragen, die wij ook aan sommige 1 onzer partijgenooten en Christelijk-historische ( kiezers, wat betreft de Tariefwet en het Hooger ' Onderwijs, met den meesten ernst ter overweging aanbevelen, ( Maar afgescheiden van elke staatkundige 1 overweging zijn onze candidaten, de heeren: 1 Jhr. mr. W. Th. Gavers Deynoot, Mr. 1 M. J. C. M. Kolkman, M. de Mos Jz., , Jhr. L. F. Teixoira de Mattos en J. D. 1 Baron van Wassenaer van Rosande, in 1 geen enkel opzicht de minderen van hun tegenstanders. Jaren lang hebben de heeren Gevers, De Mos, Van Wassenaer en Kolkman de stad hunner inwoning op uitstekende wijze gediend, zoowel •n ds gemeentelijke en gewestelijke vertegenwoordigende colleges als in tal van vereenigingen, ten nutte van hun medeburgers en tot bloei der gemeentel Hun beste krachten stelden zij immer in dienst van het algemeen belang en vervulden naar eer en geweten de moeilijke plichten, hun door het vertrouwen hunner medeburgers opgelegd. Alle vier — de heer Kolkman werd voorheen ook door de Haagsche burgerij naar de Staten afgevaardigd — hebben zij een schitterende herkiezing meer dan ooit verdiend; hun daden in het belang van Staat, Gewest en Gemeente zijn daarvoor welsprekender dan duizend aanbevelingen. Nu rest ons nog een enkel woord te zeggen over de candidatuur van Jhr, L. F. Teixeira de Mattos. Een betere keuze had, waar de Provinciale Staten toch niet enkel zijn kiescollege voor de Eerste Kamer, maar het gewichtigste deel hunner bemoeiingen ligt op het waterschaps- en poldergebied, moeilijk kunnen gedaan worden. De heer Teixeira heeft op dit gebied zijn sporen meer dan verdiend, Geruimen tijd werkzaam aan het Departement van Waterstaat, wist Mi zich daar in hooge mate te onderscheiden en was weldra de vraagbaak bij alles wat betrekking had op het gebied van polder- en waterschapsbeheer. De Regeering trok van zijn bekwaamheden partij door hem te benoemen tot lid van de staatscommissie voor de Waterstaatswetgeving, van welke commissie hij nog steeds deel uit‘ maakt/ In 1903 ging een werk van hem ter perse getiteld „de Dedemsvaart”, waarin in meer dan I 1000 blz. de geschiedenis, den aanleg, het beheer enz. van dit, en de aanverwante kanalen en waterwerken in Overijsel worden beschreven. Deze arbeid werd om het hooge belang voor rekening van de Staten van dit gewest uitgegeven. In het „Tijdschrift van het Kon. Instituut van Ingenieurs”, 1903/04, eerste aflevering, wordt er van gezegd door den ingenieur J. W. Wekker dat het „onder de werken op het gebied der ingenieurs-wetenschap een evenement mag worden genoemd en in menig opzicht voor de Nederlandsche Ingenieurs-wereld een kostbaar voorbeeld kan worden.” Immer werkzaam, werden meerdere periodieken op dit gebied met bijdragen van zijn hand verrijkt. In het Tijdschrift van de Nederlandsche Heide-Maatschappij kan men van hem een doorwrochte studie vinden over het zeer actueel onderwerp der bevloeiingswaterschappen. Door den heer Teixeira een zetel in de Staten te bezorgen, zullen de Haagsche kiezers aan hun gewest, schier geheel samengesteld uit polders en poldertjes, een onschatbaren dienst bewijzen. Niet minder voor hem dan voor zijn mede-candidaten spanne men zich morgen in, want, wij herhalen het, slechts met inspanning van alle krachten zal het mogelijk zijn de overwinning te verzekeren aan de heeren : Jhr. mr- W. Th. Gevers Deynoot. Mr. M. 1. C. RS. Kolkman. M. de Mos Jz. Jhr. L. F. Teixeira de Mattos, cn J. D. Baron v. Wassenaer v. Rosande. 1 De stembus is van 8 uur voormiddags tot ; 5 uur namiddags geopend. --- DE OORLOG. < Uit Russische bron wordt gemeld, dat de Chineezen voor een groot deel op de hand zijn der Russen. Zij verbergen hun gewonden voor de Japanners en onlangs leverden zij een Japanschen spion aan de Russen uit. Ook redden zij voor eenige dagen een Russischen schildwacht, die door een aantal Japanners plotseling werd aangevallen. , Ds gezondheidstoestand in het Russische leger is zeer goed. Er zijn niet meer zieken dan in vredestijd en het aantal der gewonden overtreft dat der zieken, een verschijnsel dat zich zelden voordoet in een oorlog. — Uit Tokio werd d.d. gisteren het onwaarschijnlijke en ook nog niet bevestigde gerucht geseind, dat het Russische Wladivostock eskader door de Japanners was vermeesterd. gggggg BBS■» --- Staten-Generaal. Tweede Kamer. Vergadering van Donderdag 16 Juni, Achtereenvolgens worden behandeld de volgende wetsontwerpen : ls; Uitbreiding van personeel bij Buitenlandsche Zaken. De Minister van Buitenlandsche Zaken zegt, dat uitbreiding van het ambtenaarscorps ook noodig zou zijn, wanneer geen splitsing had plaats gehad van de 2de afdeeling van het Departement. Die splitsing is nu wel niet noodzakelijk, maar geschiedt in verband met een der wenschen van de commissie voor de consulaire examens. De heer Hub*recht komt op tegen het ter sluiks inbrengen van een nieuw beginsel, nl; de splitsing der tweede afdeeling, doch na de mondelinge verklaring des Ministers zal hij toch voor het ontwerp stemmen. Met genoegen constateert spr., dat de uitbreiding verband houdt met het consulaire vraagstuk, dat de Minister dus erkent en zelfs van gewicht noemt. Doch spr. komt op tegen de omslachtige wijze waarop aan de gezanten en andere deskundigen advies is gevraagd over het rapport der consulaire commissie, en welke adviezen slechts druppelsgewijze de Kamer bereiken. Spr. meent dat de Kamer aanspraak heeft op een beoordeeling der verbeteringen in het Consulaatwezen aan te brengen, doch over die verbeteringen in haar geheel. Hij vraagt den Minister wanneer hij meent dat het consulair vraagstuk rijp zal zijn voor een beraadslaging in deze Kamer. De Minister antwoordt, dat hij de splitsing van de tweede afdeeling niet van zulk een gewicht acht, om die toch door te zetten. Hij neemt die dus terug. Wat de consulaire quaestie betreft, zegt de Minister, dat alles nog slechts wacht op het advies der Commissie voor de handelspolitiek. Overigens houdt de oplossing van het consulair vraagstuk ten nauwste verband met de gevraagde uitbreiding van het ambtenaarscorps. Het ontwerp wordt hierop aangenomen en daarna de wetsontwerpen : 2\ nopens de droogmakerijen en indijkingen; 3°. beheer en onderhoud van een gedeelte van het Groot-Noordhollandsch kanaal; 4°. renteloos voorschot voor den aanleg van een spoorweg Lichtenvoorde-Groenloo-Zeddam; 5°. onteigening voor den aanleg der haven voor een stoombootverbinding tusschen Hellevoetsluis en Middelharnis. Hierna wordt aangenomen de conclusie omtrent de {verstrekte inlichtingen op de adressen van de Zuid- en Noord Hollandsche Stoomvaartmaatschappij te Rotterdam, in zake tolheffingen door het heemraadschap 4/mstel cn NieuwerAmstel, Aan de orde is de behandeling van het ontwerp tot verhooging der marine begrooting, voor de inrichting van scheepstoko’s op de oorlogsschepen. De heer Van Wassenaer Catvvijck betreurt, dat de verkoop van sterken drank nog steeds zal worden toegelaten. Geregelde dagelijksche jeneverstrekking is feitelijk soldij in natura, en het eenig middel om het drankmisbruik aan boord radicaal te keeren is dt afschaffing van het dagelijksch oorlam. Dat de Minister nu voor hst extra oorlam een bon voor de scheepstoko's in de plaats wil stellen, verdient zeker waardcering, maar het dagelijksch oorlam blijft nog steeds bestendigd. De heer Roessingh komt er tegen op, dat ean boord wel de officieren, maar r.iet de minderen sterken drank zullen kunnen verkrijgen/ De Minister van Marine geeft e en toelichting tot deze zaak. Het is hier niet het in het leven roepen van scheepstoko’s, maar alleen om financieel het bestaan dier vrijwillig opgerichte toko’s mogelijk te maken. Men zal nu door het beschikbaar 3tellen van meerdere genotmiddelen zeker medewerken tot voortdurende vermindering van sterken drank. Het oorlam is van de schaftmiddelen afgenomen, doch het is behouden voor buitengaats wegens de vele ontberingen in zee. Intusschen zijn zeer beperkende bepalingen vastgesteld en wordt de verstrekking buitengaats alleen als belooning verstrekt. Van eenige ontbering kan dus geen sprake zijn. Wanneer nu in 1905 het oorlam wordt afgeschaft, dan zal het niet verplichtend zijn daarvoor ean equivalent in geld te geven. Het extra oorlam toch is een gunst, geen recht. Intusschen zegt de Minister dat het nooit de bedoeling is geweest geen jenever aan boord te hebben, doch alleen voor verstrekking in bijzondere gevallen. Aan den heer Roessingh antwoordt de Minister, dat het niet de bedoeling is in de toko'* jenever te verkoopen. Na repliek van de heeren Van Wassenaer Catwijck en Roessingh, dankt de heer Ter Laan den Minister voor zijn , toezegging om over te gaan tot geheele afschaffing van het oorlam. Intusschen gelooft hij, dat in dat geval de mindere schepelingen wel eenige vergoeding mogen hebben. De Minister herhaalt, dat sedert jaren is aangenomen dat het oorlam niet is een recht, zoodat men ook geen recht heeft bij afschaffing eenige vergoeding te eischen, maar wel wordt die toch gegeven door het beschikbaar stellen van andere genotmiddelen. De beraadslagingen worden gesloten en het wetsontwerp aangenomen. Behandeld worden de conclusiën van de verslagen der Commissie omtrent de verstrekt# inlichtingen : 1°. op het adres van den gepensionneerden sergeant der mariniers J. T. C. Peschke, te ’s Gravenhage, verzoekende verhooging van zijn pensioen. De Commissie stelt voor den Minister van Oorlog in overweging te geven alsnog pensioen toe te kennen, daar de adressant niet in staat is zijn brood te verdienen. 2S. op het adres van den gewezen tijdelijk gepensionneerden soldaat W. Bergsma. De conclusie strekt den Minister te verzoeken den adressant te voorzien van een goed sluitenden breukband en hem ook een tijdelijk gedeeltelijk pensioen toe te kennen. De heer de Savornin Lohman ontraadt de aanneming der eerstbedoelde conclusie, omdat zij in strijd is met de uitlegging, steedi gegeven aan de hier bedoelde bepaling van de Pensioenwet. De Minister van Marine sluit zich daarbij aan en zegt niet te kunnen berusten in een conclusie, waarin gevraagd wordt terug te komen op een Kon. besluit, dat gebaseerd is op een sedert jaren door Marine aan de wet gegeven uitlegging. De heeren vanNispen en vanVlijmen meenen daarentegen, dat er alle reden is zich te vereenigen met de conclusie in zake Peschky. De heer Verhey wijst er op, dat de gevallen van Peschky en van Bergsma geheel verschillen. De laatste kan wel degelijk handenarbeid verrichten wanneer hij in het bezit zal zijn vah een voldoenden breukband. Daarentegen ie door de geneeskundigen ten aanzien van Peschky verklaard, dat hij geheel buiten staat is door handenarbeid in zijn onderhoud te voorzien. De heer Ter Laan meent, in strijd met het gevoelen van den heer Lohman, dat er wel degelijk reden is voor de verschillende conclusiën, daar het voor den een vaststaat, dat hij niet meer werken kan, terwijl voor den ander is aangenomen dat, wanneer hij van een hulpmiddel wordt voorzien, deze wel in zijn levenionderhoud zal kunnen voorzien, Overigens dringt spr. aan op ruime en loyale toepassing dar pensioenwet ten aanzien van in den dienst ongelukkig geworden militairen. De heer van Dedem meent, dat deze zaak weder bewijst de dringende noodzakelijkheid van een administratieve rechtspraak, waardoor men niet meer afhankelijk zal zijn van de afwisselende inzichten van den militairen pensioenraad of van den Raad van State. Na repliiek van den heer de Savornin Lohman zegi de Minister van Oorlog dat, naar zijn oordeel, het geval-Bergsma zeer eenvoudig is. Wat den pensioenraad betreft, hij is vooral in het leven geroepen om éénheid in de pensionneering te brengen en nu is het toch natuurlijk, dat de Ministers zich zooveel mogelijk aan het oordeel van den pensioenraad moeten houden, De Minister zet nu in bijzonderheden het geval van Bergsma uiteen en zegt, dat waar vijf jaren geleden in het hoogste ressort is uitgemaakt dat er geen reden was met het tijdelijk pensioen voort te gaan, het nu niet aangaat daarop thans terug te komen, waar de man wel gewonen handenarbeid kan verrichten. De Minister wil echter gaarne in everweging nemen den man een breukband te verschaffen en ook wil hij overwegen of er reden kan zijn den man een toelage te geven zoolang zijn toestand blijft zooals hij thans is. De heer S m i d t meent dat, zoolang het Kon, besluit van 1883 niet is gewijzigd of ingetrokken, de conclusie in zake Peschke niet anders kon zijn clan zij is. Vrees -voor consequentiën mag de Kamer niet weerhoudeu billijk te handelen. Na repliek van deheeren Ter Laan, van Dedem en dupliek van den Minister van Oorlog (die er bij blijft dat bij wijziging der conclusie-Bergsma hij er aan zal voldoen), verklaart de heer van Dedem de conclusie zoo te wijzigen, dat de Minister wordt uiigenoodigd aan Bergsma een tegemoetkoming te verleenen. De beraadslagingen worden gesloten. De conclusie omtrent Peschke wordt aangenomen met 40 tegen 20 stemmen. De gewijzigde conclusie omtrent Bergsma wordt zonder stemming goedgekeurd. Hierna is aan de orde het wetsontwerp tot nadere wijziging en aanvulling der wet van 18 Juli 1890 (Stbl. no. 109), tot regeling der pensioenen van de mindere geemployeerden enzi op daggeld werkzaam bij de inrichtingen van 's Rijks zee- en landmacht. De heer de Visser dringt ook hier aan op spoediger uitbetaling der pensioenen na het eervol ontslag. Kan het pensioen niet vroeger worden uitbetaald, dan zou men aan de betrokken personen een voorschot kunnen ver- ' leeneri. Hij vraagt aan de Ministers van Oorlog en van Marine of daartoe mogelijkheid bestaat. De heer de Vries wenscht, dat het pensioen zal bedragen 2/3 van het salaris en dat gunstiger bepalingen gemaakt worden voor de pensioenen der weduwen en weeien, ook al zou daarvoor de bijdrage tot het pensioenfonds moeten worden verhoogd, waar tegen de werklieden geen bezwaar zouden hebben, De heer Helsdingen ondersteunt de denkbeelden van den vorigen spreker. Overigens dringt spr. aan op nog meerdere gunstige bepalingen voor de werklieden. De heer van de Velde is het mede eens met hetgeen door den heer de Vries is gezegd en dringt aan op het 9poedig tot stand komen van het toegezegd werkliedenreglement voor de artillerie-werkplaatsen; Veel toch hangt in deze af van een goede regeling der rechtspositie van de ambtenaren. Hij hoopt dat de nieuwe directeur even veel zal doen voor de werklieden als de oude directeur heeft gedaan. De werklieden moeten toch niet staan tegenover maar naast de officieren. Hij vraagt ook of de Minister iets wil mededeelen omtrent de opzichters en onder-opzichters. De heer Staalman wil ook vroegere uitbetaling van het pensioen. De Minister van Oorlog dankt voor de welwillendheid, waarmede de verschillende sprekers dit wetsontwerp hebben behandeld. Wat de vroegere uitbetaling der pensioenen betreft, de redenen daartegen waren zóó over- ■ wegend, dat in den bestaanden toestand geen verandering kon worden gebracht. Overwogen zal worden of het mogelijk zal zijn een voorschot te geven. Wat nu de pensioenquaestie betreft, de Minister zegt dat hij juist zijnerzijds alles heeft gedaan ter bevordering der belangen van de werklieden, vooral wat hun pensionneering betreft. Intusschen kan men geen vergelijking maken met de burgerlijke ambtenaren om daardoor het bepalen van het pensioen op 2/3 van het laatst genoten loon te brengen, omdat deze reeds lang voor het pensioen hebben bijgedragen. En hoeveel de Minister ook voelt voor de weduwen en weezen, meent hij dat ook in dit opzicht thans nog niet verder kan worden gegaan. Wat den leeftijd voor het pensioen betreft, j de Minister zal nooit voorstellen dien te bepalen . op 5 5 jarigen leeftijd, want dan zou men daardoor eigenlijk zeggen tot de menschen, dat zij op dien leeftijd moeten heengaan. Wat het werklieden-reglement betreft, de I hoofdbepalingen er van zijn reeds vastgcsteld; al wat de werklieden betreft zal in het regie- 1 ment worden opgenomen, ook omtrent het loon. ; De Minister van Marine, zich in het algemeen aansluitende bij hetgeen door zijn ambtgenoot van Oorlog is gezegd, zegt dat de beide Ministers er voor gezorgd hebben dat de Gemeentebesturen aan de betrokken gepensionneerden voorschotten konden geven, en de Spaarbank van het Nut is bereid gevonden tegen een rente van 1 pCt. per jaar voor- 1 schotten te geven. t De Minister zal overigens gaarne medewerken 1 tot een zoo mogelijk gunstige herziening der > Pensioenwet. Na repliek van de heeren De Vries, Van ' de Velde en Helsdingen, worden de 1 beraadslagingen gesloten. Bij art. 3 vraagt de heer Helsdingenj ' waarom, evenals bij de burgerlijke ambtena- f ren, de dienstjaren vóór het eigendunkelijk 2 verlaten van den dienst, ook niet mede tellen ' voor het penioen. r De Minister van Oorlog meent, dat de vergelijking niet opgaat, terwijl hij overigens * geen reden kan vinden in den wensch van den ü heer Helsdingen te treden, daar, wanneer het geval zich voordoet, door dien spreker bedoeld, g de betrokken persoon de gevolgen van zijn daad aan zich zei ven zal hebben te wijten. ' Art. 3 wordt goedgekeurd en ook de volgende artikelen. ¥ T _ j. .. 1.1 _ i .... riet gehecle wetsontwerp wordt hierop mangenomen. Alsnu is aan de orde het wetsontwerp nopens de bevloeiingen. De heer V a n Kol betuigt zijn instemming met het doel van dit wetsontwerp, waardoor de heidelanden vruchtbaar zullen kunnen worden gemaakt. Hij betreurt het echter dat niet geheel gevolgd zijn de voorstellen van de in deze zaak werkzaam geweest zijnde commissies. Spr. wil Staats-vloeivelden en andere maatregelen .waardoor nog meer dan door de middelen in het ontwerp aangegeven, de nationale rijkdom zal kunnen worden verhoogd. Verder wijst hij op het nauv verband tusschen bevloeiingen ea afwatering, terwijl hij meent dat ook regeling moet worden gemaakt voor het onttrekken van water voor de behoeften der gemeenten; voor de bevloeiingen door water uit fabrieken, enz. De Minister van Waterstaat dankt den spreker voor zijn belangstelling in dit ontwerp, De besproken punten verdienen zeker alle overweging en wat de zaak zelve betreft, de Minister hoopt dat, tengevolge van deze wet, do zaak der bevloeiingen zeer zal worden bevorderd, ofschoon de Minister nog niet gaarne sterke subsidieering buiten die aan de Heidemaatschappij wenschelijk zou achten. Wat de afwatering betreft, de Minister meent dat het zeer moeielijk zou wezen daarvoor ook de bc vloeit ngs-bepalingen toepasselijk te maken. De beraadslagingen worden gesloten en het wetsontwerp zonder stemming aangenomen. De vergadering wordt hierna verdaagd tot morgen 10 ure. --- Buitenland. AXCHSMIHEW «VE2SXICMfS\ l>e oorlog lussclien Kiislatti en Japan. — Keu Engelscbiuan over de Eongozaak De tijd van handelen schijnt nu ook voor de Russische bevelhebber te zijn gekomen. Terwijl men van de verrichtingen van generaal Koeropatkin te land nog niet veel met zekerheid hoort, is het thans een feit dat de vlootvoogd van Wladiwostock actief is gaan optreden. Het is hem gelukt laet rijn schepen, die maar SBHnmanwgcwnBMnm weinig in getal zijn de haven te verlaten, waaruit d blijkt dat de versperring door Japansche mijnen ei geen beletsel is geweest om in open z«« te k komen. h Wat tot dusver daarvan het gevolg is geweest, is nog niet met eenige juistheid bekend. I Wel wordt gesproken van een zeegevecht, maar d daarvan is nog weinig gebleken en het is niet v zeer waarschijnlijk dat de Russische admiraal a zich in een gevecht met de Japansche vloot e zal begeven zoolang hij over niet meer middelen \ de beschikking heeft dan die hem op dit oogenblik ten dienste staan, z Ware het mogelijk de 'schepen van Port- r Arthur met die van Wladiwostok te vereenigen, t dan zou misschien wel een zeeslag gewaagd j kunnen worden, doch het is niet waarschijnlijk t dat de Japansche vloot zoo weinig waakzaam c zal zijn, dat het die vereeniging niet zou kun- 2 nen beletten. \ Doch wat hiervan ook zij, alles duidt aan, , dat de pastieve houding van Rusland in een j meer actieve is veranderd, zoodat men zich op ; de ontvangst van belangrijke tijdingen voorbe- : reid kan houden. In afwachting! daarvan, houdt men zich | steeds bezig met de mogelijke gevolgen van ■ den oorlog en daaronder de vraag wat geschie- , den zal met Wei hai-wei, de Chineesche haven, 1 in het bezit van Engeland en waarover wij , reeds het een en ander hebben medegedeeld. l Volgens de acte van dusgenaamde pacht tusschen Engeland en China aangegaan, duurt die pacht alleen zoolang als Rusland in het bezit blijft van Port-Arthur. Komt dus die havenplaats in het bezit der Japanners, dan zou Engeland verplicht zijn Wei-hai-wei aan China terug te geven. De vraag is echter: wanneer ? Japan kan de vesting thans wel op Rusland veroveren/ Maar de mogelijkheid van een herovering door de Russen is geenszins uitgesloten. Bovendien, ook al geschiedt dit laatste niet, dan is Japan, door de vesting thans in bezit te hebben gekregen, darvan nog geen wettig eigenaar. De eigendom toch behoort aan China en om nu Port-Arthur eventueel in bezit te kunnen houden, zou China de plaats aan Japan hetzij, in eigendom, hetzij tot tijdelijke bezetting moeten afstaan. Geschiedt dit laatste dan zal Engeland zich wel met Japan en daardoor ook met China weten te verstaan, want niets belet China het pachtcontract te verlengen zonder de clausule omtrent het bezetten van Port-Arthur door de Russen, Dat Engeland echter reeds sedert lang de mogelijkheid heeft voorzien, dat het te eeniger tijd Wei-hai Wei zou moeten verlaten, is wel op te maken uit hetgeen omtrent de versterking van die haven bekend is. Het feit zelf, dat de pacht zoó lang duurt als Rusland Port-Arthur bezet houdt, is door den Engelschen Onder-Minister van Buitenlandsche Zaken erkend. Doch wat zal er verder gebeuren ? Dit moet worden afgewacht. an blijft toch nog altijd een moeielijkheid over, n deze is de toestemming van den onafhanLelijken Kongo-Staat om op die wijze zijn onaf- j tankelijkheid prijs te geven. t Het is ons niet bekend, dat bij de'bekende g lerlijner acte de toenmalige bestuurders van len Kongostaat zich onvoorwaardelijk hebben s 'erbonden om alle geschillen die mochten rijzen] lan scheidsrechterlijke uitspraak te onderwerpen :n dan ook die geschillen welke het bestaan ran den Staat raken. c Bestaat nu zulk een verbintenis niet, dan ~ rnuden wij wel eens willen weten door welk niddel en met welk recht al de Mogendheden ‘ ;e tarnen den onafhankelijken Kongostaat c :ouden kunnen dwingen aan het internatio- ‘ saai Hof van Arbitrage de beslissing op te Iragen van de vraag, of werkelijk gegrond! rijn de klachten van Engeland, of liever iran de Engelsche kooplieden, dat de vrijheid 1 iran handel wordt belemmerd en dat de Euro- t peanen en inboorlingen van den Kongostaat ( aan voortdurende mishandeling van de Kongo- < ambtenaren bloot staan. / < Het Haagsch verdrag voor de vreedzame < beslechting voor de internationale geschillen van 29 Juli 1899, is o. a. gegrond op de 1 overweging, dat al de contracteerende Mogendheden, en daaronder ook Engeland „rempire du droit” wilden uitbreiden en versterken „le sentiment de la justice international.’' Of nu de Engelsche Compagne tegen den onafhankelijken Kongostaat moet strekken om de heerschappij van het recht en het gevoel van internationale rechtvaardigheid te versterken, laten wij daar. Volgens onze opvatting niet: volgens Engelsche opvatting waarschijnlijk wel. Maar wanneer karsl nu de „arbitrage international’* worden ingeroepen ? Wanneer de partijen, die de arbitrage inroepen, vooraf een compromis teekenen, waarbij zeer nauwkeurig het onderwerp van het geschil wordt omschreven even als de grenzen der macht van de scheidslieden. Er moet dus zijn een voorafgaande overeenkomst tusschen de betrokken partijen. De arbitrage kan niet door den een aan den ander worden opgelegd. Bij de beraadslagingen der conferentie was er wel sprake van de verplichte arbitrage in alle geschillen. Maar wanneer wij ons niet bedriegen, dan waren het juist Engeland en Duitschland, die zich tegen die verplichting hebben verzet, en daarom kreeg het arbitrage-tractaat een facultatief karakter. Wanneer nu de Kongostaat blijft weigeren’— en naar onze meening terecht — zich te onderwerpen aan de beslissing van een scheidsgerecht over zaken, die geheel en al behooren tot de competentie van den onafhankelijken Souvcrein en waarop volkomen van toepassing is de qualificatie van „litiges d’ordre international’*, die raken zoowel de eer als de wezenlijke belangen van den Kongostaat, dan heeft geen enkele Mogendheid, met of zonder het arbitragetractaat/ het recht den Kongostaat voor het Internationaal Arbitragehof te brengen. En mocht men dit al willen doen, dan zijn wij zeker, dat dit Hof, hoe ook saamgesteld, wanneer het zich uitsluitend door de beginselen van recht en eerlijkheid laat leiden, zich onbevoegd zal verklaren om de eenvoudige reden dat het „compromis’’, hetgeen den grondslag voor de arbitrage moet vormen, ontbreekt. En nu het ander feit, waardoor ook voor een zeer groot deel de feitehjke grondslag der beschuldigingen van Engeland, waarop het dan , zijn wensch naar arbitrage wil gronden, vervalt. Een officier van het Engelsch leger, sir James Harrison, die gedurende zes maanden een groot deel van den Kongostaat heeft bereisd, heeft j zijn indrukken medegedeeld in het Liverpoolsch Handelsblad. En daarin nu wordt gezegd, dat onwaar is dat de inboorlingen door de inlandsche soldaten worden geplunderd, dat onwaar is dat de inboorlingen worden mishandeld en dat Engeland groot ongelijk had aan den Engelschen consul-handelaar Casement een onderzoek op te dragen, daar deze natuurlijk met leede oogen moest aanzien dat de Belgische handel den Engelsche handel in den Kongo verre overtreft. Zijn verslag moest dus wel partijdig zijn. De indrukken door den Engelschen officier verkregen, zijn dan ook zeer gunstig voor het beheer van den Kongostaat en wij meenen dat aan het practische oordeel van een Engelsch krijgsman, die toch wel niet van te groote vooringenomenheid jegens den Belgischen Kongostaat verdacht zal kunnen worden, meer waarde moet worden gehecht dan aan dat van een handelaar die zeer begrijpelijk alles beziet van zijn speciaal Engelsch handels-oogpunt. Wij blijven met belangstelling den loop dezer zaak volgen. Aanvankelijk was het voornemen van Weihai-wei een voorname oorlogshaven te maken; men begon met de daarvoor noodige werken, doch nadat men eenigen tijd was bezig geweest, werden op eenmaal de werkzaamheden gestaakt en 'de Regeering verklaarde dat van het aanvankelijk voornemen was afgezien. Waarom ? Dit is nimmer officieel uitgemaakt. Maar men kan daar wel een zeer sterk vermoeden voor uitspreken. Volgens den een was de Regeering van oordeel, dat Wei-hai-wei een . open haven moest blijven en volgens den ander hadEngeland geen bepaalde oorlogshaven noodig; zijn scheepsmacht was voldoende om zich ook 1 in de Gele Zee te handhaven. Is het echter niet mogelijk, en zou dit niet de ware reden zijn waarom men op het aan. vankelijk voornemen is teruggekomen, dat : Engeland reeds sedert lang wist of althans voorzien kon, dat het tusschen Japan en Rus: land tot een oorlog zou komen, waarbij het dan , zou gaan om het in bezit houden of het in bezit krijgen vat Port Arthur. . En waar nu de woorden van het pachtcontract duidelijk genoeg waren, schijnen de Ent gelsche staatslieden het maar beter te hebben r geacht geen millioenen te besteden aan een - haven, die men verplicht kon worden aan den eigenaar terug te geven. Zijn eenmaal de zaken na den oorlog in het Verre Oosten geregeld en weet Engeland te * bewerken in het bezit der haven te blijven, dan • zullen hoogst waarschijnlijk de adviezen der 1 nieuwe autoriteiten weder anders luiden en zal r men het maken der haven tot een oorlogshaven wel noodig en wenschelijk achten; alles zal dus ’ afhangen van de eindregeling. I r Herhaalde malen hebben wij over de aanget legenheden van den Onafhankelijken Kongostaat ^ geschreven en wanneer wij er thans op terugkomen, dan is het naar aanleiding van twee II feiten, die ieder op zich wel der overweging l* waard zijn. g Het eerste feit dat wij op het oog hebben is e een mededeeling voorkomende in een der Weener bladen, waarin aan het voornemen van Engeland om te trachten de Kongozaak voor het Internationaal Hof van Arbitrage te brengen, een meer vasten vorm wordt gegeven. Dat Engeland reeds sedert lang de Mogendheden 'daartoe tracht over te halen is bekend. Doch tot dusver [schijnt nog geen enkele tot de Engelsche zienswijze te zijn toegetreden. I. En nu zou Koning Eduard van zijn bezoek in Kiel gebruik willen maken om Keizer Wilhelm ’ te bewegen zijn toestemming in deze te geven. Ónmogelijk is het geenszins en eveneens is » het mogelijk dat de medewerking van Duitschland verkregen wordt. En geschiedt dit, dan meent het Weener blad, dat Engeland gewonnen spel heeft, want Frankrijk zal zich nu wel niet langer tegen de inwilliging van Engelands elschen verzetten. En wanneer nu Duitschland en Frankrijk gewonnen zijn, dan zullen de andere Mogendheden le ook wel volgen. jl Dit alles nu is zeer wel mogelijk, ofschoon o- wij het nog geenszins als zeker achten. Maar d aangenomen al dat al de groote Mogendheden ;d haar grootheid hierdoor zullen willen bewijzen -t dat zij een kleinen Staat tot het zich onderir werpen aan haar wil wenschen te brengen, Frankrijk. De commissie van onderzoek inzake de z.g. poging tot omkooping der Karlhuizers heeft gisteren den Minister van Handel, Trouillot, verhoord. Deze bevestigde, dat Leon Chabert de persoon was, die aan Michel Lagrave vertelde, dat de Karthuizers twee millioen zouden willen geven indien de Minister-President aan de Kamer voorstelde hun eenige gunsten te verleenen. Lagrave is op het oogenblik op de terugreis van St. Louis naar Frankrijk ; spoedig zal ook hij dus gehoord kunnen worden. Een voorstel om hem dadelijk bij zijn aankomst te Havre te doen verhooren, werd door de commissie verworpen; Engeland. In de tweede helft van Augustus zal Koning Eduard naar Marienbad gaan om daar een samenkomst te hebben met Keizer Frans Joseph. — Gevangen genomen Tibetanen vertellen, dat het fort op den rechtervleugel der Engelschen bezet is door 3000 strijdbare mannen. Aan den linkervleugel bevindt zich een klooster waarin zich 2000 man zouden bevinden en bovendien bevinden zich nog in verschillende dorpen langs den grooten weg Tibetaansche krijgslieden. Om deze redenen heeft de Engelsche expeditie, in afwachting van versterkingen, een defensieve «telling ingenomen. Spanje. In de provincie Sevilla tusschen Trulich en Puerto, heeft ineen tunnel een botsing tusschen twee treinen plaats gehad. Vijf personen werden gewond. — In Spanje zijn Dinsdagnacht eenige aardschokken gevoeld. Italië». In de Italiaansche Kamer deelde de onder Staatssecretaris mede, dat de Italiaansche Regeering opnieuw bij die te Konstantinopel heeft aangedrongen op maatregelen ter onderdrukking en voorkoming van troebelen in Armenië, Turkije. Over Prins Georges van Griekenland, en zijn verhouding tot dc bevolking van Kreta heeft een Atheensch blad dezer dagen de vreemdste dingen verteld. De Prins zou zich als een ware despoot gedragen, de grondwet schenden, een commissie uit de inwoners van het eiland op de meest ruwe wijze ontvangen hebben enz. Eenige der groote Mogendheden moeten reeds een onderzoek hebben doen instellen naar de waarheid dezer beweringen. De adjudant van Prins Georges heeft' nu echter aan alle Atheensche bladen een formeele tegenspraak gezonden van de lasterlijke aantijgingen en ook een aantal Kretenzers hebben tegen de beweringen van het Atheensche blad geprotesteerd. ' "-1* —— Slarokko. De gouverneur van Tandzjer heeft gisteren twee stamhoofden gevangen laten nemen die indertijd hebben medegewerkt bij de arrestatie van Rasoeli wegens roof. Hiermede is nu weder aan een der eischen van den bandietenhoofdman voldaan. — Het bericht over de invrijheidstelling der twee gevangenen van Rasoeli blijkt voorbarig. Er schijnt hiervan in de eerste dagen ook nog geen sprake te zijn. Te Fez heerscht groote ongerustheid onder de christelijke bevolking. Een caid, die op 32 K.M. afstand van de stad woont, heeft 2000 dollar uitgeloofd voor de gevangenneming van een christen, ten einde op die manier de invrijheidstelling van zijn door den Sultan gevangen genomen broeder te verkrijgen. ---