Volgbriefjes met geringe waarde. De Kamer van Koophandel alhier heeft een schrijven gericht tot den Minister van Financiën naar aanleiding van hetgeen de Minister bij de behandeling van het wetsontwerp tot aanvulling en wijziging van de Zegelwet 1917 in de Kerste Kamer heeft verklaard ten opzichte van de vrijstelling van beurtvaartadressen en dergelijke stukken, t.w. dat het zijn voornemen is, om gebruik makende van art. 91 der Zegelwet, een bestuursmaatregel uitte lokken, waar-. Dij deze categorie de vrachtbrieven, die een vracht doen van minder dan ƒ 10— vrijgesteld wordt van zegelreoht. Met groote ingenomenheid heeft de Kamer ontwaard, dat dit voornemen is te danken aan de ter zake ingekomen adressen. Dit geeft do Kamer aanleiding den Minister in herinnering te brengen, dat ze zich op 20 Mei j.l. heeft gewend tut do Tweede Kamer, met verzoek hot wetsontwerp niet aan te nemen, dan na daaruit ie hebben doen vervallen de bepaling vervat in art. 40a sub 2. Uiteen afdruk van dat adres zal den Minister blijken, dat het voorgestelde zegelrecht op volgbriefjes eene groote onbillijkheid zoude zijn; 10. omdat deze papieren allerminst kunnen worden beschouwd als waardepapier, 20. omdat het zegelrecht ongelijkmatig op den handel zoude drukken en 30. omdat verreweg het grootste aantal volgbriefjes wordt gebezigd voor het verkrijgen van monsters, welke slechts eene geringe waarde hebben, zoodat in vele gevallen net zegelrecht van ƒ 0-50 niet minder dan 5 tot 10 maal de waarde van het monster zoude bedragen. Blijkens eene mededeeling door den Minister inde Kerste Kamer gedaan moest de wetgever um ontduiking van het recht op de ceelen té voorkomen, geleerd door de ervaring, hoe altijd zijwegen worden ingeslagen, ook de volgbriefjes enz. belasten, doc-ht mocht „die bepaling consequenties hebben, welke niet bedoeld zijn, dan is art. 91 de reddingsplank”. Het komt de K. v. K. voor, dat de gevolgen, waartoe eene belasting van ƒ 0.50 op de volgbriefjes zoude leiden, inderdaad consequenties zijn. als niet door den wetgever kunnen zijn bedoeld. De K. v. K. verzoekt den Minister bij dun door hem in uitzicht gcstelden Alg. Maatregel van Bestuur ex Art. 91, tevens eune regeling te willen treffen, waardoor aan de genoemde onbillijkheden zooveel mogelijk. althans wat betreft de zegeling van volgbriefjes voor monsters van geringe waarde, wordt tegemoet gekomen. --- Huis, troon en altaar. Voor de Geref. Jongelingsver. „Prediker 12:1a” trad met bovenstaand onderwerp Ds. B A. Knoppers gisteren op inde Geref. kerkte oud-Watergraafsmeer. Spr. begon met uiteen te zetten, hoe er in den hedendaagse hen tijd botsingen op botsingen voorkomen, zoowel op maatschappelijk als op geestelijk terrein, doch ook in huisgezin en huwelijk. Werd de 19e ceir- de eeuw van het kind genoemd, de 20e eeuw, voonzoover die verstreken is, wordt de eeuw van de vrouw genoemd. Overal ziet men het, de vrouw wil zich losmaken van hare huishoudelijke beslommeringen en de opvoeding barer kinderen. Men wil vrije liefde, een contract-liefde, lie voor een te paalden tijd aangegaan en verbroken kan worden. Dat is de vouw. zooais de wereld die wil. Scherp echter staat hiertegenover de Christenvrouw en het -meisje. Het moet toegejuicht worden, dat cr ineisjesvereenigingen in ous land zijn, die het schooue devies dragen: Bouwen en' Bewaren, die het Woord Gods onderzoeken en daaruit dus tevens hun verhouding in ue maatschappij weten. Geen onderdrukking der vrouw, zooais oudtijds werd gepredikt, maar ook geen emancipatie, zooais men hoden ten dage wil. De vrouw als hulpe tegenover oen man, zooais ook God geboden baei.. Inde tweede plaats besprak Spr. den troon ol het gezag, herinnerend aan de donkere Novemberdagen- van 1916, welke echter ook weer bent uit gestraald hebben. Uit – >erig zette Spr uiteen, hel gevolg van het soc.aiisme en communisme en ai wal daaruit voortvloeit. Troclstra wilde hel gezag omverwerpen. Waar Minister Huys d. Beerenbrouek zetelde, zou hij komen te zitten als minislei-prcsident,.zuo droomde hij Maar welk een ontgoocheling! Het volk werd wak.er en hechtte zich vaster aaneen om den Oranje!roon Hij had ...ten, aldus Spre Mr iruclstia wel kunnen danken voor wat nij bewerkt heeft» V, at anderen met konden gedaan krijgen. Kreeg hij uts .pet één stag gedaan. n.l. het gezag, eeuwenlang door God ingestcid volg1-o Troclstra aan het wankelen, werd v-swr aaneen gesnoerd. .God, Nederland en Oranje is en blijft net! Ten slotte bepaalde Spr. zijn gehoor bij het altaar, of don eeredienst .Gods Tegen woord 1.:: noemt ieder zich religieus, godsdienstig. Ai wil men van het Woord, can God niets meer welen mou wordt toch ge. i cmd religieus, ook wei diep-religieus. Zelfs u-n.ge groepen socialisten tt(renten zich religieus. Nu acht Spreker het teiigiettie hoog. maar met zooais de socialisten het willen, afgaande op hun hart en God cr buiten houdende. Spr. hield hot liever met een religieuze dan met eau verstokt ongeloovi o die van God en Zijn Gebod niets wil weten Spr. drong cr up aan, .vooral de jongelingen et joiigedochtcrs, dut zij het V.’«orJ Gods naarstiglijk onderzoeken on na -st het Woord Gods on • A. R. Staatsrecht bostu-deeren, opdat men strakmet fierheid don handschoen vont de voeten des vijands tverpe en hot»wapen gcrcheipt heb ben, dal hen verdrijven meet. --- Staatscourant Onderscheiding. Benoemd is tot ridder inde orde van Gianje-Nassau A. C. van Eyk, voorzitter van het Comité van Graanhandelaren, te Rotterdam. --- Landmacht. Met ingang van 1 dezer is aan reserveeerste-luitenant L. A, Versprille, van het 14de regiment infanterie, op het daartoe door hem gedaan verzoek, een eervol ontslag uit don militairen dienst verleend. Benoemd is by het reserve-personeel der landmacht, bij het personeel van den geneeskundigen dienst, tot reserve-offirier van gezondheid der 2de klasse de heer L. I). Eerland, arts. Met ingang van 1 dezer is aan eerste-luitenant op non-activiteit A. K. Noorduyn, van net wapen der artillerie, op het daartoe door hem gedaan verzoek, een eervol ontslag verleend uit den militairen dienst. Luitenant-kolonel J. Dorre, commandant van het 16de regiment infanterie, is ter zake van tijdeiyke ongesteldheid, op non-activiteit gesteld. --- Kerknieuws enz. Grafsteen-Ds. Joh. Vistor. BinneD enkele dagen zal aan de familie var wijlen Ds. Joh. Visser, inleven Oref. predikant te Zwolle, de overdracht plaats hebben van een grafsteen, en wel namens Rotterdam, Driebergen. Winsum (Gr.) en Zwolle. --- Overdreven. Van geachte zijde meldt men aan de „N. Pr. Gr Crt.”, dat slechts drie gezinnen, te Bedum wel bekend, na een onderhoud met Ds. Biesma, prod. der Chr. Geref. Kerk van Groningen, met de Geref. Kerk gebroken hebben. --- Ds. H. v.d. Wal. Na langdurig lijden is te Haarlem, waar hij verpleegd werd, overleden inden ouderdom van 58 jaren, Ds. H. v.d. Wal, die verleden jaar als predikant der Geref. Kerkte Hoek (Z.) om gezondheidsredenen eervol emeritaat verkreeg In deze gemeente heeft hij 12 jaren gestaan. Daarvoor was hij gedurende een 8-tal jaren te Midsland- predikant. Maandag heeft de begrafenis plaats --- Verbetering Statistiek. In ons Kerkelijk Overzicht op Oudejaarsdag noemden we met de Kerk van Veen. ook üe Kerk van Aalst als losgemaakt uit de Geref. Kerken. Een onzer lezers deelt ons mede, dat dit bericht verleden jaar wel ging, maar feit is, dat de Kerk van Aalst nog steeds behoort tot de Classis Tiel der Geref. Kerken. Dat er in Aalst elementen zijn, die liever tot een Geref. fractie behoorden, wil hij niet ontkennen. --- „Opveedingsdorp de Glindhorst”. De Kerkeraad van de Geref. Kerk bij deze stichting ontving ƒ 200 voor een kerkgebouw. Daaraan is groote behoefte. Navolging van dit voorbeeld zal dan ook op ~de Glindhorst” met blijdschap gezien worden. --- De lidmatenkwestie te Ferwerd. Onlangs werd gemeld, dat de lidmatenkwestie Ferwerd-Hogebeintum beëindigd was, doordat een commissie uit het classicaal bestuur van Dokkurn de namen in het lidmatenboek te Ferwerd had ingeschreven. Thans blijkt, dat de kerkeraad der Herv. gem. te Ferwerd van die inschrijvingsdaad in hcoger beroep is gegaan bij het provinciaal kerkbestuur van Friesland, zoodat deze kwestie nog niet uit is. --- Varia. Het aantal vacante doopsgezinde gemeenten in ons land bedroeg op 1 dezer 9. Eender 2 vrouwelijke proponenten, mej. H. G. ten Bruggencate te ’s-Gravenhage, is naar Indië vertrokken om zich daar aan geestelijken arbeid onder de Indo’s te wijden. – Inde eerste kerkbeurt van dit jaar maakte Ds. v.d. Meiden, predikant bij de Chr. Geref. Kerkte Dordrecht, aan de gemeente bekend, dat bij den Kerkeraad waren ingekorcen drie giften voor de Kerk; één van ƒ 1000, en twee van ƒ 25. Te Grafhorst is op bijna 70-jarigen leeftijd overleden Ds. J. de Vries, predikant bij de Geref. Gemeente aldaar. • In verband met de kerkelijke belasting is door enkele leden der Herv. Kerkte Vledder, het lidmaatschap bij deurwaardersexploit opgezegd. _ --- Schoolnieuws Hooger Onderwijs. De Samenwerkende Geref. Stud. Corpora. Namens de U. C. verzoekt de heer K. J. Cremer, h. t. ab-Actis, ons plaatsing van de volgende mededeeling: Wij brengen onder de aandacht van dó leden der 3 Geref. Stud. Corpora, dat de samenwerking, behoudens de goedkeuring der corpora, zal toetreden tot een op dein dit blad gepubliceerde conferentie voor Geref. Jeugdarbeid. n. V. 11 Januari a.s. op te richten Centrale voor Jeugdarbeid op Geref. Grondslag on wekken daarom hare leden dringend op genoemde Conferentie te Utrecht in het Gebouw voor Kunsten en Wetenschappen (uur van aanvang werd niét vermeld) bij te wonen. Kaarten zijn op aanvraag verkrijgbaar ad ƒ Ü.SU hij het Boudsbureau van den Ned. Bond v. Jonjoi Vereen, op Geref. Grondslag te Amersfoort: --- Uit de leeraarsjaren van Prof. Bolland. Hoe een oud-leerling van fret. Bolland oordeelt over zijn oud-lecraar, blijkt uiteen artikel inde PremtgcrbtMc, waarin mot de volgende tirade in het levensbericht van den hoogleorajir 'n loopje wordt genomen: ~In 1882 vertrok hij naar Batavia en bleef er tot 1894. Zijn taak als iceraai vatte hij ernstig, op. Zijn leerlingen dweepten inet hem. .. .!” Toen ik zoover gekomen was, kon ik haast niet verder lezen van liet lachen. Hallo, hallo oud-leeriingen van Bolland, hoort ge dat: zij i leerlingen dweepten met hem! Ze maken er in Holland toch maar .wat van. Vv ant de waarheid is, dat Bolland wel gevreesd was en gedeeltelijk ook gehaat, dat zijn leerlingen oen groot respect hadden voor zijn geleerdheid, zijn pootigheid eu woest karakter; maar bemind was hij volstrekt niet. l)e profC'-sor-in-wording overstelpte zijn leerlingen met werk, scheen van meening te zijn dat ze niets anders te doeli hadden, en wee hun gebeente, als ze zijn vragen niet behoorlijk konden beantwoorden. De aanstaande Prof. dwaalde graag af naar hot terrein der philisoplue en dan zaten wij jongelui, hem met groote oogen aan te staren, a's een monster van geleerdheid, eu begrepen or niets van. Dan hield hij opeens op en eisehte dat één van ons zijn afgebroken An zou aanvullen. Nu, dat sloeg dan gewoonlijk als een lang op een varken. Erkend dient echter te worden, dat hij hierover uooit bepaald boos werd. Maar die philosophischc intermezzo’s kostte aan menig onzer ettelijke zweetdroppels, want a's Bolland werke-, lijk boos Werd, dan was hij gevaarlijk. Hij kon tlan mot groote heftigheid uitvar..i, en daar hij een zeer sterk en woest heerschap was, voelden wij daar heel weinig voor. VVel verbeeldden we ons als gymnasiasten tevens gymnasten nogal pootig te zijn, maar met Bolland aten we toch liever dan dat vvo c;'entuéel mot hcin vochten, cn daarbij kwam natuurlijk dat hij als lecraar en als vat vol geleerdheid een dubbel overwicht op ons had. Toch kwam het inde boogere klisten wel •'.■ns .tot een ernstig conflict en bijna tot een /cchtparfcij, en dan bulderde Bolland van woede neel Saiémba hij elkaar. Maar een bijnaam had Bolland onder de jongens niet. Teeken vair groot respect! Als de Hollaiidsche bladen dan met alle gevvc :1 over de lecraars-periodo van Prof. Bolland rillen schrijven, laten ze liet dan naar waarheid Won en geen flauwiteiten verkoppen over „dwepen”. Niet dat ik Bolland uit dien tijd eonige rancune toedraag. Integendeel, ik erken gaarne en met erkentelijkheid, dat hij c-en etevigen grondslag heeft gelegd voor mijn latere kennis van de Engelsche taal cn van mijn liefde voot Shakcspeare. Maar, ais alle leeraren voor hun vak zulke liooge eischcn hadden gesteld als hij. dan was zeker de helft onzer in het krankzinnigengesticht terecht gekomen. Gelukkig voor ons was Bolland een unicum. Men meldt aan de „N. St.” uit Leiden: I)e toestand van Prof. .Bolland is nog steeds r.'.ct best. Do hoogiceraar weigert nagenoeg alle voedsel --- Offervaardigheid voor de R. K. Universiteit. Bij den secretaris-penningmeester van het Diocesaan Comité voor de Roomsche Universitcit in het bisdom Roermond is ingekomen een gift van ƒ 25.000 van don heer D. v. O. te Roermond. --- Nog een tegenspraak. „De Tribune” spreekt het bericht tegen,-dat Prof. Mannoury (lid der communistische partij) Roomsch-Katholiek zou worden. --- Middelbaar Onderwijs. J. C. van der Does. Den l-ien Augustus ’2l was het vijf-en-twintig jaar geleden, dat de heer J. C. van der Does, thans leeraar in Ned. taal en geschiedenis aan de vijfj. Chr. H. B. Schooi te Amsterdam, zijn onderwijzersloopbaan begon. Het bestuur de: Groen van Prinstererschool, te Amsterdam, vol waardeering voor alles wat de heer Vander Does inde acht jaren, dat hij hoofd dezer school geweest was, voor haar bloei had gedaan, meende dat deze herdenking niet onopgemerkt voorbij mocht gaan. De datum was eerst stilgehouden, maar eender bestuursleden kwam er achter, en zoo werd, hoewel wat laat, gisteren in intiemen kring het feit herdacht. De heer R. Lukkien, als voorzitter van het Schoolbestuur, vertolkte de gevoelens van waardeering uit den schuolkring. Toen de jubilaris kwam, vond hij een oud schoollokaal, doch toen hij ging, liet hij een prachtschool zijn opvolger, don heer Klaver, na. Het was met leedwezen dat het bestuur den heer Vander Does het aangeboden leeraarsambt zag aanvaarden. Namens het bestuur werd den heer Vander Does een herinnering aan zijn zilveren jubileum aan: geboden. Verschillende heeren voerden nog hel woord. » --- Ned. Schoolmuseum. In December kreeg het Ned. Schoolmuseum1 te Amsterdam 341 bezoeken en 41 aanwinsten. --- De „Christelijke" Openbare School. Dezer dagen werd dooreen hoofd vaneen Openbare School door middel vaneen „neutraal” blad weer ëens de stelling geponeerd: „Dc Openbare Schooi is de meest Christelijke”. Naar aanleiding hiervan merkt Ds. G. Routing inde „Geld. Kerkb.” het volgende op: Ge raadt nooit, op welke wijze hij het klaar speelde, om deze stelling te bewijzen. Op deze wijze: „De Openbare School zet do deur open voor alle kinderen, onverschillig of ze tot .Hervormde, Gereformeerde, Roomsch-Katholieke of Joodsche gezinnen behooren. Die school zegt het dus Jezus na: Laat de kinderkens tot Mij komen!” Is het niet verbijsterend, dat er tot het corps van hoofden van Scholen (Openbare) zuikt. knappe theologen en exogeten behooren? Maar is het niet meer dan verbijsterend, neen droevig dat tal van menschen, die zich ;,Christenen” noemen en naar wier meening nooit genoeg op de domheid en onwetenschappelijkheid van dat deel dós volks kan worden gewezen, dat do H. Schrift als kenbron der-waarheid en richtsnoer des levens aanvaardt, dergelijke „bewijzen” als overtuigend beschouwen en oordealen, dat de uitspraken van „schriftgeleerden”, als bedoeld hoofd der School, volkomen onaanvechtbaar zijn? De vinding van dezen Nederlandsclien opvoeder der jeugd is echter jammer voor hem niet oorspronkelijk. Do leermeesters van. dezen meester moeten over de grenzen, in Duitschland, worden gezocht. Daar woedt de strijd reeds tusschen Christelijke School en „wereldlijke” School. In dit jaar zal inden Rijksdag het ontwerp-Schoolwet aan de orde worden gesteld. Maarde geestelijke familieleden van de Hollandsche „palstaanders” voor het Openbaar Onderwijs grijpen reeds naar de hun zoo begeerlijk toeschijnende vrucht, voordat ze overeenkomstig de Rijkswet mag worden geplukt. Ineen der voorsteden van Düsseldorf, in Fligern, ciscliten de voorstanders van de „wereldlijke” d.i. de godsdienstlooze school eender schoolgebouwen op voor hot onderwijs hunner kinderen. Zelfs ontzagen ze zich niet, cm tot allerlei bedreiging over te gaan, wanneer deze Evangelische School niet aanstonds aan hen werd afgestaan. Eender woordvoerders sprak onomwonden uit: „We nemende school, de massa (de revolutionaire,) zet zich in beweging; niemand zal ons kunnen tegenhouden, zelfs, niet als de milii lire politie de, school zou willen verdedigen, zelfs niet, wanneer er bloed moest vloeien”. voor deze bedreiging bezweek het Bestuur van de „Evangelische Schoolgemeente”. De vijand der Christelijke School „overwon”. Feestelijk werd de School in bezit genomen. Do leerlingen, met roode bloemen en roode linten getooid, worde in feestelijken optocht de School binnengeleid. Poorten en deuren der schoolgebouwen waren mot kransen versierd. „Passende” opschriften waren aangebracht. „Door nacht tot licht!” en „Laat de kinderkens tot mij komen''. Zoo is ook deze „wereldlijke” School in Düsseldorf, een school, waarvan men zich met geweld meestor. maakte, omdat men geen „godsdienst”. in welken vorm dan ook, op de school tncer duldt, volgens de logica van den Nedcrlandschen paedagoog aan een Openbare School inden Achterhoek van Gelderland tot een „Christelijke” School, neen tot de „allerchristelijkste” gestempeld! Ho*, blijkt uit alles, dat de Schoolstrijd in Duitschland hoe langer hoe bitterder gestreden wordt, dat, trots pacificatie de Schoolstrijd in Nederland nog niet uit is en.... dat er bij het „ontwikkeld” volksdeel kranige Bijbelkenners en scherpzinnige exegeten zijn! --- Opheffing openbare school. Mét goedkeuring van Gedep. Staten wordt de 'openbare school inde buurtschap Barlo (Aalten) ópgeheven. --- Commissies und kein Ende. Men schrijft ons: De oude Leerplichtwet heeft afgedaan: 1 Jan. 1922 is de nieuwe in working getreden. De oude commissies tot wering van schoolverzuim zijn ontbonden en moeten vervangen door nieuwe. Bij Kon. Bosluit van 28 Dec. zijnde regelen vastgesteld van den werkkring dier commissies. Waarom nu de werkzaamheden van deze commissies niet opgedragen worden aan de pas inges'eldé commissies van toezicht op het L.0.? Dat was, dunkt ons, toch heelemaal geen bezwaar. Maar met commissies lijkt men het lagof onderwijs goed te willen maken. En de iilustert commissies van toezicht op het L. O. blijken op veel plaatsen ook al totaal overbodig en ongèwcnscht. Hoe deze lichamen inde praktijk wer. kenV Een voorbeeld (historisch!) ter illustratie. Te X. zal vergadering-zijn dezer commissie. Do voorz. en secret. (twee hoofden van scholen) zijn aanwezig! Geen derde lid verschijnt. Do 2 aanwezigen gaande 3 absonteerendv- leden maar ééns opzojken: een (eon leidekker) zit op hot dak en heeft totaal niet aan do vergadering gedacht: om tweede lid is . op. reis en het derde, is te druk! Nu trekken de 2 schoolmannen ook maar weer huiswaarts en de vergadering word! yoprloop'g uitgegtcld! Hoe zal het met de nieuwe commissies tot wering van schoolverzuim gaan? We vreezen met groote vreeze! Maar er is nu bepaald, dat deze cominissies minstens (sic!) 2 keer per maand moeten vergaderen, tenzij er geen onderwerpen te behandelen zijn! En dan \yordt verder bepaald dat een eenig opgekoifen lid da aansprakelijke personen kan hooien. 't Schijnt, dat .de Minister al een sinister voorgevoel gehad heeft van de trouwe opkomst En dan mag zoo’n commissie wel oppassen!! Want doet zij haar plicht niet, dan wordt .zo ontbonden door den commissaris en vervullen 11. en W. de werkzaamheden! We zien al mor belangstelling uit naar nieuwere commissies! Wat zal do dag van morgen op dat gebied wéér brengen? --- Jubileum. Mej. Middelkoop vierde baar ,40-jarig jubileum als hoofd dor Bewaarschool aan den Morsch to Oegstgeest. Dooreen uit vrienden en belangstellenden gevormd comité werd zij op.dezen dag gehuldigd lm behalve ten enveloppe met inbond Overhandigd, de toezegging gedaan dat bij rustneming van haar moeilijke taak, een pensioentje zou worden tóeg-ekend. De Burgemeester, de voorzitter der Sohoolvereeniging, de voorzitter van het. comité, de voorzitter van de pi. schoolcommissie. Ds. Ruys e.a. voerden het woord, om hun gelukiwensohen te vertolken met dezen gedenkdag in hot werkzame leven van de jubilaresse. --- Schoolopening en installatie personeel Te Nijmegen had Maandagavond 2 Jan. de installatie plaats van het. hoofd en het verdere personeel van de te openen „School met den Bijbel’’ voor Lager en M. U. L. Onderwijs. Ds. R. Smeding zette uiteen, na dank gebracht te hebben aan B. cn W. van Nijmegen, den Inspecteur van het L. 0., do Hoofden van de Ghr. Scholen voor het onderwijs aan de kinderen gegeven, waarom wij Gereformeerd onderwijs willen en sprak het hoofd, de heer J.. Schilperoord en het verdere personeel, de heer Kaspers er. de dames v. Herstel en Ten Hoorn toe. Het hoofd dankte den voorzitter, ook namens het personeel voor de goede woorden, terwijl hij de verzekering gaf dat hij zijn beste krachten aan de school zou wijde.i. Oo'k de wethouder van onderwijs sprak een gelukvvensoh uit. Dinsdagmiddag werd de school feestelijk geopend. De kinderen, ongeveer 100, worden ge-Ifacteerd, terwijl Woensdagmorgen de lessen aan vu: g er, DirsdagmoTgen is te OudckatCr het benoemde hoofd der Chr. Bewaarschool geïnstalleerd Ds. J. Hoek sprak haar een welkomstwoord toe, waarna movr. Hoek, mej. J. v.d. Hove toesprak namens het Dames-Cömité. Ook werden woorden van dank gesproken tot het plaatsvervangend hoofd, mej. M. Verdouw. Woensdagmiddag werd to Alphcti ald Rijn de nieuwe Chv. Bewaarschool aan de Hoofd. straat geopend, met aanvankelijk 37 leerlingen. Dit getal toont wel, dat in dit deel der gemeente een Chr. Bewaarschool ineen behoefte voorziet. Mej. C, A. Tissen, van Utrecht werd als Hoofd dezer school geïnstalleerd. Gistermiddag heeft ineen der lokalen van de Wilhelminaschool aan de Boerenstraat in Den Haag de officieele opening plaats gehad van de tweede school van de Vereeniging Wilhe!mina.sohool. Onder de aanwezigen bevonden zich vertegenwoordigers van tal van Ohr. scholen en personen z,iah bewegende op het terrein van Chr. onderwijs. Burgemeester en Wethouders van de gemeente ’s-Gravenhage hadden zich doen vertegenwoordigen door den inspecteur van het lager onderwijs, den heer J. dc Jongih. Deze school wordt, gelijk we reeds eerder berichtten, voorloopig gevestigd in, de Openbare Lagere. School aan de Fisfherstraat. Ds. J. Douma, predikant der Geref. Kerk, wees in zijn openingswoord op deze bijzondere omstandigheid, en ook dat zij nog geen nanm draagt, doch raamloos mag men haar echter niet noemen, want toch heet ze: Gereformeerde School. Dit is haar grondslag en beginsel. De eerste Wilhelminaschool heeft in haar ruim tien jarig bestaan een buitengewoon belangrijke periode achter den rug, van nijpende zorg en donkere dagen, van benauwende oorlogsellende, doch daarbij heeft deze school ondanks alles gekend een steeds stijgende aanvrage voor leerlingen, die een tweede school noodzakclijk maakte. Spreker herdacht met groote waardeering het werk van het oud-bestuurslid, den heer G. van der Leeuw, richtte zich tot-het nieutw benoemde hoofd, de lieer H, J. C. Wechgelaar, cn. verklaarde daarna de school voor geopend. De heer J. de Jongh sprak namens B. en W. zijn beste wensehen uit voor den blóei dezer school en verklaarde er voldoening over te moeten uitspreken dat de samenwerking tusschen schoolbestuur en B. en W. immer van zoo goeden aard is geweest. Het hoofd der lo Witheimina.-school, de (heer A. Oosterwijk, sprak het nieuw benoemde hoofd toe. Vervolgens werd nog gesproken door de heeren Dr. K. Dijk, namens den Schoolraad, Ds. J. van Nes, namens plaatselijk Schoolverband. Dr. Vollenhoven namens den Kerkeraad der Goref. Kerk en door de hoofden van eenige Chr. scholen, die den nieuw benoemdon functionaris van harte welkom heetten in hun kring. Tenslotte sprak de heer H. J. C. Wechgelaar. Te Goes is de heer A. J. Wz. van Oosten als hoofd der Chr. school voor L. en M.U.L.O. (Wijngaardstraat) geïnstalleerd. Een liarteljjk „welkom” werd gesproken door den heer P. Oosterbaan, voorzitter van het bestuur. De zegenbede uit Ps. 134 werd het nieuwe hoofd toegezongen, die vervolgens werd toegesproken namens het personeel door den heer M. C. v. Hekken, ais voorzitter der afd. Zuid- en Noord-Beveland van de Chr. Vereen, van Onderwijzors(essen) en als vriend door den heer W A. v. Wijck, te Wolfaartsdijk. De heer v. Oosten beantwoordde de toespraken. De leerlingen zongen hem een welkomstlied toe. Dinsdag word te Kampen dc vanwege de .gemeente verbouwde muziekschool aan de Nieuwe Markt officieel door da Hervormde Schoolvereeniging als haar derde school in gebruik genomen. De. school is begonnen met 72 leerlingen onder 3 leerkrachten. --- In nieuw kleed. Het orgaan van de Unie van Chr. onderwijzers ging zijn 25en jaargang in. Voor de derde maal -wordt het in die periode op een andere pers gelegd, voor de derde maal verschijnt het in ander gewaad, een frisscher en ruimer kleed, ’t Papier, de druk, de meer „sprekende ’ kop, een vaste plaats der rubrieken ’t zal wel bevallen. --- Benoemingen bij het Chr. onderwijs. Tot h o-o f d: Hillegersberg (te openen Juliana-school voor L. en U.L.O.). De heer J. B. Visser, te Ierseke, heeft de benoeming aangenomen. Doezum (vermoedelijk 1 Juli te openen Chr. school). Plm. 30 sollicitanten hebben zich aangeroeid voor hoofd. Tot o n d e r w (j z e r (e s): V laar ding en. Mej. N. M. N. Berkhout, te Wagehingen (tijd.). • Langerak. Mej. G. van 't Hoog, te Zegwaart, (aangenomen met 1 April). Huizen (N.-H.) (Geref. school), Mej. W. S. v. d. Zee, te Balkbrug. Hollandscheveld. R. Brandsema, te Apeldoorn. Naar I n d i ë: Djocja. De heer W. v. Hassel, te Wageningen, benoemd tot Chr. ond. te Djocja, wiens vertrek door famiiie-omstandigheden was vertraagd, zal nu 9 Maart over Genua naar Indië vertrekken. --- Letteren en Kunst Seroen-Cornelisavond. Van uitstel kwam geen afstel. Berthe Seroen, die reeds tot twee. malen toe haar concert wegens ongesteldheid had moeten uitstellen, gaf gisteren inde kleine zaal van het Concertgebouw met Evert Cornelis haar voordrachtavond. Was het soms inde hooge tonen even merkbaar, dat haar stem nog niet geheel op krachten was, haar ouden naam deed zij eere aan. Het was een avond, zooals wy in tijden niet hebben meegemaakt. Er werd gezongen. Berthe Seroen is een onzer knapste zangeressen, die de beschikking heeft overeen expressievermogen als slechts weinige andere van haar confrateressen. Toon en woord krijgen ieder hun gelijk recht. Haar programma vermeldde óen viertal oud-Italiaansche zangen, met Diepenbrock, Roussel en Borodieu. Evert Cornelis speelde drie werken van Italiaansche clavecinisten, reeds van hem bekend door de vorige maal, toen hij genoodzaakt was alleen zijn hoorders te boeien, en voorts nog een zeer impressionistisch gehouden compositi&van Mario Castelnuovo. Een avond v&n veel succes. --- Een eeuw in het Mauritshuis. In ceno gisteravond' gehouden bijeenkomst der leden en hunne dames van de Vereeniging „Die Haghe” in. Pulchri Studio.trad de heer Prof. Dr. W. Martin op met het onderwerp: „Een eeuw in! het Mauritshuis” '(Herdenking van de 100-jarige huisvesting van het Koninklijk Kabinet van Schilderijen in het Mauritshuis, Jan 1822—1922). Spr. begon met er op te wijzen, dat do combinatie in 1822, van het Mauritshuis met het Koninklijk Sehilderijen-kabinet, een zóó gelukkige is geweest en van dusdanige beteekenis voor de verdere ontwikkeling van het karakter dor verzameling, dat het onze plicht is, dankbaar te herdenken degenen, die deze gelukkige verbintenis hebben tbt stand gebracht., Spr. ging eerst in korte trekken de geschiedenis van hot . gebouw na en stond uitvoerig stil bij de herstellingswerken vanlB2o. i Behalve het leien dak en de wegens bouwvalligheid omstreeks 18G0 afgebroken schoorsteenen levert het uiterlijk, dank zij Viclor de Stuers, sinds'lB76 weer een sierlijken aanblik. Vanbinnen is, vooral toen in 1910 aan Regeeringswege dadrtoe de noodige middelen beschikbaar zijn gestéld, veel verbeterd hunnen worden. Overgaande tot de geschiedenis der verzameling, herinnerde Prof. Martin aan de beteekenis der Stadhouders als kunstminnaars. Het aantal bezoekers is zeer toegenomon. Toen het geboüw omstreeks ’75 don' geheelen dag geopend werd, was het aantal dadelijk omstreeks 28.009. Dit blijft zoowat tot, 1890. Dan loopt hot tot 1900 gaandeweg op van 30.000 tot 45.000 en daarboven,, het volgend tiental jaren is het gewoonlijk boven de 50, ten slotte, zelfs inde 00, 70 en 80.000. In 1910 waren er bijna 82.000 bezoekers. Het hoogste getal ooit bereikt is ruim 85.000 bezoekers in 1912. Door den oorlog kwam er oen sterke daling, omdat de buitenlanders wegbleven. Het laagste aantal bezoekers bracht 1917: 31:000. Nu stijgt het weer sterk, maar meer dan 58-000 is nog niet weer bereikt, omdat het vreemdelingenverkeer nóg niet zijn vroegere hoogte heeft bereikt. Spr. eindigde met een hulde aan de nagedachtenis van Koping Willem I die zooveel voor het Kabinet heeft gedaan. In lichtbeelden werden daarna verschillende momenten uit de geschiedenis van het gebouw en van de verzameling in herinnering gebracht. --- Oude vondsten. Bij Stavoren zijn -door, grondwerkers twee kiften gevonden, vermoedelijk afkomstig van het inde 14de eeuw aldaar gelegen kerkhof van het St. Odulfskiooster. De geraamtedeelen waren nog .vrij gaaf en goed te onderscheiden; Voorts vond men een beeldje, herinnerend aan het vroegere klooster. --- De vingeafdrukken van Leonardo da Vinei. Het is een oude kunsthistorische kwestie of de Madonna dille Roede van Leonardo da Vinei uit het Louvre en dezelfde voorstelling uit de National-Gallery béiden werken van den meester zouden zijn. De echtheid van het Parijsche stuk staat boven verdenking: bij het Londensche werd wel eens aan atelierwerk gedacht. De vindingrijke Engelschen hebben een origineelen inval goh ad om het auteurschap van de Madonna vast te stollen. Gelijk bekend is had Leonardo, evenals Titiaan, de' gewoonte om zijn vinger te leggen op. de nog niet drooge plekken van zijn schilderij. Men heeft nu, volgens het bij de politie gebruikelijke sysieem, deze vingerafdrukken op de beide schilderijen onderzocht en bevonden, dat ze van donzelfden persoon afkomstig waren. Ook de Londensche Madonna is dus twijfelloos echt. --- Landbouw en Veeteelt Samenwerking van Proiestantsch-Christelijke en Roomsch-Kafholieke organisaties van boeren en landarbeiders in zake BedAjfsraden. Op Donderdag, 22 December j.1. had te Utrecht eene vergadering plaats, georganiseerd door den Algemeenen R. K. Landbouw Bedrijfsraad, teneinde de mogelijkheid te bespreken om te komen tot samenwerking tusschen de Protesten tsoh Christelijke en Roomsch Katholieke organisaties van werkgevers en werknemers in het land- en tuinbouwbedrijf inzake Landbouw Bedrijfsraden. Uitgenoodigd tot deze vergadering waren de volgende organisaties, die allen aan de uitnooddging gevolg gegeven hadden: De Nederland,sche Boerenbond, de Christelijke Boeren- Tuindersibpnd, de Necl. R. K. Landanbeidorsbond, de Ned. Christelijke Landarbeidersbond, de R. K. Gewestelijke Boerenbonden en de Bijzondere R. IC. Landbouw Bedrijfsraden. De Voorzitter van den Algemeenen R. K. Landbouw Bedrijfsraad, Prof. L. van Aken, wees in zijn openingswoord op het groote gewicht dezer vergadering. Dool was te komen tot uitbouw van het Bedrijfsradenstelsel over een broeder terrein dan datgene, waarop de Katholiek georganiseerde landbouw werkzaam was. Spr. toonde aan, aat tegenover de sociaal-demoeratie en de liberale economie, die zich vijandig en velen, die zich sceptisch toonden ten aanzien van on,s streven naar 'bedrijfsorganisatie,, ons Christelijk volksdeel in ’t algemeen sympathiek staat tegenover het beginsel, dat aan dc Bedrijfsraden ten grondslag ligt. In een tweetal conferenties, die ’t Bestuur van den Algemeenen R. IC. Landbouw Bedrijfsraad heeft gehad met de vertegenwoordigers der Christelijke organisaties van boeren en landarbeiders bleek, dat ook van die zijde voor het Bedrijfsradenstelsel veel werd gevoeld. Dientengevolge is nu de gelegenheid gezocht eri gevonden tot ruimer overleg en broeder gedachten wisseling. Spr. hoopte, dat deze bijeenkomst weer ean stap nader tot den speialen Vrede, hei dool van de Bedrijfsraden, zou brengen. Daarna verkreeg de adj. secretaris van den Algemeenen B. K. Landbouw Bedrijfsraad, Mr. II. van Haastert het woord om een korte uiteenzetting te .geven van de hoofdzaken van het Bedrijfsradenstelsel Na een langdurige heerschappij van het individualisme, aldus spr., ook en niet ’t minst in het sociaal-economisch leven,'begint allerwegen weer de gemeenschapsidee , door, te breken. Ong êenerzijds afwendend van het libéralisme met zijn tot systeem verheven. egoïsme en anderzijds van het socialisme met zijn dogma van den klassenstrijd,, huldigen wij de gemeenschapsidee, belichaamd in het sociale arboidssysteem. Arbeicfesysteem, omdat wij 1»-. den mehschdijken arbeid als voornaamste actieve oorzaak der volkswelvaart beschouwen eb 2o. den arbeidenden mensoh, dén persoonlijken productiefactor hoog .boven de onpersoonlijke, de zakelijke productiefactoren . verheven achten, Sociaal arbèidssysteértv, omdat dit hét economisch handelen wil gericht zien op de bevordering van het gemeenschapsbelang naast het onmisbare eigenbelang en .omdat het steunt op do samenwerking van geheel het sociale organisme door al zijn organen. De doorvoering van het sociale arheklssysteem, dat dus den arbeid met hoofd én hand beschouwt als den voornaams ten, want persoonlijken productiefactor en verkondigt de solidariteit van alle klassen en standen der maatschappij, bezit den organischen wederopbouw der samenleving. Bij den organischon opbouw der samenleving zijn do bedrijven (d.w.z complexen van ondernemingen in eenzelfden tak van productie of distributie) gedacht als sociale organen met een eigen zelfstandige functie, maar samenwerkend met deoi bewusten wil 'het belang van het sociale organisme (dus het gemeenschapsbelang) te dienen en door en in 'het organisme zich zelf In het georganiseerd bedrijf werkt de zelfstandig georganiseerde werkgeversgroep in nauw overleg samen met de zelfstandig georganiseerde werkneme-rsgroep. Dit overleg, dat uit den aard der zaak aan de werknemers-groep medezeggenschap verleent inde sociale aangelegenheden van het bedrijf (arbeidsvoorwaarden, hygiënische maatregelen enz.) en dat permanent behoort te zijn om de handhaving van den be'drijfsvréde te waarborgen, wordt gepleegd in Bedrijfsraden. Deze Bedrijfsraden worden volgens het beginsel van pariteit gevormd uit de zelfstandig zijnde en blijvende vakorganisaties van werkgevers en werknemers. Zij bevorderen de handhaving van den bedrijfsvrede en vinden o.m. vooral. hun taak in o, het permanent in contact houden van de werkgevers- met de werfcnemers-groepen, b. het uitbreiden van de heerschappij der Collectieve Arbeidsovereenkomst en hare werkingssfeer, c. het optreden als vast scheidsgerecht in bedrijfsgescihillen en als hoogste rechtscollege in arbeidsgeschillen, vOortspruitend uit de C. A. O. Door de voorwaarden,- welke aan de vakvereenigingen van werkgevers en werknemers worden gesteld, ten einde aan de vorming van Bedrijfsraden te kunnen deelnemen, zal het mogelijk zijnde toepassing van machts- en gewetómiddélen (staking en uitsluiting) blijvend te voorkomen. Een zeer levendige discussie volgde op deze uiteenzetting van Mr. van Haastert, waaraan zoowel werkgevers als werknemers deel namen. De gedachte, waarop het Bedrijfsradenstelsel is gebouwd, vond algemeene instemming. Toch werden er meerdere bezwaren naar voren gebracht. Zoo meende men 0.a., dat het Bedrijfsradenstelsel inbreuk zou maken op het eigendomsrecht. Daartegenover merkte de inleider op, dat de Bedrijfsraad geen beslissingen neemt (tenzij, dan: als scheidsgerecht) en geen voorschriften te geven heeft, maar uitsluitend tot het doen van voorstellen aan de vakorganisaties bevoegd is. Van andere zijde werd gevreesd, dat ook. inden Bedrijfsraad, evenzeer ais in looncommissies, de partijen tegenover elkander zouden staan en er van toenadering niets zou komen. De inleider merkte op, dat het voortdurend beraadslagen over de bedrijfsbelangen en de wederzijdsöhe nooden en behoeften de vertegenwoordigers der werkgevers- en werknemers-organisaties noodzakelijkerwijs nader tot elkaar moest brengen, onafwijsbaar tot inniger verstandhouding en juister begrip van en opzicht in elkanders behoeften zou voeren, zoodat men ook gemakkelijker tot overeenstemming zou'kunnen #>men. Weer anderen waren van meening, dat de vorming van vrije Bedrijfsraden, waarvoor zij alles voelden, een eerste stap zou zijn naar de publiekreohtelijke bedrijfsorganisatie, waarvoor eenige vrees wend getoond, omdat dan dwang in plaats van vrijheid komen -zou. De voorzitter en de inleider stelden het ijdele van deze vrees duidelijk in het licht en wezen daartegenover op de groote voordeelen, die de publiekrechtelijke bedrijfsorganisatie zou kunnen brengen. Dat daardoor de vrijheid al te zeer in ’t ge- : ■drang zou komen, werd door beiden ten sterkste •bestreden. Nadat over deze en andere zaken lang en ‘breed was gediscussieerd stelde de voorzitter de •door het Bestuur van den Algemeenen Landbouw Bedrijfsraad geformuleerde vraagpunten aan de orde. Deze werden allen in bevestigenden zin beantwoord, nadat het eerste vraagpunt eenigszins gewijzigd was. Deze vraagpunten luidden: I. (Organisatie.) Is de vergadering van meening, dat het Bedrijfsradenstelsel, in hoofdzaak zooals dit door de R. K. Vakbeweging is uit- , gewerkt, een vorm van verwezenlijking der solidariteitsgedachte is, die overweging en bestudeering door de gezamenlijke Protestantsch-Christelijke en Roomsoh Katholieke organisaties van werkgevers en werknemers in het land- ein tuinbouwbedrijf verdient? 11. (Taak.) Is de vergadering van meening, dat de taak dér Bodrijfsraden allereerst en ia hoofdzaak te zoeken is in: 10. geregeld plegen van overleg tusschen de vertrouwensmannen der werkgever®- en der weitknemersgroepen betreffende de belangen van het bedrijf en van de bedrijfsgehooten; 20. streven naar uitbreiding en uitbouw van het instituut der Collectieve Arbeids Overeenkomst; 30. verleenen vön bemiddeling ter voorkoming en oplossing van geschilled; 40. streven naar het to-t stand komen van Be* drijfsraden in geheel het bedrijfsleven? 111. (Medezeggenschap). Acht de vergadering het gewen/scht aam de organisaties der werknemers medezeggenschap te geven in: de sociale aangelegenheden van het bedrijf (= complex van ondernemenigen in eenzelfden tak van productie)? IV. (Samenwerking) (beginsel). Acht de vergadering samenwerking inzake het Bedrijfaradenstelsel tusschen de Protestantsoh Ghristalijke en de Roomsöh Katholieke Vakbeweging gewensoht, noodzakelijk en mogelijk? •Wat vraagpunt V (betrekking hebbende op dén vorm van samenwerking) betreft, de beantwoording daarvan werd tot later uitgesteld. Ten slotte werd besloten om aan eene gemengde Commissie, bestaande uit 2 vertegenwoordigers van ieder der Roomsoh Katholieke en Protestantsoh Christelijke Boeren- en Landanbeidersbonden, waaraan de adjunct-secretaris van den Algemeenen R. K. Landbouw Bedrijfsraad, Mr. H. van Haastert, als secretaris werd toegevoegd, op te dragen het vraagstuk der samenwerking in stadie te nemen en aan de vergadering te zijner tijd een concreet plan van samenwerking voor te leggen. Indien dan de vergadering zich met diit plan, al dan nart gewijzigd, kan vereenigen, zal aan de organtrtrt ties zelf, die d