NIEUWE SUCCESSEN VOOR HET DUITSCHE LEGER Vier Sovjet-legers ten Oosten van Kiew ingesloten - Kiew en Poltawa in Duitsche handen - Duitschers bereiken Zee van Azow - Charkow bedreigd - Reeds^eer dan 150.000 gevangenen ten oosten van Kiew - De strijd om Leningrad - Duitschers veroveren eilanden voor de Estlandsche kust - Duitschland en de kwestie der zee-engten Beroering tusschen Bulgarije en de Sovjet-unie - Roosevelts jongste maatregelen - Eerste Amerikaansch convooi naar Engeland vertrokken "ncit- rlr» fnrrpprino" van Hp srhpm raar hpf . Znn is Tiof cro-ninVit irovor-ivoiri /int Dat de forceering van de, scherp naar het Oosten gerichte, groote Dnjepr-bocht door de Duitschers, groote strategische mogelijkheden zou bieden — wij schreven daar reeds over — is wel zeer spoedig door de verdere militaire ontwikkeling in dit gedeelte van het Oostelijk front gedemonstreerd. De troepen, dié" het N.W.-Z.O. loopende bovenste gedeelte van de bocht zijn overgetrokken — voornamelijk bij de stad Kiementsjoeg, een belangrijk punt, omdat hier de spoorweg uit Bessarabië naar Chrkow de Dnjepr passeert en vandaar bovendien een aftakking naar het Noorden loopt — zwaaiden af naar het Noorden. Zij bewogen zich daarmede in de richting van de naar het Zuiden afgebogen strijdkrachten, die bij Gomel den tegenstand der Sovjettroepen hadden overwonnen en vervolgens den overgang over de Desna, een breede zijrivier van de Dnjepr, die even boven Kiev in den hoofdstroom valt, hadden geforceerd. De Sovjetleiding had van de Desna een verdedigingslinie willen maken, maar vond daartoe blijkbaar niet voldoende tijd meer. De militaire commandant, die de opdracht tot dien bouw had gekregen, werd zelfs tijdens een inspectietocht langs de rivier door de Duitschers gevangen genomen. De twee legergroepen ontmoetten elkaar in een gebied, dat reeds 200 K.M. Oostelijk van Kiev is gelegen, waarmede niet alleen de stad Kiev was ingesloten, maar waardoor tevens een ring was gelegd om niet minder dan vier Sovjet-legers. Bovendien werd de — ook uit de historie bekende —• stad Poltawa, die even beneden dit ontmoetingsgèbied is gelegen, veroverd, een feit van nog grootere strategische beteekenis dan de inneming van Kiev, welker verlies voor de Sovjets echter een zware moreele slag beteekent, nog afgezien van de industrieele en politieke beteekenis van de plaats. Poltawa vormde niet alleen een belangrijke voorpost van de groote industrie-stad Charkov, maar tevens een zeer voornaam verzorgingscentrum voor de legers van maarschalk Boedjenny, wiens organisatie door den snellen Duitschen opmarsch in het hart van een der belangrijkste toegangspoorten tot „binnen-Rusland” een leelijke knauw moet hebben gekregen. Poltawa is ook het knooppunt van de belangrijke spoorwegen van Kiev naar de Kaukasus en van de Zuidwestelijke Oekraïne naar Charkov en het Noorden. Ten aanzien van de verrichtingen van de troeEen, die het benedenste gedeelte van de Dnjeprocht zijn overgetrokken, is bekend, dat de Zee van Azow is bereikt en de verbindingen met het groote schiereiland de Krim zijn afgesneden. De insluiting van vier Sovjet-legers ten Oosten van Kiev, die er reeds toe leidde dat den Duitschers '150.000 gevangenen, 151 tanks, 602 kanonnen en een' onoverzienbare hoeveelheid ander oorlogsmateriaal in handen viel, moet de weerstand van de Sovjets in het Zuidelijk gedeelte van het Oostelijk front aanmerkelijk verzwakken en kan nog tot een verrassende verdere ontwikkeling in dit gebied leiden, vooral in verband met het snelle tempo van den doorstoot. Voorts verdient het feit de aandacht, dat met de forceering van de Desna de rechterflank van de meer naar boven opereerende Duitsche legergroep gedekt is. Van de strategische bewegingen nier is nog weinig bekend, maar wel werd onlangs gemeld, dat ten Zuiden van Klinsy (aan den spoorweg van Gomel naar Brjansk, een reeds dikwijls genoemd uiterst belangrijk spoorwegknooppunt ten Z.W. van Moskou) een concentrische opmarsch gaande was in de richting van Brjansk. Wanneer déze voortgang vindt, krijgt de strijd in den centralen sector — mede in verband met den jongsten slag ten Zuiden van het Ilmenmeer — een ander aanzien. De druk op de Sovjet-Russische verdediging ten Oosten van Smolensk zou dan sterker en veelziidiger worden. Zoo houdt de eene beweging verband met de andere, maar voorloopig schijnt het zwaartepunt toch wel in het Zuiden gelegen t6Voor de Sovjets is het verlies van Kiev, gelijk we reeds opmerkten, een moraele slag. Het is het hart van de Oekraine, waar bovendien steeds politieke acties in Oekraimsch-nationalistischen zin werden gevoed en gevoerd. Moskou maakte dan ook Charkov tot hoofdstad van de Oekraine, welke plaats een heel ander karakter draagt. Tijdelijk werd door een bewuste anti-Oekrainsche politiek de naturalistische beweging der Oekramers in hun al-oude hoofdstaü ■ door Moskou geheel onderdrukt. Het is echter aan te nemen, dat onder de nieuwe omstandigheden den Oekrainers de oude denkbeelden en ■ wenschen, die overigens al eeuwen oud zijn — > de Oekraine heeft sinds onheuglijke tijden strijd . c-m zijn hestaan gevoerd — weder levendig voor den geest komen te staan en dat zij, in aansluiting aan de tijdens den wereldoorlog nagestreef- < de maar niet verwerkelijkte plannen, thans de i geboden mogelijkheden w^er zullen aangrijpen j en zich met graagte los zullen maken uit het : Sovjet-verband. Het spreekt van zelf, dat de i politieke en economische organisatie — welke : overigens nog een moeizame opbouw vraagt : wordt gezien in het kader der Duitsche en Europeesche levensruimte. * . * De jongste militaire ontwikkeling in Sovjet- : Rusland heeft intusschen, zooals te begrijpen j valt, bezorgdheid gewekt in Britsche kringen, ] aan welke bezorgdheid vooral de minister van ■ Marine, Alexander, openlijk uiting heeft gege- j ven. Het heeft er allen schijn van alsof de gebeurtenissen de conferentie van Moskou reeds eenigszins voorbij zijn gestreefd en de leider van ’ de Britsche delegatie, lord Beaverbrook, is dan : Dok overhaast naar Moskou vertrokken. Of ech- ; ter de ontwikkeling nog door deze conferentie • aanmerkelijk kan worden beïnvloed, schijnt men in Britsche kringen zelf wel sterk te betwijfelen. Sinds enkele dagen nemen in het buitenland i de geruchten en beweringen toe, in welker mid- ■ Öelpunt de kwestie der zee-engten staat. Zoo is het gerucht verspreid, dat de Duitsche gezant dr. Clodius te Ankara onderhandelt over een openstelling van de Dardanellen. Naar aanleiding hiervan wordt in Berlijn verklaard, dat dr. Clodius uitsluitend onderhandelingen voert over het handelsverkeer tusschen Duitschland en Turkije. Een andere bewering over Duitsche troepenconcentraties in Bulgarije en over versterkte militaire voorbereidingen van Bulgarije behooren volgens dezelfde bron, eveneens thuis in het rijk der fabels. Wel is er eenige beroering tusschen Bulgarije en de Sovjet-Unie. Officieel worden uit Sofia pogingen tot sabotage in Bulgarije gemeld, zoowel door aanvoer van verdachte personen en materiaal uit een vliegtuig in den nacht, als met duikbooten aan de kust van de Zwarte Zee. Die pogingen zijn mislukt en met geweld gekeerd. Bewezen is, dat ze van Sovjet-Russischen oorsprong waren. De Bulgaarsche regeering heeft te Moskou geprotesteerd. * * * * Intusschen bouwen de leiders der Vereenigde Staten de niet-verklaarde oorlog met Duitschland steen voor steen op, waarbij ze het „bouwtoezicht”, de volksvertegenwoordiging, voortdurend omzeilen. Een der afgevaardigden, Hamilton Fisch, heeft de illusie, dat hij het Congres tot een uitspraak kan brengen langs den weg van het voorstel aan Duitschland en zijn verbondenen openlijk den oorlog te verklaren. Hij gelooft dan dat de stemming duidelijk zal aantóonen, hoezeer het volk van de Vereenigde Staten tegen den oorlog is. Maar hij zal daarmede zeer weinig uitwerken. De 'regeering van de Vereenigde Staten heeft geen behoefte aan een oorlogsverklaring-bij-voorbaat. Zij wenscht deze niet en zal zeer vermoedelijk zelfs trachten een officieelen oorlogstoestand zoolang mogelijk te vermijden. Dit uiteraard met het oog op Japan, welks reactie op zulk een gebeuren wel eens heel wat meer zorgen aan de regeering van Washington zou kunnen geven dan ze thans naar één zijde heeft. Daar staat tegeaaüer, dat de maatregelen, welke de Washingtonsche autoriteiten telkens weer tegen de As nemen, alle mogélijke oorlogsnsico’s inhouden, omdat ze met bijna absolute zekerheid op een of anderen dag tot een daverend incident moeten leiden. Ook dan is het natuurlijk nog mogelijk het incident-als een incident te blijven beschouwen en een toestand in het leven te roepen, die officieel geen oorlog heet, maar in werkelijkheid oorlog is. En her zal dan van het diplomatiek overleg tusschen Berlijn en Tokio afhangen in hoeverre men den toestand ook in juridischen zin zal concretisëeren. De jongste maatregelen, waarop wij doelden, zijn die met betrekking tot het befaamde convooieeren. Reeds zijn de eerste convóoien, onder sterke bescherming van de Amerikaansche vloot uit Amerikaansche havens over den Atlantischen Oceaan naar Engeland vertrokken Volgens een bericht van United Press uit San Francisco heeft admiraal Greanstad, de chef van het twaalfde Amerikaansche marinedistnct, verklaard, dat de Amerikaansche vloot thans bereid is het bevel tot schieten van president Roosevelt uit te voeren. Waarschijnlijk zal bovenbedoeld convooi in de buurt van Ijsland door een Engelsch escorte worden overgenomen. Zoo gaat men in Amerika telkens een stapje verder. Eerst was de taak van de Amerikaansche marine verkennen, daarop volgde het bevel te schieten, indien de verkenning leidde tot het vaststellen van een vaartuig van de spil, thans brengen Amerikaansche oorlogsschepen in konvooi een lading een eindweegs naar Engeland. Dat Amerikaansche ladingen Engeland nog niet in Amerikaansche schepen bereiken — dat verbiedt de neutraliteitswetgewng immers nog — zal ook nog slechts een kwestie van tijd zijn1 nu men verneemt, dat het Roosevelts bedoeling is de neutraliteitswetgeiring aan het Congres voor te leggen. * * * De strijd om Leningrad duurt onverminderd yoort, waarbij eveneens successen van Duitsche zijde vallen te melden. In de onmiddellijke nabijheid van de voormalige Russische hoofdstad ligt Kronstadt, de laatste toevlucht van de sovjetvloot, welker operatieruimte opnieuw is beperkt door de verovering door de Duitschers iran de eilanden Worms, Moon en Oesel voor Ie kust van Estland. — Van Duitsche militaire zijde wordt geneld, dat de Duitsche troepen in Kiew onbeschrijfelijke verwoestingen hebben aangetrof.en, die de bolsjfewisten hebben aangericht alvorens zij de vlucht namen. Zonder rekening ;e houden met de bevolking van de stad en de imstreken, werden alle voorraden, die voor de nwoners van het grootste gewicht waren, wep-jesleept of verbrand. Waterleiding en electrische centrales wérden vernield. Overal ziet men le ravage van opgeblazen spoorlijnen en bruggen. Het strikt noodzakelijke kan de bevolking zich niet verschaffen. De Duitsche soldaten, in de eerste plaats de pioniers, zuiverden het gebied en de wegen, die voor opmarsch en ravatailleering noodig walen, van mijnversperringen en andere obstakels, zoodat de verzorging der strijdende troepen gewaarborgd is. De bolsjewisten echter lebben door hun vernielzucht het leven van Eenduizenden op de wreedste Wijze in gevaar gebracht. — Blijkens mededeeling van de Duitsche weermacht bedragen de Duitsche verliezen aan iet Oostfront voor de periode van 22 Juni tot 31 Augustus 1941, bij het leger: (met inbegrip van de Waffen-S.S.) 84,354 dooden, 292.690 gewonden, 18.921 vermisten. Bij de luchtmacht: 1542 dooden, 3980 gewonien, 1378 vermisten. Het Duitsche luchtwapen verloor tijdens den veldtocht in het Oosten tot 31 Augustus slechts een deel van de Duitsche iroductie per maand, n.1. 725 vliegtuigen. --- Duitschland strijdt voor Europa Het opperbevel van de Duitsche weermacht maakte gisteren bekend: In het gebied ten Oosten van Kiew ■ werd de vernietiging voortgezet van | de vijandelijke strijdkrachten, welke in J verscneidene groepen zijn verstrooid en g op een zeer kleine oppervlakte zijn samengedrongen. De getallen krijgsgevangenen en g buit, waarvan gisteren in een extra- g bericht is melding gemaakt, zijn thans ■ weer in hooge mate gestegen. Bovendien zijn den vijand bij het verijdelen g van zijn wanhopige uitvalspogingen g zware Bloedige verliezen toegebracht, g Zooals eveneens in een extra-bericht ■ werd bekend gemaakt, is gisteren ■ Arensburg, de hoofdstad van het eiland ■ Oesel, in een vastberaden aanval inge- g nomen. De actie oïfc het eiland te zuiveren van de nog aanwezige resten van de vijandelijke bezetting is biina vol- 3 tooid. » ■ De luchtmacht heeft gisteren over- g dag bij tal van aanvallen op bolsjewis- S tische schepen bijzonder groote successen behaald. Zij bracht in de Zwarte S Zee een kruiser, twee torpedobootja- g gers en een luchtdoelkruiser, alsmede negen koopvaardijschepen van tezamen ■ ongeveer 25.000 ton tot zinken. Op ■ twee andere oorlogsbodems en twee S groote koopvaardijschepen ontstond g brand door de uitwerking van bom- g men. In de wateren ten Westen van ■ Kroonstad kregen het slagschip October-revolutie en de zware kruiser Ki- g row elk twee vólle treffers van bom- g men, een andere kruiser kreeg vier voilé treffers. Voorts werden drie torpe- ■ debootjagers, een mijnveger en een ka- 1 nonneerboot door voile treffers bescha- I digd. Zooals in een extra bericht is bekend gemaakt hebben duikbooten op den At- ■ lantischen Oceaan twee vijandelijke 3 konvooien en een alleen varend koop- S vaardijschip aangevallen. In harden strjjd werden 13 zwaar geladen sche- ■ pen, w.o. vier tankschepen, in totaal g metende 82.500 ton, tot zinken ge- g bracht. Een ander schip werd door een 1 treffer van een torpedo beschadigd. De luchtmacht heeft gisteren overdag op 1600 kilometer ten Westen van g la Roebelle een tankschip van 6000 ton I tot zinken gebracht en in den afgeloo- g pen nacht met goede uitwerking be- ■ langrijke militaire inrichtingen aan de Engelsche Zuid-Oostkust aangevallen, g In het gebied van het Kanaal hebben g Duitsche jagers bij het afweren van g vijandelijke aanvalspogingen gisteren overdag in hevige luchtgevechten 29 ■ Britsche vliegtuigen omlaag geschoten, g Slechts één enkele Duitsche machine I ging verloren. , Luchtdoel-artillerie en ■ patrouille-vaartuigen haalden elk nog ■ een vijandelijk vliegtuig omlaag. B HHnBannaasHssifiRBanBiiBBUBEiaBBBaiBiHaiBaflEatBHBai* --- BINNENLAND Ter dood veroordeeld wegens begunstiging van den vijand Het Kriegsgeficht heeft vijf Nederlanders, die hulp verleend hadden aan Engelsche vliegers die na een noodlanding hadden trachten te ontnomen, wegens begunstiging van den vijand ter dood veroordeeld. Het vonnis is voltrokken door middel van den kogel. Naar aanleiding van het bovenstaande wordt de bevolking er opnieuw op gewezen, dat in dérgelijke gevallen ook in de toekomst de hardste straffen zullen worden opgelegd. — o — — Waarschuwing In den nacht van 15 op 16 September is een Nederlandsen burger, die zonder, daartoe de bevoegdheid te hebben een militaire inrichting in de omgeving van Amsterdam naderde, door een wachtpost doodgeschoten, daar hij op sommatie niet bleef staan. Dit voorval bewijst we.er eens duidelijk hoe gevaarlijk het is, wanneer men, zonder daartoe verlof te hebben, militaire inrichtingen nadert. Het zij tevens een dringende waarschuwing voor hen, die meenen op lichtzinnige wijze militaire verbodsbepalingen te kunnen negeeren. o OPROEP Er was er eens .... Er was eens een macht, die gereed stond een aanslag te plegen op de Westersche beschaving en alleen aan het ingrijpen van een man werd het gevaar bezworen, want op zijn bevel wierp een nog grootere macht het gevaar terug. De nachtmerrie is geweken, de zucht van verlichting is geslaakt en voor het gelukkig einde en de betere toekomst strijden nu millioenen dappere mannen tegen de macht, die eens dreigde en nu vernietigd wordt, tegen het bolsjewisme. Voor een betere toekomst voor Europa, dus ook voor ons land, vechten nu Nederlanders. Zij strijden in de gelederen van ons eigen legioen VRIJWILLIGERSLEGIOEN NEDERLAND Koninginnegracht 22, te ’s-Gravenhage. ~ ' 1 1 Valsche heroïek Britsche propaganda eischte vjjf Nederlandsche levens. ’s-Gravenhage, 19 September 1941. — Wederom vormen vijf dooden een tragische waarschuwing voor alle Nederlanders, die nog in de meening verkeeren, dat de oorlog een spel is, dat gespeeld wordt in de sfeer van de bioscoop: romantisch en altijd van goeden afloop voor den held, die de persoonlijke, onberedeneerde sympathie van het grootste aantal toeschouwers heeft. Vijf burgers, die Engelsche vliegers na een noodlanding hadden geholpen bij hun ontvluchtingspogingen, hoorden het doodvonnis tegen zich uitspreken en werden door den kogel terechtgesteld. Wie den gang van zaken met een nuchter verstand gevolgd heeft, kan zich hierover niet verbazen. De bezettende macht heeft het bijna anderhalf jaar lang nagenoeg uitsluitend gelaten bij verordeningen, officieeie waarschuwingen en nog eens waarschuwingen, vrijheidsstraffen en een heel enkel doodvonnis. Wie op de hoogte is van het oorlogsrecht, of van de praktijk van het leven in bezet gebied, heeft Si de onbegrensde lankmoedigheid, welke van uitsche zijde werd betoond, hoogstens een bewijs kunnen zien van dê daadwerkelijke sympathie, welke men daar voor ons volk koestert. Dat een groote groep Nederlanders zich niet bewust er van was in vollen oorlogstijd in bezet gebied te leven, is misschien te verklaren als een der melkwaardige, paradoxale gevolgen van het feit, dat ons land en volk in die vijf Meidagen betrekkelijk zoo weinig van den krijg geleden hebben. Des te afschuwelijker werd men als Nederlander getroffen, toen vroegere Nederlandsche regeeringspersonen voor den Londenschen zender de bevolking hier te lande opzetten tot steun aan oorlogshandelingen van Britsche zijde en tot het berokkenen van schade aan de Duitsche weermacht. Deze actie is voldoende gekenmerkt door de wetenschap dat zij gevoerd door lieden die, toen het gevaar dreigde en de Nederlandsche soldaten hun leven beschikbaar moesten houden voor het Vaderland, de vlucht namen naar Londen, waar zij hun anti-Duitsche propaganda voorloopig nog in veiligheid voort konden zetten. Zij en zij alleen dragen schuld, wanneer er thans Nederlanders vallen voor het vuurpeleton, misschien nog wel in de valsche overtuiging, dat zij met hun leven moeten boeten voor een „nationale” daad.... Want — en daar zij hier met den meesten nadruk nog eens op gewezen — het spreekt vanzelf, dat de bezettende macht nu het vaststaat, dat er in dergelijke gevallen gehandeld wordt- onder invloed van een lafhartige, Britsche actie volgens vaste lijnen, scherper toezicht op deze dingen zal moeten houden en gedwongen is, hard en zoo noodig nog harder in te grijpen. Het vinden van de juiste verstandhouding met het Duitsche broedervolk is met het oog op de toekomst een heel wat verhevener, nationale daad, dan het verstrekken van hulp aan Britsche vliegeniers, die tot dusver niet veel meer gedaan hebben dan rioodelijke terreur uitoefenen op den onschuldige burgerbevolking! (V. B. P.) (Nadruk Verboden). o Maatregelen tegen den clandestienen uitvoer van groenten Hét is aan de Nederlandsche groenten- en fruiteentrale bekend, dat een gedeelte van de op de groentenveilingen verkoente of toegewezen producten wordt uitgevoerd zonder uitvoermachtigmg van de Nederlandsche groentenen fruitcentrale. Deze handelwijze kan door haar niet langer worden geduld, daar hierdoor ernstige benadeeling van de aan de centrale opgedragen taak moet worden verwacht. De centrale zal daartégen dan ook de strengste maatregelen treffen en zij zal er niet voor terugdeinzen alle bij haar aangesloten handelaren, die zich hieraan direct schuldig maken of hun verkoop of de aflevering zoodanig doen geschieden, dat zij bij den verkoop of de aflevering behooren begrijpen, dat ofwel de kooper ofwel de plaats van de levering het waarschijnlijk maken, dat de door hen verkochte producten, hun weg naar het buitenland zullen vinden, voor kórten of langeren tijd te schorsen. Deze schorsing zou voor hen beteekenen, dat zij gedurende den bij de schorsing bepaalden termijn, niet meer in de gelegenheid zuilen zijn waar dan ook producten van den tuinbouw te koopen, terwijl verkoop van producten van den tuinbouw aan hen verboden zal zijn. o Ontslag van burgemeesters in Limburg Het rijkscommissariaat maakt bekend: De rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied heeft op grond van art. 1 van zijn verordening nr. 108/1940 den burgemeester van de gemeente Maastricht, jhr. mr. W. Michiels van Kessenich op zijn verzoek van zijn ambt ontheven. Verder heeft de rijkscommissaris voor het bezette Nederlandsche gebied op grond van art. 3 van dezelfde verordening de volgende burgemeesters op hun verzoek van hun ambt ont- I heven: i Mr. B. M. Berger, Venlo, den heer M. W. J < Coenders, Sittard, den heer M. R. Haan, Nieuw- 1 stad, den heer M. E. Ch. A. L. rSmets, Rooste- ren, den heer G. H. A. Habets, Kerkrade, den : heer Ad. Meeuwissen, Echt, mr. dr. R. M. A. A. 1 Geuljans, Ubach over Worms, den heer M. J. a A. B. M. Koten, Grevenbricht, Obbicht en Pa- i penhoven, mr. A. P. J. M. Lempers, Schaesberg, 5 den heer P. J. H. Minkenberg, Stevensweert’ Ohé en Laak, den heer M. P. J. M. Corbey Broeksittard en den heer Ch. W. E. G. Janssens’ Maasbree. o Zilverbons met roodgedrukte cijfers Hier en daar heeft bij het publiek de meening s postgevat, dat zilverbons van f 1.—, voor zoo- d ver deze een rood gedrukt nummer dragen niet t meer geldig zouden zijn. Er zijn zelf winkeliers e te Amsterdam, die geweigerd hebben, dergeliike v zilverbons in betaling aan te nemen. s Men verzoekt ons, er op te wijzen, dat deze opvatting volkomen onjuist is en dat ook de n zilverbons met rooden opdruk geldig betaal- c middel zijn. Het misverstand schijnt zijn oorsprong te vin- ' den in een uit de circulatie nemen van bepaalde g Reichsmark-biljetten, welke van roóde nummers k vnnr/ipn ,ziin Lijstencoliecie Winterhulp Op 3 en 4 October a.s. De werkzaamheden, welke Winterhulp Nederland vorig jaar is begonnen, zullen a.s. seizoen zoo mogelijk op nog breeder scnaal worden voortgezet. Immers, de practijk heeft bewezen dat voor een groote groep Nederlanders in dé wintermaanden hulp een dringende noodzaak is. Laten diegenen, die zich nog in een zekeren materieelen welstand mogen verheugen, daaraan denken, wanneer hun op 3 en 4 October* de lijst voor de eerste collecte van Winterhui» wordt aangeboden. De winter zal door de omstandigheden harder zijn dan ooit te voren en er zal dus ook veel meer geld noodig zijn. — Q De uitvoer van Nederlandsch-lndië Indexcijfer gestegen. Sjanghai, 19 September (Europapressj Blijkens de indexcijiers over Augustus voor de belangrijkste JNederlanUsch Indisciie uiivoergoederen, is dit indexcijfer opnieuw gestegen net bedroeg in Augustus j.i. 59,7 tegen 54,7 in Augustus 1940 en 47,9 in Augustus 1939 tbasis 1929 — 100). De stijging van het indexcijfer is voornamelijk te danken aan de hoogere prijzen welke voor rubber en olie werden betaald Het indexcijfer voor koftie, thee en suiker bliikt te zijn gedaald. J O -• — • Duitsch op de lagere scholen Drie uren in de zevende klasse. De Staatscourant van gisteren bevat een besluit van den secretaris-generaal van opvoeding, wetenscüap en cultuurbescherming, waarbij o.m. wordt bepaald, dat aan het leerplan van een school voor gewoon lager onderwijs voor wat betreft het zevende leerjaar, het vak’ Duitsche taai wordt toégevoegd. De vakken Fransche taal en Engelsche taal mogen behoudens goedkeuring door dezen sesretaris-generaal in het hiervoor genoemde leer jaar niet aan het leerplan worden toegevoegd. Het leerplan van een school voor gewoon lager onderwijs wijst aan, dat in het zevende leerjaar drie uren aan Duitsch zullen worden aesteed. De verduistering Licht, dat aan de achterzijde van uw woning ziclitoaar is, is even gevaarlijk als dat, wat uit J onvoldoend afgeschermde ramen in den voor| gevel van uw woning schijnt. Controleer uw woning ook aan den achterkant en help uw buren een nalatigheid herstelI len door hen te waarschuwen als er licht zichtbaar is. Wie binnen zit, bemerkt zijn fout niet. Een vriéndelijke waarschuwing kan een proces-verbaal voorkomen. Wij staan allen voor dezelfde moeilijkheden. Waarom zouden we dan elkaar niet nelpen? o Overschrijvingen in den loop van het schooljaar Een in de Nederlandsche Staatscourant van gis léren opgenomen besluit van den secretarisgeneraal van het departement ƒ an Opvoeding, Vv etenschap en Cuituuroeschfrming bepaalt, dat ten aaazien van leerlingen, die bij den aanvang van het schooljaar of den scnoolcursus een oepaaide lagere scnooi bezoeken, overschrijving in den loop van dit schooljaar of dien scnoolcursus naar een andere school, behoudens In geval van verhuizing, aiieen is toegelaten met goedkeuring van den inspecteur. Een afwijzende beschikking van den inspecteur is met redenen omkleed. Van deze beschikking staat binnen veertien dagen, te rekenen van den datum, waarop zij den belanghebbende is toegezonden, beroep open bij den secretaris-generaal van het departement van Opvoeding, Wetenschap en Cultuurbescher-, rning. o De daad bij het woord Voeg de daad bij het woord. U hebt al zoo dikwijls gezegd, dat u sympathiseert met het werk van de Nederlandsche ambulance. Maar nu moet de daad komen. Pakt een girobiijet en stort uw bijdrage, iets meer dan u missen kunt, op girorekening 8-7-60-0 Nederiandsche Ambulance, Koninginnegracht 22, ’s-Gravenhage. o Verkeerde uitlegging Een veehouder te Woubrugge kwam dezer dagen tot de onaangename ontdekking, dat ongenoode gasten zijn appelboom vrijwel tot de laatste vrucht hauden geplunderd. De daders, die onbekend zijn gebleven, hadden aan den Doom een briefje bevestigd met de woorden; „Nederland voedt zichzelf!” --- Verduisteren! Dinsdag 23 september 1941. Vanaf 7.38 n.m. tot 7.28 v.m. Woensdag 24 September 1941. Vanaf .7.85 n.m, tot 7.30 v.m. Donderdag 25 September 1941, Vanaf 7.33 n.m, tot 7.31 v.m. Vrijdag 26 September 1941. Vanaf 7.31 n.ny tpt 7.33 y.m. --- Distributie-nieuws. Distributie van brood, aardappelen en boter e ’v i, De Secretaris-Generaal van het Departement : van Landoouw en Visscnerij maakt met betreki' hing tot de distributie van brood, aardappelen - en uoter net volgende bekend. 3 In de week van 21 t/m. 27 September gei ven de met „36-4 rantsoenen” gemerkte bonnen - van de broodkaart elx reent op het koopen van - 400 gram brood of vier rantsoenen gebak en de 1 met „36 brood” gemerkte bonnen eik op net koopen van 50 gram brood of een half rantsoen ;• gebak. : Bij de uitreiking der aardappelkaarten in ae i komende weken zullen aan personen van 14 tot - en met 20 jaar bonnen, recht gevende op 28 ■ rantsoenen brood, worden verstrekt, welke hoe■ veelheid dient ais extra-rantsoen voor het tijdi vak van 21 September tot en met 27 December i a.s. ; In de week van 21 t/m. 27 September a.s. . geven de met „37 reserve” gemerkte bonnen van de bonkaart diversen reent op het koopen van 3% kilogram aardappelen. Na afloop van den geldigheidsduur van de thans geldige bonnen van de boter- en vetkaarten zuilen twee bonnen van deze kaarten worden aangewezen, op elk waarvan gedurende een tijdvak van 19 dagen 250 gram boter kan worden verkregen. Bovendien zal binnenkort een bon worden uitgereikt, waarop personen van 14 tot en met 20 jaar een half'.rantsoen boter of vet kunnen verkrijgen, welke hoeveelheid dient als extrarantsoen voor het tijdvak van 24 September tot en met 28 December a.s. * * * Het liet zich al eenigen tfjd aanzien, dat het broodrantsoen niet op dezelfde hoogte als tot nu toe kon worden genandhaafd, daar de grondstoffen ervoor niet in voldoende mate aanwezig waren en goede vervangingsmiddelen niet zijn gevonden. Men heeft zich dus gedwongen gezien, dit rantsoen te verlagen en wel van 2000 gram per week per persoon op 1800 gram. Dit neeft men bereikt door op de vier enkelvoudige broodbonnen (die tot heden recht gaven op één rantsoen brood van honderd gram) slechts een half rantsoen brood van honderd gram) slechts een half rantsoen te verstrekken. Men kan dus viermaal 400 gram en viermaal 50 gram per week verkrijgen, dat is in totaal 1800 gram. Daar tengevolge van deze halveering van de waarde van de enkelvoudige bonnen de huidige E-kaarten voor personen van 14 tot en met 20 jaar slechts recht zuilen geven op 200 gram per week en het in de bedoeling ligt, den ouden toeslag van 400 gram voor deze groep te handhaven, zullen per week twee rantsoenen. extra worden verstrekt. Gedurende veertien weken zijn dit 28 rantsoenen, waarvoor de bonnen, gelijk boven is medegedeeld, bij de uitreiking der aardappelkaarten zullen worden verstrekt. Tegenover de verlaging van het broodrantsoen staat een verhooging van het aardappeirantsoen, en wel van 3 kilogram tot 3 V2 kilogram per week. De vooruitzichten ten aanzien van de veevoederpositie maken een voorzichtige hanteering van de vettoewijzingen gewenscht. Men heeft zich daarom gedwongen gezien, het vetrantsoen te verlagen en wel door de perioden, waarin de aangewezen bonnen geldig zijn, te verlengen. Werden voorheen twee bonnen in 17 of 18 dagen aangewezen, de regeling is thans zoo, dat alle 19 dagen twee bonnen worden aangewezen, op elk waarvan men 250 gram boter kan verkrijgen. Om echter de daling van de beschikbare hoeveelheid in het bijzonder voor jeugdige personen zoo gering mogelijk te maken, heeft men besloten in de periode van 24 September tot en met 28 December a.s. een half rantsoen vet extra toe te wijzen aan personen van 14 tot en met 20 jaar. ---