Zestig jaar electrisch tramverkeer. 1 Zestig jaar geleden, op 16 Mei 1881, werd de eerste electrische tram ter wereld in gebruik Igenomen. Deze was door Siemens en Halske gebouwd en diende voor de verbinding van het station Lichterfelde (Berlijn) met de Zentral Cadetten Anstalt. De lengte bedroeg 2.45 km.; de spoorwijdte 1.05 meter en de grootste helling 10 0/00 over 460 in. De tram wat aangelegd op een niet meer in gebruik zijnde smalspoorbaan, zoodat de stroom door de rails kon warden toegevoerd, zonder gevaar voor voetgangers op te leveren. Voor de isolatie van de rails werden houten dwarsliggers voldoende geacht. Bij de wielen waren tusschen de as en de wielband houten schijven aangebracht en de wielbanden waren met sleepringen aan de as verbonden, vanwaar de stroom door draadborstels werd afgenomen. De motor, een Siemens D-machine, woog rond 500 kg. en had bij 15 km. snelheid een vermogen van ongeveer 5 P.k. Voor het veranderen van de rijrichting werd de stroomrichting in het anker omgekeerd, waarvoor een walsrijschakelaar in verbinding met een aanloopweerstand dienst deed. De maximum toegelaten snelheid bedroeg 20 km., doch bij den proefrit bleek een snelheid van 30 tot 40 km. bereikbaar te zijn. De wagen geleek in zijn uiterlijk op de gebruikelijke paardetram en had twaalf zit- en acht tot veertien staanplaatsen. Voor de stroomverzorging diende een generator van 60 amp. bij 140 volt, welke in het waterpompstation te Lichterfelde was opgesteld en door een zuigerstoommachine met riemen werd aangedreven. Bij de slechte isolatie van de rails moet met belangrijke lekstroemen gerekend warden, welke bij nat weer een waarde van 25 amp. konden bereiken. Op grond hiervan liep de dynamo ook niet continu, maar werd telkens bij het begin van een rit aangezet. In 1882 nam men de proef, twee wagens tegelijk op het enkelspoor te laten rijden, waarbij de tweede wagen door een mechanische koppeling van de rijschakelaars door den bestuurder van den eersten wagen bediend werd. Deze eerste electrische tram ter wereld droeg 'ln vele opzichten het stempel van een proefinstallatie, waarmede men zonder grootè kosten ervaringen kon verzamelen voor het bedrijf van openbare electrische banen. In 1890 werd het proef baanvak met een stuk van 1.4 km. verlengd. Hiervoor werd een bovenleiding toegepast, terwijl de wagen met twee beugelstroomafnemers werd uitgerust. In de jaren 1892/93 werd het geheele baanvak op beugelbedrijf omgesteld. Eerst na een diensttijd van 49 jaar werd op 15 Februari 1930 het bedrijf van dezen eersten electrischen tram stopgezet. --- Buitenland. FRANSCHE MINISTERRAAD BIJEEN. Officieel is te Vichy medegedeeld: De ministerraad is gisterochtend om 11 uur bijeengekomen onder voorzitterschap van maarschalk Pétain. De ministerraad heeft een verklaring aangehoord van admiraal Darlan, welke eenstemmig accoord werd bevonden. Het resultaat van deze beraadslagingen zal binnenkort blijken. De demarcatielijn in Frankrijk. In een officieel communiqué van Vidhy is medegedeeld, dat het op 7 Mei te Parijs gesloten accoord betreffende de verzachting der bepalingen voor de demarcatielijn tusschen bezet en onbezet gebied nog deze maand van kracht zal worden voor het vrije goederen- en geldverkeer. Met uitzondering van enkele artikelen kunnen dan goederen van het bezette naar het niet-bezette gebied en omgekeerd vervoerd worden. Ook het betalingsverkeer is vrij, slechts het deviezenverkeer blijft verboden. --- ONDERHOUD TUSSCHEN OEMANSKY EN HULL. De ambassadeur der Sovjet-Unie te Washington, Oemansky, heeft een onderhoud van een uur gehad met Cordell Hull. Volgens de „As,sociated Press" heeft ook Summer Welles aan het onderhoud deelgenomen. Brand in haven van Los Angeles. Naar de „Associated Press" meldt, zijn in de haven van Los Angeles eenige kaden door een grooten brand vernield. Hierbij werden ook vijf kleine vaartuigen alsmede het weerkundige bureau en het topografische bureau van het leger een prooi der vlammen. Amerikaansche bommenwerpers naar Honoloeloe. Het Amerikaansche ministerie van oorlog maakt bekend, dat 21 viermotorige bommenwerpers, welke in San Francisco waren opgestegen, onder bevel van den commandant der luchtmacht, luitenant-generaal Ernmons, te Hickamfield bij Honoloeloe zijn aangekomen. Bulgarije. In de Bulgaarsche Kamer heeft minister-president Filoff een lange verklaring afgelegd, waarin hij, na gewezen te hebben naar den Balkan-veldtocht, welke den spilmogendheden tegen hun wil was opgedrongen, zeide: Het Bulgaarsche volk ziet in de oprichting van een machtig en vereenigd Bulgarije, van de Donau tot aan de Aegeische Zee, de verwezenlijking van zijn idealen. Het is gelukkig, eindelijk de triurnf der waarheid en gerechtigheid in dit gebied van de nieuwe Europeesche gemeenschap te beleven. Het Bulgaarsche volk zal den spilmogenclheden en haar groote leiders eeuwig dankbaar zijn. Nadat de afgevaardigden staande de offers der verbonden legers hadden herdacht, sprak de minister-president over de Bulgaarsche buitenlandsdhe politiek, die, zooals hij zeide, steeds gedragen is door de traditianeele vriendschap met Duitschland. Aan het slot van zijn uiteenzettingen ging die minister-president in op de nieuwe taak in het bevrijde en vereenigcl Bulgarije en op de medewerking aan den nieuwen opbouw van het Zuid-Oosten. Het bezoek van Roosevelt Jr. aan Kreta. Naar de Associated Press over het bezoek van kapitein Roosevelt aan ex-koning George van Griekenland meldt, zou de boodschap van president Roosevelt, welke hij aan den ex-koning heeft overhandigd, nog voor de Grieksche ineenstorting geschreven zijn. Kapitein Roosevelt heeft den ex-koning zijn leedwezen uitgesproken over het feit, dat de hulp van Amerika te laat gekomen is en hem verzekerd, dat Amerika Griekenland in zijn verzet zal blijven ondersteunen. En heeft de dokter iets bij je kunnen vinden? Nou! Ik had een tientje bij me en hij wist er best vijf gulden van te vinden. --- Uit den Omtrek. GORSSEL. Bevolking gedurende April. Ge v estig d: W. J. Dietz, Eef de E 577 van Amsterdam; W. H. Salari, Gorssel G 475 van Deventer; J. M. Denekamp, Gorssel G 368 van Deventer; A. van der Hoeven, Epse P 338 van Joure; J. D. Brernan, Almen A 39 van Bloemendaal; J. Lente, Eerde E 523 van Amsterdam; G. J. van den Berg, Epse P 36 van Delft; B. Hazewinkel, Harfsen H 45 van Zutphen; H. Hoekman, Gorssel G 462 van Zutphen; G. Nijenhuis, Harfsen H 91 van Laren (G.); S. Knottenbelt, Eerde E 196 a van Rheden; E. A. J. Bonheim, Gorssel G 434 van Rheden; T. Viswat, Gorssel G 508 van Bathrnen; C. van Wijlen, Gorssel G 264 van Lienden; C. M. Unger, Almen A 39 van Zaandam; T. Brurnmelman, Harfsen H 30 van Warnsveld; F. L. F. Altman, Epse P 237 van Deventer; C. van der Meulen, Eefde E 148 van Apeldoorn; J. Wolsink, Gorssel G 48 van Ruurlo; J. M. van Bovene, Eerde E 148 van Rotterdam; E. B. Seebus, Gorssel G 290 van Zutphen; W. Wolters, Epse P 15 van Laren (G.); E. W. Alhmann—Besseling, Epse P 237 van 's-Gravenhage; R. J. Hartgerink, Eefde E 734 van Amsterdam; A. M. Veldhuizen, Almen A 39 van Zutphen; J. C. A. Drubers—de Wilde, Almen A 39 van Zutphen; G. B. Brcmsvoort, Almen A 39 van Diepenveen; J. Nijland, Eerde E 136 van Wijhe; A. Vels, Gorssel (woonwagen), van Zutphen; G. Plekkenpol, Harfsen H 132 van Laren (G.); D. M. Levy, Eerde E 10 van Utrecht; A. H. Schutte, Kring van Dorth D 56 van Olst; J. Gatink, Almen A 50 van Laren (G.); M. Scholten, G 203 van Olst; A. Keijzer (wed. S. Eerde E 10 van Utrecht; W. H. J. Wensink, Gorssel G 605 van Bergh. Vertrokken: G. Ouwerling—Van Ernst, van Epse P 158 naar Katwijk; H. J. Denekamp, van Gorssel G 368 naar Bathrnen; G. A. ten Hove, van Epse P 23'7 naar Apeldoorn; J. van Roffelen, van Epse P 339 naar Ene; A. J. Berkerbosoh, van Eefde E 91 naar Zutphen; E. C. L. Blanken (wed. P. J. Willemsen), van Gorssel G 508 naar Maasbree; E. C. J. Lubberdink, van Gorssel G 240 naar 's-Gravenhage; H. H. G. Witzand, van Gorssel G 517 naar Zutphen; J. Wacht, van Epse P 239 naar Abcoude; A. Sneep, van Eerde E 829 naar 's -Gravenha ge; A. Dijk, van Harfsen H 195 naar Voorst; M. Ernst, van Kring van Dorth D 87 naar Franeker; K. Schnekler, van Almen A 141 naar Deventer; H. DMze,nd, van Kring van Dorth D 87 naar Humrnelo en Keppel; A. Pimonthel, van Kring van Dorth D 87 naar Hummel() en Keppel; S. Lbwenstein, van idem naar idem; H. S. Weijl, van idem naar idem; B. M. I. Judenfreund, van idem naar idem; E. I. Heineman, van idem naar idem; M. Sojfer, van idem naar idem; G. I. Simon, van idem naar idem; M. Michel, van id. naar id.; J. Tauchner, van id. naar id.; M.Lewi, van id. naar id.; H. I. Peglau, van id. naar id.; E. W. Frartmann, van id. naar id.; K. Na,gla, van id. naar id.; S. Pomeranc, van id. naar id.; R. I. Breur, van id. naar id.; R. R. Stein, van id. naar id.; S. E. Braemann, van id. naar id.; E. S. Davit, van kl. naar id.; N. Raselaar, van id. naar id.; G. van Kints, van Eefde E 750 naar Zutphen; G. Th. Hartering, van Gorssel G 239 naar Gendringen; H. J. Wagenvoort, van Eerde E 577 naar Bathmen; C. J. Ernperpoll, van Almen A 22 naar Warnsveld; H. Andriesse, van Eefde E 172 naar Arnhem; W. J. Lubberding, van Eerde E 343 naar Wieringerrneer; G. J. Pardijs, van Harfsen H 95 naar Vorden; W. M. A. Jansen Vrelink, van Gorssel G 251 naar Diepenveen; E. van der Burg, van Almen A 39 naar Arnhem; N. H. Ehrenfeld, van Kring van Dorth D 87 naar Deventer; W. J. B. Delsink, van Eerde E 834 naar Zutphen; B. M. Massen, van Almen A 39 naar Doetinchem; M. Huisman, van Epse P 366 naar Deventer; H. A. Velders, van Eerde E 346 naar Zutphen; G. J. Sacks, van Almen A 141 naar Enschede; A. Mink, van Eefde E 27 naar Emmen; J. M. C. van Ameijde, van Almen A 39 naar Kleef (Dl.); J. W. Stroink, van Harfsen H 248 naar Sennheim (Dl.); B. H. Warmelink, van Eefde E 63 naar Aalten; A. G. Heijirik—Hulshof, van Gorssel G 478 naar Wisch; W. Wolters—Boschloo, van Gorssel G 431 naar Voorst; H. Schot, van Harfsen H 51 naar Weerden; J. C. de Roos, van Eerde E 409 naar Brurnmen; J. Bleumánk, van Kring van Dorth D 33 naar Bathrnen; L. Wichers, van Harfsen H 83 naar Laren (G.). VOORST. Met lucifers gespeeld 14 Mei. Van den sleeper W. alhier is hedenmiddag een hooiberg, staande aan den binnenweg afgebrand. Door het Spoedig ingrijpen van buren kon erger voorkomen worden. De oorzaak was te wijten aan het feit dat kinderen bij den berg met lucifers speelden DEVENTER. t Jan Brugge. 15 Mei. In den ouderdom van 59 jaar is gisteren alhier overleden de bekende toonkunstenaar Jan Brugge, directeur van de Deventer muziekschool en piano-leeraar aan de Rijkskweekschool. Jan Brugge werd gebaren in Purmerend; hij studeerde aan het Conservatorium te Amsterdam, welke inrichting hij met een bijzondere onderscheiding verliet. Meermalen trad Jan Brugge als solist op bij orkesten o.a. bij de A.O.V. Hij was een man van groote begaafdheid en desondanks zeer bescheiden. APELDOORN. 14 Mei. Gisteravond is in de buurtschap Meerveld bij Apeldoorn brand ontstaan in een hooiberg op het erf van de boerderij van den landbouwer Van Hierden. De brandweer kon niet verhinderen, dat de vlammen oversloegen op een belendende landbouwschuur en later op nog twee andere afzonderlijk gebouwde landbouwschuren, alle bedekt met een rieten dak. Van de inventarissen kon niets worden gered. Een aantal landbouwwerktuigen, een hoeveelheid kunstmest en partijen hooi en stroo gingen verloren. De oorzaak van den brand is onbekend. De schade wordt slechts gedeeltelijk door verzekering gedekt. NEEDE. 13 Mei. In de onder voorzitterschap van den heer Haeff werd in „'t Haantje" gehouden jaarvergadering van de Needsche Voet- en Rijwielpadenvereeniging, welke vergadering tevens werd bijgewoond door den voorzitter van den Bond van Rijwielpadenvereenigingen in Oostelijk Gelderland (8.R.0.G.), de heer Bijleveld uit Groenlo, werd het jaarverslag voorgelezen door den secretaris, den heer G. te Spenke. Hieruit bleek 0.m., dat het ledental, dank zij een actie der wegwerkers, met ongeveer 50 is gestegen en aan het einde van 1940 585 bedroeg. De verrichtingen bestonden in 1940 geheel uit gewoon onderhoud der bestaande paden; er werd gewerkt van 22 Juni tot 22 November met een maand onderbreking. De gemeente was steeds zeer tegemoetkomend tegenover den arbeid der vereeniging. De vereeniging heeft ongeveer 120 km. rijwielpad in deze gemeente in onderhoud, waarvan door vrijwel iederen wandelaar en wielrijder geprofiteerd wordt. Uit het financieel verslag van den penningmeester, den heer H. Karssenberg, bleek, dat 1940 werd aangevangen met een nadeelig saldo van f 15.16. Aan contributie werd ontvangen f 345.10, terwijl de totale uitgaven hebben bedragen f 351.13, zoodat het boekjaar sloot met een nadeelig saldo van f 6.03. Alle aftredende en herkiesbare bestuursleden werden herkozen. In de plaats van den heer G. J. te Hennepe (Hoonte) werd gekozen de heer H. Mengerink en in de vacature Smit de heer H. J. Heilersig. AALTEN. • F • 11. Somsen. t 14 Mei. Gistermorgen is alhier in den ouderdom van 82 jaren overleden de heer F. H. Somsen, oud-wethouder onzer gemeente. De heer Somsen, die 7 Maart 1859 hier geboren werd, kwam op 23 December 1908 voor de A. R. fractie in .den Raad. In 1918 werd hij tot wethouder gekozen. Hij bekleedde dit ambt tot 1919 om echter in 1923 opnieuw gekozen te worden. Van 1923 af bleef hij onafgebroken tot 5 September 1939 wethouder onzer gemeente. Zijn gezondheidstoestand noopte hem toen deze functie neer te leggen. De heer Stansen had een warm hart voor zijn gemeente en veel is in zijn tijd, mede door zijn initiatief en werkzaamheid tot stand gekomen. Het gasbedrijf, de volkshuisvesting, wegen- en bruggenbouw hadden alle zijn groote belangstelling. Ook buiten zijn wethouderschap leefde de heer Somsen mee met alles wat zijn woonplaats betrof. Ook was hij b.v. bestuurslid van „Aalten's Belang." Velen hebben van zijn helder verstand en juist oordeel mogen profiteeren. In de A. R. kiesvereeniging nam de heer Somsen een vooraanstaande plaats in. Behoudens goedkeuring van B. en W. zal het zwembad „'t Walfort" a.s. Maandag, 19 Mei, voor het publiek worden opengesteld. GROENLO. Een kranig redder. 15 Mei. De 5-jarige Mimij Olieslager geraakte gisteren al spelende in de Stadsgracht en zou zeker in die diepe gracht verdronken zijn als de 17-jarige zoon van den gemeentesecretaris M. v, d. Riet, dit niet gezien had. Zonder zich een °ogenblik te bedenken sprong hij geheel gekleed te water, waarna hij de kleine wist te redden. LOCHEM. 14 Mei. Te Leiden slaagde voor het doctoraal examen rechten de heer J. B. Everwijn. alhier. RHEDEN. Centrale keukens? 14 Mei. De „Arnh. Crt." vernam, dat het gemeentebestuur van Rheden voorbereidende maatregelen heeft getroffen voor de instelling van centrale keukens te Velp en Dieren. Tot goed begrip zij er op gewezen, dat in dezen maatregel nog geenszins een begin van uitvoering moet worden gezien. Eerst moet een behoefte van eenigen omvang blijken; in de grootere bevolkingscentra doet zij zich over het algemeen veel eerder gevoelen dan in landelijke gemeenten en Rheden maakt geen uitzondering op dezen regel. Intusschen kan het nochtans zeer wel tot de instelling van centrale keukens komen, maar vooralsnog is riet onwaarschijnlijk, dat' dit al in de eerstkomende maanden zou moeten geschieden. Aan een bereiding der maaltijden in eigen beheer zal niet gedacht behoeven te worden, omdat het aantal gegadigden wel te gering zal zijn; de gemeente zou deze taak zeer wel aan anderen kunnen uitbesteden. Hieraan is nog toe te voegen, dat een voorloopig plan tot het in dienst stellen van een rijdende keuken, die zich bijv. van 12-1 uur te Velp zou bevinden en in den namiddag te Dieren, is prijsgegeven. Andere gemeenten verdienden den voorrang in dit opzicht. WINTERSWIJK. 14 Mei. Hedenmiddag arriveerden hier per trein 12 Belgische kinderen, die door bemiddeling van het Comité van Gereformeerde Kerken in Antwerpen, bij Winterswijksche pleegouders zijn ondergebracht. Aan het station werden de kinderen, die hier ongeveer 2 maand zullen vertoeven, verwelkomd door mevrouw. Rietberg, presidente der Geref. Vrouwenvereeniging alhier en de pleegouders. De brandweer werd gealarmeerd voor een boschbrand in de buurtschap Meddo, achter het woonwagenkamp. Met behulp van omwonenden wist de eigenaar het vuur te dooven, zoodat de brandweer niet behoefde op te treden. Een ha. bosch, in hoofdzaak opgaand hout, ging verloren. --- Advertentie De ruggegraat van elk reclame-plan: DAGBLAD-RECLAME! --- DE BESPREKINGEN TUSSCHEN HITLER EN DARLAN. In politieke kringen van Vichy onderstreept men, naar het persbureau Ofi meldt, de bijzondere beteekenis van de bespreking tusschen den Fiihrer en admiraal Darlan te Berc,htesgaden, welke vier uren geduurd heeft. Het resultaat van deze ontmoeting, zoo zegt men in deze kringen, is zeer bemoedigend. Hoewel het resultaat in zijn beteekenis beperkt is, zijn de practische maatregelen, waartoe de Duitsch-Fransche onderhandelingen reeds geleid hebben, getroffen binnen het bestek eener politiek op langen termijn, welke op de inrichting eener nieuwe ordening van Europa is afgestemd, waarbij Frankrijk zich in volledige vrijheid en souvereiniteit wil aansluiten. Men voegt hieraan toe, dat deze oriënteering van de Fransche politiek breede perspectieven voor de toekomst opent. --- BUITENLAND SCHE JODEN IN FRANKRIJK NAAR CONCENTRATIEKAMPEN. Naar de Parijsche ochtendbladen melden, had de regeering in Vichy opdracht gegeven tot de gisteren uitgevoerde arrestatie van 5000 buitenlandsche Joden in Parijs en tot hun overbrenging naar concentratiekampen. De maatregel geschiedde op grond van de wet van 4 October 1940, welke bepaalt, dat Joden van buitenlandsche herkomst gearresteerd en naar concentratiekampen vervoerd kunnen worden. Krachtens deze wet bevinden zich in het onbezette gebied reeds 20,000 Joden in drie groote concentratiekampen. De actie in Parijs begon gisterochtend. Meer dan 5000 buitenlandsche Joden tusschen 18 en 40 jaar moesten op bepaalde punten bijeenkomen, waar zij eerst door artsen werden onderzocht en de zieken afzonderlijk gehouden werden. Inmiddels zijn deze Joden reeds in concentratiekampen bij Orleans aangekomen, waar zij werkzaamheden voor den wederopbouw moeten verrichten. --- VON PAPEN BIJ INOENU. Ambassadeur von Papen heeft Woensdagmiddag een onderhoud van een uur gehad met den president der Turksehe republiek, Inoenu. De audiëntie werd bijgewoond door den Turksehen minister van buitenl. zaken, Saradjogloe. --- Advertentie Wat er te doen is. Donderdag 15 Mei. Luxortheater 8 uur: „Frau Sixta". Sohouwburgbioscoop 8 uur: „Operette". Odeonbioscoop 8 uur: „Vijf vroolijke vrouwtjes". --- Predikbeurten. ZONDAG 18 MEI. ZUTPHEN. Ned. Herv. Kerk. Groote Kerk. Vm. 10 uur, ds. Beversluis, doop; extra collecte rest. Broed, Kerk; 's ast. half 7, ds. v, Paassen. Woensdag 21 Mei geen Oecumenische Dienst. Broederen Kerk. Vm. 10 uur, ds. De Jong; extra coll. rest. Broed. Kerk. Luthersche Kerk. Geen dienst, Doopsgezinde Kerk. Vm. half 11, ds. Onnes. Geref. Kerk. Vm. 10 uur en nm. 3 uur, ca.nd. E. Baerends. Het kerkelijk bureau is open Dinsdagavond 5-6 uur. Chr. Gerei'. Kerk, Rijkenhage 49. Vm. 10 u. en nm. half 5, Preeklezen. Geloofsgemeenschap Leger des Heils. Vm. 10 U. heiligingsdienst; 's av. 7 uur evangelieverkondiging. Dinsdag 20 Mei ledenvergadering. Doopbediening. Aangifte Woensdagavond te voren van 8-9 in de Consistorie der Groote Kerk. (Kerkelijk Bureau op ditzelfde uur)). 8 Juni ds. de Jong; 29 Juni ds. Padt; 20 Juli ds. Itiphaw. gen; 10 Aug. ds. v. Paassen; 31 Aug. ds. Beversluis. BRUMMEN. Ned. Protestantenbond. Vm. 10 u. ds. G. Munter, Luth. pred. te Zutphen. N. H, Kerk. Vm. 10 uur, ds. Mudde, coll. inw. zending. STEENDEREN. Vm. 10 uur, ds. Pikaar. GORSSEL. N. 11. Kerk. Vm. 10 uur, ds. Kamsteeg. EEFDE. N. 11. Kerk. Vm. 10 uur, ds. A. v. d. Hoeven, coll. Eefdesche belangen. Mettray kapel half 9 de heer W. Snel. Geref. Kerk. Vm. 10 uur en nm. 3 uur ds. Oomkes. WARNSVELD. Vm. 10 uur, de heer W. Snel. HENGELO (G.). N. H. Kerk. Vm. 8% uur, de heer G. Kolenbrander, Winterswijk; vm. 101/4, u. ds. Barbas. Vrijz. Herv. geen dienst. VOEDEN. N. H. Kerk. Van. 10 uur, de heer H. Ft. Elzinga; nm. 3 uur ds. Van Nood. Ned. Prot. Bond. Nm. 61/2 u. ds. N. Padt uit Zutphen. VOORST. N. 11. Kerk. Vm. 10 uur, ds. G. J. v. d. )3rugt uit Loenen, aangifte doop. Buurtlokaal Bethel-Èmpe. Nm. 2.30 uur de heer G H. Looman. Geref. Kerk. Vm. 10 uur en run. 3 uur, ds. M. van Alphen. ALMEN. N. 11. Kerk. Vm. 10 uur ds. G. de Ru. VVICHMOND. Vm. 10 uur, ds. J. M. Gerritsen. HEMELVAARTSDAG 22 Mei. ZUTPHEN. Ned. Herv. Kerk. .Groote Kerk. Vm. 10 uur, ds. Padt; extra colt Fonds v. Bijz. Noocien. Luthersche Kerk geen dienst. Doopsgezinde Kerk geen dienst. Geref. Kerk. Vm. 10 uur en nm. 3 uur, ds. J. W. de Jager. Chr. Geref. Kerk, Rijkenhage 49. Vm. 10 u., ds. W. de Graaf. Gebouw voor Chr. Belangen. Vm. 10.15 uur, ds. Groeneboer van Doetinchem. Vergadering van Geloovigen, Zaadmarkt 88. Vrh, 10 u., nm. uur en 5 uur, bijzondere samenkomsten. Geloofs. gemeenschap Leger des Heils. 's Av. 7.30 overdenking van Christus Hemelvaart. STEENDEREN. Vm. 10 uur, ds. Pikaar. WARNSVELD. Vm. 10 u., ds. A. v. d. Hoeven. EEFDE, Geref. Kerk. Vnl. 10 uur, ds. Oomkes. --- AMERIKA EN DE OORLOG. In verband met de verklaring van mevrouw Roosevelt, dat haar man nooit beloofd heeft het land niet in den oorlog te voeren, publiceert de „Time,s Iferald" de volgende uitlatingen van Roosevelt tijdens de verkiezingscampagne: Boston 30 October 1940: „Wij bewapenen ons niet ten behoeve van een strijd of een interventie in een vreemd conflict. Ik herhaal nogmaals, dat ik op het platform van onze partij blijf staan, dat wij niet moeten deelnemen aan vreemde oorlogen, noch ons leger, onze marine of ons luchtwapen voor den strijd in vreemde landen buiten Amerika zullen zenden, tenzij in het geval van een aanval. Aangezien ik tot u, vaders en moeders, spreek, geef ik nogmaals de verzekering. Ik heb dit reeds vroeger gezegd, maar ik zal het nogmaals en steeds weer zeggen, uw 'jongens zullen niet in een vreemden oorlog gezonden worden." New-York 23 October 1940: ~Uw regeering heeft zich in 1935 er toe gezet om met het oog op de in de gerheele wereld toenemende gevaren al de toevallen uit te schakelen, die in het verleden tot den oorlog hebben geleid. Wij hebben duidelijk gemaakt, dat schepen onder Amerikaansche vlag geen munitie naar oorlog voerende landen kunnen brengen en dat zij zich buiten de oorlogszones moeten houden." Brooklyn 3 November 1939: „Ik strijd er voor om voor onze natie welstand en vrede te behouden. Ik strijd er voor om ons volk uit vreemde oorlogen verwijderd te houden en vreemde regeeringseoneentraties ver te houden van de Ver. Staten." Cleveland 3 November 1940: „Het eerste doel van onze buitenlandsehe politiek is, ons land uit den oorlog te houden." --- G.-0. Bond van Coöp. Zuivelfabrieken. Het bestuur van de G.-O. Bond van Coöp. Zuivelfabrieken benoemde, blijkens de mededeelingen voor de algemeene vergadering op 20 en 21 Mei, tot voorzitter den heer K. van der Linde te Steenwijkerwold en den heer H. Th. A. van Baars tot onder-voorzitter. De voorzitter is, volgens de bij den Bond geldende regeling, uit hoof de van zijn functie lid van het bestuur van den F.N.Z. Als tweede bestuurslid van den F.N.Z. werd door het bestuur benoemd de heer Van Baars. Tot' heden werd het tweede bestuurslid van den F.N.Z. door de algemeene vergadering benoemd, doch de praotijk heeft het noodzakelijk gemaakt, dat als vaste regel het bestuur het tweede bestuurslid aanwijst. De secretaris werd wederom benoemd tot lid van het dagelijksch bestuur van den F.N.Z. In de commissie voor coöperatie werd, in de plaats van het aftredende lid, den heer T. G. Elkink te Ruurlo benoemd de heer A. H. Zwart te Borculo. De melkaanvoer was als gevolg van de omstandigheden, in het eerste kwartaal van dit jaar bijna 25 pct, lager dan in het eerste kwartaal van het vorige jaar. In April ging de melkaanvoer bij vele fabrieken weer achteruit. Uitvoerig worden in de mededeelingen de moeilijkheden beschreven van de melkleveringen, welker hoeveelheid 700,000 tot 1,000,000 kg. voor het westen en 250,000 tot 300,000 kg. per week bedroeg voor een aantal plaatsen in Gelderland en Overijsel. Dit waren de leveringen door de coöperatieve en particuliere fabrieken in Gelderland, Overijsel en Utrecht. De prijs voor de gestandaardiseerde melk was aanvankelijk 8.64 cent af fabriek. Later is deze verhoogd tot 9.14 ets., welke prijs terugwerkende kracht kreeg. De wijze, waarop de voor consumptie geleverde melk werd verrekend met de kaasverplichting, had van Januari af voor fabrieken die gewoon zijn een gedeelte van de melk tot kaas te verwerken dat is dus het type fabrieken dat uit boterfabrieken is ontstaan en dat men juist in Gelderland en Overijsel nogal veel aantreft tot gevolg, dat de hoeveelheid ondermelk, die bij deze fabrieken toch al niet overvloedig was, vrij sterk werd beperkt. Voor December was de regeling in orde. Het effect van de regeling was toen alleen een vermindering van de hoeveelheid wei. Op aandringen van den Bond en de mellcleveringscommissie werd echter bereikt, dat voor Januari de oude regeling nog doorliep; voor Februari gaf de Zuivelcentrale op verzoek ontheffing van de kaasverplielzating voor deze fabrieken. Daarna werd de regeling van Januari weer in volle kracht hersteld, maar voor enkele gevallen, waarin het dreigde vast te loopen, is een afwijking van de algemeene regeling verkregen. De vetgehalte-controle liep normaal door. Van de bascule-controle kan niet anders werden gezegd, clan dat gebleken is, dat zij noodzakelijk is. Er hebben thans 76 fabrieken de tweede bijdrage voor de melkwolproefnemingen toegezegd. De eerste bijdrage werd gegeven door 106 fabrieken. Er ontbreken er op het oogenblik van het totale aantal bondsfabrieken dus nog 35 en het zijn er nu 30 minder dan den eersten keer. Een opwekking wordt gedaan om deze zaak te stetm en. Aan de hand van het Zuivelbesluit 1941 worden in de mededeelingen betreffende de aflevering van melk twee punten naar voren gebracht die nieuw zijn, nl. de eventueele limiteering van de hoeveelheid ondermelk die naar de boerderijen terug gaat en de ordening op het melkvervoer. In de commissie voor Gelderland zullen zitting hebben de heeren J Langeraap te Apeldoorn, ir. A. Schroocler te Wageningen, J. G. Veening te Wezep en de secretaris en in die voor Overijsel de heeren H. Th. A. van Baars te Hengelo (0.), H. M. van den Berg te Staphorst, J. G. Veening te Wezep en de secretaris, benevens in iedere commissie, 2 personen, aangewezen door de particuliere industrie. De commissies krijgen een voorzitter, die niet uit het cosperaleve of particuliere zuivelbedrijf afkomstig is. Wat betreft de beperking van de hoeveelheid ondermelk, schijnt het de bedoeling te zijn, dat een deel van de melk van fabrieken, die niet voor de bereiding van kaas, melkproducten of caseïne zijn ingericht, verwerkt zal worden door andere fabrieken, die hiertoe wel in staat zijn. De belangen van het veehoudersbeclrijf mogen niet worden geschaad, aldus wordt vermeld in de richtlijnen, die gevolgd moeten worden. Het ligt in de bedoeling om zeer binnenkort te beginnen met de melkvervoersaangelegenheden. Het onkofteneijfer voor boterfabrieken werd, bij een getaxeerde lagere melkaanvoer in 1941 vergeleken bij 1940 van 25 pct., berekend op f 1.25 per 100 kg. In 1937 t/m 1940 was dit resp. f 0.76, f 0.78 en f 0.87. Het onkostencijfer bij melkpoederberelding (Hatmaker) werd bij de thans geldende prijzen van hulpstoffen, lomen e.d., becijferd op 761/2 et. per 100 kg. ondermelk. Het bestuur geeft in overweging tot de instelling van een adviescommissie voor de lomen en de arbeiders in de zuivelfabrieken over te gaan. Het totale aantal arbeidsuren in de zuivelfabrieken zal voor het tijdperk van 1 Maart 1941 t/m 28 Februari 1942 worden gebracht op het normale aantal van de Arbej.ciswet nl. 2496 uren, di. ongeveer 60 lager dan de laatste jaren het geval was. Het aantal onderzochte stallen voor de t.b.c.- bestrijding is dit jaar zeker niet kleiner dan vorige jaren. De productie en afzet van de kaas is geheel vastgelegd in daarvoor bestaande regelingen, welke tamelijk ingewikkeld zijn. ledere kaasfabriek is verplicht een bepaald deel van de melkaanvoer op kaas te verwerken. De productie van volvette- en 30+ kaas is verboden, die van 40+ is zeer sterk beperkt. In hoofdzaak wordt er dus 20+ gemaakt. Als gevolg van het feit, dat vele kaasfabrieken door de N.Z.C. verplicht werden consumptiemelk naar het Westen des lands of elders te leveren en door daling van de melkaanvoer, was het kwantum gepoduceerde kaas aanmerkelijk kleiner dan het vorig jaar. De productie van volle melkpoeder bleef verboden, evenals die van volle condens. Magere condens mocht slechts in zeer beperkte hoeveelheden worden aangemaakt. De afzetregeling voor boter bleef gedurende den winter gehandhaafd. De boterproducent heeft de verplichting om zijn verschillende groepen van afnemers (handelaren met vergunning, grossiers, eigen verkoop enz.) procentueel een gelijk kwantum boter te leverenl als in een bepaalde basisperiode het geval was. Daarnaast wordt aan de fabrieken de plicht opgelegd een nader aan te wijzen deel van hun productie te leveren aan de Centrale. Gedurende de eerste maanden van het jaar was dit deel bepaald op 0 pct. Voor de week van 27 April tot 4 Mei werd het echter vastgesteld op 45 pct. en voor de daarop volgende weken op 50 pct., resp. 55 pet., telkens van de productie van de voorafgaande week. ---