Advertentie MOET U UW MAN OM GILD VRAGEN UOOR ZIJN EIGEN || VERJAARDAG? Dan wordt het hoog tijd, dat U eens een eigen spaarpotje krijgt I Dat is géén kunst en géén moeite. Met De Gruyter's cassabons verdient U aardig geld. Blijf toch niet langer achter: iedere week een gulden zijn er 52 ineen jaarl De Gruyter kan 10°/o korting geven, omdat In eigen fabrieken en meer dan 360 eigen winkels veel voordeliger gewerkt kan worden. De Gruyter laat U daarvan profiteren door cassabons te gever». Voor tien gulden cassabons krijgt U één gulden contant terug. GEBROKEN THEE Groenmerk . , 100 gr. 58 ct. Goudmerk . . 100 gr. 88 ct Grove thee Goudmerk . . 250 gr. 220 ct. Zilverroodmerk, 100 gr. 76 ct. Zilverroodmerk 100 gr. 76 ct. Grove thee Zilverroodmerk 250 gr. 190 ct Oranjemerk . . 100 gr. 64 ct. Blauwmerk . . 100 gr. 70 ct China thee . . 100 gr, 82 ct. Oranjemerk . 100 gr. 64 ct. Zakje» thee. doosje 20 st. 90 ct. |P H B'ttJF RBH 1 Alléén De Gruyter geeft 10 °/o fff 'v! JBÉaBF MH Br ■ Bü WÊF korting op alle artikelen, behalve wm E %|P WIE Iw zout en soda 521002 --- DE NEDERLANDSE ROULETTE DRAAIT WEER EENS OP DE BELGISCHE ENCLAVE IN NOORD-BRABANT RLE-HER , Belgische belastingambtenaren tellen de getallen op, die ztl enige uren lang hebben zitten te noteren. Rondom is geroezemoes van stemmen van dames en heren, die behoorlijk in hun „slappe was” zitten. Het pas geverfde maaltje, waarin zij hun arbeid verrichten, is versierd met kleurige bloemstukken. Aan één zijde staat een roulettetafel, op een andere plaats is een baccarattafel opgesteld en ineen hoek van het vertrek resideren enkele bestuursleden van de Nederlandse speelclub, diezzin tenten heeft opgeslagen inde danszaal van café »Btj Fien” inde Molenstraat in Baarle-Hertog. „Monty-zaal” prijkt met grote letters op de gevel boven deuren en ramen en naast de ingang lezen we „Caercle Privé Arcadia, strikt besloten club”. Zullen de Nederlandse auforiteiten kunnen optreden ? Fortuna's grillen De bank is gesloten. Er is winst geblaakt dooreen aantal spelers, anderen hebben gelaten hun verlies genomen. De ambtenaren zijn ongevoelig voor de grillen van Vrouwe r ortuna. Zij rekenen en bepalen welk bedrag aan belasting dat is bijna vier. procent van de omzet m de Belgische schatkist zal vloeien. Die belasting gaat Nederland voorbij. Men kan daar verschillend over denken; men kan er spijt van hebben, dat dit Nederlandse geld bij onze Zuiderburen terecht, komt en men kan zeggen: die belastingvlucht aanvaarden wij, want we houden streng vast aan het principe in Nederland geen speelclubs, geen openbare en geen besloten verenigingen. , Dat laatste beginsel heeft Nederland tot nu toe gehuldigd. Dat wu zeggen: openbare zijn steeds verboden geweest, de besloten clubs heeft men een tijd lang oogluikend toegelaten, mede omdat er juridisch niet tegen op te treden was, als het karakter vaneen besloten vereniging maar streng gehandhaafd werd. Want het spelen is volgens de wet in Nederland niet verboden, wel het maken vaneen bedrijf vaneen speelgelegenheid. Speelclubs tierden tot voor kort welig in Nederland; in Den Haag bijvoorbeeld waren er ontelbaren. Een van de bekendste was de Aristo-club, die in het Casino in Schevenmgen was ondergebracht en waar vele eigenaars en bewoners van andere plaatsen, alsmede talrijke vreemdelingen, die hun vacantie in Nederlands schoonste badplaats doorbrachten, avond aan avond hun geluk beproefden. Dat laatste was het hem nu juist. De justitie was blijkbaar van oordeel. dat het lidmaatschap te gemakkélijk verworven werd. En dat ook andere overtredingen begaan werden. In Augustus van 1951 is er een inval inde Aristo-clüb gedaan, er werden processen-verbaal opgemaakt en de materialen werden in beslag genomen. Leden of publiek Bij rechterlijke uitspraak is toen uitgemaakt, dat de leden van de club en van andere clubs gewoon „publiek” waren, dat iedereen zich naar believen aan de speeltafels kon zetten en dat dus vaneen bedrijf sprake was. We begeven ons niet ineen beoordeling van deze uitspraak, maar vragen ons wel af, welke consequenties de opvatting kan meebrengen, dat by een gemakkelijk verkrijgbaar lidmaatschap van welke vereniging ook, niet van leden gesproken moet worden, maar van publiek en dus vaneen publieke gelegenheid. . Het bestuur van de Aristo-club heeft inmiddels niet stil gezeten. Het zocht naar een nieuwe mogelijkheid om de leden het avontuur van het roulettespel te bieden en opende een speelzaal in Baarle-Hertog, de Belgische enclave in Nederland, het gebied, waar de grens grille bochten maakt en men in dezelfde straat nu eens voor een Nederlands huis en dan weer voor een Belgisch staat. De arm van de Nederlandse wet moet zich hier machteloos terugtrekken, hoewel het gebied te bereiken is zonder paspoort, zonder bewijs van Nederlanderschap en zonder deviezenboekje. De wirwar van Nederlandse en Belgische stukjes grond er zijn in Baarle-Nassau en Baarle-Hertog bijna veertig plekjes Belgisch gebied, die geheel door Nederlands grondgebied omsloten worden maakt het inde practijk onmogelijk allerlei grensbepalingen toe te passen. Toen er niet lang na de oorlog nylons te koop waren in Baarle-Hertog en de dames dit begerenswaardige goed in Nederland niet konden krijgen en de koffie er zonder bon gekocht kon worden, zijn er eens zestig Nederlandse douanebeambten gestationneerd om tegen smokkel op te treden. Het was onbegonnen werk. Er zijn in die tijd enkele mensen van deze kleine smokkelarijtjes vrijgesproken en daarop baseert het bestuur van Arcadia – zoals de vereniging tegenwoordig heet de vrijheid, die zij genomen heeft, !om in Baarle-Hertog een Nederlandse speelclub te vestigen. Onzekerheden Door de donkere avond zijn we van Den Haag uit over de stille wegen van het uitgestrekte Noord-Brabantse platteland naar Baarle-Hertog gereden, om er een kijkje te nemen. De club werd wat later geopend dan men van planwas; enige onzekerheden schenen de initiatiefnemers nog te kwellen. Er waren enkele Nederlandse ambtenaren de Belgen hebben tegen de vestiging van de club op hun gebied geen bezwaar en de Belgische burgemeester van Baarle-Hertog neemt het standpunt in: laat de mensen spelen, als de zaken maar ordelijk verlopen poolshoogte komen nemen. Wat zullen ze doen? vroeg men zich af. Onze belangstelling betrof vooral de deviezenkwestie. Wat gaat er gebeuren, als de leden met veel Nederlands geld dit plekje Belgisch grond betreden en ze komen zonder deze duiten terug? Of omgekeerd? Niets, zo meende de secretaris, toen wij met hem spraken. Hij redeneerde: men kan in Den Haag gerust bijvoorbeeld de Amerikaanse ambassade binnenstappen met een dikke Portefeuille men is dan op Amerikaanse grond en het gebouw zonder geld weer verlaten. Dan staat er ook geen Nederlandse fiscale ambtenaar aan de deur, om zijn hand op de schouder vaneen „deviezenovertreder” te leggen Er is inderdaad niets gebeurd. Men heeft rustig gespeeld. „Faites vos jeux” klonk het en „Rien ne va plus”. Geheime gelegenheden Nederland wil spelen; dat heeft het verleden bewezen. Wellicht dat de opening van deze speelclub de autoriteiten nog eens aanleiding geeft te overwegen, of de roulette in ons land niet beter onder het toezicht van de overheid beoefend kan worden dan inde talrijke geheime gelegenheden, die er nog altijd zijn. We hebben nu immers een nieuwe minister van justitie Inde nacht zijn we weer naar huis gereden, met een echtpaar inde wagen, dat in Breda moest worden afgezet. Het brengt zijn vacantie niet meer in Schèveningen door, zo vertrouwde het ons toe, nu daar niet meer gespeeld kan worden Aan de grens van het dorp wenste de politie onze papieren te zien. Maar dat kan ook wel niets met. de speelclub te maken gehad hebben. He wedergeboorte van de speelclub Aristo in Baarle-Hertog heeft opnieuw de vraag van de gerechtvaardigheid van justitieel ingrijpen aan de orde gesteld. Met de bedoeling het karakter van besloten vereniging te accentueren, zijnde toelatingseisen verzwaard. Een deel van de winst zal, naar het bestuur van Arcadia de tegenwoordige naam van de oude Haagse vereniging mededeelde, bestemd worden voor liefdadige doeleinden. De betaling van de belasting aan de Belgische fiscus zal geschieden in Belgische francs. Een relatie bij onze Zuiderburen zou zich bereid verklaard hebben het daarvoor benodigde bedrag te lenen,• de som krijgt hij in Nederland in Nederlands geld terug. Het optreden van Arcadia werpt heel wat problemen op, die de justitie in Breda en in Turnhout thans naarstig bestuderen. Het zou zeker niet tot de onmogelijkheden behoren, dat vandaag of morgen ingegrepen wordt. De secretaris der vereniging, de heer l’Escalier, is er zich terdege van bewust, dat men langs een afgrond wandelt. --- Advertentie Bestaat er een Overal zijn ogen, die het „geheime uiterlijk" (de onderkleding I) waarnemen. Het wasgoed aan de lijn maakt de „onder-garderobe" voor iedereen zichtbaar. Doktoren en verpleegsters, verkoopsters in modehuizen, keurings* artsen, huispersoneel... alle mensen,die door hun beroep achter de schermen kunnen kijken, zien het „geheime uiterlijk”. Wie uit logeren gaat, plotseling „een nachtje overblijft" bij familie of kennissen, of zich inde kleed* kamers van sportclubs verkleedt, moet er altijd rekening mee houden, dat er géén „geheim uiterlijk" meer bestajat. Wie de goede gewoonte volgt, elke maand lets aan nieuwe tricot-onderkleding te besteden, behoeft de zichtbaarheid van het „geheime uiterlijk” nóóit te vrezen! Die zit er de komende winter warmpjes Inl WW Si Y tricot i Hè, wat ruikt m'n was weer fris! --- Bij een 75ste verjaardag PROFESSOR R. CASIMIR, grondlegger van het Nederl. Lyceum „Ik ben er nog steeds trots op Fries te zijn" (Van onze speciale verslaggever) VOORBURG Professor R. Casimir, geboortig uit Kollum, maar op zijn elfde jaar uit dit Friese dorpje naar Groningen verhuisd, voelt zich nog altijd met hart en ziel aan het Friese stamland verwant. Hij begrijpt het zelfstandigheidsstreven van de Friezen volkomen, maar richt toch een ver aanend woord tot hen. „Laten de Friezen wat voorzichtig wezen. Er Z’-tten heel wat Friezen in belangrijke posten buiten Friesland. Het zou onverstandig zijn, wanneer ze hun Fries voertaal zouden maken, ook op de scholen. Wanneer ze hun Nederlands niet goed zouden leren, zouden ze elders minder bruikbaar worden. Dat zou de drang van velen om uit te zwermen, inde weg staan”. Professor Casimir zegt deze woorden niet scherp. Zijn toon verraadt slechts een liefderijke bezorgdheid. „Waarom zou men de eenvoudige boer weigeren zijn eigen taal te spreken inde gemeenteraad? De taal, waarin hij zijn gedachten het eenvoudigst en zuiverst kan vertolken? Daar is toch niets op tegen”, voegt hij er san toe. Waarom we juist op dit ogenblik professor Casimir in zijn hoogst eenvoudige woning in Voorburg tot dit gesprek verleid hebben, een gesprek, dat deze goedhartige geleerde ons eenvoudig niet kon weigeren? Wel deze oude zoon van het Friese land, jongste kind uit het vroeg vaderloze gezin vaneen rondreizend koopman uit Kollum, werd dezer dagen 75 jaar. Hier past een gedenken, omdat in dit van huis uit zo vrome leven zo naarstig gewoekerd is met de talenten, die hem bij de geboorte waren meegegeven. Voortdurende arbeid De levensgeschiedenis van professor Casimir is er een van voortdurende arbeid. Toen het jongetje Casimir nauwelijks een half jaar oud was, stierf zijn vader. Moeder Casimir, waarover de 75-jarige professor met zoveel eerbied spreekt, zette het handeltje van vader voort, terwijl ze zich met evenveel toewijding richtte op de opvoedingstaak der vier zoons en twee dochters. Aanvankelijk leek het erop, of de jongste uit het gezin in het drukkersvak terecht zou komen, hoewel de Kollumers nog niet van hun verbazing waren bekomen, dat deze knaap al lezen kon, nog voordat hij op school was. Dit laatste, doordat hij over de schouders van zijn moeder dag aan dag mee de bijbel had zitten spellen, en zijn bevattingsvermogen op die jonge leeftijd al een opmerkelijke begaafdheid te zien had gegeven. Maar goed, negen weken heeft de latere professor op 11-jarige leeftijd als leerling achter de letterkasten gestaan van de Kollumer krant. Een ingezonden stuk heeft hij gezet over het dragen vgn klompen inde school, herinnert de professor zich nog. En een doodsbericht van de kinderrechter Gouverneur Na negen weken verhuisde het gezin naar Groningen, waar de oudste zoon een aanstelling gekregen had bij de politie, en dus mee de financiële zorgen met zijn inkomen kon helpen verlichten. Er werd over gesproken in die dagen. Mevrouw Casimir van dit ogenblik, die leerling van de laagste klasse was van, dezelfde Normaalschool in die dagen, weet het zich nog te herinneren. Een vriendin van haar wees de knappert na, en toen had ze gekscherend gezegd: „Je zou niet zeggen, dat-ie zo knap is, die lange slappe". Niet wetend natuurlijk, dat ze weinige jaren later, met die „lange slappe” getrouwd zou zijn en er een overgelukkig leven bij zou krijgen. Enfin, vervolgen wede levensloop van de jonge Casimir dan zien we hem acte na acte halen, staatsexamen doen, in 1903 zijn candidaats wijsbegeerte „plegen”, en in 1906 naar Den Haag vertrekken, waar hij een vervolgklasse grondvestte bij de Haagse schoolvereniging, waaruit in 1909 het bekende Nederlandse Lyceum groeide. Die verhuizing heeft een wending gegeven in het leven van de jongste uit het gezin. Hij ging naar de Christelijke Normaalschool om opgeleid te worden voor onderwijzer. Eén jaar slechts, want toen ging hij over naar de Neutrale Normaalschool, deed in 1896 examen en kreeg een lijst mee met in totaal 103 punten voor de elf vakken, die geëxamineerd werden. Zes tienen, vier negens en één zeven (voor schrijven ). Een ongekende prestatie was het. Levenstaak en vervulling Het Nederlands Lyceum. Daarin mogen we een levenstaak van professor Casimir weerspiegeld zien. Men kende hier slechts de H.B.S. en het Gymnasium. Maar een schoolinrichting met een gemeenschappelijke onderhouw, die zich na twee of drie jaar zou splitsen in H.B.S. en gymnasium, die kende men niet. Het voordeel ervan was en is, dat de keuze voor het kind vergemakkelijkt wordt. Eerst inde puberteitsjaren van het kind openbaart zich de persoonlijkheid, kan men dus bepalen of de exacte of de humanistische richting het meest overeenstemt met de geaardheid van het kind. De Lyceumgedachte heeft inde dagen van zijn eerste verwezenlijking enorme weerstand opgewekt. Uit het feit, dat er thans in Nederland 115 van deze instellingen zijn, moge afgeleid worden, dat die weerstand volkomen overwonnen is. Mede dank zij het practische feit, dat het nu ook in kleinere gemeenten mogelijk werd zowel H.B.S. als gymnasiale opleiding te geven. Tot 1931 heeft de initiatiefnemer het rectoraat over het Nederlandse Lyceum te ’s-Gravenhage vervuld. Eerst toen aanvaardde hij te Leiden de bijzondere leerstoel inde paedagogiek, welke de Maatschappij tot Nut van ’t Algemeen hem in 1918 reeds te Groningen had aangeboden. Tot zijn 72ste jaar heeft prof. Casimir deze faculteit op bijzonder gewaardeerde manier vervuld. De paedagogiek, nauw samenhangend met de psychologie, heeft de erkenning gevonden een veelomvattend vak te zijn. En de school, verloor mede dank zij liet groeiend inzicht in het wezen van het kind, haar kwalificatie van marteloord te zijn. Op déze dag zeggen veel kinderartsen: „Stuur het kind maar naar school, dan wordt het wel beter!” Professor Casimir, de 75-jarige van dit ogenblik, rekent het zich in alle bescheidenheid tot een eer aan deze begripsyerbetering met zijn wetenschappelijke werken te hebben bijgedragen. ---