Een voetreis door De Meierij vijftig jaar geleden. VI. Het was laat in den avond, toen wij Helmond in bet oog kregen en een donkere avond bovendien, 't Roode licht in den top van den maBt, wierp een fantaatiscben gloed over 't water en bet stoomende langwerpig schip scheen een vurig ros, dat den damp uit de neusgaten omhoog joeg en wien een wit gloeiend oog in den kop fonkelde. Zoo dacht het ons ten minste den volgenden avond, toen wij in eene- fraaie buitenherberg aan 't kanaal de aankomst der boot afwachtte. Zeiden ontmoetten wij op onze vele uitstapjes gezelliger plaatsje dan 't vriendelijke Helmond, 't Zij men de fraaie Societeit op de Markt, waar wij nog dienzelfden avond door een goeden bekende werden binnengeleid, bezocht, 't zij men in eene der bier vrij talrijke herbergen onder 't genot van een glas echt Brabantsch bier nederzit, overal heerscht een aangename, prettige hartelijke toon en al zijn de meeste inwoners „vogels van eenerlei veeren", — dat is fabrikanten in manufacturen en wollen stoffen — men bemerkt niet, dat concurrentie broodnijd wordt, integendeel de bewoners hebben iets van de gildebroeders uit den ouden tijd, die „eendrachtelijk eikanderen beschermen". De verhouding tusschen fabrikant en arbeider, hoewel nu en dan verstoord, getuige menig oproertje en „stage" in den arbeid gedurende de laatste jaren, bleek mij echter niet meer of minder gunstig dan in andere fabrieksteden, die ik bezocht. Behalve hare schilderachtige ligging, hare fraaie omstreken, een welluidend klokkenspel op den toren der R. O. Kerk en hare aanzienlijke, prachtige fabrieksgebouwen heeft Helmond eigenlijk niets merkwaardigs dan zijn aloud Kasteel, den eigendom der familie "Wesselman, de ambachtsheeren dezer plaats. Wilt gij een ridder burg in den waren en echten zin des woords, zulk een Kasteel, als waarvan grootmoeders en minnemoers verhalen, aanschouwen, kom dan hier en wellicht zult gij mij toestemmen, dat zijne weerga moeilijk is te viodeD. Deftig en ernstig verheft zich het gebouw te midden zijner grachten. Voorpoort, plein en kanteelen zijn nog behouden ; wat de tijd sloopte, is in den trant van den voortijd heruiewd. wie een ridderroman met vrucht lezen wil, moet eerst Helmond's Kasteel zien. 't Was mij vergund er binnen te treden. De oude ridderzaal bleef bestaan en zij verloor vau har< n somberen ernst niets, door de meer comfortabele meubelen van den buidigen dag, die men er ten gemakke der bewoners geplaatst had. Ieder der vier torens huisvest een zijner heeren en de t rangschikking van oud en nieuw ameublement dooreen getuigt van den goeden takt en tevens van den nog ridderlijken geest der bewoners. Achter het Kasteel strekt zich de dusgenoemde Warande uit, een aanzienlijk en smaakvol aangelegd bosch, waarin zich de begraafplaats der familie Wesselman bevindt. Deze Warande uitwandelende, begaven wij ons te ver, om niet spoedig den rechten weg te missen. Eensklaps stonden wij voor een klein, opaanzienlijk maar heerlijk, lief gelegen dorp. 't Eenige heerenhuis, zoo de nederige woniDg dien naam nog dragen mocht, was tegen de kleine kerk aangebouwd en onze oogen mochten zich in den tuin voor die woning verlustigen aan het gezicht van de schoonste blauwe hortensia's die ik ooit heb gezien, 't Was de eenvoudige pastorie. Een gulle Meierijscbe boer, met een openhartig trouw gezicht kwam ons ter zijde en op onze vraag, waar wij ons bevonden, antwoordde hij te „Stiphout". Ik glimlachte, omdat door den naam van het plaatsje eene herinnering uit mijne jengd werd opgewekt. Toen mijne goede grootmoeder zaliger des avonds niet meer lezen kon, was de veertienjarige bengel dikwerf haar evenman bij 't edele spel, dat men smousjassen noemt. Had de brave ziel dan toevallig geen enkel poppetje onder hare kaarten, dan heette het gewoonlijk : „grut, grut, dat is me de kerk van Stiphout 1" Ik vatte de uitdrukking nimmer, zij had ze ook van anderen overgenomen en wist misschien evenmin als ik, dat er een Stiphout in de wereld was. En daar stond ik nu eensklaps voor die Stiphoutsche kerk I Gij gelooft wel, dat ik ietwat nieuwsgieriger werd, om eens te kijken, of die kerk wel zoo arm aan beelden en versierselen was, als de benaming uit 't spel zou doen vermoeden. Wij liepen er met onzen vriendelijken huisman even binnen en in waarheid buiten een eenvoudig Mariabeeld, vond ik er niets, dat de bewering weersprak. Ik wilde de uitnoodiging van den hupschen landman, om zijne boerderij eens te zien, niet weigeren. Ook hij had een groot wit kruis op den rooden muur geschilderd, dat ge op de binnenwaarts gelegen dorpen haast overal aantreft, opdat de booze de woning niet zou naderen. In zijn stal, waar een paar runderen een oud karrepaard, een varken en twee mooie geiten verblijf bielden, was een ontvleeschden paardekop tegen den muur gespijkerd. Op mijne vraag, wat dat beteekende, kreeg ik ten antwoord, dat dit goed was tegen de nachtmerrie en de kwade hand. Achter Stiphout in de richting van Aarle staat het trotscbe Kasteel van Croy, een der schoonste burgten uit Brabant. Wij hebben £et bezocht, er een schets van gemaakt en een poopje ons verkwikt in . zijne schaduwrijke dreven. De schors der beuken draagt de namen van den boogsten adel des lauds. (Wordt vervolgd.) --- Brieven uit Liessel. Menig lezer zal al vooraf raden, waarover ik deze week schrijven zal. Welnu, voor hen die 't nog niet weten, diene dat het vandaag gaat over de Peelheimsche kermis. Ik was 's morgens al in tijds in den Voorpeel bij mijn zwager Toon, die, om de pret te volmaken, ook onzen vriend Dorus had uitgenoodigd. Wat hadden we riaal gebitterd I — niet te veel, wel te verstaan — en wat hadden we kostelijk en veel gegeten I nou, waarvoor behooft een boer anders ook ter kermis te gaan. 's Namiddags bevonden we ons weldra op de Markt en gingen den heelen boel eens afkijken, zoo kwamen we natuurlijk ook in de bioscoop terecht. Maar alvorens ik verder ga, moet ik eerst eens vertellen wat wij vóór zoo'n tent stonden te bepraten. Onze Toon, die in zijn jeugd niet te veel naar school heeft gegaan vroeg me heel onnoozel, of de boerenbond die tent had laten komen. Ik dacht dat de kerel gek werd, doch toen ik hem al- maar naar boven zag kijken en de groote vreemde woorden lezen, toen werd bet mij duidelijk en begreep dat hij „cinematograaf" uitschold voor „superfosfaat", welk woord hij wellicht ooit ontmost heeft als hij op den bond was. Hij meende warempel dat bet syndicaat ook al aan kermisvermaken deed. Dèr 1 zoo dikwijls als ik er aan denk; moet ik er nog om lachen! Ik hoop dat hij het mij niet kwalijk zal nemen, dat ik het hier neerschrijf. Enfin, we waren weldra binnen en zagen toen wel beter. „Wat is het hier schoon, Piet," fluisterde hij, toen in verschillende tafereelen „de menschlievende koetsier" werd voorgesteld, die een te vondeling gelegd kind in zijn rijtuig vond en het als zijn eigen kind aannam en opvoedde. „Wat een verschil!" dacht ik, „als hier ooit een arm weesje mocht achterblijven, dan wordt hét per rijtuig over de grenzen gebracht, en is ook daar geen onderdak te vinden voor zoo'n wurmpje, dan wordt het weer getransporteerd naar de plaats waarvan het gekomen ia en dan, teneinde raad, loopt men hier dagen en weken het dorp af, om te informeeren, welk behoeftig gezin op de goedkoopste manier wil aannemen, om zoo'n kind in 't leven te houden." Daar het erg warm was in de tent, stond ik eens even op en keek eens om, (we zaten op den 3en rang) en zag Bismark zitten, die zich juist het zweet afdroogde. „Kijk," dacht ik, dat treft goed!" We gingen toen naar de gedresseerde dieren kijken, ook daar was het nogal druk, maar Dorus beweerde dat dergelijke spullen een volgend jaar geen staanplaats meer krijgen, dan probeeren we het met eigen volk en eigen vee, n.m. met een 10-tal gedresseerde-gemeente-spring8tieren ën dan haalt Bismark de centen op ten bate van .... den arme. Dan zullpn de draaibollen apenkunstjes maken, terwijl Bismark aan zijn politiek touwtje trekt. We werden allenga het loopen op de kermis jnoe en gingen een potje bier drinken. „Wat hebt ge de vorige week toch een raar soort brief geschreven, Piet," begon Dorus eensklaps, „daar kon ik geen touw aan vastmaken; en wat een aardig slot: „è, bon entendeur" stond er, nou, Bismark zal 't wel begrepen hebben, maar...." „Dan zal ik je over dien droom eens uit den droom helpee," viel Toon hem in de rede, „weet gij dan niet, dat het op 't oogen blik in den Voorpeel een publiek geheim is, dat er in 't millioenenparadijs een dergelijk feit is voorgeval len, (en 't is nog van recenten datum) dat in menig opzicht met dien droom overeenkomt; dit verschil is er tusschen dat onze zoogenaamde rentmeester zonder twijfel nog wel tot de levenden behoort. Ik kan alles niet zeggen en zwijgen stil, Dorus, begrijpt ge me nou nog niet?" „Ik geloof van ja, Toon !.... Wat ?.... zou dat mogelijk zijn?.... Ea wordt dat heldenfeit maar weer eenvoudig doodgezwegen ....?" „Ea" vervolgde Toon, „men gelieve mij nu niet wijs te willen maken, dat zoo'n ding, hetwelk in alle kringen als een loopend vuurtje is rondgegaan, niet ter oore is gekomen van onze verdienstelijke draaibollen. Ik vraag dan ook aan ieder weldenkend mensch, of bet er goed genoeg mee is, om zulke daden in den doofpot te stoppen. Bestaat er dan in de Peel hoegenaamd geen wet en geen recht meer? Kan de verblindheid, de stupiditeit, de blijkbaar afhankelijkheid van één persoon onze afgevaardigden zoo ver voeren, dat men daar, waar men ziet dat onrecht gebeurt, eenvoudig zijne ooren sluit I Durft gij, draaibollen, ook lü nog zeggen: ik heb mijn plicht gedaan ? Waar moet het heen....!" „Als dat allemaal waar is," riep ik verontwaardigd uit, „ja, laat ze dan maar kermis vieren, die Bismarkiaansche weerhanenkliek I Doch wanneer ze in die feestdagen eens neerzien op zoo menig arm peeiwerker, die het slachtoffer is vau hunne eigenexploitatie en ze zien dan die arine mecechen getuigen zijn van dio uitspanningen of uitspattingen van sommige verbazend groote gemeente-traktementen-trekkers, terwijl die arme sukkels misschien met honger en dorst, zonder een cent op zak, het gewoel der kermis verlaten moeten, om terug te keeren naar hunne hokken van woningen, waar nieuwe ellende hen wacht, dan, dunkt me, moeten zulke geldslurpers toch wel eens denken, aan wie grootendeels de schuld dier armoede te wijten is en moet bet geweten hen toch ook wel eens afvragen, wat die behoeftige medemenschen volgens recht en plicht, maar ook wettig toekomt." „Ha, ha, Piet! dat is allemaal bijzaak! Maar met of zonder geweten — ik verzeker u, dat het onzen despoot tegenwoordig om de weerga altijd niet meer naar den wind gaat en dat ie veld begint te verliezen." Piet van Houtum. (Wordt vervolgd.) --- Weertsche Pennekrassen. XXV. Treurspel. Mijn artikelen over onderwijs- en schooltoestanden wil ik even onderbreken, om een en ander te zeggen over de Weertsche schoolkwestie. Ik doe dit te meer, daar de zaak door interpellatie in de Kamer en dus ongetwijfeld door ingrijpen der hooge regeering weldra hare oplossing zal vinden. Een onderwijskwestie te Weert 1 Kijk we zijn aan heel wat gewoon, ongelooflijk veel, 't kan zoo schotsch en scheef niet moer zijn, of we schikken er ons in. De toestanden zijn hier op allerlei gebied zoo lamlendig en scheef al sinds jaren, dat we ons een gezonden staat van zaken zelfs niet kunnen voorstellen, 't Moet das wel de spuigaten uitloopen, als we van een kwestie spreken. Zitten we niet tot over de ooren in allerlei netelige kwesties, die opgelost moesten worden, wil het hier ooit goed gaan; worden er niet dagelijks, dank zij ons óverig en bekwaam stadsbestuur en onzen in degelijkheid niet te overvleugelen raad van dertienen, nieuwe kwesties geschapen, de eene al ongelukkiger en droeviger dan de andere, zoodat we ei ten slotte ongevoelig voor worden en de zaken maar laten verloopen zooals ze willen. En kijk als het dan ten slotte nog • is een kwestie op onderwijsgebied, waar we ter eene zijde hebben ver waar loozing en tegenwerking en ter andere het summum van onverschilligheid en lauwheid, dan verwacüten we iets heel verschrikkelijks. Is in Weert ten opzichtte van het onderwijs niet alles, letterlijk alles, mogelijk. Hoe ls dan op dat gebied nog van een kwestie te spreken ? Toch leze de lezer het volgende zonder verwondering, kan het zonder ergernis en zonder te vragen: boe is het mogelijk! 't Komt immers uit Weert en het gaat over het onderwijs ! Daarom alweer: Nil admirare! Ik volg het verloop der kweitie uit een der mij toegezonden onderwijsbladen. De feiten zijn beslist waar en hoe onze voor het volksonderwijs gloei-hitte blakende pers hare ingezonden stukken schrijvende abonLés of huisvaders (') met de waarheid liet sollen en deze liet toetakelen, verdraaien en verwringen, deze feiten bleven bestaan, zijn niet weersproken Het bleef eene school kwestie en wel 'n Weertsche! Ziehier de aanleiding: „Tot juist begrip daarvan zjj in herinnering gebracht, wat voor ruim een jaar is gebeurd. Op 20 September 1906 besloot de gemeenteraad vsn Weert tot verkoop van het gebouw der 2e openbare school aan de Congregatie der Eerw. Broeders der Onbevlekte Ontvangenis. Het besluit hield in dat voor den koopsprijs (f 4500) door de Gemeente eene hypo theek van gelijk bedrag zou worden gegeven op dat gebouw (repte 40/q) welke hypotheek eerst invorderbaar en rentegevend zou worden bijaldien en zoodra gemeld gebouw zou opgehouden hebben gebezigd te worden tot inrichting van lager onderwijs. Dit besluit werd door Gedeputeerde Staten van Limburg niet goedgekeurd. De 2a openbare Bchool, da jongens armenschool ging in 1907 op den ouden voet door: een hoofd en één onderwijzer, beidon ordebroeders, gaven er het onderwijs. Intusschen bouwde de Congregatie een nieuw schoolgebouw. Toen dat gebouw ongeveer gereed was, vroegen de beide Broeders, die dè 2a openbare school bedienden, als openbaar onderwijier hun ontBlag, hetwelk hun in de vergadering van den gemeenteraad van 7 Nov. 1907 werd v|rleend. Op 1 Januari 1908 gingen de beide Broeders over naar het nieuwe schoolgebouw, do bijzondere school van de Congregatie der Eerwaarde Broeders der Onbevlekte Ontvangenis. Maar met hen gingen ook de leerlingen dier school naar het nieuwe gebouw. De oudors wisten — althans naar de verklaring van een viertal hunner — niet anders, dan dat hunne kioderen van het oude naar het nieuwe gebouw waren gegaan, zonder dat overigens eenige verandering had v>laats gehad. Nieuwe onderwijzers zijn na 7 Nov. 1907, datum van het ontslag van de beide Broeders, onderwijzers der 2e openbare school, niet benoemd, eene oproeping van sollicitanten is ook niet gedaan. Nieuwe leerlingen zijn niet toegelaten, tot inschrijving van nieuwe leerlingen is zelfs geene gelegenheid gegeven. De oude leerlingen zijn niet afgeschreven, het verzoek daartoe is van de ouders dier leerlingen ook niet gedaan. Door de oudors is bovendien niet om plaatsing voor hunne kinderen op de bijzondere school gevraagd. Zoodat niet is gebleken, dat de schooi op 1 Januari 1908 geene leerlingen meer telde, wel dat het Dagelijkech bestuur der gemeente den beschreven gang van zaken heeft in de hand gewerkt en dus opzettelijk een motief voor opheffing der school heeft geformeerd. Dat zulks zoo gemakkelijk ging, is wellicht voor een deel het gevolg van de omstandigheid, dat de toelating en.... weigering van nieuwe leerlingen voor de openbare scholen ten stadhuize plaats heeft." In het kort komt het dus hierop neer: De Eerw. Broeders bouwen 'n nieuwe school. De twee broeders onderwijzeru vragen ontslag aan den raad der gemeente Weert uit fiunntt betrekking aan de 2a Openbare armenschool en ingang 1 Jaa. 1908 wordt er eene nieuwo Bijzondere School geopend in het nieuwo gebouw. De kinderon, welke de Openbare Armenschool bezochten, huppelden na 1 Jan. 1908 even welgemoed als andera naar de nieuwo school, namen met veel lust en plezier plaats op de banken in het nieuwe gebouw en de nieuwe school begon. Niemand der ouders, die wist, dat hier een overgang plaats had van openbaar tot bijzonder onderwijs, men wist niet meer, dan dat men kreeg een nieuwe, mooiere school en ons stadsbestuur, dat de zaakjes met genoegen 'zoo marcheeren zag, liet ze zoo wijs als ze waren en kwam later snel met een voorstel tot opheffing der 29 Openbare School voor den dag. Wat or natuurlijk bij onzen al-wijzen raad vaü dertienen als koek doorging. Dat is een der kwesties. We zullen ons van opmerkingen onthouden. Bepaald interressant is het te zien, hoe spoedtg zulke zaakjes in onzen raad zijn afgespeeld. Onze vroeden hebben geen uitsenzetting der feiten noodig. Van te voren weet meer dan driekwart der wijzen geen letter der te beslissen kwestie af. In den Raad stottert de behendigleuke voorzitter met 'n staalstrak gezicht haastig eenige onverstaanbare zinnen, waarin alle logica onnaspeurbaar zoek is, rechterzij kletst ondertuuschen wat met elkaar en als dan plotseling des voorzitters hand de bekende strek beweging maakt en 'n cirkel gaat beschrijven voor zich uit, wat op stemmen heenwijst, dan beslissen ze allen met een zakerheid en een overtuiging, die je verstomd doet staan. Alweer 'n kwestie opgelost! Bij de behandeling van bovenstaande onderwijs-zaak nam de voorzitter even het woord, verklaarde dat alle leerlingen der openbarre tchool naar de Bijzondere waren overgegaan, dat dus de openbare school ontvolkt was, geen reden van bestaan meer had, «n dus gevoeglijk opgeheven kon worden I Kort en bondig, klaar en helder ziet de lezer zoo de kwestie voor zich, zooals ze is, nietwaar ? Ja onze voorzitter I.... Wonder van knapheid in het leiden van vergaderingen, debateeren, ontvouwen van feiten enz. Heel de raad was het met des voorzitters uiteenzetting eens, behalve natuurlijk een paar linkerzijdsche. Ën toen 'n lid constateerde, dat de overgang plaats had, zonder dat de ouders wisten, wat geschiedde, en verder, dat men die leerlingen niet dwingen kon de Bijzondere School te bezoeken; dat er voor degenen, die eventueel dat onderwijs niet wenschten ook een school moest blijven, te meer nog, daar de nieuwe bijzondere slechts die kinderen behoefde op te nemen, welke zij verkiest, en weigeren kon zooveel ze wil, en toen nog een ander lid den voorzitter pertinent vroeg, waarheen dan die kinderen te zenden in de toekomst, of die dan de le Openbare Burger school mochten bezoeken, toen „meende" de „beslist raaarrake" voorzitter: Die of een andere sshool. (Onwillige ouders zal men in de toekomst dus wel „klein" krijgen door hun kroost naar een verre gehuchtschool te laten modderbaden door weer en wind I Als dat niet helpt, helpt niemandal!) Nadat nog de geheele rest allerfeestelijk had gezwegen en roerend eenstemmig geen tittel of jota der gansche kwestie had begrepen, rees der voorzitters hand en bogen de edelachtbare hoofden allergracielijkst ten teeken, dat ze in 'r diepste overtuiging voor de opheffing der 2da Openbare Schooi waren. Slechts een lid, dat blijkens z'n kritiek goed op de hoogte was en de zaken wonder-wel doorzag, stemde tegen. Er bestond in Weert al weer een kwestie minder! Voorzitter ging daarop z'n volle aandacht wijden aan 'n nieuwo „zaak". Deze een volgenden keer. Argus. (Wordt vervolgd.) --- FEUILLETON. De Klokkenist van Antwerpen. 62) Den 26 Maart beklom Marteu Davits, even ali hy deed den 18 November van het vorige jaar, andermaal den toren: 't was de eerste maal, sedert de droevige ontmoeting met zijnen zoon en kapitein Cordonnet, dat hij zijn prachtig orgel neer bezocht. De man was in ettelijke weken ond, stokoud geworden, en 't was slechts na dikwijls gerost te hebben, dat hy de galerij be reikte. Ia Antwerpen weerklonk, hoewel nog door den schrik ingehouden, de mare dat de bondgenoten in aantocht waren. Niets vertoonde zich aan den wyden horizon ; maar het kanon dommelde gedurig en verkondigde een bardnekkigen strijd. De klokkenist zag, langs den kant van Berchem, de troepen en kanonnen de stad verlaten; zij gingen de gedurig achteruit wijkende Fransche troepen ondersteunen' Een dikke walm steeg welhaast langs den kant der gezegde voorstad op; van tijd tot teekende zich een vuurstraal in den kruitdamp af. Allengs werd dat vaar menigrvuldiger en weldra zag Davits, dat gansch Berschem in rook was gehuld. Uit dien nevel verschenen soms, in wilde ontstuimige vaart, benden kavalarie in de vlakte, om daarna de paarden weêr, met vliegende manen en gerekten staart, in den damp terug te jagen tot dat ze andermaal uit denzelve en meestal in de grootste wanorde te voorschijn kwamen. De Oostenrijksche huzaren van Eiterhazy deden wonderen van dapperheid, en sabelden de wanhopige Fransche soldaten achteruit. Jemmapes werd op eene geduchte wijze gewroken 1 Van het Kasteel van de vesting der SintJorispoort, bulderde de kanons op de Oostenrijkers ; doch het was alsof een onwêsrstaanbaar geweld, de Franschen achteruit en naar de stad terng drong. 't Was een grootsch, maar verschrikkelijk schouwspel, hetwelk in bet hart van den moedigste, angst en siddering deed ontstaan. De vernieling zette, op de wreedaardigste wijze haar werk voort. Huizen stonden in lichte laaie; gloeiende kogels staken gednrig nieuwe woningen in braud, en als de klokke nist langs de Schelde staarde, bemerkte h\j ook daar eene gansch ongewone beweging. Op de rivier vernielde het vuur de Fransche schepen, en zelfs de Arïêl , die kort geleden, de Bataafsche republiek uitdagende de rivier was binnengezeld, vlotteden nog' de laatste geblakerde brokken op de watervlakte. De Franschen zelf hadden het vaartuig in brand gestoken. Aan genen kant der Schelde, op den steenweg die naar Gent geleidt, heerschte eene groote beweging: de troepen trokken in allerijl af, beladen met den vloak des volks, dat jaren nadien nog zong : Fransche ratten, Rolt uw matten ! ffilt naar huis toe keer en I Zou langs de landzijde het spoor der republiek nog lang zichtbaar zijn, op de rivier was dit reeds lang uitgewist; de schitterende zon deed den breeden stroom nu reeds als het ware glimlachen. Dat alles had Marten Davits gezien; maar het schouwspel, dat zich beneden hem ontrolde, de gebeurtenissen aan dit alles verbonden, hadden hem al te diep getroffen en 't ging zijne krachten te boven. De oude man bad God, opdat hij de republiek mochte verpletteren: zij was hem duizendmaal hatelijker dan te voren. En waar zou zijn zoon toch wel wezen ? Gewis verre van daar. Neen, voor dezen vreesde de onde klokkenist niet; maar wel voor de bewoners van Berkenhof. Indien de oorlog eens langs daar woedde ? En dan, waar zon de brave en edele Cordonnet zijn ï Misschien is hij reeds gevallen, en wordt hij, half stervend, onder de hoeven der paarden vermorzeld 1 En ook de kleine Krelis, zooals Lokker hem verteld had, was het leger gevolgd. Arm kind I Wie weet of een sabelslag het niet reeds heeft neêrgeveld ? God behoede de ongelukkigen 1 's Avonds stierf allens het gedommel van het kanon weg ; maar in de halve duisternis en in de verte buiten de stad, gloeiden de vunrboopen nog en een dikke zwarte damp dreef over de stad heen. De stad had gekapituleerd. Lokker kwam op den toren gestormd, en schreeuwde, toen hij op de galerij sprong, waar de onde Davits zich bevond: „Triomf, Meester Marten, Triomf I De Fransche ratten zyn verjaagd 1 Het land wordt weêr vrij I Speel op, Meester, speel onze goede oude deuntjes weêr 1" De oude klokkenist bad er de overtuiging van: 't was alsof de beiaard, toen deze het uur rammelde, die heerlijke tijding bevestigde. De klokken klonken helder en vroolyk uit den hoogen toren, en hare stemmen schenen als luchtgeesten in het wijde ruim te dansen, ter eere der verlossing, al was die verlossing dan ook nog niet volledig. Goddank I De oude klokkenist zat, ondersteund door Lokker, op de knieën en lusterde naar de blijde tonen. De beiaard zweeg. „Wü zijn dan weêr vrij, Lokker, vrij van de vreemde dwingelanden? vroeg de oude man. „Vrij, Meester Davits, vrij wa s het antwoord. „Binnen weinige dagen zal er hier geen citoijen meer over zijn." „Kom, Lokker, help mij aan het klavier; ik wil onze oude Vlaamsche liederen over de stad doen galmen. Mijnheer Dalk en Meester Link, moeten op dit oogenblik, op Berkenhof, met het oor naar den wind gekeerd staan, om te luisteren, of het groote steenen orgel van hunnen vriend Davits niets verkondigt 1" Marten zat, bleek en bevend van ontroering, voor het klavier. De klokken klonken — klonken voor het laatst. Vaarwel, klokken, zielen van het prachtige orgel, wier stemmen den ouden man zoo eigen waren, als kinderstemmen aan den vader I Vaarwel, toren, zijne tweede woning; waar hij zijne jeugd, zijne mannelijke jaren, zijnen ouderdom gesleten had; aan welken zich zoovele bittere, maar ook zoete herinneringen verbonden! Vaarwel, sprekende baak van zijne dierbare stad I De oude Davits had genoeg geleefd: hg had de verlossing van zijn land nog mogen begroeten. „Ja, victorie;" stamelde hü; „mijne kinderen, de klokken, hebben het mij gezegd. Lokker, mijne hand verstijft, mijn oog wordt door eenen nevel overdekt. Ik zie daar, tusschen de balken des torens, geesten die m(j wenken. Lokker, groet allen, allen die mij lief waren. Als gij ooit mijn Hnibert weerziet, zeg hem dat alles vergeten en vergeven is.... Hij is toch altijd mijn zoon.... Ik leefde in vrede met God en de menschen.... Onze Vader, onze Vader, die in de hemelen zijt...." Het klokkenspel speelde het half uur: 't was het doodlied van den ouden klokkenist 1 EINDE. --- Advertentie Let op onze advertentie omtrent Abrikozen in blik, in het Eerste Blad. j Beleefd aanbevelend, EBBEN, Helmond, Deurne. ---