Eindhovensch 3e blad. Dagblad Brief uit Brussel. Van onzen eigen correspondent.) Als men iemand van heel nabij, ja intiem gekend heeft, dam treft ons de treurige mare van zijn dood geweldig en lichtender dan ooit rijst z4jm beeld voor onze oogen in een stralenkrans, die zijn fouten en gebreken verbleekt En nog meer is men getroffen, als de afgestorvene een hooge persoonlijkheid was en een, weldoener van het wolk. Zoo verloor Limburg zijn grootsten afgevaardigde, het land een zijner beste zonen, ie Katholieke partij een zijner bekwaamste en invloedrijkste mannen, hét Parlement een zijner oudste en beste krachten, de Kerk een zijner kranigste verdedigers en trouwste dienaars. Met het afsterven van Staatsminister Helleputte verdwijnt een grootte figuur. En vóór me staat de man gebeeldhouwd zooals ik hem kende als Hoogleeraar te Leuven, als Limburgsch afgevaardigde, in de kracht van zijn jaren, bezield met de hoogste idealen en bezieler van de studeerende jeugd. Een werker zooals geen. Hij woonde destijds im de oude abdij van Kesselloo, een half uur van de uruversiteitstacL Om zes uur was hij 's-morgens uit de veeren; om zeven uur in de kerk, von 8 uur tot half tiet» gaf hij college in de bouwkunde, te tien uur nam hij den trein naar Brussel, voor de "Wetgevende Kamers of een der talrijke commissies waar van hij lid of voorzitter was; 's-avonds even naar huis; maar om acht uur stond hij weer in het Gildehuis te Leuven om 'de belangen van den Boerenbond, van de Gilde voor ambachten t en neringen, de volksbank, waarvan hij met zijn zwager Minister -SchoEaert en pastoor Mellaerts de grondlegger was te bespreken en te besturen, om er menschen .te ontvangen en dezen mat raad en daad bij te staan. Om half elf 's-avonds koetste hij weder terug om er dan nog een uurtje te werken. Zes uur slapen was volgens hem meer dan voldoende. Zoo dag in, dag uit En Zondags werkte of ontving hij, of voerde hij het woord in de groote steden of versf afgelegen dorpen, waar hij overal als een echt redenaar gevierd en gehuldigd' werd. Zooals, weinigen beleefde hij echte oratorische triomfen Hij was de type van een redenaar, van een volkstribuun. Een mooie kop met glimmend breed voorhoofd, heldere-flikkeremde oogen, boven een steeds lachende mond, versierd met een aristocratisch puntbaardje. Als ingenieur beschikte hij over veelvuldige kennis, die de vier-vijfden van zijn collega's in de Kamer ver in de schaduw stelde. Korte en krachtige gebaren onderstreepten zijn klankvolle woorden, zijn kleurrijke uiteenzettingen, zijn' glasheldere bet oogen. Met vuur en klem, kon hij zijn standpunt verdedigen; op de gevoelige plaats wist hij zijn tegenstrevers steeds te treffen, die meer dan eens uit hun vel schoten van woede en dan meestal onbehendig Helleputte in de rede vielen. Maar eerst dan waren zijn woorden vlijmend scherp, geestig en raak. Nooit miste hij zijn doel, al beproefde men ooit in het vuur van zijn rede hem op een zijweg te leiden of hém door een kwinkslag van' zijn stak af te brengen. Zoo lachte men eens met zijn blinkenden kalen schedel te midden van een heftige discussie. Helleputte bitsigde zijn onderbrekers toe: „Ik houd niet meer van mijn haren, dan de haren van mij houden. Overigens heb ik ze liever op de tanden." En hij had er op. Rotsvast in zijn beginsels, deinsde hij voor niets noch niemand achteruit, als men aan het geloof of aan de bedienaars van de Kerk raakte. Met even dezelfde hardnekkigheid verdedigde hij zijn denkwijze over staalkundige aangelegenheden. In al de groote besprekingen over kiesrecht, sociale wetten, leger, onderwijs, landbouw, bouwkunde, kolonie, land- en zeemacht nam hij een levendig deel. Meer dan een Katholiek Minister wipte hij oU den zadel om wille van zijn persoonlijke meening en ambitie. Hij kon overtuigen en meeslepen. Als Minister zelf, achtereenvolgens van spoorwegen, landbouw en openbare werken had hij de noodige veerkracht om nieuwe wegen op te gaan of hervormingen te verwezenlijken. Nochtans had "men heel wat meer van hem verwacht Ook hij werd een slachtoffer van den H. Bureaucratius. Zijn werk- en wilskracht steunden hem bij de' stichting van den Boerenbond, die zich over heel het land veelzijdig vertakt en een der sterkste en stevigte stutten is van de Katholieke partij, die Helleputte voor alles Eef en verheven was. Toen wij student waren — ongeveer dertig jaar terug — telde de pas gestichte Boerenbond een viertal beambten, terwijl nu deze vereeniging meer dan vijfhonderd beambten heeft ên een der bloeiendste is van gansch de wereld. Helleputte was in zijn beste jaren een streber, een zaaier en een levenwekker. Br was een tijd dat hij de bezieler was van de VLaamsche studientervjeugd eni mem geloofde in hem als in een redder van het Vlaamsche volk. Hij vormde een keurbende van Vlaamsche strijders, die den Vlaamschen strijd verder uitdiepten en verbreedden. Doch Helleputte was en bleef de Romantieker, hij dweepte met het heerlijke Vlaarrvsche verleden uit de middeleeuwen. Op Volksvergaderingen en meetingen sprak hij steeds over Vlaamsche schoonheid in de kunsten en in het leven en wakkerde allen aan tot volksopbeuring, tot de veredeling van j het ^Vlaamsche volik. Bij iedere nieuwe verkiezing beloofde hij de volle gelijkheid van Vlamingen en Walen. Doch eenmaal terug op de parlementaire kussens, vergat hij spoedig de mooie Messias' beloften en offeTdle hij al te zeer op het altaar der eigenliefde en nonisterambities, zijn Vlaamsche beginsels, waarvoor hij de jongeren in 't vuur joeg. Er was in mijn studentenleven een tijd, dat men Helleputte aanbad en vierde om wille van zijn oprechte VTaamschgetzindheid. Hij vormde rond zich een kring van Intelleotueelen, die in het latere leven voortijverden voor den Vlaamschen cultuurstrijd. Doch met de jaren zag men in dat hij zich van de Vlaamsche zaak enkel bediende om zich politiek op te werken. Hij stak zijn Vlaamsche en democratische vlag in den zak' «m ministers in het zand te doen bijten en hun plaats in te nemen. En eenmaal minister miste hij de wilskracht om wezenlijke hervormingen te verwezenlijken, om nieuwe wegen op te gaan. De hooge en mooie idealen kregen een ge* weldigen deuk. Doch de jongeren streden den goeden strijd onverpoosd verder, wilden den Vlaamschen cultuurstrijd boven en wars van de partijen uitvechten. Intusschen kwaim de oorlog en Helleputte trok als minister mede naar den Haver, waar hij toch zijn invloed als Vlaming bij tijd en stond deed gelden. Terug in het land verbrandde hij- wat hij vroeger aanbeden had. Hij hielp mede aan de groote ontreddering en banvloekte al degenen, die tijdens den oorlog Hun vroegere idealen waren trouw gebleven. Door zijn invloed en talent had hij na den wapenstilstand onmiddellijk de gelijkheid in feite en in rechte kunnen helpen verwezenlijken. In stede van voort te ijveren voor de aloude idealen remde hij niet alleen, maar schoot zijn leerlingen en doordrijvers van achter in den rug. Had Helleputte zijn macht en invloed gebruikt onmiddellijk na den wapenstilstand evenals Kardinaal Mercier dit eerst deed bij het proces Coppeé, dan zou de taalstrijd uitgestreden zijn geweest, dan zou men van geen doodstraffen, vervolgingen of broodroof meer hoorert, dan was er vrede in het land, dat dezen zoo hoogst noodig heeft Helleputte heeft zaïad uitgestrooid, dat weelderig en veelvuldig opgroeide, ja boven hem "uitgroeide. Den' rijken oogst van garven heeft hij niet kunnen inschuren, doch jongeren zullen den zegewagen, versierd met groenende kransen, eerlang binnenhalen, ondanks alles. Niet alleen was Helleputte op zeker oogen* blikken een romantieker, ook was hij een gothieker, door zijn meevoelen met de middeleeuwsche kunst. Hij was de ontwerper van meer dan een gebouw in goitischen stijl met zijn getraliede vensters en spitsbogen. En in deze ontwerpen en gebouwen vinden wy Helleputte's leven en werkeni terug. Hij wilde terug naar het verleden, dat hij met den huidigen tijd wilde ineenschakelen. Ook weerde hij uit zijn monumenten het felle stralende licht, dat over de landouwen zindert en trilt Even doof bleef hij in de laatste tijden voor den harteklop van het volle, voor de nieuwe geluiden, die in de luchten daverden. Van democraat werd hij met de jaren een aristocraat en een reactionair, een remmer en moderator. Geen wonder dan ook dat de Fransche bladen hem ultbundigen lof toezwaaien over zijn gematigde Vlaamschgezindheid, die vroe ger g-eweldig rumoeren kon en velen een stekelige doom in het oog. was. Bij de Vlaamsche intellectueelen en volksmassa was Helleputte's gloriezon getaand en verbleekt. En wellicht had hij nog bittere ontgoochelingen en illusies kunnen meeleven, had de dood dit 'krachtig gestel niet ruw en snel gesloopt Het parlement, waar hij eerder gevreesd dan bemind werd, zal nochtans de leemte gevoelen over het heengaan van een veel begaafd man, een handig debatter, een vosslim politieker. Het land, vooral de boerenstand verliest in hem een mam, die haar stoffelijke en zedelijke belangen op hoogen prijs wist te stel- ] len. De provincie Limburg, het arrondissement Tongerenl—Maeseyck vooral, dat hij gedurende zes en dertig jaar onafgebroken vertegenwoordigde, verliest ün Helleputte een stoeren werker en knappen verdediger, want door zijn veelvuldige kennis torende hij hooguit boven zijn kleine en onbenullige collega's, die zijn slaafsche volgers en dienstvaardige lijfwachten waren. Met Helleputte gaat een persoonlijkheid j heen, waarvoor vijand en vriend een eerbiedige hulde brengen. Ook de Vlamingen betreuren hem in meer , dan een opzicht, alhoewel 1 hij voor hen veel ! meer had kunnen zijn, de redder, de Messias, de Verlosser. God geve hem de beloondng voor het vele goede dat hij verrichtte, voor het vele edele dat hij stichtte eni steunde, en God vergeve hemi ook de vele fouten;, die- hij beging door zich op het einde van z'n leven te veel afzijdig te houden van het volk, wiens zielekreet hij niet meer ten volle begreep noch bevroedde. Zijn werkzaam en bedrijvig leven weze voor velen/ een lichtbaken ^n een spoorslag. Dr. J. Bk --- Handelsregister DER KAMER VAN KOOPHANDEL EN FABRIEKEN VOOR OOSTELIJK NOORDBRABANT TE EINDHOVEN. Onder dit hoofd worden wekelijks opgenomen mededeelingen in zake: 1. Nieuwe inschrijvingen in .het Handelsregister. 2. Wijzigingen in bestaande inschrijvingen 3. Opheffing van handelszaken. Gebezigde afkortingen: BJ*. achter den handelsnaam eener vennootschap geeft aan, daj de acte van vennootschap bepalingen bevat, die de handelsbevoegdheid der vennooten beperken. F. is filiaal.' H.V. (achter een handelsnaam) beteekent, dat de betrokken persoon gehuwd is onder huwelijksche voorwaarden, waarbij geheel of gedeeltelijk van de wettelijke gemeenschap van goederen wordt afgeweken. O.K. (achter een familienaam) duidt aan, dat de betrokkene eene openbare koopvrouw is in den zin van art 168 van h«t Burgerlijk Wetboek. Geidlunenidle Idle week van 22 Februari toit 1 Maart 1925. L NIEUWE INSCHRIJVINGEN. Doss. 4711 Cauwenberg'is AutoimobieJ Maatschappij >(N.y.) Eindhoven, Bleekstraat 37. Koopen en verkoopen vam autamobiellien, motorrijwielen en hummie omtdlerldeelen; het herstellen daarvan en al watt fclla&nmietdle in verbanldi staat Directeur J. Cowwenbarg, Eindhoven. Maatschappelijk ikapiitaalli ƒ 5000.00, waarvan geplaatst eni gesltkxrt ƒ 1000.00. Dass. 4712 H van Deijck; Rietihiove» Dorpstraat A 134. Café en winjkeü ini kruidlenlerswairen, manufacturen^, klamper^ suiker_ werken, verfwarerv tabak, sigaren; sigaretten en bnoodlslijterij. Eigenaar H. Vam Deijck. Dotsts. 4713. Vam Aken & Goi. Valllkenlswaaxb Leenldierweg 50. Silganenfabr^ek. Vennooten N. van' Aken; Vaüfleniswaiairid en P. A. M. va© Hoof, Helmond EL WIJZIGINGEN. A Dass. 1240 R. K. Oaop. Verbririksivetreenl•ging „St Joseph", E)nidlh)o|ver^ Wilibeliminaplein 21. Bakkerij. Uytgeitretden voorzatter A. die Vos; uitgetreden bestuutnsüfld! J. P. Kempen belldien te Eindhoven. Doists. 520 J. W. Swamte & Zotmen, Waalre, Dc*rp 146. Sigarenfabriek. Uitgetreden gevoimiadhtiigide T. J. vam idler Waarldlen; Ebdlhtaven Dols». 3959 R. K BoerenboWdt Westerhloven Nr. 133. Aanktootpeni vaini fetnjd- en tuinbouwbenoodSgdlhedlen. Overtelden bestuursJSdi H Sdbellens Pzn. Westerttiovert , Doss 2583 Th- vaW der Soorrumenv Efoldttnoven, Strartumsdhedijk 109. Sigarenfabriek. Biigien/alar Th. van Idter Solmimlenl is toanls gehuwd onder huwiedijksche voorwaarden. Doss. 4121 W. Jakobs; Eindhoven, Melkweg '2. Café. Zaak uitgebraad met hahdlel fa k müdienl'lerswaren. J Doss. 486 J. Morlog, ESWdlhovei^ Heezeirweg 19. Spekslagerij. BeidBjf gewijzigd In imelksiKjiterij. Dosis. 3756 Jan Aeirtts^ Nuenen, Eeiïefctó C 246. likeur- en lirrnotnlaldiefabriek en Kierbotbelairij. Zaak verplaatst maar Valkien»waand Spoonsitraat 44. Filiaal te Valkerxswaand opgeheven. Doss. 4435 W. Das; Rfethjavca^ KeirkhoJ A 121. Winkel ih kru'Uenóetrswaren en matn/u_ focturen. Zaak uitgebreid! met dien verkoop van tabak, «'gamen, s&gagieftten, gemaakte goederen, klompen^ chemicaliën^ verfwaren en aanverwante artikelen. Doss. 3096 Airini. van Herk ( Riethoven^ Kerkhof A 129, Tipimer- en sohüaiteriajlènlhainld|el Jffiva", voortelen Jam Booms. Met den heer J. Booms; welke directeur Hsi gebleven; Bs tolt medfe-direCtew benoemd: H. J. J. van Kesisel, Eindhoven, terwijl tot comtmissaHis is benioamfdk J. van Kes~ sel ;te Sevenium. ' Do.ss. 608 Eletmtentenfabiliek „Galvaoo", E'tndhioven, KeizerSgjracIhlt 20. / _r.vaarditging en verkoop vairt «üectulüsdhle appairaten. Hamdel-stnaam gewijzigid ine Galvano-Metaialhandiel Bedlrijf gewijzjïgid int. Metiaiallhlaridel. DL OPHEFFINGEN. Doss. 3888 A. G vata Roislsum^ ValkensWaand, Markt 8. Agenltuinen ün? tabak. Doss. 1316 A vam EMaren, Best; Darp C. 48. WSnkel in mamufactoren. --- Advertentie Chronisch hoesten? Hoe lang doet U dat nu al? Neem daar nu eens de bekende Akker's Abdijsiroop voor, dan zult ge 't betreuren, dat al niet eerder gedaan te hebben. --- Nieuws uit Eindhoven Dr. K. WINKELMAN. , — De vroegere Eindhovensche predikant Ds. K. Winkelman thans te Maastricht, hoopt Zondag d Maart in de Geref. Kerk, Villapark des morgens en des avonds voor te gaan. BAZAAR. —i Definitief kan thans gemeld, dat de bazaar van den uitbouw der Geref. Kerk zal gehouden worden op 26, 27 en 28 Maart. PROF. Dr. HL H. KU7PER. Naar JDe Standaard" verneemt heeh Prof. Dr. ti.H. Kuyper de uitnoodiging ontvangen om fin 1927 of 1928 te Prinsetom stommeleringen ite komen houden, KNIKKER INGESLIKT. — Al spelende had gisteren de 9 jarige Marfmus V. wonende aan heit Lijntje te Woen / sel, het ongeluk een knikker, dien hij in den mond hield en viel> door te slikken. Daar de knikker het kind gedeeltelijk in de keel bleef zitten, kon men' deze niet verwijderen en moest geneeskundige hulp worden ingeroepen. Het voorwierp zal op natuurlijke wijze het lichaam moeten veriaten. Men zij voorzichtig imieit voorwerpen ia den mond te nessen. * IN BESLAGGENOMEN. —. Tegen de gezusters van H. te Woensei, is proces-verbaal opgemaakt, wegens het ten verkoop in hunnen winkel voorhanden hebben van een kist losse en dus niet verpakte sigaretten, welke niet gebanderdleenl waren, en meestal per stuk aan kinderen werden verkocht --- Provinciaal Nieuws. WASCHINDUSTRIE. — Dezer dagen had te Breda eene vergadering plaata van de Kring Brabant-Limburg van den Nationale» Vakbond van R. K. Waschindustrieelen. Als bestuursleden werden gekozen de heeren A C. A. van Esch, Den Bosch, Voorzitter; A J. A Mussert, Noordwal 2<2-24, Den Bosch, Secretaris; A. J. Blomjous, Jilburg, Commissaris, terwijl nog een tweetal vacatures zullen worden aangevuld met HH. leden uit Eindhoven en Limburg. De kring heeft hoofdzakelijk ten doel wetenschappelijke voorlichting betreffende het vak, met welk doel reeds meerdere heeren Rijksnijverheids-consulerrten zijn opgetreden oja. dezer dagen Ir. Wirtz, Directeur van het Rijksbureau voor Brandsto£feneconomie. In een zeer leerzame rede behandelde spreker de verschillende soorten brandstoffen en hare werking, de melange van de kwaliteit kolen, de schoorsteentrek het economisch stoken en verder alles wat direct en indirect verband houdt met het ketelhups. Een dankbaar applaus beloonde spreker voor zijn zeer practische causerie. Een geanimeerde gedachtewisseling was 't gevolg van de vele practische wenken door den heer Ir. Wirtz gegeven. De Voorzitter deelde mede dat Zaterdag 7 Maart des middags 4'uur in Café Marinus te Tilburg een lezing zal worden gehouden door den heer Ir. van Dokkum, verbonden aan den Rijksvezeldiemst met het onderwerp Vezels en Weefsels. Hij spoorde die aanwezigen aan dezen cursus dn het bijzonder bij te wonen. In verband met de dikwijls zeer slechte kwaliteit der goederen, gelet op het meermalen teleurstellend gedrag der weefsels tijdens ad wendt, met het beleefd, doch dringend verzoek, het voor heaji dragelijk te willen maken, en hem en zijn gezin te behoeden voor armoede; dat hij gedwongen is dit request met de aankleve aan dien, in te zenden omdat hij 't vorig jaar, op advies van Uwen Voorzitter, ook reeds een request aan 'Uwen raad inzond, wat echter nooit behandeld' is geworden; dat hij in de volgende regels Uwen raad nader zal toelichten, hoe hij er toe kwam om de gemeente-boerderij van de voormalige gemeente Aalst te pachten; onder welke omstandigheden hij zich hier vestigde; en hoe hij door het bestuur der voormalige gemeente Aal# gehandicapt is, om zijn bedrijf naar behooren te kunnen ontwikkelen. Hij hoopt daarmede te bereiken, dat Uwen Raad hem niet al te zwaar zal veroordeelen, en genegen mag zijn het hem, mede ter wille van zijn gezin, zoo dragelijk mogelijk te maken. 't Is daarom, mijne Heeren, dat ik U het volgende mededeel. Mijne Heeren. Is het U bekend, dat Uwen Voorzitter persoonlijk bij mij in de Beemst«< kwam, en dat hij met zijn wethouders en den gemeente-ojzichket- mij steeds voorstelde, dat de boerderij goed rendeeren zou. Was het wonder, dat ik hen, als offkrieele personen, mijn volste vertrouwen schonk? Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat ik — : nu vijf jaar geleden — uit de Beemster hier kwam met een kapitaal van twee en twintig . duizend gulden, en dat dit bedrag verdwenen is? Ik hoop, dat U zult beseffen wat dit voor mij en mijn gezin beteekent. Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat ik — nu 5 jaar geleden — de Juliana-Hoeve huur- i de van het Bestuur der voormalige gemeente • Aalst, vdot de eerste vijf jaar a tien gulden per hectare, plus zes procent van de bouwkosten der boerderij? .Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat ik, toen de boerderij nagenoeg voltooid was, op 't Raadhuis kwam, en Uwen Voorzitter uit eigen beweging mij mededeelde, dat de bouwkosten ongeveer zestien duizend gulden zouden bedragen, en dit nog wel verklaarde in tegenwoordigheid van den toenmaligen ambtenaar, dhr Coppens, doch dat de totale rekening nog niet was opgemaakt? Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat ik, toen plaats van zestien duizend gulden, de bouwkosten volgens Uwen Voorzitter, drie en twintig duizend gulden bedroegen? Mijne Heeren. It 't U bekend, dat ik, toen j de bouwkosten zoo verschrikkelijk hoog wa- • ren, accordeerde met Uwen Voorzitter, om van achttien duizend gulden jaarlijks zes procent te betalen? \ Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat mijn huur contract toen nog niet geteekend was, en dit eerst in het derde jaar na mijn inhuring heeft plaats gehad? Jk hoop dat U zult beseffen, dat ik na dien tijd — toen mijn kapitaal reeds verdwenen was — om mij nog hangende te houden wel gedwongen was, dit huurcontract alsnog te teekenen. Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat dit . huurcontract voor mij veel nadeeliger is geschreven, d®t onze mondelinge overeenkomsten be helsdenï Ik was gedwongen dit te teekenen, Omdat ik mij toch niet tegen Uwen Voorzitter kon verzetten, die destijds mijn volste vertrouwen genoot» en van wien ik toch niet mocht denken, dat hij mij misleiden zou. Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat er met dien bouw verschrikkelijk geknoeid is, en de kosten zonder noodzaak tot in het onmogelijke zijn opgevoerd? Zóó zelfs, dat er materialen zijn gekocht en aangevoerd, die onge-, bnrikt zijn gebleven, en nog wachten op hun bestemming. Toch moet ik daar jaarlijks 6 pGt voor betalen. Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat dien bouw werd uitgevoerd onder de bevelen van den gemeenteopzichter? En man, die zooals mij later bleek, gemeente-veldwachter was en absoluut geen kennis had van bouwwerken. Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat ook deze gemeente-opzichter zich bemoeide met de voorwerkzaamheden en ontginning van de door mij gepachte heide, die in latera jaren steeds leed' aan misgewassen. Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat een gewoon timmerman de teekening moest maken voor de boerderij en zich hiervoor goed liet betalen; terwijl de architect, die hier ter, plaatse woont, naar ik meen, had aangeboden de plannen en de materialen-staten geheel gratis te zuffien leveren, en het noodige toezicht geheel gratis, op zich wilde nemen? Waarom werd deze genegeerd en de kosten voor nrij noodeloos verhoogd? - Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat de boerderij door de bouwpolitie te Eindhoven werd afgekeurd, en de noodige verbeteringen werden aangewezen. Deze verbeteringen zijn nooit aangebracht, en ik was verplicht een afgekeurde boerderij te betrekken. Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat onze mondelinge overeenkomst inhield dat de gemeente Aalst zou zorgen, dat ik een bergplaats had voor mijn karren en gereedschappen, en een schuur voor varkenshokken? Dat er een boomgaard aangelegd en de weg met : boomen beplant zou worden? Van dit alles is ; nieits terecht gekomen, en nog dagelijks klin- , ken mij de woorden van Uwen gemeenteopzichter in de ooren: „Als wij hem met zijn kapitaal maar eenmaal hier hebben." Mijne Heeren. Om U aan te toonen dat Uw gemeente-veldwachter destijds fungeerde als gemeente-opzichter voeg ik hierbij een paar brieven van een bekende firma, waar H. van Weert zich aandiende als gemeente-opzichter. Mijne Heeren. Is 't U bekend, waarom een groene bus met lijnolie, welke olie op de boerderij gebruikt werd om te schilderen, herhaaldelijk per, voerman, op last van Uwen gemeente-opzichter, werd meegenomen naar diens nieuwe woning, welke toen ook geschilderd werd, en even vaak per zelfde voerman •retour kwam? Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat Uw gemeente-opzichter op de boerderij een zak met muurtegeltjes vulde, en last gaf dezen zak met inhoud per voerman te bezorgen aan zijn nieuwe woning? Mijn vtouw heeft deze transactie verhinderd, door den zak weg te nemen en de tegeltjes te verstoppen, waarop Uw Gemeente-opzichter een paar dagen later, zoekende naar dien zak met tegeltjes, haar toevoegde dat er iemand van dit verdwijnen verdacht werd. ' Mijne Heeren. Is 't U bekend; dat ik van Uwen gemeente-opzichter een partijtje dennen takkebossen kocht — opslag op de heide — en daarvoor aan den gemeente-ontvanger veertig gulden betaalde? Terzelfdertijd zijn er ook takkebossen vervoerd per voerman naar Uwen Voorzitter en Uwen gemeente-opzichter. Zijn deze ooit betaald geworden? En voor wiens rekening reed die voerman? Moet ik hiervan soms ook nog 6 pCt betalen? Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat indertijd het schilderen aan het Raadhuis vijftien gulden duurder was dan dat aan de boerderij? Waarom moest de schilder die beide werken uitvoerde, op last van Uwen Voorzitter, een kwitantie teekenen dat het schilderwerk aan de boerderij vijftien gulden duurder was dan aan het raadhuis? Mijne Heeren. Is 't U bekend, dat Uwen Voorzitter en Uwen Gemeente-opzichter mij steeds verzekerden, dat de bouwkosten niet meer dan vijftien duizend gulden zouden bedragen? Zelfs toen de bouw nagenoeg voltooid was, durfde Uwen Voorzitter een weddenschap aan te gaan met den opzichter der bouwpolitie te Eindhoven, dat de kosten 'ben neden vijftien duizend gulden zouden blijven. Waar kwamen later die drie-en-twintig-duizend gulden vandaan? ■ Mijne Heeren. Omstreeks half December 1919 werd de boerderij hij mondelinge overeenkomst door mij ingehuurd. Op 25 Maart 1922, werd, op verzoek van Uwen Voorzitter het huurcontract door mij geteekend, welk huurcontract bepalingen inhield, die ik in December 1919 nooit' aanvaard zou hebben. Doch ik herham, ik moest; mijn kapitaal was weg. 'Dit was Uwen Voorzitter toen reeds bekend. Begin October 1921 nam ik de vrijheid aan de heeren Koster te Aalst te vragen of deze mij niet zouden kunnen helpen aan vijf duizend gulden. Aangezien de heeren Koster niet allen thuis waren, reserveerden zij enkele dagen voor overleg. Kort daarop kreeg_ ik op de boerderij bezoek van Uwen Voorzitter en het toenmalige raadslid van Elderen. Deze deelden mij mede, dat zij van de Heeren Koster vernomen hadden, dat ik geld noodig had; dat zij zich verplicht gevoelden, dat zij mij daaraan moesten helpen; dat ik geld kon halen op de Boerenleenbank; en dat de gemeente Aalst daar dan borg voor zou blijven. Dit alles zonder dat ik er om gevraagd had. Ofschoon mij meer werd aangeboden, bepaalde ik zelf het bedrag op vijf duizend gulden, welk bedrag ik dan ook op 3 November 1921 van de leenbank ontvangen heb; .dus nagenoeg vijf maanden vroeger dan ik het huurcontract moest teekenen. ■Mijne Heeren. Versta mij weL 1 Ik schrijf dit niet als een of ander verwijt. Ik ken mijn pli'chte^ en wensch dÜe, als man van eor, zooveel in mijn vermogen is, na te komen. Doch ik vermeen dat ik ook mijn rechten heb. En ik vermoed, dat U. het licht, dart U noodig hebt om mijn toestand te beoordeelen, wordt onthouden. Mijne Heeren. Om kans te hebben dat ditmaal mijn request in Uwen Raad behandeld zal worden, neem ik de vrijheid een afschrift hiervan in te zenden aan den Minister van Binnenlandsche Zaken te 's-Gravenhage; aan den Commissaris der Koningin voor NoordBrabant te 's-Hertogenbosch; aan Gedeputeerde Staten, en ten slotte een exemplaar aan ieder lid van Uwen Achtbaren Raad 't Welk doende te Waalre, den zestienden Februari negentien honderd vijf en twintig. (get.) W. v. DIEPEN. --- FEUILLETON. Het Geheim van de Zee door André Savignom. Geautoriseerde vertaling. (Nadruk verboden.) 43. Mengham snelde naar beneden naar die kajuit, terwijl mijn oom, altijd een beetje bijgeloovig, een groot kruisteeken maakte. Een paar minuten later bevonden we ona weer bij den reeder, diie over zijn kaarten gebogen zat — Ik luister naar je, Daniël, zej hij vriendelijk. En ik vertelde, alles wat ik wist — Vreemd, heeli vreemd . . . mompelde hij, toen 'ik mijn lang verhaal geëindigd had. Morgen beginnen we onze onderzoekingen op een andere plaats. Wat het merkwaardige is, en wat voor mij de doorslag geeft is dit .... hij wees met zijn vinger op de kaart een punt aan . . . Kijk eens,, heit eilandje Kingy ligt hier, en daar Bouée At Oas .... En wat nu vooral zoo merkwaardig' is, is, dat h«t hier gaat om een punt, vlak dn de buurt, waar wij vandaag onze onderzoekingen zijn bcgenmwi, «tarkaor nog, w« hebben er juist over heen moeten varen. Prigent wilde terugkeeren naar Ouessant en de onderzoekingen eèn paar dagen uitstelen^maar ondanks zijn ernstige bezwaren, wanen Mengham en Gorsen van oordeel dat we onjniddellijk moesten doorgaan en hun opinie won het Toen de dag aanbrak maakten we ons gereed om in een andere richting te vertrekken» XIV. ' DE ONTDEKKING. Het eentonig gezuig van de luchtpomp was weer begonnen en de duiker was overboord gesprongen om het geheimvolle wrak te ontdekken. Onze pogingen van den vorigen dag waren een aaneenschakel ing geweest van telleur stellingen. Vandaag zou worden beslist over het 'lot 'van de onderneming. Want de bodem verheffing, die niet eens op die zeekaarten stond aangeteekend en waar we onze laatste poging gingen wagen, moest maar een kleine oppervlakte beslaan; aan weerszijden daarvan moesten zddv de sombere diepten unitstrekken, waar niet de minste kans bestond. Mijm hart klopte geweldig. Eindelijk had dk dan tooh kunnen spreken, men had mij geloofd, maar tük voelde me verloren, veroordeeld, als er nu miets gevonden zou worden. Zou Corsen boven komen om ons dat te zeggen? ( Over de verschansing gebogen, had ik met mijn hi kken langen tijd dien duaiker gevolgd tot hij langzamerhand verdween. Ik zag nu n ets meer dan de luchtbuis en het touw, d.e beide onbeweeglijk waren. Zwijgend en de lippen op elkaar geklemd zat Mengham naast mij en tuurde eveneens strak naair het water. Maar ik was er van overtuigd!, dat hij af en toe naar me keek alsof hij zich afvroeg, of het wel verstandig was naar mijn verhaal te hebben geluisterd en dat ernstig te hebben opgevat. Het leek me of mijn goeie naam afhing van het antwoord^, dat het stuk touw zoo dadelijk ons zou geven, dat enkele meters beneden ons hing en de directe verbinding vonmde met het onbekende. Mengham zelf was niet minder bezorgd, maar alleen de beweging van zijn kauwspieren bewezen de ongerustheid van zijn zwijgende overpeinzingen. Af en toe voelde ik me zoo overstelpt door de verantwoordelijkheid, die ik op me geladen had, dat dk alle vertrouwen in me zelf verloor, dat ik me zoo klein mogelijk maakte en enkafe schreden achteruit ging om dan blik ta vermijden vam den patroon. wiens woede dk vreesde dn geval van mislukking . . . Maar desondanks bleef ik 'turen naar die oppervlakte van die zee, ofschoon ik wist er ndlets ite zullen zolen. Maar plotseling gebeurde het onverwachte, dat eigenlijk niemand durfde hopen, het won d'er: vijf korte rukken aan het itouw, dat m'n oom als den vorigen dag, vasthield. Vijf rukken. Inderdaad als iedereen, zag ik vijf keer de thans zoo welsprekende lij)n in beweging komen: Corsen vroeg om een houweeL Het scheelde weinig, of ik had het uitgeschreeuwd van vireugdie. En iedereen had het wel willen doen, zoo groot was de zenuwachtige spanning. Alleen Mengham vertrok geen spier: slechts een kort, bijna onhoorbaar gegrinnik als 't geknars van een verre deur ergens in een huis, waar je niet binnen kan komen en dait je hoort als je het in een straat vc&yrbijgaat. Die man was als een muur. Wat werd er achter dien muur gedacht? Niemand wist het, altijd -dat zelfde onoplosbare raadsel. Het was voldoende om elke uitdrukking van ^belangstelling op de tronies der matrozen te doen verdwijnen. Ze trokken ommidclel lijk weer een onverschillig, barsch gezicht Mijn oom echter gaf me met zijn eeltige hand een klap op den schouder zonder een woord t« zeggen »n ik kreeg een kleur van plezier. Nu moesten we echter in afwachting ons hevig ongeduld bedwingen en de vragen terugdringen, die ons op de lippen zweef dien. Walt zag de duiker? Wat had hij ontdekt? Het wias onmoodig en belachelijk — iedereen wist hlet — zoo onafgebroken te staren naar het waiteropvlak: we konden immers «Odh niets gewaarworden. Maar daar kregen we weer een sigmoal: Corsen vroeg om een sterke mijn. Men zond hem een flesch van tóen liter gevuld imet dynamiet en voorzien vam een lont Nadat hij die geplaatst had, kwam Corsen eindelijk boven en ontdeden we hem van z'n helm. Hij verschafte toen aam Mengham en mijn oom snel eenige inlichtingen, waarvan de bert:eekenis mij echter geheel ontging. Ter inauwiernood hoorde ik enkele brokstukken vam het gesprek: zij spraken heel zachtjes en alleen als niemand in hun buurt was: — ... .een boven op het ander, kruis»tings, en het grootste bedekt en verpletterd bijna heelemaal het oudste . . . Laten springen om het kleinste vrij te maken. . . . Het grootste? . . . Het oude . . . het klein Bte? . . . Wanen er dus Itwee wrakker» in plaaits vam het ééne, diait men zocht? (Vemdt *erw!®i.) --- Advertentie Bijvoet's Tabakken Heerenbaal 1.20 p. pond A.B. No. 1 1.00 „ „ ,, No. 2' 0.90 M „ Pruimtabak 1.00 „ „ A.B. Blind 0.70 „ „ Rood A.B. 2.00 « 99 OVERHEERLIJK VAN SMAAK EN ZACHT. ---