EINOHOVENSCH DAGBLAD Donderdag 16 Mei 1935 Tweede Blad WIE ZAL PILSOEDSKI OPVOLGEN ? (Van onzen V.P.B.-correspondent) Warschau, 14 Mei Zoolang maarschalk Pilsoedski leefde, had men in Polen het niet zoo heel eenvoudig- op te lossen vraagstuk van de betrekkingen tusschen het feitelijke en het formeele staatsopperhoofd. Sinds de Meirevolutie van het jaar 1926 was Pilsoedski de onomstreden autoriteit van Polen. Desondanks heeft hij zich slechts sporadisch werkelijk aan het hoofd der regeering gesteld. Het hem door zijn legers aangeboden ambt van staatspresident heeft hij zooals bekend kortweg van de hand gewezen. Op zijn instignatie werd op 1 Juni 1926 Ignacy Moscicki, een reeds heel oude vriend van den maarschalk, tot staatspresident gekozen, en na afloop van zijn verkiezingsperiode, nam Moscicki, in het jaar 1933 het ambt nogmaals voor den tijd van zeven jaren aan. Moscicki wordt als een van de meest representatieve persoonlijkheden van Polen beschouwd. Hij bezit als geleerde, die op zijn speciale gebied, de electr^-chemie schit terende prestaties heeft geleverd, zooals b.v. de synthetische stikstofwinning, een internationale bekendheid. Deze man, die reeds op 25-jarigen leeftijd 't bittere brood der politieke verbanning moest eten, heeft steeds een bijna religieuse liefde voor zijn vaderland behouden. Toen de maarschalk zijn legers opstelde, zond de professor niet alleen zijn beide zoons, maar stelde zich ook zelf in dienst van de politieke missie. Het was uit een soort persoonlijke dankbaarheid en persoonlek vertrouwen, dat Pilsoedski den geleerde in het ambt van staatschef liet verkiezen. Pilsoedski werd tenslotte „slechts" minister van oorlog. Dat anderzijds echter gewichtige beslissingen door den president niet konden worden genomen zonder ruggespraak met den maarschalk, is bij de persoonlijke autoriteit van Pilsoedski begrijpelijk. De samenwerking heeft intusschen zonder schade voor het aanzien van den een en den politieken invloed van den ander gefunctioneerd. Moscicki, die overigens als een populaire redenaar zeer bij het Poolsche volk geliefd is, heeft op de Poolsche economische politiek een eigen stempel kunnen drukken. Hij geldt op het oogenblik als een „wijze oude man", waarvan de Europeesche politiek niets meer behoeft te leeren. De Poolsche minister-president, overste Slawek, was al even nauw met den maarschalk verbonden, als de waardige professor, van welken laatste hij zich onder scheidde door een veel levendiger politiek temperament. Onder het tsarenregime behoorde hij tot de Poolsche revolutionairen, die er niet voor terugdeisden door daden van geweld uiting aan hun overtuiging te geven. De verschrikkelijke Iidteekens op zijn gezicht, die hem dwongen een groote baard te gaan dragen, stammen van een mislukte bomaanslag. Eerst op zijn dertigste jaar ging hij een meer rustige en doelbewuste politiek voeren. Men heeft hem wel eens den „politieken officier van Pilsoedski" genoemd. Hij heeft aan den opbouw van het Poolsche vrijheidsfront reed^ voor den wereldoorlog een groot aandeel gehad, en hij was het, die na het gelukte bevrijdingswerk aan de partij van Pilsoedski een vast fundament gaf. In vier jaren tijds gelukte het hem uit een partij van 15 man een Sejm-meerderheid te ontwikkelen. Het soldateske element blijft bij hem echter altijd op den voorgrond. Hij was het ook, die Wilna voor Pilsoedski veroverd heeft. — Steeds gebruikte de overleden maarschalk hem voor het oplossen van moeilijke politieke problemen. Tweemaal was hij reeds minister-president voordat hij in Maart van dit jaar voor de derde maal dit ambt aanvaardde. Tusschen zijn tweede en derde minister-presidentschap heeft hij gewerkt aan de nieuwp grondwet, waardoor een autoritair regime in plaats van het parlementair-democratische werd ingesteld, — Overste Slawek is het geweest, die in samenwerking met den ouden maarschalk voor de goedkeuring van den Sejm heeft gezorgd. Nu, weer aan de spits van de regeering, zal hij zijn werk tegen de aanvallen van de door de nieuwe grondwet zoo goed als uitgeschakelde politiek oppositie moeten verdedigen. Maar de linkerzijde zal waarschijnlijk nog niet vergeten zijn, met welk een energie hij reeds eens in 19291930 haar tegenstand gebroken heeft. Werd overste Slawek dus de politieke officier van Pilsoedski op het binnenlandsche slagveld, overste Beek werd het op het buitenlandsche. In Augustus 1927, toen de Poolsche buitenlandsche politiek nog geheel door Frankrijk beheerscht werd, hield de maarschalk in Kalisj een groote redevoering waarin hij zich keerde tegen het drijven van zekere buitenlandsche agenten. — Hij waarschuwde er zijn volksgenooten voor zich door beloften te laten overhalen. Hij beschuldigde er bepaalde politici in zijn land van, dat zij zich door buitenlandsch kapitaal lieten beinvloeden. „Gaat steeds Uw eigen weg — besloot Pilsoedski — dient niemand anders dan Polen, hebt Polen lief en haat allen, die vreemden dienen". Overste Beek, die Zaleski in het ministerie van buitenlandsche zaken opvolgde, was van plan deze woorden van Pilsoedski in daden om te zetten, zoodra hij daartoe de gelegenheid kreeg, en zoodra de nog jonge staat zoo sterk zou zijn, dat men een onafhankelijke politiek kon gaan voeren. Ook Beek is, als de meeste medewerkers van Pilsoedski, uit het leger voortgekomen. Hij streed in den wereldoorlog en in 1919 in den Russisch-Poolschen oorlog, werd daar in den generalen staf gehaald en ging tenslotte als militaire attaché naar Parijs en Brussel Het 'S in dien tijd. dat hij het bijzondere vertrouwen van Pilsoedski wint Als de maarschalk in 1926 zijn veldtocht tegen Warschau begint staat eek weer aan zijn zijde In 1930 wordt hij benoemd tot onderstaatssecretaris in het ministerie van Pilsoedski Hij neemt daarna tevens het ambt van vice-minister-president waar Als de Maarschalk aftreedt, gaat hij naar het ministerie van buitenlandsche zaken over, en volgt daar in 1932 Zaleski op. Opvolger van Pilsoedski als minister van oorlog was generaal Kasprzycki, die reeds daarvoor de eigenlijke leider van dit door Pilsoedski slechts voor den vorm geleide ministerie was. Hij behoort evenals de nieuwe inspecteur-generaal van het leger Rydz-Smigly, tot de eerste medestrijders van den maarschalk uit den tijd van de Poolsche burgerwachten. In de militaire herinneringen van Pilsoedski valt bijna geen bladzijde te vinden, waarop de naam RydzSmigly niet voorkomt. Wanneer Pilsoedski in 1917 in Maagdenburg geïnterneerd wordt is het Rydz-Smigly, die het militaire apparaat voor het uur der bevrijding nieuw leven inblaast. Na het einde van den vrijheidsoorlog en den tocht naar Wilna verdwijnen de beide generaals Kasprzycki en Rydz-Smigly uit de voorste rijen van het politieke front, om hun plaats aan de spits van het leger te gaan innemen. --- FEUILLETON ALS IEMAND VERRE REIZEN DOET EEN AVONTUURLIJK VERHAAL VAN DRIE STUDENTEN. Door Arn. Bartel. Nadruk verboden. (28) Waarschijnlijk slechts dit: hem uit Nini's omgeving te houden Natuurlijk, er is slechts één verklaring: Popodotschi voert iets tegen Nini Collijn in het schild. Maar hij, Diesel, is er tenslotte ook nog om een oogje in het zeil te houden. Zoo gemakkelijk als Popodotschi denkt, laat hij zich toch niet op zij schuiven. Geheel tegen zijn gewoonte om bij alles rustig en met overleg te werk te gaan brengt Popodotschi thans met een verbluffende snelheid zijn pruik weer op haar plaats. Daarbij werpt hij een loerenden blik op Diesel, maar deze doet, of hij niets bemerkt heeft. Meseer Pirzel's ongelukkige worp heeft echter nog een ander, eveneens geheel onverwacht gevolg: Nini Collijn is Diesel's hulpvaardigheid niet ontgaan en daarmee heeft hij bij haar een goede beurt gemaakt. Zoo zelfs, dat hij plotseling aanmerkelijk in haar achting is gestegen. Zij is trouwens eigenlijk niet eens zoo erg boos meer op hem, want goed beschouwd, was zijn handelwijze aan boord, welke oorzaak werd van de ontstane verwijdering slechts toe te schrijven aan jalouzie. En een klein beetje jalouzie weet immers elke vrouw te waardeeren • • * De directie van het Kurhaus heeft overal groote aanplakbiljetten laten aanbrengen, waarop in kleurige letters het feest der diamanten met gala-souper wordt aangekondigd. Voor de fraaiste sieraden zullen prijzen worden toegekend. De grootste Partjsche modehuizen hebben hun medewerking toegezegd door het organiseeren van een mode-show, waarop door hun beste mannequins de elegantste en kostbaarste toiletten zullen worden gedemonstreerd. De meest bekende modebladen zijn uitgenoodigd en hebben hun redactrices, fotografen en teekenaars naar Juan-les-Pins afgevaardigd en allen, die er, hetzij in Parijs of in Berlijn, in Londen of in Weenen, hun werk van maken jje nieuwste grillen van Koningin Mode tegen goed geld aan den man te brengen, hebben zich opgemaakt om bij dit evenement