Heinz R. hing uniform aan de kapstok (Bijzondere correspondentie). De negentienjarige Heinz R. heeft zijn uniform van de communistische Volkspolizei aan een kapstok gehangen in West-Berlijn. Hij deed dat met een zucht van verlichting, maar ook nog een beetje hijgend van de spanning die hem de laatste dagen bezig gehouden had. Zo heel gemakkelijk was het namelijk niet voor Heinz geweest. Om dat uniform aan die West-Berlijnse kapstok te kunnen hangen moest hij uit zijn cel breken en in een woeste ren naar het locaaltreintje zijn achtervolgers te vlug af zijn. Nu is Heinz een vluchteling in West-Berlijn, zoals duizenden anderen. Zonder andere middelen van bestaan dan de ondersteuning, maar in vrijheid. En dat is Heinz toch wel heel wat waard. Hoe hij aan die vrijheid gekomen is? Hij deed al bijna een jaar lang, en met grote tegenzin, dienst bij de Volkspolitie en onlangs moest hij de voed.,selpakketten in beslag nemen, die hongerige Oost-Berlijners in de Westelijke sector hadden ontvangen. Hij en dertig andere leden van de VOPO de Oost-Duitse communisten volgen ook in dit systeem van afkortingen het voorbeeld van hun Russische meesters waren op ongeveer vijftig kilometer buiten Berlijn gestationneerd. Daar moesten ze de reizigers controleren, die met de locaaltrein aankwamen of vertrokken. Wie op weg was naar Berlijn Moest worden teruggestuurd, tenzij hij „geldige" redenen voor die reis had en bewoners van de Oostelijke zdne, die met pakjes naar huis terug gingen, moest hij die pakjes afnemen: in beslag nemen. Volgens Heinz eigen verhaal liet hij de mensen met hun zo broodnodige voedselpakketten ongehinderd door de controle, „wanneer dat maar enigszins mogelijk was". De bonzen kwamen Zo was er ook een oude man, die Met tranen in de ogen aan Heinz vroeg om hem ongehinderd door te laten gaan. Hij had een pak van tien kilo, voor zichzelf en drie familieleden, dat hij gekregen had bij de voedselverdeling in Berlijn van de Amerikanen en Duitsers. Nadat Heinz, die de man zijn pakje had laten houden, verder was gelo-Pen, kwamen de bonzen van de S.E.D. (de communistische partij) door dezelfde trein en namen de man zijn voedselpakket af. ~De mensen in het rijtuig werden boos", vertelde Heinz ons vandaag in een gesprek, dat wij met hem hadden in West-Berlijn. "Een van hen vertelde, dat iemand van de VOPO hun groep nog maar net gecontroleerd had en dat die de man zijn Pakje had laten houden. D. functionarissen van de S.E.D. wisten, dat ik Pas in het rijtuig was geweest. Ze Vroegen mij er naar, maar ik ontkende hun beschuldigingen. 1 Later stuurden de SEL-mensen een rapport over het voorval aan mij'n superieuren en ze verlangden, dat ik gestraft zou worden. Het rapport kwam vorige week Woensdag binnen en ik werd binnen geroepen, waar mij werd verteld dat ik drie dagen licht arrest zou krijgen, wegens plichtsverzuim". „Ik wilde die straf niet accepteren", vertelde Heins, „omdat men volgens de voorschriften van de Volkspolitie binnen 24 uur na het begaan van een overtreding moet worden aangeklaagd en veroordeeld. Daarom zei ik, dat ik de straf niet kon accepteren. Toen vertelden ze mij, dat ik een jaar „Erholungs-urlaub" (verlof voor herstel, een volksuitdrukking in het Oosten voor gevangenisstraf. Red.) zou krijgen. Ook dat accepteerde ik niet. Daarna kreeg ik streng arrest. De deur kwam op slot en een schildwacht werd voor de deur van mijn kamer op post gezet. Maandag werd ik naar een andere plaats vervoerd, een kleine houten barak, waar men mij in een kamer op de benedenverdieping zette." ~Ik zag de kans schoon', „'s Avonds zag ik de kans schoon", vertelde Heinz verder. „Ik brak het venster stuk, sprong naar buiten, klom over een schutting met prikkeldraad 'en klom toen over de muur. Ze maakten onmiddellijk alarm en zetten de achtervolging in met honden. Sin~ IN DE VRIJHEID VOLKSPOLIZEI HAD HEM GERONSELD Maar ze waren te laat. Ik rende als een wilde naar het station en had het geluk nog net in een trein te kunnen springen, die op het punt van vertrek stond naar Berlijn. Mijn' achtervolgers konden nog net de trein zien vertrekken. Ze dachten, dat ik er bij het volgende station wel uit zou gaan om bij mijn moeder, die daar woont, andere kleren aan te trekken. Ik paste echter wel op en reed regelrecht door naar West-Berlijn", zo eindigde Heinz zijn verhaal. Toen we hem vroegen of hij al eerder van plan was geweest te deserteren, zei Heinz, dat hij dat inderdaad van plan was geweest. 1-11j had er dit voorjaar al over gedacht,. zei hij, maar hij was gebleven voor zijn moeder en zijn broer, die bij haar inwoont. Zijn vader wordt sinds 1944 vermist in Rusland. Heinz, die kuiper van zijn vak is, had zijn leerlingtijd volbracht in Augustus 1952. Hij probeerde toen een baantje te krijgen als leerlingmatroos, maar kreeg te horen dat hij eerst een jaar dienst zou moeten doen bij de VOPO. Dus nam hij dienst bij de Volkspolitie; maar er waren nog geen drie maand verlopen of hij kreeg al te horen, dat hij „vrijwillig" moest tekenen voor nog twee jaar dienst. Als hij geweigerd had te tekenen voor die verlenging van zijn diensttijd bij de VOPO, zo vertelde Heinz, dan zou men hem hebben beschuldigd van een ~vijandige houding" tegenover de ~Duitse Democratische Republiek". Intussen is hij nu wat blij bevrijd te zijn van die „Duitse Democratische Republiek". Hij heeft een oom in Bremen wonen, en daar hoopt hij terecht te kunnen. NADRUK VERBODEN Koster, die in ons land 'n functie gaat aanvaarden bij het A. N. P. en directeur was van het Amerikaanse kantoor van dit persbureau is benoemd tot ridder in de orde van Oranje , Nassau. — Met de ,,Gordia" van de 1, K.N.S.M. zal 10 ton rijst en een ton thee naar Griekenland worden verscheept door het Nederlandse Rode 'Kruis. Op giro rekening 777 Werd tot dusver gestort f 55.511.77. BUITENLAND 8'7 gevallen van kinderverlamming I zijn geconstateerd te St. Johns in New Foundland, de openbare zwembaden zijn gesloten. — De Internationale padvindersbeweging telt ruim 5.5 millioen leden, de volgende wereldjamboree wordt in 1955 in Canada gehouden. — De „Gouden wereldjamboree" zal in 1957 in Groot-Brittannië plaats hebben. — Een Zuid-Slavische militaire missie is onderweg naar de V. S. — De V. S. geven 382 in beslaggenomen Duitse schepen terug. — Van 7 tot 12 Sept. wordt te Stuttgart een Europees houtcongres gehouden. — In Maserie (Zuid-Afrika) zijn elf inheemsen opgehangen daar ze schuldig waren bevonden aan een rituele moord. — Stevenson de leider der Amerikaanse democraten is na een buitenlandse tocht van een half jaar te New York teruggekeerd. Hij bezocht dertig landen. — De Oost-Duitse exminister Zaisser en de vroegere hoofdredacteur van het orgaan der S.E.D., Herrn Stadt zijn beschuldigd van Duits Titoïsme. — Op 1 September a.s. opent de Sabena haar nieuw helicopternet voor het transport van passagiers tussen Noord-Frankrijk, België en Nederland. — De 0.-Duitse delegatie die te Moskou is aangekomen werd door Malenkof ontvangen. Aan de bespreking namen zeer hoge Russische functionarissen deel, o.a. Molotow. --- KORT EN BONDIG BINNENLAND De 50-jarige Maastrichtenaar L. A. S. 8., die met de 45-jarige gehuwde vrouw E. M. A. P. van H. gedurende de laatste vijf jaar millioenen francs smokkelde stond terecht. Tegen hem werd een boete geëist van f 10.000 subs vijf maanden en zes maanden gev.straf waarvan twee maanden voorw. en een proeftijd van twee jaar. Tegen de vrouw £lOOO boete, 2 mnd. hechtenis, subs, drie maanden gev.- straf waarvan twee maand voorwaardelijk en een proeftijd van twee jaar. Honderden bijenhouders hielden hun imkersdag te Hilversum. Het ledental was van 25000 teruggelopen tot de helft. In Amsterdam is een Duitse toerist betrapt terwijl hij met behulp van Duitse vijf-pfenningstukken een automaat plunderde en zich te goed deed. —De luit-kol. C. M. Schilperoord, ex-commandant van ons detachement in Korea is gisteren op Schiphol gearriveerd. Aan de geallieerde marineoefening waarbij ook Nederland zal deelnemen met een aantal oorlogsbodems, nemen in totaal 500.000 man deel, verdeeld over 300 schepen en 1000 vliegtuigen. Drie dagen achtereen is procesverbaal opgemaakt tegen een slager te Bleric die zich niet aan de vacantieregeling wilde houden en zijn zaak open hield. De Griekse gezant heeft Utrecht dank gezegd voor de hulp die het verleent aan de getroffenen bij de aardbevingsramp in Griekenland. De Nederlandse journalist Simon --- Advertentie (Advertentie) WEK DE GAL IN UW LEVER OP ti zult 's morgens „kiplekker" uit bed springen. Elke dag moet uw lever een liter gal In uw Ingewanden doen stromen, anders verteert uw voedsel niet, het bederft. U raakt verstopt. wordt humeurig en loom. Neem de plantaardige CARTER'S LEVERPILLETJES om die liter gal op te wekken en uw spijsvertering en stoelgang op natuurlijke wijze te regelen. Een plantaardig zacht middel, onovertroffen om do gal te doen stromen. Eist Carter's Leverpilletjeg --- Onder de heistelwerkzaamheden in Onderdeheistelwerkzaamhedenin het door de watersnood geteisterde iebied neemt ook de woningbouw een grote plaats it.. Op de foto zien we arbeiders bezig met het monteren van een woning in de omgeving van 7,..e,lkzee op &houwen Duiveland, waai van er enkele honderden door het buitenland werden geschonken.. --- Advertentie (Mvertentie) --- Hef gedicht van de week Vandaag dan eens een vers van een dichter, die tot nu toe in onze cyclus ontbrak:: Hubert Korneliszoon Poot, die niet oud geworden is. Hij leefde vn 1689 tot 1733 en werd dus slechts 44 jaren, maar desondanks heeft hij een vrij grote bekendheid gekregen. Een merkwaardige figuur in onze letterkunde is die Poot geweest, omdat hij boer èn dichter was. Een niet onverdienstelijk dichter zelfs, die weliswaar voor ons, moderne mensen, heel wat ongenietbaars heeft gesch.peven, maar die daarnaast toch zeef zuivere en goede poëzie gaf, waaraan zijn tijdgenoten niet konden tippen. We moeten ook niet vergeten, dat als deze boerenzoon geboren wordt (dat was in de buurtschap Abtswoude bij Delft), het bloeitijdperk van de Nederlandse literatuur voorbij is. Met Jan Luyken werd deze periode van een Vondel, Breero. Hooft en Revius, om maar enkele van de voor naamste te noemen afgesloten; de 18e eeuw was (en dat geldt heus niet voor de letterkunde alleen) de tijd van vervlakking, van gezapige rust, van smakeloosheid en stijlloosheid. Ons volk verliest zijn levensdrift, het rationalisme komt op en de buiten- ZOMERSCHE AVONT De moede zonnewagen Staet vrachtloos. d'Avontzon Zinkt in de westerpekelbron. Aldus ontglippen ons de wentelende dagen. De star der Mingodin Ziet d'eerste op 't aerdtryk neder. Mineias dochters vliegen weder: Ook spant de stille Nacht zyn zwarte paerden in. Wy zien de schemeringen Verdikken, daer we steen. Alrede heft de gulde maen Heer horens op, en rukt ter baene in haerer kringen. Hoe rust het hangend loof Der luisterende boomenl Geen wint beroert de vlakke stroomen. Het slaeperige velt wort blint en stom en doof. Thans telt de herder blyer 't Gestalde vee, half vet. De melkmeit schikt heer hooftdoek net, En wacht met ongedult de komst van haeren vryer. De stadt, het woelen moè, Sluit, angstigh voor gevaeren Die in 't bedrieglyk duister waeren, Heer logge poorten, en elk huis zyn deuren toe. Voort bién de heusche bedden • Den matten werklién rust. De halve werelt voelt met lust Zich uit den dichten drom der daagsche zorgen redden. Weer Amaryl nu myn, Wy zouden onder 't schuilen Voorweer geen drooge kusjes ruilen; Meer ochl zal my 't geluk wel oit zoo gunstigh zyn? HUBERT KORNELISZOON POOT (1689-1733) landse invloeden doen zich al meer en Imeer gelden. In deze sfeer begint Poot te dichten en al is hij nog volkomen een kind van zijn tijd, hij laat toch een eigen fris geluid horen, dat inslaat en gehoor vindt bij de mensen. Zozeer trok hij de aandacht, dat men zelfs in grote getale naar Abtswoude trok om de boer-dichter echt aan het ploegen te zien! Dat was rond 1715, toen Poot zijn eerste bundel „Mengeldichten" had uitgegeven. Rijk werd hij er niet van, want het honorarium bestond uit..., een bijbel. De inhalige uitgever wilde hem zelfs afschepen met een klein formaat, hoewel de afspraak was een Grootmediaen Bijbel. Dank zij, de eerlijke uitgeversvrouw, die er bij stond, kreeg hij toen toch een groot exemplaar! Poot heeft dit later gememoreerd en Potgieter vond er in de vorige eeuw stof in voor een novelle. Merkwaardige uitgeversmethoden! Poot had dus succes bij het publiek en elk vrij ogenblik benutte hij voor zijn geliefde dichtKun.st. Hij, de ongeletterde en ongeleerde boerenjongen, werkte en studeerde hard; ja, de beoefening der letterkunde nam hem zozeer in beslag, dat hij in 'n soort autobiografie verzuchtte: „Hoe bad ik in den oogst wel menigmaal om regen, opdat ik van het werk en bij mijn boeken kwam!" Eigenlijk was hij in zijn hart meer dichter dan boer en de ene bundel poëzie na de andere verscheen van hem; naar de trant van die dagen Bij belstof, brieven, veld- en zeezange grafzangen. dichten,rlminnedi, ge eno hr tt ee-n zijn, bninr auetinul oguirtl- ps-o,.ëelzni ek °cal hij hoe kan het anders? —op z'n best en vele van zijn verzen zijn overbekend geworden. Het meest nog zijn „Akkerleven,' waarvan u zeker het begin kent: „Hoe genoeglijk rolt het leven Des gerusten Lantmans heen, Die zyn zaligh lot, hoe kleen Om geen koningskroon zou gevent" In 1723 trok Poot naar het naburige Delft, maar daar kwam van zijn voornemen om te studeren weinig terecht, hij raakte in verkeerd gezelschap en leidde korte tijd een lichtzinnig leven. Na een jaar vluchtte hij terug naar zijn boerderij, waar hij opnieuw zijn tijd verdeelde tussen het landwerk en de dichtkunst en pas in 1732 als hij met Neeltje 't Hart, de , burgemeestersdochter uit 's Gravezande is getrouwd gaat hij terug naar de stad, waar zijn huiselijk geluk echter maar kort geduurd heeft. Want kort na de dood van zijn dochtertje, dat maar veertien dagen mocht leven en waarop hij een ontroerend gedicht geschreven heeft, stierf hij op Oudejaarsdag 1733 aan , een slepende nierziekte. Zorgloos en zonder strijd en moeite is zijn leven zeker niet geweest, ook al ademt zijn dichtwerk over het algemeen een blijmoedige en gelukkige sfeer. Voortdurend worstelde hij met het conflict boer-dichter en werd hij gekweld door aardse zorgen en geestelijke spanningen. „De roozen van de werelt groeien aan dorens van verdriet" ook deze uitspraak tekent de man, die zo blij kon zingen over het goede leven.... En dan nu tot slot nog iets over zijn gedicht „Zomersche Avont", met dat typische en sprankelende begin „De moede zonnewagen staat vrachtloos." 11 merkt uit dit .00rspronkelijke beeld al direct, dat de dichter een aparte manier van zeggen had. En daar blijft het niet bij, want de avondzon zinkt niet in zee bij hem, , maar in de „westerpekelbron" en de avondster noemt hij „de star der Mingodin" (Venus). Met „Mineias dochters" grijpt hij naar de gewoonte van zijn tijd naar een mythologische figuur: denkelijk wordt hiermee de godin Minerva bedoeld, aan wie de ' uil (symbool der wijsheid) was gewijd. Dus met andere woorden: de uilen vliegen weder, waarna die mooie tegel volgt „Ook spant de stille Nacht zyn zwarte paerden in". En zo gaat hij door. Let eens op het treffende „verdikken" van de schemeringen en de horen van de guide maan. Even geeft de dichter ons dan een kijkje op de boerderij en neemt ons daarna mee naar de stad, waar men het woelen moe en angstig voor gevaren poorten en deuren heeft gesloten. Nu het nacht geworden is en donker, slaapt de halve (inderdaad de halve!) wereld, bevrijd van de „dichte drom der daegsche zorgen". Aan het eind komt Amor nog even om het hoekje gluren.: was Am.aryl, zijn liefje, nu maar de zijne, „wij zouden onder 't schuilen voorwaer geen drooge kusjes ruilen".... maar helaas, hij is alleen! En 'n beetje ir, mineur eindigt de olijkerd zijn avondimpressie, die voortreffelijk van vorm en techniek is (omarmend rijm en afwisselend korte en lange regels) met de verzuchting ,Maer och! zal my 't geluk wel oit zoo gunstigh zijn?" Het is tragisch voor hem, dat dit geluk, toen hij het eenmaal had gevonden, maar zo kort mocht duren. W. B. ---