DE OORLOG.
Nieuwe aanval der Franschen tusschen Oise en ~ne. De verwoede strijd ten Noorden en ten Zuiden van Noyon. De besprekingen In het DuitsCha hoofdkwartier. Tsaar Ferdinand van Bulgarije stervende ? Bulgarije en de vrede.
De áanvallen hij ,Roye en Lassigny be- ° oogen v.olgens militaire critici de herovering 1 van Noyon. Generaal• Mangin's leger heeft den aan val ten Zuidoosten van Noyon gisteren he rh aal d. Opnieuw viel het aan over een breed front, thans van 25 K.M. en weer is het eenige K.M. vooruitgekomen. Ook het voorloopig resultaat van dezen nieuwen stoot bestaat dus in terreinwin,st en een aantal gevangenen. Dit laatste beloopt thans sinds Zondag 1 0.0 00. Het Dnitsche stafbericht gewaagt van een herhaalde doorbraakpoging en inderdaad zal het ook wel de bedoeling van generaal Mangin zijn gewest, het Duifsche front te doorbreken. Ook de verzwakking van dit front) is intus- . schen een ding van belang. De correspondent van Reuter in liet Fran'sche hoofdkwartier schetst de aanvallen aldus: „Tegelijkertijd met Mengin's aanval ten Oosten van de Oise deed Humbert een .aarival van Le Heanel uit, aan den rechter -.oiBe,oever, ten Naorden van Ribecourt op het Bois des Loges, halverwege den weg Roye---Lasel•gny. Aldus wordt de vijand, die tot dusver de legers van Humbert, Deben.ey en Rawlineon in het Westen had staan, thans aan de Zuidelijke flank bedreigd. De aanval van Mangin werd gedaan na korte artillerie-voorbereiding en verraste opnieuw den vijand, die zijn linie zwakjes bezet hield zonder reerves binnen zijn bereik. Wij hebben gunstig terrein gewonnen, dat over een aar bebost:at ravijn uitziet, dat van ten Zuidoosten van Nampoel naar Nouvronvingn- loopt, waar de Dultschers troepen. aanaerd hadden. De vijand (moet nu alles Ïcragerekken behalve de onmiddellijke gevechtslinie achter het plateau aan zijn kant van het dal. De twee aanvallen van Mangin op 17 en 18 dezer hebben zijn troepen op een punt. tot op nauwelijks twee mijl van die van Humbert gebracht ea vereenigde aanvallen van de beide legers beschermen de linie, die aan beide zijden van die rivier en aan onze linkerzijde troorwaartis gaat en den rijend ernstige ,ongerustheid baart over zijn stellingen teasschen het Bois-des-,Logee en, tat,ssigny. De tegenstand van de Dultschers is verwoed. De.vijand gebruikt nu zijn re– se rvee en, hoezeer hij het met leede oogen – 'aanziet, woedt ladj gedwongen hen te verspilin een defensieven slag, die ten slotte slechts het voorspel van zijn terugtocht kan zijn. Echter bezit hij nog ongeveer 30 versone reserve-divisies, plus nog 400.000 jongeljeden van de lichting 1920, zoodat onze sneepssen voorzichtig voorbereid moeten •worden." 1 Wat er in ligt Duitschg' hoofdkwartier dezer dagen is besproken, blijft' geheim. Dat spreekt ook eigenlijk van. zelf. Slechts in vage termen wordt gezinspeeld op de onderwerpen, welke er aan de orde zijn geweest. Ook het hieronder opgenomen interview met den Oostenrijksch-Hongaarschen premier brengt weinig klaarheid. -- _ _
.„ Volgens het ,gerliner Tageblatt" en de „Vorwrts'' zullen hedenmiddag de leiders van de partijen in •den Rijksdag door den vice-kanselier vonPayer en door von IlUntze, den sg.retssecretaris van buitenlands.':he zaken, worden ontvangen, om van de 2en inc_htincen te ontvangen omtrent de onderhandenngen in het grapte hoofdkwartier. Vonra zullen daarbij de vraagstukken aangaande de politiek in het Oosten worden behandeld. In aansluiting daarmee zal de conferentie tevens een besluit nemen omtrent de samenkomst van de hoofdcomtniesie van den Rijksdag. Volgens het „Tageblatt't is deze 'met stelligheid te verwachten. De ,Vorwarts ' schrijft, dat als de hoofdcommissie bijeanicomt, deze niet alleen over Polen zal spreken, maar meer nog over de aanvullingsbepalingen tot het vredesverdrag van Brest Litowsk. Deze aanvullingsbepalinenen zouden natuurlijk even goed alé het vleueeverdrag zelf de goedkeuring van d'n itijksdag behoeven, om van kracht te wordori. Nar aanleiding van het Poolsche vroegs tn k zegt de ~,Vor‘wirts" dat gelukkig h t spook van een vierde vendeeling van Polen uit den weg is geruimd, maar dab het Pcolsche volk als zoodanig geen gelegenheid heeft gehad zijn, eigen lot te bepalen. In nal n van het Poolsche volk hebben Polen gesproken van wie gezegd wordt dat zij. slechts een minderheid vertegenwoordigen en die in hun positie afhankelijk zijn van de Centrale mege.ndheden, die het land bez. benden. Wanneer de,Centralen beslotru zijn in Polen. duurzame toestanden te scheppen, daargelaten of het tegenwoordige °ogenblik voor zulk een waagstuk rijp is geweest, moeten zij den zelf gekozen weg met vastberadentheid volgen. Wanneer zij zich voorstellen, van een zelfstandig, van Rusland afgescheiden en met hen zelf nauw verbanden Polen politiek profijt te trekken, dan moeten zij niet trachten door dwangmiddelen de vruchten hunner politiek te doen rijpen, en er op vertrouwen, dat da Polen zelf mettertijd het nut dezer politiek zullen erkennen en waardeeren. Daarom moe, voor zoover de oor;agsnoodzakelijkheid het ook maar eenigszins toelaat, onmiddellijk met de afschaffing van het militaire dwangbestuur een aanvang .worden gemaakt. Wanneer het -Poolse:ne experiment gewaagd is en de bevrijding van 1 Polen officiëel is uitgeroepen, bes .a.at er , slechts één waarborg voor succes: de eerlijke ' moed der consequentie, . Via Madrid verneenit peuter, dat de ,Tsaar van Bulgarije veel ernsAger ziek Is dan men algemeen wist. Hij zou, reeds stervende zijn. Het bericht dient met het noodige voorbehoud te worden aanvaard. Naar aanieidin van geruchten. omtrent voorstellen betreffende een afroqder'ijken vrede, welke zonden gedaan zijn van de zijde der .g2alliëerden aait Bulgarije en welke weerklank -vonden in de voornaamste Londensclie bladen, publieeeren de ge?antschappen – van Servië en Griekenland te IWashington, de volgende gemeenschappelijke nota:
„Men moet niet uit het oog verliezen, dat wanneer mn spreekt over de mogelijkheid van vrede, tueschen de gealliëerden en Bulgarije, het vooral betreft een vrede tusechen Bulgarije eenerzijds en Servië en Griekenland anderzijds. Alles wat Bulgarije tijdens den oorlog heeft veroverd, behoort aan Servië en Griekenland. Met deze landen zou-Bulgarije dus moeten onderhandelen, want zij, als zijnde meester over hun grondgebied, kunnen 'daarover beschikken. Bulgarije weet wat het antwoord zal zijn van Griekenland en Servië op zulk een vraag, Het kan zich zrlischierr verbeelden dat de groote bondge'tooien van Servié en Griekenland geneigd zouden zijn om druk -op die landen te oefenen, teneinde hen te doen toestemmen in opoffering van grondgebied, om aan het streven van Bulgarije tegemoet te komen. Dit zal dan echter een bedrogen Buleaarsche verwachting zijn. De groot.e bondgenooten, die, de integriteit van het grondgebied van. Servië en Griekenland hebben gewaarborgd, die bevestigd hebben dat met hun rechten en wenschen bij de eindregeling rekening zal worden gehouden, zullen Bulga: Wi doen begrijpen, dat hun verbintenis niet een ijdel woord is. De B uloaarsche regeerlng, die ctst alles weet, werkt slechts in het belang van Duitschland, welks zaak het voorstaat. Het 'beproeft be.sprekingen over een gedeelte. lijken vrede te openen, in de hoop, dat ze algemeen zullen worden. Voor zijn propaganda hoopt Duitschland den Entente-volken den vrede op te dringen, waarnaar het verlangt, teneinde een ramp te vermijden. Het beproeft. opnieuw te beginnen wat in Raaiend werd gedaan. Er is daarvan reeds zonder succes door een anderen sonverein gebruik gemaakt. Hetzelfde lot wacht deze nieuwe pogingen.
---

Telegrammen,
De strijd In Frankrijk, LONDEN, 20 Augustus, (Reuter). Reuter verneemt, dat generaal Mangin's 10e leger vanoe'ntend een nieuwen aan v al heeft gedaan over een front van 10 mijlen tusschen de Oise en de Alen e. De troepen kwamen goed vooruit en wel maximaal ter -diepte van 2 mijlen, Totnutoe werden 500 gevangenen geteld. Het voortrukken had plaats langs het hooggelegen terrein, dat de Franschert aan het einde der vorige week veroverden. Deze omtrekkende beweging zou de Duitschelle kunnen noodzaken, terug te trekken tot den Chemin dea Dames. LONDEN. 20 Aug-us-us. (Reuter. Reuter verneemt dat het leger van generaal Mingin Vezaponin (ten Noordwesten van Nouvron) veroverde en heden tnsschen 7 en 3 uur 2800 gevangenen maakte. De vorderingen van vandaag waren maximaal drie mijl, zoodat de totale vorderingen maximaal 5 mijlen bedragen. Het terrein biedt zeer groote moeilijkheden. 'De Franschen staan op het plateau ten Oosten vanTartiers en vorderen in de richting van -Canelin. De .Duitschers bieden krachtigen tegenstand bij heuvel 160, ten Oosten van Mesnil. De.Duitsche berichten over groote verliezen der gealliëerden zijn geheel ongegrond.
Franscii rapport.
_ PARIJS. 20 Augustus. ,(Havas). Nami dcl agrappor t. Artillerie-gevechten in de streek van Lassigny en Dreoli•ncourt. Tusschen Oise en Alone hebben de Franschen gisteravond Vassens tbezet. Een Duitsche verrassingsaanval ten Westen van Maison de Champagne leverde niets op. Overal elders was de nacht kalm. Duitsche vliegtuigen hebben vannacht Nancy gebombardeerd. Onder de burgerbevolking vielen 6 ,dooden en een 20-tal gekwetsten. PARIJS, 20 Augustus. (Part.) Avon drappor t. Ten Zuiden van .de Avre heb: ben de Franschen zich na een hardnekkig gevecht meester gemaakt van Beuvraignes. Bij hun gisteren tusscheri IVlatz en Oise gemaakte vorderingen brachten de Franschen 50!) krijgsgevangenen binnen. Ten Oosten van de Oise hebben de Fransche troepen hedenmorgen cl e Duitsche linies aangevallen over een front van ongeveer 2.5 van de streek van Bailly-tot aan de Aisne. Ondanks den tegenstand door de Duitschers geboden, hebben de Franschen op hun link e'r vleugel den zoom bereikt van het bosch van Oursca.mps en den rand van Carlepont en Caisnes. In het centrum hebben de Franschon Lombray en ,Blérancourcelle veroverd en voet gekregen op het plateau ten Noorden van Vassens. Op den rechtervleugel zijn de dorpen Vezaponin, Tartiers, ,Cuisy-en-kroont Osly-Courtil in handen der Franschen overgegaan. Over het geheele aanvalsfront zijn de Franschen gemiddeld '4 KIKI. (vooruit -i-tekomea en hebben zij meer da 8000 gii*vgagenen gemaakt. Het, aantal gevangenen dat de Franschen sinds Zondag hebben gemaakt lusschen Oiee en Aiene overschrijdt de 10.000.
Enge lsch rapport.
– – _ LdNDEN, 20 Augustus. (Reuter). Generaal Haig meldt: Plaattselijke gevechten aan beide oevers der Scarpe. Wij sloegen aanvallen af ten Zuiden van de rivier tegen stellingen, welke wij Oostelijk van de vroegere vijandelijke linie hadden ingericht. Wij kwamen iets vooruit ten Oosten van Fampoux en wonnen eveneens terrein ter weerszijden van de Leie, namen Lepinette en staan ten Oosten van Merville. Ook namen wij Vierhoek en Lacouronne, Oostelijk van MerVille.
Dultsch rapport.
BERLIJN, 20 Augustus. (Wolff Bureau). Officieel. Avondrapport. Tusec'hen de Oise en de Aisn:e is heden d sinds eenige dagen verwachte en op 18 en 19 Augustus door sterke aanvallen ingeleide hernieuwde do. o-rbraakpoging des vijands begonnen, Na verbitterde gevechten werd de eenste IStarretoop van den vijand in onze slagattelllngen gebroken.
Oostenrijksch rapport,
als,pwbra WEENEN, 20 Augustus. .(Korr. Bureau), Officiëel. In den nacht van 19 Augustus deden onze stormtroepen ten Zuiden van de Satssp Rosso een welgeslaagden aanval in dre vijandelijke linies. In het Asolono-gebied werden Italiaansehe verkeriningsafdeelingen afgesl ogen.
Turksch rapport.
KONSTANTINOPEL, Auc,u4us. NUM. Officiëel, Pal es tina f ron t. Ten Dosten van. de spoorlijn Luddtui-Kern werd een vijandelijke patroelje verjaagd. Door eern tegenaanval werd een sterke vijaMe'sijke verkenningisafdeeling, die tot Merdseli-Kestia was voortgerukt, met zware verliezen verdreven,
De strijd In de lucht.
LONDEN, 20 Augustus. (Reuter). Het departement vaar luchtvaart dealt mede: In den nacht van Maandag op Dinsdag vielen onze eskaders vijandelijke vliegterreinen en spoorwegen aan Alle Eug&sehe machines – keerden terug. LONDEN, 20 Augustus. ,(Reuter). Generaal Balg meldt: Maandegochtend vielen onze vliegers met goed gevolg een vliegpark aan ten Zuiden van Rijssel. Wij 'lieten, van geringe hoogxe vele beme allen, froJen ; verscheiden vliegtuigloodsen en veroorzaakten groote branden. Alle Britsche vliegers keerden terug. ~Wij bombardeerden de dokken van Brugge en het station van Roisel. In het geheel lieten wij 154 ton bommen vallen. Wij haalden 14 vliegmachines naar beneden.en noodzaakten zeven om stuurloos te dalen. Zeven Britsche machines worden vermist.
Koning Ferdinand stervende?
MADRID, 20 Au,guetus, (Reuter). De „Libe. ral' meldt, dat de Koning van Bulgarije, te Frankfort tervende is.
Tegenspraak.
LONDEN, 20 Augustus. (Reuter). Reuter meldt: De bewaring in de Duitsche pers, als zouden de Tejecho-Slowakein Joden vermoorden, is ongegrond.
Engeland en Noord-Ruslend.
LONDEN, 20 Augustus. ,(Reuter). Reuter verneemt, dat Lindley, vroeger gezant= schapsraad te Petrograd, benoemd is tot Britsche Imoge c:namissaris van Neo:d-Ruisland met als stan:dulaats Archangel.
aso ,cl,ll..tAta a.m., ra. . De bijeenkomst der Keizers.
WEENEN, 20 ,Augustus. (Korr. Bureau). De „Nette Freie Presse bevat een inte rvi ew met Buria t. De minister verklaarde daarin met, de bij de besprekin:gen in het Duitsche hoofdkwartier verkregen resultaten in elk 'opzicht tevreden te zijn. Alla aangelegenheden, ,die belde landen gezamen. lijk betreffen, werden besproken; en zeerobelangrijke vorderingen gemaakt Ook de Poolsche kwestie werd met bevredigenden uitslag behandeld en verdere onderhandelingen zullen met spoed plaats hebben. Ten aanzien dezer onderhandelingen verklaarde de minister, dat het program hetzelfde blijft. Met de vvenschen der Polen moet binnen de grenzen van de belangen der ,Centralen rekening worden gehouden, derhalve zullen ook Polen aan de beraadslagingen over de Poolsche kwestie tussehen beide landen deelnemen. Verder zeide de minister. dat de Polen het recht der vrije koningskeuze hebben. Op de vraag, of in het hoofdkwartier ook vredesmogelijkheden Werden bespraken antwoordde de minister, slechts te kunnen herhalen, dat elke belangrijke kwestie betreffende vrede of ,oar:og werd besproken. In het vredesprogran/ ie niets v eran d e4d en hoewel wij den verdedigings-oorlog moeten voortzetten moe. ten wij alle midde`en probeeren, die ons den vrede kunnen brengen.
Uit Rusland,
MOSKOU, 14 Augustus. (Wolff Bureau). De bladen melden: Van de 15000 gevangen genomen officieren, die geregistreerd werden, zullen 1/3 als militaire inetructettns werden gebruikt. De overigen zullen in het achterland dwangarbeid moeten verricht MOSKOU, 14 Augustus. (Wolff Bureau). Wegens het choleragevaar is het verkeer mat Jekaterinenburg gestaakt
Polen.
WARSCHAU, 17 Augustus. (Wolff Bureau). Naar het persbureau bij den Poolachen mi-Dia ter-president verneemt, hadden prins Raciziwill, de directeur van het Poolscha staatsdepartemernt en de hem vergezellende graaf Adam Ronikier den 13 lezer in het groots hoofdkwartier een audiëntie bij Keizer Wilhelm én werden zij denzelfden dag ontvangen door den Rijkskanselier en generaal Ludendorff. Bovendien confereerden zij meermalen met den staatssecretaris von Hiritze. De reis van Ra.dziwiN had het karakter van een informatie voorzoover zij de behandeling van Poolsche aangelegenheden betrof.
De hertog van Leuchtenberg.
BERLIJN, 20 Augustus. (Wolff Bureau). De „Norddeutsche" merkt naar aanleiding van politieke commentaren der Naden in verband met de aanwezigheid alhier van den hertog van Leuehtenherg op dat de reis van den hertog geen polittieke beteekenis heeft.
Groot* verduistering.
BOEKAREST, 20 Augustus. (Wolff Bureau). Bij de requisitie-commissie te Galatz is een verduistering ten bedrage van 4 mialoen ontdekt, welke onder de vroegere regeering van Bratianu en Take Joneseu gepleegd is door de destijds leidende ambtenaren van stad -en geweët.
---

Suppletoire begroetingen.
DEN HAAG, 20 Augustus. Voor stichting van een gebouw, bureau voor den industrielen eigendom met: inbegrip van den Octrooiraad te 's Gravenhage is bij suppletoire Waterstaatsbggrooting 2,3.000 gulden aangevraagd. De totale kosten zullen 1.540.000 gulden bedragen. Bij suppletoire begrooting van: Buitenlandsche Zaken werd 25.000 gulden aangevraagd als bijdrage in de 'oprichtingskosten en subsidie van hel:lntermediair Instiituut Ite Den Haag.
---

Stad en Omgeving,
EXAMBNS HOOFDONDERWIJZER(ES). Gisteren zijn geslaagd de heeren M. K. v. d. Berg te Groningen, Joh: Eelsingh te Stadskanaal, H. D. v. d. Horst te Uithuizen, H. v. d. Hot te Usquoart, J. Jongsma te Sappemeer, J. Spie,' ker te Noordbroek, C. Wijchgel te Middelstu.m, H. J. Wijchmann te De Leek, J. Wester te Emmen en IJ. Wielinga te Workuna. GESLAAGD. Voor het exame.n.Fransch 1. o. is te 's Gravenhage geslaagd de heer I. Oudeman te Wildvank. DE VEEMARKT. Opgevorderd werden gisteren plm. 70 koeien en stieren, 160 vxaffste kalveren, 60 nuchtere kalveren en 140 schapen. – JAM. Naar de „Tijd" verneemt, bestaat het plan van regeeringswege in den komenden winter jam op 12,0113 te doen distribueeren. BOTER. De boterfabrieken krijgen wekelijks een zekere hoeveelheid boter ter harer beschikking, om deze zonder bon aan de melkleveranciers af te geven. Het ie gebleken, dat : aan sommige fabrieken hiervan misbruik wordt gemaakt, doordat verschillende leveranciers te veel ontvingen of de boter aan niet-rechthebbenden wordt. verstrekt. De boterfabrieken hebben thans een aanschrijving ontvangen, dat het plegen van misbruik intrekking van die gunstige bepaling zou kunnen ten gevolge hebben, daar de niet-afgeleverde boter ter beschikking van het Rijkskantoor voor boter moet blijven.
ZACHTE ZEEP. De regeering heeft voor deze gemeente 20.090 K.G. zachte zeep toegewezen. Hoogstwaarschijnlijk ia de groote zeepnood voorbij. De volgende week wordt oorlogszeep disponibel gesteld, waarvoor de bons vooraf b den leverancier afgestempeld moeten worden. ' VISSCHERIJBENOODIGDHEDEN. Het Bureau voor Mededeelingen inzake de Voedselvoorziening meldt: Het Rijkskantoor voor Visscherijbenoodigdheden heeft aan de ingeschreven handelaars en visscherijvereenigingen bekend gemaakt, dat tengevolge van de geringe hoeveelheid katoenen garens, welke thans nog voor de vissoherij beschikbaar is, de aflevering aan de handelaars van de reeds goedgekeurde bestellingen voor de maanden Juli en Augustus eenige vertraging ondervindt. Daarom wordt bet noodig geoordeeld het tijdstip, waarop alle tot dusver bestelde katoen door de vissehers afgenomen moet zijn, uit te stellen en dit thans te bepalen op 29 September in plaats van 1 September a.s. In verband hiermee kan deze maand geen' gelegenheid werden gegeven bestellijsten in te zenden voor September en October. Intusschen wordt met de betrokken autoriteiten onderhandeld over de toewijzing van nieuwe partijen garens voor de vitsecherij, zoo. dat zeer waarschijnlijk einde September weder katoen besteld zal kunnen werden voor een volgend tijdvak. Mocht evenwel voor dringende gevallen in September nog katoen noodig zijn voor de vissohers, dan kunnen deze door middel van bun handelaars of vereeniging hiervan kermis geven aan het R. K. V. Zoo spoedig mogelijk ril dan, voor -zoover de beschikbare voorraad garens dit toelaat, aan de aanvrage worden vold4an. ACADEMISCH ZIEKENHUIS. In het 15de jaarverslag van het Algemeen Provinciaal-, Stads- en Academisch Ziekenhuis te Groningen over 1917 wordt een woord van groote dankbaarheid gebracht aan jhr. mr. dr. E. riarda van ,Starkemborgh Stachouwer voor het vele; dat hij als voorzitter der commissie van beheer voor de inrichting hee'ft gedaan; eveneens aan den heer W. Bos, die wegens vertrek als lid en penningmeester dier commissie moest ' bedenken. Belangrijke veranderingen hadden in het Zieken:huis niet plaele. Het stroomverbruik bedroe rt 35996 K. W. U. tegen 50090 in 1916. Het ,brandstoffenverbruik waB 2478917 K.G. tegen 2980735 in 1916. Het waterverbruik bedroeg 75542 kub. 31. tegea 83791 kub. M. in 1916. Het aantal klaar gemaakte recepten bedroeg 130269 tegen 150141 in 1916. Bovendien werden tengevolge van de buitengewone tijdsonist andigheder gereed gemaakt 6240 tegen 11745 in 1946. Het , aantal antiseptica bedroeg 143155 tegen 171938 in 1916. De drukste dag in 1917 was 19 Februari: 732 recepten. Het aantal recepten voor armenzorg bedroeg 41596; voor het Ziekenhuis 91843. Het aantal recepten is derhalve belangrijk kleiner geweest dan dat van 1916, wat gedeeltelijk moet worden toegeschreven aan ezuiniging, gedeeltelijk aan de omstandigheid, dat het aantal recepten in 1916 grooter is opgegeven , dan feitelijk was afgeleverd, tengevolge van den hoogen prijs van sommige gronelstolfen. De kosten per recept zijn dan ook belangrijk geStegen; zij bedroegen aan grondstoffen fo.'. aan salarissen f 0.06. totaal f 0.31". Het, vorige jaar waren deze cijfers respectievelijk f 0.15", -f 0.05" en f 0.212. Het aantal opgenomen patiënten bedreeg 4460 met 168182 verpleegdagen; de gemiddelde duer van de verpleging bedroeg 35.5. Het vorige jaier waren deze oijfers 4256, 156086 en 36.6. Voor een belangrijk deel werd in deze vermeerdering bijgedragen door de sterkere bezetting van da barak voor besmettelijke ziekten. Als steeds in de laatste jaren moesten ook nu talrijke patiënten, vooral voor de chirurgische afdeeling, ep plaatsing wachten. Het grootste aantal patiëeten werd bereikt op 14 December, nl. 545, hct kleinste op 13 Augustus, n.l. 313. Tengevolge van den oorlogstoestand ie het aantal opgenomen militairen wederom belanee rijk geweest, vooral in de afdeeling van den geneesbeerdirecteur; daaronder waren wed een aantal geïnterneerde Engelschen en ook enkele Belgen. De sehaarschte en duurte, waarover in Let vorige jaarvershyg werd geklaagd, hebbei zieh in dit jaar in neg ergere mate doen gelden. De uitgaven zijn dan ook weder belangrijk hoogar geweest; de exploitatie vorderde een nedreg van pl.m. f 504.000 tegen plm. f 418.090 in' 1916. De kosten van den verpleegdag hebben bedragen f 3 tegen f 2.82 in 1916. Aan voeding werd uitgegeven f 160.658.314, terwijl het een tal voedingsdagen 265637 bedroeg. De polikliniek van den geneesheer werd nazocht door 447 personen; van prot. Wiersma door 614 nieuwe patiënten; van prof. Schute,er door 1205 nieuwe patiënten; van pred. Hijrne ns• v. d. Bergh door 1231; van prof. Ko 4 door 2439. aantal klinische operaties 929; van prof. Nijlielt door 639 patiënten. _ _
De exploitatierekening wijst een bedrag aan van f 565.891.02, de balans f 401.432.16., Aan verpleeggelden werd ontvangen (253.0.34; aan salaffssen werd uitgegeven (105.123.79t Het verplegend personeel is in het vers:3,gjaar nog eenigszins uitgebreid; het aantal bedroeg op 31 December 179, n.l. 5 hoofdverpl.'egsters, 7 dienstdoend Loofdverpleagefers, 18 eerste verpleegsters, 18 verpleegsters. 127 leerlingverpleegsters en 4 leerling-,verplegers, Voor burgerlijke en kerkelijke armbesturon, alsmede voor het Rijk. bedroeg de kostende prijs van den verpleegdag US, alles inbegrepen. REUKELOO9. Naar wij vernemen, zullen, als gevolg van de stappen door sLet gemeentebestuur in dazen gedaan, spoorwagens met een hinderlijken stank verspreidende meets`lnten niet meer op het rangeerterrein hier ter worden geplaatst. DOODELUK ONGEVAL, De 29-jarige d'enstbode A. de V., wonende te Foxham, wilde t•-.-tti huize van den caféhouder B. aan de Veen. t-lztstraat alhier een waschkuip, welke zich ir een glazen luik bevond, wegnemen. Het I,jtc viel naar beneden, met• het gevolg, dat Le, dienstbode een stukje glas in den bals k:, j. Direct w•erden twee ~tere ~boden. die -•- brenging naar het Acad. Ziekenhuis weri-7,e11el 't k achtten. Daar is de ongelukkige gistermorg2n r' de gevolgen, waarsohijnlijk door verbloed:Ata. overleden.
„STOLZE-WéRY”. De Nederl. kten. Vereen. eStolze-Wéry" heeft het certificaat vaar een met succes doorkropen cursus in machinesehr:eten volgens Wery's tienvingereysteem blind.ii rijven) toegekend aan de •clames. 0. Kruiderjng, M. Mekel, A. Stomp, A. W. Bobriider, L. Seee!,ts, T. Weis, C. Plet, A. Greving, B. E. v. d. G. H. Kruiger, H. v. d. Berg, G—H. PeeeE. Hoekma, Joh. Dijk, B. Brouwer, W. en aan de heeren J: van Wijk en J. R. Streep, allen alhier en den heer H. Hoepman te Spameer. – Allen zijn leerlingen van de inrichting •.at-L mevr. Van Zeelaurgle. EEN TWEEDE „TIMI3ERTOWN". Even buiten Leeuwarden, aan den Maresurner weg, is een-barakkenkamp verrezen, b e J.tel. voor huisvesting en verpleging van 150 C eche krijgsgevangenen, die over 14 dage den verwacht. Het geheel, is in ~vakwerkbouw" en bevat ruimte voor huisvesting van In het kamp zijn zes slaaploodsen, re,- ,:•.-27 theaterzaal, eetzaal, keuken, badhuis, eJ lokaal en hospitaal. Een en ander is e', e een verlicht. Het lag in de bedoeling alle t-; dit tot keuken, 'bedhue*,- '7. ven. Het hospitaal bee zapt moest nael aa verwarmen,eieaelk maar tengevolge van een dokterskamer, wachtkamer, twee r len elk voor 16 patiënten, badkemer, v sterskamertje,,enz.. De loodsen of slaap ken zien er net en geriefelijk uit en 77' e,ed geventileerd; .bij elk bed staat een ste. • ,e ie afzonderlijke ruimte voor een kachel. keuken bevat ruimte voor 12 ketels; .n len van dat .gebouw zijn de spoelplart. gereedsch.appere de groentesehoonn.e. a e--e appelsch-ilmachines. voorts spoelbakk,:,e. 'bakke,u, enz.- De eeteaal biedt elaat. man, de tooneelzaal heeft. 1500 zitplee:
deboDwen zijn afgedekt niet mastiek en grint. Het kamp ie door de naaml. vennooteohap thiljonaal Grondbezit te 's Gravenhage getouwd, welke vennootschap. met de Engeleche regering een overeenkomst heeft aangegaan voor de huisvesting der Engelschen. Deze huie-vesting heeft, evenals de voeding enz., geheel plaats voor rekening van de Engelsche regeering. NIEUWE PEKELA. -Tot lid van den. gemeenteraad is bij herstemming gekozen dr. H. Brouwer, vrijz.-dern., met 344 stemmen; de heer A. Breeland, chr.-hist., had 316 stemmen. WINSUM. Benoemd tot turgerneester van Winsuul d5 Leer H. B. Biornmerema.
---