Nederland en de duikbootenoorlog. De zeevaart. Het Nederl. Corr. bureau meldt ons: Wij meenen te weten, dat de gistermiddag gehouden gewone ministerraad zich grondig bezig gehouden heeft met de quaestie der onveiligheid ter zee, in verbind ook met de verschillende conferenties, die in de laatste dagen gevoerd zijn tusschen leden onzer regeering en de direct belanghebbenden bij de zeevaart Er zijn eenige besluiten genomen, omtrent welker aard nog geen mededeelingen konden worden verstiekt. • * • De Prins der Nederlanden, die 21 dezer van Batavia te Falmouth is aangekomen en in de haven op orders lag te wachten, zal in opdracht van de Mij. Nederland om den Noord (Schot land) varen. De Tambora van de Rotterdamsche Lloyd, eveneens te Falmouth liggende, zal haar vergezellen. De reis zal denkelijk ongeveer 3 l [, dag langer duren. De sleepboot De Roode Zee zal hen tegemoet varen. * • • Men meldt ons uit Vlissingen; De mailboot Prins Hendrik is op tijd binnengekomen rnet 78 passagiers, onder wie de Belgische minister Poullet en 458 zakken mail. De Palenibang. Het stoomschip Rotterdam van de HollandAmerika-Lijn, dat gisteravond omstreeks acht uur van zijn thuisreis aan den wal van de Wilhelminakade te Rotterdam gemeerd lag, bracht de equipage mede van de gezonken Palembang. Een menigte familieleden en vrienden verbeidden de aankomst van de geredden met begrijpelijke blijdschap. Kapitein Visser, gezagvoerder van bet verongelukte schip, weigerde, in overeenstemming met de directie van den Rotterdainschen Lloyd, om ook maar een woord over de scheepsramp mede te deelen aan de bem wachtende verslaggevers der dagbladen. En op den steiger herbaalde hij nog eens tegenover de leden der bemanning; »geen woord, vóór je voor den Raad van de Scheepvaart komt. Toont je mannen!« — Desniettegenstaande lezen we in De Tijd van gisterenavond: Een der opvarenden van de «Palembang», de hofmeester-bediende A. J. de Vries, deelde ons gisterochtend het volgende mede: «Toen ik Zaterdagochtend met mijne bezigheden gereed was, zag ik op het water een donkergrijs voorwerp drijven, op een afstand van 4 a 5 mijlen voor stuurboordsgaats. Toen ik scherper keek, zag ik wat het was: het bleek een onderzeeër te wezen. Duidelijk onderscheidde ik de periscoop en een stok, waaraan een witte vlag en eenige andere vlaggen waren gebonden, welker kleur ik niet kon vaststellen. In dien toestand heb ik de onderzeeboot een minuut of vijf waargenomen. Plotseling was hij echter verdwenen, om ongeveer tien minuten later weder te voorschijn te komen, doch toen veel dichter bij. Juist liep de stuurmansleerling Kempe mij voorbij. Ik wees hem, wat ik zag : tegelijkertijd riep Kempe uit: «0, God, ook dat nog!» en vloog naar de brug. Maar vóór hij deze bereikte, was ons schip al getroffen door een torpedo, waarop een hevige ontploffing volgde. Vóóraleer wij geraakt waren, zag ik de duikboot de diepte ingaan en vervolgens bemerkte ik een bellenbaan, welke recht op het schip aankwam. Terstond was er sloepen commando. Ik haastte mij naar mijn sloep No. 4, welke zich aan stuurboordzij bevond. Tijdens het strijken der sloepen, volgde nog een tweede ontploffing. IJlings sprongen de bemanning en de twee passagiers in de sloepen, welke door de matrozen werden gestreken. Toen wij in de booten gezeten waren, zag ik wederom een bellenbaan ; opnieuw boorde ik een ontploffing, tengevolge waarvan de sloep van den lsten officier geweldig been en weer werd geslingerd en vol water liep. Terwijl dit alles zich afspeelde, stond kapitein Visser nog op het dek. Bij de derde ontploffing, welke midscheeps was, leek het precies, alsof 't geheele schip uit elkaar sprong. Stukken steenkool, gruis, hout en kleine stukken ijzer vlogen overboord. Het schip begon nu vlugger te zinken en de kapitein begaf zich in de sloep bij den derden stuurman. Wij werden door Engelsche torpedebooten op gepikt en veilig te Londen aan wal gebracht. De ontvangst was daar zeer hartelgk en wij werden spoedig van kleeren voorzien. Onze gewonde kameraden had men naar irwich gebracht, waar hun zoo spoedig mogelijk geneeskundige hulp werd verleend. Dinsdagnacht vertrokken wij met de «Rotterdam», vac de Holland Amerika-lijn, naar Holland, en arriveerden Woensdagmiddag te halftwee te Rotterdam. Een woord van hulde aan kapitein Visser en de overige bemanning, vooral den stuurmansleerling Kempe, die nog ernstig ziek ligt, voor hun manmoedig gedrag». • • * Naar men ons van bevoegde zijde mededeelt, zal door de marine een onderzoek worden ingesteld naar het ongeval van de Palembang bij de bemanning van het schip. » • * Het Berliner Tageblatt vindt het bericht van belang, dat «het vuurschip Galloper is weggedreven en dat in de buurt van zijn oude ligplaats een wrak is opgemerkte. Volgens Lloyd's toch is de Palembang bij de Galloper getorpedeerd Het Berliner lageblalt acht het nu mogelijk, dat het afgedreven vuurschip de Palenbang uit haar koers en in een der mijnvelden heeft gebracht, die daar in de buurt zeer talrijk zijn. * • # Twee sloepen van de Tubantia zijn, naar wij in de Engelsche bladen lezen, Maandag te Lowestoft aangebracht. --- Duitsche en Fransche stellingen. In de Berliner Morgenpost wijst Max Osborn op het merkwaardige verschil in type der Duitsche en Fransche stellingen. Er hebben zich daar nationale stijlvormen ontwikkeld, zegt hij. Komt men uit de Duitsche stellingen in de Fransche, die vaak slechts eenige meters van elkaar liggen, dan bereikt men een geheel andere wereld. Reeds de draadversperringen zien er anders uit. De Fransche loopgraven echter met al hun geveclits-en verdedigingsinrichtingen, met hun dekkingen en verblijven hebben met de Duitsche nog slechts zeer weinig gemeen. Men zou nooit kunnen twijfelen, waar men was. En toch is dit verschil nog piëta bij het onderscheid, dat men onmiddellijk achter het front waarneemt. Komt men ten zuiden van Etain in het uitgestrekte gebied van het bosch van Herméville, in het verlaten boschkamp van de Franschen, dan meent men te droomen. Daar lijkt het ook niet meer in het minste op een Duitsch kamp. Men ziet dan welk een geweldige afwijkingen in bouwvcrm er mogelijk zijn bij deze primitieve soldatenkolonies. Vroeger hebben wij het veel gehad over de verschillen, die men bij de Duischers kon waarnemen in Vlaandereu én de Champagne, in Argonne en Vogezen. Nu zien we echter in, dat dit slechts schakeeringen van hetzelfde type zijn, wat met de Fransche niets meer gemeen heeft. Men meent een oogenblik naar een ander werelddeel verplaatst te zijn. Het Fransche kamp in bet bosch van Herméville hërinnert zonder omwegen aan voorstellingen van negerdorpen. Men ziet iu het kreupelhout verspreid een onafzienbaar aantal kegelvormige hutten van leem. Een aantal boomstammen zijn met de punten tegen elkaar gezet, terwijl ze op den grond een cirkel vormen. Deze stammen worden dan met twijgen verbonden, zoodat er een los dak ontstaat. Over dit dak heen wordt een dikke laag leem gelegd. Zoo ontstaan roude pyramiden, die volstrekt niet meer Europeesch aandoen. Vaak slechts kleine, die aan eenige personen onderkomen bieden, maar vaak ook groote, die tegen een grooten boomstam aangebouwd zijn, die als middelzuil dienst doet. Planken of uitgespannen gonje vormen de muurbespanning. ïusscben deze merkwaardige suikerbrooden staan andere hutten van een meer hoekigen vorm, die ons Europeescher voorkomen. Ook deze zijn meestal, als ze niet met een rieten dak overdekt zijn, met bruin aardewerk bedekt. Het doel hiervan is blijkbaar de woningen zoo warm mogelijk te maken. Inderdaad beschermt de leemlaag tegen wind, koude en regen. Desniettemin vraagt men zich verbaasd af, hoe de Franschen aan deze Afrikaansche dorpsarchitectuur komen. Eerst meent men, dat hier koloniale troepen gelegen hebben. Blijkens de opschriften en wegwijzers echter is dit volstrekt niet het geval. --- Een mislukte aanval. »We zijn weer eens in de loopgraven» aldus een correspondent van het Russische front in de Kolnische Zeitung, wij huizen weer in onze onderaardsche holen, houden dag en nacht de wacht, 't geweer aan den schouder, loeren door de schietgaten op den vijand en wijzen zijn, zich telkens herhalende pogingen tot toenadering op gepaste wijze van de hand. Ze roeren zich de laatste weken weer, die Russen, dag en nacht hooren we hun geschut; nu eens rechts, dan weer links. Af en toe trachten grootere of kleinere afdeelingen -ons zelfs op het eigen gebied te verrassen. Wat de kerels bezielt ? Sinds maanden hebben zij zich niet zqó geweerd. De lente kan voor hunne bewegelijkheid niet aausprakelijk worden gesteld, want van het voorjaar valt maar een bedroefd schijntje te bespeuren. Nog steeds zakken we tot aan de knieën in de sneeuw; nog steeds vriest het baksteenen, nog steeds bezit de zon, die af en toe uit den mist te voorschijn komt gluren, niet de kracht om aan de heerschappij van den winter een einde te maken. De moerassen voor ons front, zijn nog met een ijslaag bedekt. Gelukkig is de temperatuur van het water van dien aard, dat de laag dun blijft en geen menschen-gewicht kan dragen. Als het wel 't geval was zouden we r.óg minder rust hebben. Overdag komen de Russen hoogst zelden; ah ze 't doen, kiezen zij het oogenblik waarop een sneeuwjacht ons belet iets te onderscheiden, maar 's nachts, gedurende de koude, stormachtige nachten als men geen hond op straat zou jagen, dan kunnen wij vast en zeker op bezoek van de overkant rekenen. Om dan gereed tot den aanval in de onderstanden te liggen of daarbuiten, uren lang in wind en sneeuwjacht te staan, is alles behalve aangenaam en je stemming laat dan wel eens wat te wenschen over. De Russen merken bet aan de ontvangst, die hun wordt bereid. Natuurlijk moeten onze vooruitgeschoven posten voortdurend op hun hoede zijn. De vijand) is handig en slim en kent alle grepen en kunsteu. We dienen altyd weer met andere verrassingen rekening te houden. Wij hebben meestal met Siberische regimenten te doen, wilde, ruwe, geharde kerels, die altijd het allerslechtste w-eer voor hunne visites schijnen af te wachten. Precies twee dagen waren w& op onzen nieuwen post, toen de Russen een overval op touw gingen zétten. Ongeveer 500 meter van onze standplaats aan den rechterkant bevindt zich 'n moeras. Het ligt nog steeds open, want eenige warme bronnen maken dat het water niet bevriest. De afgeloste kameraden hadden ons verteld, dat de Russen wel eens met roeibootjes overkwamen, vandaar dat den posten de msest mogelijke waakzaamheid aanbevolen werd, hoewel dat aan een kritiek front als het onze eigenlijk van zelf spreekt. Het was een echte Russische winterdag. Droefgeestig grauw brak de ochtend aan en tegen elf uur begon zulk een hevige sneeuwstorm te woeden, als in Duitschland slechts uiterst zelden voorkomt. En alsof de Russen op dit noodweer hadden gewacht, begon al dadelijk, zulk een heftig en wild vuur, als ook alleen maar bij de Russen mogelijk is. De regen van ijzer viel neer op de stelling van het regiment, dat links van ons aansloot en waartegen reeds den avond te voren een aanval was gedaan. Dat was een gekraak, gedonder en gefluit, en daarbij dat vreeselijke weer, zoodat men geen vijftig meter ver zien kon. Ofschoon de aanval ons niet gold, waren wij toch voor het gevecht gereed ; de posten waren versterkt en de reserves meer naar voren gebracht. Drie uur lang duurde het. kanonvuur links van ons; onder-detachementen trappelden vloekend en schimpend in de sneeuw heen en weer en wenschten Russen en noodweer naar alle duivels Daar knetterde ginds geweervuur — de vijand valt aan. Heviger wordt het geweer-en mitrailleurvuur, handgranaten ontplofte, de Russische artillerie poft er opnieuw op los, onze artillerie antwoordt krachtig — een onbeschrijflijk lawaai. Wij zijn een en al spanning; al onze opmerkzaamheid geldt onze wapenbroeders Zullen zij het kunnen uithouden, zullen zij het hoofd kunnen bieden aan den stormloop der razende kolonnes? Daar — wat is dat ? Er valt bij ons een schot, nog een, twee, drie, vier ... esn luide schelle stem roept wat, ik weet niet meer wat en wederom kraakt bij ons een schot, sneller volden nu de salvo's. Wat gebeurt daar?? Het zou nu spoedig duidelijk worden — ik behoef slechts door een schietgat te kijken. Ik schrok hevig: daar ginds bij de draadversperring, gedeeltelijk reeds er in, bewogen zich vele witte gedaanten, die wanhopige pogingen deden ons zoo snel mogelijk op het lijfj te vallen. In den sneeuwstorm waren zij slechts onduidelijk te onderkennen, vooral, omdat de kerels witte mantels aan hadden. Maar achter de voorste rijen daagden nieuwe massa's op, die de gewone uniform droegen, zoodat ze beter zichtbaar waren. Hoe kwamen die kerels in hemelsnaam hier ! Langen tijd om hierover te piekeren, was er niet; hier moest worden gehandeld, en snel ook, anders zou het te laat zijn. Want de voorste vijanden waren reeds tamelijk dichtbij. Zonder eenig geluid te maken, werkten zij zich door onze driedubbele draadversperring heen, sloegen .met bijlen erop los en hanteerden ijverig scharen en Kniptangen In een oogenblik waren wij op onze posten ; de kolven vlogen aan den schouder en schot op schot viel. De handgranatenwerpers vlogen naar hun kisten en spoedig ontploften de eerste granaten in de vijandelijke gelederen. Vervolgens bego'inen de mitrailleurs hun werk; het getik was onze schoonste muziek. Het was ons geluk, dat wij klaar voor het gevecht waren, dat onze reserves bij de hand waren eh dat wij trouwens geen oogenblik onze bedaardheid en kalmte hadden verloren Anders zou het slecht met ons zijn afgeloopen. want zooals wij al spoedig bemerkten, werd de hoofdaanval aangezet tegen onzen sector; de ar'.illeriebeschiéting van onzi'n nevensector en de daarop gerichte infanterieaunval waren slechts een schijnbeweging geweest; het was om ons te doen, en in geweldige drommen snelden de Russen op ons toe. Thans kwam het er op aan alle krachten in te spannen, om de stelling vast te houden. De Russen hadden het zich blijkbaar in het hoofd gezet om een succes te bebalen. Als waanzinnigen stormden de volgende afdeelingen, nadat de witjassen gevallen waren, vooruit, vernielden de ijzerdraadversperringen verder en kropen, om ten minste eenigszins gedekt te zijn tegen ons moorddadig vuur, op handen en voeten vooruit. Golf na golf kwam aanrollen, alles zonder dat een kreet gehoord werd: geen geroep, geen luide commando's, zooals anders bij den vijand gewoonte is, en juist dat was het, waardoor de aanval van deze massa's zoo vreeselijk werd. Hadden zij geschreeuwd, hadden zij een bemoedigend »hoera« uitgeduid, dan hadden ook wij geschreeuwd en er was ontspanning gekomen — maar zóó, stom, zonder eenig geluid te geven, dat was afschuwelijk. Ik zag Russen, die den mond wijd opensperden, die wilden schreeuwen, maar het was slechts schijn, ik hoorde niéts. Wij stonden op onze plaatsen, bleek, doch tot het uiterste besloten... Ook bij ons geen commando, geen kreet, zelfs de gewone moppen van de grappenmakers in de compagnie werden niet ver nomen; in stomme verbittering deed teder zijn plicht. Aan de rechterloopgraaf, waar de stelling het zwakst bezet was, drongen de Russen binnen. Twee secties van een reserveafdeeling vielen hen met handgranaten aan, doch tevergeefs, zij moesten terui. Steeds drongen meer Russen in de loopgraaf; de zaak werd kritiek. Op het laatste oogenblik bad de commandant van de laatste ter beschikking staande sectie de goede gedachte luid «hoera» te roepen, waarmede zijn manschappen instemden. De betoovering was gebroken, het hoera plantte zich voort langs de geheele stelling en als ware dit tvoord een tooverklank geweest, veranderde thans de geheele toestand. Binnen enkele minuten waren de Russen uit de loopgraaf geworpen ; de handgranaten en bajonetten hadden hun plicht gedaan, en wie den vijand niet aan het lijf kon kómen, schreeuwde er des te harder op los. De aanval was afgeslagen, in verwarring ijlden de Russen terug. Onze artillerie wierp nu granaatkartets na granaatkartets in de wijkende drommen, waardoor de vijand ontzettende verliezen leed. Een geheele divisie had een aanval gedaan op ons betrekkelyk kort front. De dooden van vier verschillende regimenten, die in massa in en voor onze ijzerdraadversperringen lagen, legden een overtuigend bewijs af van de wildheid van den aanval. Zooals later bleek, hadden de Russen een soort van brug over de moerassen geslagen. Zooals wij reeds zeiden, de winter met zijn stormen en sneeuw is da beste bondgenoot voor de Russen » --- Het kanon van Conflans. Osborn vertelt in de Voss. Ztg. van een groot scheepskanon der Franschen, dat ergens in het boscb werd gevonden. Toen de Duitschers het veroverden, maakten zij voor het eerst persoonlijk kennis met een ouden vriend uit de verte. Het kanon had van hen zelfs reeds een naam gekregen en heette het kanon van Conflans. Met dit geschut, waarvan de loop acht meter lang was, beschoten de Franschen sedert maanden onafgebroken het plaatsje Conflans, dat hun als spoorwegstation een beschieting waard leek. De afstand was niet gering, achttien kilometer. Maar dat was voor het stuk geen bezwaar. Sedert Augustus 1915 peperde het dagelijks een hoeveelheid in het onschuldige plaatsje van den weg van Metz naar Etain. Als de bediening goed in haar heumeur was, vaak zelfs honderd schoten per dag. In Conflans was men er reeds lang aan gewoon. Altijd dezelfde toon en hetzelfde kaliber. Men wist precies hoe het monster er uit moest zien, waaruit de granaten kwamen. De artilleristen in het bosch van Hainemont hadden echter geen geluk. Meestal troffen zij niets en zeker niet het station en den naasten omtrek ervan. Ofschoon de Duitschers wel ontdekt hadden, waar het stuk stond, konden zij het niet tot zwijgen brengen. Nu zij het hebben gezien, is het ook begrijpelijk. De Franschen hadden zich buitengewone moeite gegeven om dezen kolos hierheen te brengen. Dwars door het bosch was een veldbaan aangelegd om het in het dichtste kreupelhout te brengen. Zelfs nn moesten onze gidsen nog goed uitkijken, om bet stuk niet mis te loopen in zijn schuilplaats. Komt men aan het kanon, dan is er om heen een open plek, die de Duitsche granaten hebben gemaakt. De grond is geheel omgewoeld ; in het middelpunt staat echter een kleine vesting. Het kanon stond in de diepte onder een laag van drie en een hal ven meter beton. Op eenigen afstand hadden de Franschen ballonkanonnen geplaatst in zorgvuldig gemetselde putten, om de vliegers weg te houden. Daaroverheen waren takken gelegd, en het ge heele toestel was draaibaar als het affuit van een ballon-kanon. Het was voortreffelijk werk, maar nog niets bij de kanonvesting vergeleken. Hier was een geheel systeem van onderaardsche vertrekken. Daarin stond het stuk geborgen. Alleen het uiteinde van den loop kwam te voorschijn. Van uit den geweldigen geschuttoren kwam men door slingerende gangen van beton in de granatenkamer, waar ook het schot geregeld werd. Men moest daarvoor twintig trappen naar beneden. Een andere trap liep naar de kardoezenbewaarplaats. Een derde, een vierde naar de verblijven voor de marioe artilleristen, die het stuk bedienden; evenals aan boord, sliepen zij in hangmatten. Dit ingewikkelde werk hadden de Franschen niet kunnen afbreken, toen zij zich naar de Cotes Lorraines terugtrokken. Alles viel den Duitschers in handen. Den 25en Februari nog had bet kanon vijftig schoten in de richting van Conflans gevuurd. Dat was zijn zwanen zang geweest. Den volgenden dag werd het verlaten. --- Binnenland. Duitschland stelt de prijzen vast. Het N. v. d. D. schrijft, van zeer betrouwbare zijde te vernemen, dat de uitvoer van paarden naar Duitschland dan eindelijk toch is toegestaan, maar niet zooals de landbouwers en paardenexporteurs hadden voorgesteld. De Duitsche regeering heeft aan den heer Leeuwenburg, paai denhandelaar te Rijswijk, bij Den Haag, opgedragen, voor haar rekening de paarden, ongeveer een 3500, op te koopen. Door dezen maatregel schakelt -^de Duitsche regeering de concurrentie uit en kan zich op deze wijze niet al te duur van paarden voorzien, want de landbouwers moeten een deel hunner paarden wel verkoopen, omdat deze in hun bedrijf niet met voordeel kunnen worden gebruikt. Een vrije handel van onze landbouwers met de binnen- en buitenlandsche handelaars zou heel wat voordeeliger voor ons zijn geweest. Nu zet Duitschland feitelijk zelf de markt. Dit geval staat niet alleen. Ook voor kaas, vleesch, brter, en voor wie weet welke artikelen nog meer, trachten de Duitschers op dezelfde wijze de markt in handen te krijgen. Een centraal inkoop-bureau is daarvoor in Den Haag, aan den korten VijverLerg, gevestigd. Een Zeppelin. Gisteren passeerde te Vlieland een Zeppelin, komende uit het Oosten en verdwijnende in Noordelijke richting. Ambulance-treinen. Het nationaal comité tot aanbieding van ambulancetreinen aan de regeering, heeft reeds met de vervaardiging van twee ambulancetreinen een begin doen maken. Watersnood. De algemeene vereenigde commissie ter leniging van rampen door watersnood in Nederland, had gisteren in totaal f 2,366,367,40' ƒ, ontvangen. --- Leger en Vloot. Lezing kapitein Scharroo. 29 Maart a.s. zal voor het Civiel- en Bouwkundig Studentengezelschap »Piactische Studie", de heer P. W. Scharroo te Ginneken, een lezing houden over: » De taak van de technische troepen te velde in de moderne oorlog-voeririg"; --- Kunst en Wetenschappen. Romain Rolland. Romain Rolland heeft den heer J. M. Romein zijn bijzondere toestemming verleend tot de vertaling in het Nederlandsch van JeanChristophe. Romain Rolland gaf deze toestemming aan den heer Romein bij voorkeur boven anderen, die met het plan ter vertaling omgingen. Op verzoek van den auteur verschafte zijn uitgever Librairie Paul Ollendorff te Parijs volstrekte autorisatie voor de uitgaaf in de Hollandsche tual aan W L. & J. Brusse's Uitgevers Maatschappij te Rotterdam, waardoor de verschijning van het complete werk in Nederland is verzekerd. Jean-Cbristophe: de eerste vier deelen, lAube, Le Matin, L Adolescent en La Révolte, liggen in handschrift gereed en zijn ter perse. Thans is de vertaler bezig aan de voltooiing van Jean-Cbristophe a Paris, bestaande uit de drie deelen : La Floire snr la Place, Antoinette en Dans la Maison. Vervolgens gaat hij over tot het vertalen van de drie deelen van La Fin du Voyage : Les Amies, Le Buisson ardent en La Nouvelle Journée. Het geheele boek zal evenals deoorspronkelijke Fransche editie in tien deelen uitkomen en wel in de drie groepen, zooals ze door Romain Rolland zelf, als hierboven omschreven, zijn verdeeld Al zeer spoedig verschijnt de eerste reeks van vier boeken: Jean-Christophe. Vervolgens nog dit najaar de tweede reeks van drie: Jean-Christopne & Paris, en in den aanstaanden winter de drie deelen: La Fin du Voyage, tot besluit. De eerste drie deelen zijn volgens de Berner Conventie voor ieder vrij ter vertaling. Ue zeven overige kunnen slechts na autorisatie in ons land uitgegeven' worden. Nu doet zich de complicatie voor dat een andere uitgeversfirma hier te lande de uitgave eener vertaling van deze drie eerste deelen alléén aankondigt. Aj kan echter nooit meer dan dit willekeurig fragment van drie stukken geven. Ue door Romain Rolland en zijn uitgever geautoriseerde vertaling van den heer Romein, die bij W. .j. & J. Brusse's Uitgevers- Maatschappij verschijnt, geeft natuurlijk den heelen roman comp.eet en onverkort. Zij, die dit thans over heel de wereld gelezen boek willen bezitten, zullen goed doen de eenig mogelijke complete en geautoriseerde editie te onderscheiden van dit fragment, dat zelfs met de eerste periode van vier deelen compleet mag geven. De uitgever van dit fragment was niet bereid om tegen een aanzienlijke vergoeding af te zien van zijn publicatie, dje stellig tegen den wil van Romain Rolland verschijnt en in ons kleine land, met zijn beperkt taalgebied, de geautoriseerde complete uitgaaf zeker ook niet ten goede zal komen. --- Stadsnieuws. Gemeenteraadsverkiezing. Heden zijn officieel ten stadhuize candidaat gesteld voor den gemeenteraad in district II (vacature Merckelbach van Enkhuyzen) de heeren W. H. Boogaardt en J. C. Cramerus. Examens nuttige handwerken. 23 Maart. Geëxamineerd 10 candidaten. Geslaagd de dames: E. P. Koks, C. v. d. Broek, E. Banken, allen van lloogerheide; E. Honcoop, van Chaam ; M. Bloemsaat, van Oosterhout; G. v. d. Meulen, J. Baltus, E. v. Veen, allen van Breda ; M. Wijsen, van Maastricht; J. v. Schalen, van Heeze. Waalsclie Kerk. Naar wij vernemen, zal Zondag 26 Maart de predikbeurt vervuld worden door den heer Hartjes, predikant te Barnave-Ancelo, (Departement Dröme) thaus met verlof hier te lande. Concordia. De voorstelling van Arséne Lnpin gaat heden; avond in Concordia alhier niet door. Cultuur-Maatschappy. De Naamlooze Vennootschap Cultuui-Maatschappij Salatri Plantatious, gevestigd te Amsterdam, heeft een maatschappelijk kapitaal van f 1.000.000, waarvan geplaatst en volgestort is f 803.500 Commissarissen zijn de heeren : W. H. Bogaardt te Breda, lid van de Tweede Kamer der Staten-Generaal, A. A. H. Boon Hartsinck te Baarn, lid van de firma de Clercq & Boon Hartsinck, te Amsterdam, Patrice Cramer te Overveen, Mr. A. J. F. Fokker van Crayesteyn—Rengerskerke te Zierikzee, lid van de Eerste Kamer der Staten-Generaal, F. Roest te 's Gravenhage, Mr. A. A. de Veer Gzn. te Middelburg, Directeur van de Zeeuwscbe Hypotheekbank en lid van de Provinciale Staten van Zeeland, en F. J. L M. van Waesberghe te Hulst, lid van de firma Ls. van Waesberghe— Janssens te Hulst en burgemeester der gemeente Hulst. Technisch adviseur is de heer Dr. A. H. Berkhout te Wageningen, Leeraar aan de Hoogere Rijkslandbouwschool, Oud-Gouvernementshoutvester in Ned.-Indië, terwijl directeur is, de heer P. W. M. Hoegen van Hoogelande te Middelburg. Deze N. V. heeft thans besloten tot de uitgifte van 700 6'/ 0 eerste hypothecaire obligatiën è. ƒ500, (waarvan reeds 400 obligatiën geplaatst) voorzien van halfjaarlijksche coupons, vervallende 1 Januari en 1 Juli, en aflosbaar door uitloting a 105°/,. In de toelichting zegt de directie : De Naamlooze Vennootschap Cultuur-Maatschappij Salatri Plantations werd opgericht op 20 April 1910. Het doel der Vennootschap is de exploitatie van cultuurondernemingen in Nederlandschlndië. De Vennootschap bezit thans de door haar in erfpacht verkregen perceelen, bekend onder de namen: I. Salatri I tot en met IV, kadastraal bekend respectievelijk onder nummers 22 tot en met 25, gelegen in het district Tjidamar, afdeeling Tjiandjoer, Residentie Preanger Regentschappen en : II. Karang Nongko I tot en met III, dessa Nglegok, afdeeliBg en district Blitar, residentie Kediri. Salatri. De Rubbeiaanplant op Salatri bestaat uit 335 bouws, uitsluitend beplant met bevea, waarvan 70 a 80 bouws in 1917 tapbaar zullen zijn. Door voortdurende en regelmatige meetproeven kon worden vastgesteld dat de groei der boomen gunstig is, en gemiddeld grooter dan die op het Maleiscbe schiereiland. De gebeele aanplant verkeert in voortreffelijken staat van onderhoud, terwijl aan gebouwen en wegen de noodige zorg is besteed. Karang Nongko. Het koffieland Karang Nongko is groot 446 bouws, waarop geplant pl.m. 530 000 Robustakoffieboomen, waarvan de oogst 1915 heeft opgebracht pl.m. 2000 picols, terwijl de raming voor 1916 3000 picols is. Deze oogst is geheel verkocht op levering voor / 49, de picol «unpicked». Verder is er nog een aanplant van ongeveer 20 bouws, waarop 415300 cocastruiken. Bovendien staan op de onderneming 7000 ficosboomen en 8310 hevea's, welke in dit jaar tapbaar zijn. Zoowel de fabriek als alle overige gebouwen zijn modern ingericht en verkeeren in goeden staat van onderhoud. De Maatschappij beschikte op 1 Februari 1916 over ƒ80.000.— aan coulante gelden, terwijl de opbrengst van den oogst 1916 geraamd wordt op minstens / 150.000.—. Directie en Commissarissen werden door de aandeelhoudersvergadering, gehouden op 15 Mei 1914, gemachligd tot het opnemen van een 6 "/, eerste Hypothecaire Obligatieleening, groot f 350 000.—, verdeeld in 700 obligatiën groot ƒ500.—. De aflossing moet plaats hebben door jaarlijksche uitloiing van 50 obligatiën a/500.—, tegen 105 °/„ "voor het eerst den len Juli 1919, zoodat de leening in 1932 geheel zal zijn afgelost. De belangen van de obligatiebouders worden behartigd door een Trustee, als hoedanig optreedt de Heer Gor Visser, Accountant, wonende te Leeuwarden. Een afschrift van de trust-acte is als bijlage bij dit prospectus gevoegd. Van de Obligatieleening is reeds geplaatst / 200 000.—. De Maatschappij gaat thans over tot uitgifte van de resteerende f 150.000.— 6 ®/ # obligatiën, teneinde zich zekerheid te verschatlen, ook in de toekomst, wanneer met den aantap van de Rubber np de onderneming Salatri zal worden begonnen, over voldoende werkkapitaal te kunnen beschikken, om een fabriek te kunnen bouwen en den oogst te financieren. Ook zullen uit de opbrengst worden afgelost /50.000. ; — opgenomen gelden, welke den len Januari 1917 moeten worden terugbetaald. Overigens heeft de Vennootschap geen andere schulden dan deze Obligatieleening. De geldmiddelen zullen voor de toekomst ruim voldoende zijn. Onder verwijzing naar bovenstaande toelichting, berichten de Clercq & Boon Hartsinck te Amsterdam ; Gebr van Buren, Rotterdam ; Hendrikse & Co's bankiers- en effectenkantoor, Middelburg en Sluis; E Sassen & Co, Haarlem ; Ls. van Waesberghe Janssens, Hulst en Terneuzen ; Zeeuwsche landbouwbank, Zierikzee, dat de inschrijving op: 300 6 °/ 0 obligatiën a ƒ500— nominaal der Naamlooze Vennootschap Cnltuur-Maatscbappij Salatri Plantations, volgens genoemde voorwaarden te hunnen kantore zal zijn opengesteld op Dinsdag 28 Maart 1916, van des voormiddags 9 uur tot des namiddags 4 uur, tot den koers van 100 °/ ( . De opname in de officieele noteering ter beurze van Rotterdam zal worden aangevraagd. De betaling der toegewezen obligatiën met bijbetaling der loopende rente a 6 •/„ vanaf 1 Januari 1916 zal moeten geschieden ten kantore van inschrijving op Maandag 10 April 1916, tegen ontvangst der obligatiën. Prospectussen en Inschrijvingsbiljetten zijn bij hen verkrijgbaar. Vlschmarkt. Vrijdag 24 Maart, 's avonds 7 uur: Afslag van schol. ---