Persoonlijke verantwoordelijkheid DE meest gepropageerde leuze van deze tijd is wel: „Zoek uw kracht in eendracht. Eendracht maakt macht." Geze gd mag worden, dat deze leuze bij zeer velen is ingeslagen. Er zit ook iets bekoorlijks in je aaneen te sluiten tot één groot, machtig geheel; tot één groot blok om oP deze wijze tegenover de buitenstaanders een grote kracht te demonstreren. Het is daarnaast ook zo, dat twee inannen meer kunnen, dan één man kan. pat een hecht aaneengesloten gemeenschap tot meer in staat is dan het individu. Ja, er zit een aantrekkingskracht in deze leuze. Doch er is een „maar" aan verbonden. Het gevaar is aanwezig, dat we de eendracht, de aaneengesloten macht zoeken om daardoor de persoonlijke verantwoordelijkheid van ons af te schuiven en over te dragen op dat grotere geheel. Niet wij zeggen het, niet wij doen het, maar de vereniging, de partij. Is het zo ook niet in Duitsland gegaan tijdens het Hitler-regime? Het zoeken van de gemeenschap kan zo licht voortspruiten uit het gebrek aan durf voor het dragen van de persoonlijke verantwoordelijkheid. Er zijn er maar weinigen, die zelfs voor hun eigen daden, verantwoording durven dragen. Het „afschuiven" op anderen ligt ons zo gemakkelijk. In het militaire leven is daar een uitdrukking voor, die deze houding zo goed typeert. ,.Dekken op je voorman." Dan kan je immers niets gebeuren? Dan ben je toch altijd veilig? Gaat het mis, dan heeft een ander het gedaan, of de partij of de vereniging. Dit afschuiven is tot een kwaad geworden in onze hedendaagse maatschappij, een kwaad, dat de mens aantast tot in het diepst van zijn mens-zijn. TF/ANT ieder mens draagt persoonlijke " verantwoordelijkheid. Deze verantwoordelijkheid is neergelegd in de verhouding tussen God en mens. En slechts in die verhouding kan de mens de per«oonlijke verantwoordelijkheid ook dragen, We willen daar helaas niet aan. Wij zoeken niet meer naar de verhouding tussen God en ons. Slechts één verhouding bepaalt ons doen en laten, n.1. die tussen ons en onze vereniging of wat het ook mag zijn. De resultaten zien we om ons heen. De wereld-van-thans is een felle aanklacht tegen ons ieder persoonlijk. Wij dragen de schuld, omdat we in onze eigenwaan gebroken hebben met God. De wereld-van-thans, waarover we zo met elkander gezellig hoofdschuddend kunnen praten en discussiëren, is een wereld, die wij hebben opgeroepen en gevormd. Wie de huidige wereldconstellatie aanklaagt, klaagt zichzelf aan. De mens heeft God losgelaten. De verhouding God—mens, waarin de grondslagen voor de enige juiste samenleving liggen besloten, is verbroken. We missen de moed in God persoonlijk verantwoordelijk te zijn, voor wat om ons heen gebeurt. Eerst als we dit weer durven, als de mens weer de weg naar God heeft gevonden, zal het gaan dagen in deze donkere wereld. We hebben de keus mèt of zonder God. We staan op een kruispunt. We moeten kiezen, welke weg we zullen inslaan. De keus is urgent. Er is geen tijd meer te verliezen. Wij zijn de lijdensweken weer ingegaan. Straks richten we ons naar het Kruis van Golgotha, het Kruis, dat het teken is, dat God de mens wil vasthouden en helpen en hem de kracht wil geven om, zijn vrees overwinnend, te staan in de branding van het leven, fier en frank, zich bewust zijnde van zijn persoonlijke verantwoordelijkheid. God steekt ons de hand toe in Jezus Christus Wat doen wij? H. J. Wk. --- PANDA EN DE MEESTER-MUZIKANT 46 NU MAESTRO FLODDER FIEDELDUM eenmaal had begrepen, hoe de vork In de steel zat (en hoe Joris Goedbloed in zijn auto zat) nu liet hij er ook geen gras meer over groeien! Samen met Panda rende hij naar het circus, dat Joris hun cadeau had gedaan, en al enkele seconden later waren zij beiden bezig de tent vliegensvlug af te breken en alles klaar te maken voor het overhaast vertrek. „Wij moeten achter hem aan!" siste de violist opgewonden. „Dat rijdt maar in mijn auto! Maar hij is nog niet klaar met me per woonwagen zal ik hem achtervolgen let maar eens op.." Gelukkig is Panda nogal handig en het duurde dan ook niet lang of de tent was afgebroken en opgeborgen, het paard Inferno was ingespannen, en daar zette de woonwagen zich in beweging, natuurlijk in de richting, waarin zij Joris hadden zien verdwijnen. De weg voerde hen al spoedig buiten de stad en nu was er niets meer te doen dan Inferno aan te vuren tot de grootst mogelijke spoed en verder alleen maar te rijden. Panda mende en de maestro kon zijn gedachten dus de vrije loop laten. „Kom, kom, niet te geloven!" zuchtte hij, „Mijn viool een Stradivarius! Twintigduizend ducaten! Maar ja., een goed violist heeft natuurlijk een goed instrument! Ik had het kunnen weten. Ik kan alleen de allerbeste instrumenten bespelen hoewel.... zelfs op dit kleine instrumentje kan ik aardig terecht!" En daar haalde hij de mondharmonica weer te voorschijn. „Zal ik je eens iets voorspelen, leerling?" „Ik dacht, dat u het zo'n misbaksel vond", merkte Panda nog op. „Ach ja dat is het eigenlijk ook wel", beaamde de musicus verlegen, „maar toch kan ik het Adagio van Brennikbert er vrij aardig uithalen — luister maar eens!" En even later zat hij te spelen alsof er geen Joris Goedbloed bestond en alsof hij niet verwikkeld was ln een spannende achtervolging.... --- Tsjang Kai Sjek „gaat de „communisten verslaan" Staande op het balkon van het presidentsgebouw heeft generaal Tsjang JJai Sjek, die Woensdag het presidentschap weer op zich nam, dat hi) in Januari 1949 tijdelijk neerlegde, een menigte van duizenden toehoorders gezegd, dat hij naar het vasteland van China zal terugkeren en de communisten zal verslaan. Generaal Pai Tsjoeng Hsi. voormalig nationalistisch bevelhebber in de provincie Kwangsi en een naaste medewerker van generaal Li Tsoeng Jen, de waarnemende Chinese president, die op het ogenblik voor een medische behandeling in de V.S. vertoeft, heeft verklaard, dat hij over het vertrek van Li niet geraadpleegd was. Sommige nationalistische kringen te Taipeh zien hierin een aanwijzing, dat hij het niet eens is met het vertrek van generaal Li voordat de grote gevechten op het vasteland voorbij waren. --- Overeenkomst over de Saarmijnen In een der hedenmorgen tussen Frankrijk en het autonome Saargebied te Parijs getekende overeenkomsten ziet Frankrijk af van zijn aanspraken op de eigendom van de kolenmijnen van het Saargebied. Het Saargebied heeft de Franse regering het recht overgedragen om de kolenmijnen te exploiteren. In ruil hiervoor heeft de Franse regering toegezegd steun te zullen geven aan de aanspraken van het Saargebied op de eigendom van de mijnen bij de eventuele bespreking van een vredesverdrag met Duitsland. --- Effecten- en Geldmarkt Situatie in Indonesie wreekt zich op onze economie Vraag naar Nederlandse industriële aandelen houdt ook vrees in Moeilijke opgaaf voor 1950 Het is wel zeer te betreuren, dat de toestand in Indonesië zich na de souvereiniteitsoverdracht niet bevredigend heeft ontwikkeld. Nog altijd ontbreekt de zekerheid, dat men het onderling eens zal worden over de wijze, waarop de nieuwe staat moet worden geregeerd. En ook zonder de innerlijke verdeeldheid zijn de moeilijkheden, waarvoor de nieuwe regering staat, reeds uitermate groot. De oplossing van de door de oorlog geschapen economische en sociale problemen, waaraan in de meeste andere landen aanstonds na de oorlog werd begonnen, verkeert in Indonesië nog in zijn beginstadium. Nog altijd stijgt de geldcirculatie, nog altijd is er een groot tekort op de staatsbegroting, nog altijd zijn er geen vaste lijnen getrokken voor de belastingwetgeving. Aan de economische en sociale opbouw van de nieuwe staat moet feitelijk nog begonnen worden. Vandaar ook, dat het vraagstuk van de devaluatie nog voortdurend aan de orde is. Maar, evenmin als zulks bij ons het geval was, is devaluatie een geneesmiddel op zichzelf. Zij kan op haar best een sluitstuk zijn van een algehele sanering der staatsfinanciën en dit stadium is men in Indonesië helaas nog steeds niet genaderd. Het zou ook onbillijk zijn de eis te stellen, dat men deze weg, welke men ook in ons land immers nog steeds niet tot het gewenste einde heeft afgelegd, daar in enkele maanden tijds zou aflopen. In zoverre behoeven de thans bestaande tekorten op de staatsbegroting en op de betalingsbalans dan ook niet al te zeer te verontrusten. Erger is, dat bij de regering tot de voor het financieel en economisch herstel noodzakelijke maatregelen wel het voornemen bestaat, doch dat de voorwaarden om die voornemens ten uitvoer te brengen niet, althans niet in voldoende mate, aanwezig zijn. Er is meer dan eens op gewezen, dat de mogelijkheden om in Indonesië het economisch leven weer op gang en op peil te brengen en om aan de staatsfinanciën weer een stevige basis te geven, veel groter zijn dan ten onzent. De inderdaad formidabele productiestijging van wat dit rijke land voortbrengt, heeft daarvan het bewijs geleverd. En wanneer men ziet welke enorme prijzen de vorige week op de veiling te Amsterdam voor Sumatraen Java-tabak zijn gemaakt (Sumatratabak bracht voor bepaalde partijen ƒ 25 en meer per pond op!) behoeft er niet aan te worden getwijfeld of Indonesië zal zich economisch in snel tempo kunnen herstellen, mits een geordende samenleving en goede verhoudingen tussen werkgever en werknemer kunnen worden geschapen en gehandhaafd. Om nog een product te noemen: rubber brengt thans circa ƒ 1,60 per kg op, een prijs, die een grote winstmarge voor de producenten laat en waarvan ook de staatskas een deel krijgt, dat niet onbelangrijk kan zijn wanneer men weet, dat de rubberproductie in 1949 meer dan 400.000 ton bedroeg. Het zijn dan ook alleen -dè—berichten over de verdeeldheid tussen de verschillende bevolkingsgroepen, de .ergerlijke wandaden van rondtrekkende benden, de afwezigheid van rechtszekerheid voor de Europese werkers e.d., welke op de Amsterdamse beurs het kort geleden oplevende vertrouwen in de toekomst der Indonesische cultures hebben doen wankelen en de kooplust voor Indonesische aandelen hebben doen verdwijnen. Wij zien de mogelijkheid niet voorbij, dat'men hier, op zo grote afstand en ten aanzien van een zo uitgestrekt gebied als Indonesië is, al te zeer generaliseert. Ook een volk en een Staat, welke langs min of meer revolutionnaire weg tot een eigen plaats en een zelfstandige positie trachten te komen, hebben hun „aanloopmoeilijkheden". Dat is een natuurlijk verschijnsel, waarmede men ook de aanvankelijk slechte resultaten van een nieuwe industrie excuseert. Maar met dat al is het verloop in Indonesië ook voor Nederland een nieuwe tegenvaller, omdat het verder herstel van onze nationale economie voor een belangrijk deel van de ontwikkeling der financiële en economische betrekkingen met Indonesië afhankelijk is. De winsten der Indonesische cultures zijn thans van zodanige omvang, dat daaruit voor de naaste toekomst voor het Nederlands kapitaal grote inkomsten in de vorm van rente en dividenden zouden mogen worden verwacht, ook al zou voorlopig de nieuwe staat met credieten van Nederland moeten worden gesteund. In de geleidelijke versterking van de financiële en economische positie van Indonesië zouden die credieten een redelijke basis kunnen vinden. Maar als anarchie en terreur ginds de natuurlijke opbloei van het bedrijfsleven in al zijn geledingen onmogelijk maken, komt van dat alles niets terecht en blijven we hier van de inkomsten uit Indonesië verstóken. Wat dan wil zeggen, dat de moeilijkheden om tot een sluitende begroting en een sluitende betalingsbalans te komen, opnieuw groter worden. Wanneer men moet constateren, dat de belangstelling voor Indonesische waarden is verflauwd, doch dat daarentegen de., vraag naar vele Nederlandse industriële aandelen aanhoudt, dan is men geneigd daaruit de conclusie te trekken, dat deze tendenz niet enkel verband houdt met de gunstige verwachtingen, welke men van de industriële ontwikkeling in Nederland koestert, maar dat hier ook de verholen vrees voor een nieuwe verzwakking van onze monetaire positie een rol speelt, vooral nu de Nederlandse regering voor het nieuwe tekort op de begroting voor 1950 nog geen dekking heeft gevonden en de cijfers van de Nederlandse handelsbalans over December en Januari de hoopvolle verwachtingen, welke in November werden gewekt, weer hebben beschaamd. Men behoeft waarlijk aan de handelscijfers van één of twee maanden geen al te grote waarde te hechten. Het staat wel vast, dat in een werelddeel, dat om zijns levens wil naar export dringt en moet dringen, de mogelijkheid van de verschillende landen, en dus ook die van Nederland, om die export te vergroten, kleiner wordt. En wanneer Indonesië mocht blijven teleurstellen, zal het ook in ons . land niet in de eerste plaats moeten gaan om een grotere productie,, maar om ■■ een zodanige rationalisatie van bedrijf en arbeid, dat door een verlaging van de kostprijs onze plaats op de wereldmarkt kan worden gehandhaafd en versterkt. Voor die moeilijke opgaaf Zullen we vermoedelijk de eerste jaren worden gesteld. --- Verhuurauto's voor vreemdelingen In Nederland is thans opgericht de N.V. Europese Automobiel Mij (European Drive Yourself Co.) E.D.Y.C., onder leiding van de heer A. C. Haazer, Nederlandse vertegenwoordiger van de American Automobile Association, A.A.A., welke organisatie tevens de alleen-vertegenwoordiging van deze onderneming op zich heeft genomen. De Maatschappij stelt zich ten doel, aldus meldt de Handels en Transportcourant, personenauto's te verhuren aan buitenlanders. Het materiaal bestaat uit 1949 Amerikaanse sedans, welke worden verhuurd op de volgende basis: Prijs: Dagelijks USA $ 10.—; wekelijks USA $ 65.-; 30 dagen USA $ 250.-. Daarbij gelden de volgende maxima: dagelijks 100 km, wekelijks 700 km, per 30 dagen 3000 km. Daarboven geldt een tarief van 9 dollar-cents per km. In deze verhuurprijs is tevens inbegrepen: alle wagendocumenten voor het reizen in het buitenland; een volledige verzekeringspolis, omvattende schade aan de wagen, brand, diefstal en wettelijke aansprakelijkheid met een eigen risico van $ 100.—. Benzine en onderhoudskosten gedurende de huur zijn voor eigen rekening. Een borgstelling van $ 300.— moet worden gedeponeerd. — Politieke moord in Vietnam. Do Van Nang, Leider van de Vietnamese jeugdbeweging, is in Vietnam vermoord, kennelijk met politieke motieven, aldus A.F.P. De moordenaar ontsnapte. Do Van Nang was een bekende nationalist en een sterke tegenstander vam het communisme. — V.S. erkennen Tsjang. Het Amerikaanse departement van buitenlandse zaken heeft meegedeeld, dait de V.S. generaal LI Tsjoeng Jen niet boven Tsjang Kai Sjek als president van het nationalistische öhina zullen erkennen. Het departement heeft thans officieel bericht ontvangen, dat Tsjang Kai Sjek het presidentsctoaip van Ohina weer op zich heefit genomen. --- RADIO van het week-end Hilv. I (KRO) 6 Zang. en orgel; 6.15 Journalistiek weekoverzicht; 6.30 Voor de Strijdkrachten; 7 Nieuws; 7.15 Actualiteiten; 7.25 Parlementair overzicht; 7.35 Gr.pl.; 7.45 Reg.-uitz.; 8 Nieuws; 8.05 De gewone man; 8.12 Gr.pl.; 8.15 Lichtbaken; 8.40 Gr.pl.; 8.43 Steek eens op, heren; 9 Orkestenparade; 8.30 Hoorspel; 9.55 Orkestenparades 10.25 Puzzle; 10.35 Indonesisch commentaar; 10.45 Avondgebed; 11 Nieuws; 11.15 Concertgebouw Orkest. Hilv. II (VARA) 6 Nieuws; 6.15 Populaire muziek; 7 Artistieke staalkaart; (VPRO) 7.30 Bijbellezing; 7.45 Causerie; (VARA) 8 Nieuws; 8.05 Actualiteiten; 8.12 Varia; 8.15 Weense muziek; 8.45 Gevar. progr.; 9.45 Socialistisch commentaar; 10 Orgel en trompet; 10.25 Hoorspel; 10.45 Accordeonmuziek; 11 Nieuws; 11.15 Reportage; 11.30 Parijs programma; 11.50 Gr.pl. ZONDAG 5 MAART 1950. Hilv. I (KRO) 8 Nieuws; 8.15 Gr.pl.; 8.25 Hoogmis; (NCRV) 9.3Q Nieuws; 9.45 Omroeporkest; 10 Kerkdienst; 11.30 Gewijde muziek; (KRO) 12.15 Apologie; 12,35 Gr.pl.; 12.40 Amusementsorkest; 12.55 Zonnewijzer; 1 Nieuws; 1.20 Gr.pl.; 2.15 Uit het Boek der Boeken; 2.30 Omroeporkest; 3.55 Gr.pl.; 4.10 Katholiek Thuisfront overal; 4.15 Reportage; 4.30 Vespers; (IKOR) 5 Jeugddienst; 6 Kerkzangdienst; (NCRV) 6.30 Voor de Strijdkrachten; 7 Orgelconcert; 7.15 Kent gij uw Bijbel? (KRO) 7.30 Nieuws; 7.45 Actualiteiten; 7.52 Boekbespreking; 8.05 De gewone man; 8.12 Gevar. programma; 10.45 Avondgebed; 11 Nieuws; 11.15 Gr.pl. Hilv. II (VARA) 8 Nieuws; 3.18 Koperkwartet; 8.30 Voor {iet platteland; 8.40 Gr.pl.; 9.10 Sportberichten; 9.15 Gr.pl. ; 9.45 Geestelijk leven; 10 Semi-klassieke muziek; 10.25 Klankbeeld; 10.50 Lichte muziek; 11.15 Cabaret; (AVRO) 12 Orkestconcert; 12.30 Muzikale causerie; 12.40 Nederl. Volksliedjes; 1 Nieuws; 1.20 Concert; 1.50 Even afrekenen, heren; 2 Gr.pl.; 2.05 Boekbespreking; 2.30 Vrouwenkoor; 2.50 Filmpraatje; 3.05 Concertgebouw orkest; 3.45 Vioolspel; 4.10 Dansmuziek; 4.30 Sportrevue; (VARA) 5 Orgelensemble; 5.30 Ome Keesje; 5.50 Gr.pl.; 6.05 Sport; 6.15 Nieuws; (VPRO) 6.30 Studio dienst; (IKOR) 7 Kinderdienst; 7.30 Bijbelvertelling; (AVRO) 8 Nieuws; 8.05 Philh. Orkest; 9 Hoorspel; 9.25 Pianorecital; 9.55 Actualiteiten; 10.10 Amusementsmuziek; 10.35 Cabaret; 11 Nieuws; 11.15 Gr.pl. MAANDAG 6 MAART 1950. Dagprogramma. Hilv. I (NCRV) 7 Nieuws; 7.15 Ochtendgymn.; 7.30 Gr.pl.; 7.45 Een woord voor de dag; 8 Nieuws; 8.10 Sportuitslagen; 8.20 Gewijde muziek; 8.45 Gr.pl'; 9.15 Voor de jonge zieken; 9.30 Familiecompetitie; 10.05 Gr.pl.; 10.30 Morgendienst; 11 Gr.pl.; 11.20 Voordracht; 11.40 Zang en Piano; 12.10 Gr.pl.; 12.33 Trio; 1 Nieuws; 1.15 Sopraan, viool fluit, Violasda, gamba en clavecimbel; 1.50 Gr.pl.; 2 Schoolradio; 2.40 Gr.pl.; 3.30 Zang en piano; 4 Bijbellezing; 4.45 Gr.pl.; 5 Voor de kinderen; 5.15 Orgelspel; 5.45 Reg.-uitz. Hilv. II (VARA) 7 Nieuws; 7.18 Gr.pl.; 8 Nieuws; 8.18 Gr.pl.; 8.35 Orgelspel; 9 Gr.pl.; (VPRO) 10 Causerie; 10.05 Morgenwijding; (VARA) 10.20 Gr.pl.; 10.30 Voor de vrouw; 10.45 Voor de zieken; 11.20 Alt en plano; 11.40 Voordracht; 12 Gr.pl.; 12.15 Accordeonork.; 12.55 Kalender; 1 Nieuws; 1.15 Promenadeorkest; 1.50 Gr.pl.; 2 Pianorecital; 2.30 Causerie; 2.45 Gr.pl.; 3 Hoorspel; 4.25 Gr.pl.; 5 Voor de kinderen; 5.30 Militair orkest. Avondprogramma. Hilv. I (NCRV) 6 Zigeunerkwintet; 6.20 Sportoverzicht; 6.30 Voor de Strijdkrachten; 7 Nieuws; 7.15 Engelse les; 7.30 Gr.pl.; 7.40 Radiokrant; 8 Nieuws; 8.05 Gr.pl.; 8.15 Strijkorkest; 9 Hoorspel; 9.30 Radio Philh. Orkest; 10 Intern. Evangelisch commentaar; 10.10 Gr.pl.; 10.30 Vocaal kwartet; 10.45 Avondoverdenking; 11 Nieuws; 11.15 Gr.pl. Hilv. II (VARA) 6 Nieuws; 6.15 Varia; 6.20 Gr.pl.; 6.45 Causerie; 7 Zang en piano; 7.30 Causerie; 7.45 Reg.-uitz.; 8 Nieuws; 8.05 Sextet; 8.30 Cabaret; 9.05 Amusementsmuz.; 9.30 Toespraak, hierna Concertgebouwork.; 10 Radio Philh. Orkest; 11 Nieuws; 11.15 Orgelspel. ZONDAG. Radiodistributie 3e lijn. 8 VI. Br.: Nieuws; 8.05 Gr.pl.; 8.30 Lux.: Chansons; 9 VI. Br.: Nieuws; 9.15 Carrillon; 9.20 Apéritief; 9.30 Vrol. muziek; 10 Muziekgésch.; 11 Harmonie; 11.45 Fr. Br.: Jazzmuz.; 12 VI. Br.; Ork. De Winter; 12.30 Weer; 12.32 Vervolg orkest: 1 Nieuws; 1.15 Vrol. muziek; I.30 Voor de soldaten; 2 Opera- en Belcanto; 3 Rep. voetbalmatch België—Italië; 4.45 Vioolmuziek; 5 Eng. L. P.: Ork. Geraldo; 5.30 Kootwijk: Ned. Strijdkrachten; 6 NWDR: Symph. Schumann; 6.45 Lux.: Sam Costa Show; 7 VI. Br.: Nieuws; 7.30 Gemengd Omroepkoor; 8.30 Eng. L. P.: Palm Court Orch.; 9.35 VI. Br.: Lichte muziek; 10 Nieuws; 10.15 Verz. progr.; 11 Nieuws; 11.05 Dansmuziek; II.30 Orkest Melachrino. Radiodistributie 4e lijn. 8 Fr. Br.: Nieuws; 8.10 Gr.pl.; 8.30 Weer; 8.32 Gr.pl.; 9 Eng. L. P.: Piano; 9.20 Ranchers; 10 Nieuws: 10.10 Strings en Choir; 10.30 Mil. orkest; 11 Gr.pl.; 11.30 Cotton Band; 12 Ignorance is bliss; 12.30 Fr. Br.: Omroepork.; 1 Eng. L. F.: Verz. progr.; 2.15 Orkest Yorke; 3 Have a go; 3.30 Gr.pl.; 4.30 Take it from here; 5 VI, Br.: Bachge'zelschap met sol.; 5.55 Sport; 6 Piano; 6.30 Eng. L. P.: George Michell Glee Club: 6.45 Rhythm Masters; 7.30 Ray's a Laugh; 8 Fr. Br.: Carmen, opera v. Bizet; 10 Eng. L. P.: Orkest Ternent; 11 Nieuws; 11.15 Charlie Kunz; 11.30 Think on these thlngs; 11.45 Sandy Macpherson. MAANDAG. Radiodistributie 3e liin. 7 VI. Br.: Nieuws; 7.05 Gr.pl.; 7.30 Kron.; 7.40 Gymn.; 7.50 Gr.pl.; 8 Nieuws; 8.05 Gr.pl.; 9 Nieuws; 9.05 Gr.pl.; 10 Eng. L. P.: Nieuws; 10.10 Verz. progr.; 11 Orgel; 11.30 Eng. H. S.: Gr.pl.; 11.45 Causerie; 12 VI. Br.: Gr.pl.; 12.15 Flower en Madsón: 12.30 Weer. 12.32 Verv. zang en piano; 1 Nieuws; 1.15 Gr.pl.; 2 Eng. H. S.: Nieuws; 2.10 Those were the days; 3 Lux.: Ménage en Musique (VI.); 3.30 Kalundborg: Strijk-ens.; 4.20 Eng.: H. S.: BBC Schots orkest; 5 Gr.pl.; 5,30 Kootwijk: Ned. Strijdkrachten; 6 VI. Br.: Sonate vcor cello en piano; 8.25 Boekbespr.; 6.30 Voor de soldaten; 7 Nieuws; 7.30 Trio; 7.50 Feuilleton; 8 Vocaal ens. Druart; 9 Act.; 9.15 Omroeporkest; 10 Nieuws; 10.15 Ork. Havanah; 10.45 Gr.pl.; 11 Nieuws; 11.05 Koor Forral; 11.30 Gr.pl. Radiodistributie 4e lUn. 7 Lux.: Nieuws; 7.15 Bonjour le Monde; 7.30 Eng. H. S.: Sextet Simpson; 7.55 Weer; 8 Fr. Br.: Nieuws; 8.10 Gr.pl.; 9 Kookpraatje; 9.10 Gr.pl.; 10 Lux.: Ménage en Musique (VI.) en (Fr.); 11.30 NWDR: Gr.pl.; 12 Fr. Br.: Weer; 12.05 Ens. Heyne; 1 Eng. L. F.: Mrs. Dale's Diary; 1.15 Orkest Evans; 2 BBC Welsh Orch.; 2.45 Voor de kinderen; 3 Voor de vrouw; 3.40 NWDR'. Lichte muz.; 4 Eng. L. P.: Salonork.; 4.30 Wallis kwartet; 5 Fr. Br.: Ber. en interview; 5.10 Gr.pl.; 6 Voor de soldaten; 6.30 Omroep vrouwenkoor; 6.45 Eng. L. P.: Ork. Phillips; 7.15 Promenade Players; 7.45 Eng. H. S.: BBC North Orch.; 8.30 Eng. L. P.: Ignorance is bliss; 9 Rainbow-room; 9.45 Eng. S. S.: Starlight Hour; 10 Nieuws; 10.15 Eng. L. P.: Palace of Varieties Chorus; 11 Nieuws; 11.15 Topic for tonight; 11.20 Ork. Stapleton. --- DE VERDWENEN FORMULES door Mevr. I. M. C. BIJLEVELD—GELINCK 27) schrift is nog niet vol. Maar nu zei u door de telefoon.... Hij stond daar nog met de beide cahiers in de hand, een bijna smekende blik achter de ronde brilleglazen. Een groot, verschrikt kind. En de stem van de politieman was vol sympathie toen hij antwoordde: — Legt u die schriften hier maar neer. Dank u. En gaat u nu weer zitten. Ja meneer Landt, ik moet u het allerergste bevestigen. Deze cahiers zijn gevonden in de tas van miss Camden, de zuster van uw collega. Ze is om elf uur gearresteerd op de Stadhouderskade, aan het eind vgn de Ferdinand Bolstraat. — Maar dat is onmogelijk! — Omdat u haar om tien uur op de trein naar Den Haag gezet hebt? Meneer Landt, u moet zich van iedere illusie losmaken. Ze is maar tot Haarlem meegereisd, daar uitgestapt en met de eerste de beste trein naar Amsterdam teruggegaan. Om halfelf was ze alweer in Amsterdam terug. — Maar dat kan niet! — Meneer Landt, werkelijk, het spijt me méér dan ik u zeggen kan. Maar dit zijn de feiten. Ze heeft u schandelijk bedrogen en hoe eerder u dat inziet.... — Ze hééft me niet bedrogen! Néé! Néé! Néé! De jonge geleerde was opgestaan en beende met grote stappen door het vertrek, bijna even bleek en verwilderd als hij zoëven vas binnengekomen. Hij streek telkens met een ruk door zijn haar dat als een boender overeind ging staan. Van achter het bureau volgden hem de ogen van de politieman. Dat waren nu van die echt beroerde dingen in zijn vak: je kon nog beter met een doortrapte misdadiger te doen hebben dan met dit: misbruikte trouw! En je kon deze kerel nog niet overtuigen ook! — Toe, probeert u nu eens even te luisteren, suste hij weer. En gaat u dan eerst weer zitten. Werkelijk, ik voel met u mee; u hebt mijn volle sympathie. Maar als wij iets willen bereiken moeten wij de zaak toch helder voor ogen zien, is het niet? Dit zijn de feiten, door twee van mijn beste rechercheurs bevestigd. Wij kunnen onze ogen toch niet sluiten voor de realiteit? Peter Landt zat alweer, zijn haar nog recht overeind. Ze hééft me niet bedrogen, zei hij weer. Als ze in Haarlem is teruggegaan heeft ze daar natuurlijk een reden voor gehad. Het u haar al naar die reden gevraagd? — Ze weigert iedere verklaring. Ze heeft helemaal nog geen mond open gedaan, en dat is in haar geval een handige tactiek. Maar die reden hoeven wij niet ver te zoeken, meneer Landt. Die reden ligt hier vóór u op het schrijfbureau. — Het moet een vergissing zijn. — Een vergissing dat ze gesnapt is, ja! — Maar het kan niet.... Joan.... Het kèn niet, inspecteur! Er moét een abuis zijn, een toevallige samenloop van omstandigheden .... — Meneer Landt, u houdt van haar, is het niet? — Wat heeft dat met deze zaak te maken? — Omdat ze van uw gevoelens handig misbruik heeft gemaakt. Ze was gisteravond ook bij u, nietwaar? Om elf uur in het kamertje van de amanuensis. — Nee! — Mijn beste meneer Landt, ik zal u eens wat zeggen. Er bestaat een zekere categorie mensen, en dat zijn de allerbesten, die niet kunnen liegen. En tot die categorie behoort u ook; het spijt , mij het te moeten zeggen. Al doet u nóg zo uw best, u kunt uw pogingen gerust opgeven. Ik zal u zeggen hoe deze zaak zich, volgens mij, heeft toegedragen. En de feiten hebben mij helaas in het gelijk gesteld. — Maar.... — Volgens uw eigen verklaringen en die van uw collega wist ü beiden, met professor Wyarda, alleen af van de stand van uw onderzoekingen. U was al een heel eind op weg om een chemisch middel te ontdekken tegen kanker, hèt middel waar de gehele medische wereld al jaren lang naar zoekt. Voor iedere pharmaceutische fabriek, in binnen- en buitenland, is het bezit van uw formules van onschatbare waarde. En zo hebben we hier een geval van zogenaamde handelsspionnage. Peter Landt zweeg, luisterde met grote ogen. — Een pharmaceutische fabriek, waarschijnlijk een Engelse of een Amerikaanse, heeft het niet zo nauw genomen met het beroepsfatsoen. Ze hebben uw collega Camden óf omgekocht, óf speciaal hier naar toegezonden met een vervalste aanbeveling. Er zijn tegenwoordig genoeg kerels die wèl de wetenschappelijke capaciteiten hebben, maar geen.... moreel laat ik zeggen. Hij was in alle opzichten juist het type dat ze nodig hadden. — Nee! zei Peter Landt weer. Nee. Zo is John Camden niet! — De feiten zullen u, vrees ik, in het ongelijk stellen. Zulk een type is Camden wèl! Of hij is amoreel, of een slappe figuur die door zijn zuster hiertoe is overgehaald. Ik geloof het laatste. Want in die zuster, meneer Landt, zie ik eigenlijk de grote stuwende kracht achter de schermen. Die zuster is obscuur: ze heeft geen vaste verblijfplaats; ze is half Engels, half Nederlands; ze reist heen en weer. Ze heeft geest en charme; ze is mooi en verleidelijk en gevaarlijk. U bent één van haar slachtoffers, want u zult waarschijnlijk de enige niet zijn. Het typisch voorbeeld van een internationale bedriegster, een vrouw van grote allure, een vrouwelijke chevalier d'industrie. — Nee! Dat is ze niet! Dat is ze niet! — Het spijt me werkelijk. Maar ik noem u de feiten zoals ik ze zie. Ik vond gisteren in de zak van uw collega een geopende brief, aan zijn zuster geadresseerd; zo kwam ik van haar bestaan op de hoogte. Hij weigerde, ondanks al mijn aandringen, om enige inlichtingen over haar te geven; hij wilde mij geen adres noemen, geen werkgever, niets. Die zuster was een schimmige figuur op de achtergrond. Ik vond dat ongunstig. Ik begreep, dat zij een hand in het spel had en hoopte haar door middel van haar broer te vinden omdat ik verwachtte dat zij na de diefstal contact zouden zoeken. — En— hebt u..... (Wordt vervolgd^ --- Gerard van Eckeren verbaast opnieuw Letterkundige Kroniek Ons letterkundige wereldje keek er bepaald van op. toen de 72-jarige Gerard van Eckeren een jaar of wat na de bevrijding voor de dag kwam met zijn roman „De Paarden van Holst". Niet alleen betekende het feit de wedergeboorte van een romancier, die vóór de oorlog langzamerhand op het tweede plan was geraakt en daar gelaten de schemering van zijn levensavond afwachtte, maar het boek verbaasde ons letterkundige wereldje ook door de indringende kracht, waarmee de grijsaard zich in de problematiek van de jonge generatie had gedrongen. Alle schrijvers en schrijvertjes van die generatie stonden met hun actuele spanningen plots in de schaduw van de herboren Gerard van Eckeren. Het léék er ook niet op, dat „De Paarden van HolV'. ettelijke malen herdrukt, een geestelijk testament van de schrijver was, want hij stond in dit boek weer zo fris voor de zaken die ons allen aangaan, dat hij onmogelijk in „De Paarden van Holst" het laatste woord kon hebben gezegd. En ziedaar: een nieuwe roman van Gerard van Eckeren ligt voor ons. Een belangwekkende ook! „Klopsymphonie" (ondertitel: „De roman van een onmuzikale"), ter perse gelegd door de Uitgeverij en Drukkerij Hollandia te Baarn, mist weliswaar de onweerstaanbare charme van een litteraire gebeurtenis als ,,De Paarden van Holst", maar als niét „De Paarden van Holst", maar „Klopsymphonie" de eerste roman was geweest, die Gerard van Eckeren na de bevrijding liet verschijnen, dan zou ons letterkundige wereldje óók verbaasd hebben gestaan, want in deze roman heeft Gerard van Eckeren zich opnieuw weergaloos kunnen bezinnen op problemen van het kind, van de jongelingschap, van de Sturm-und-Drang-Periode en van de rijpende man, levensphasen waar men een (nu) 73-jarige aan ontgroeid zou mogen achten, maar die hem klaarblijkelijk nog zo in het bloed woelen, dat hij spreken moést. En het zeer merkwaardige is dan, dat zelfs zeer jeugdige en verbitterde haters van alles wat zweemt naar gezag van ouderen (Simon van 't Reve, auteur van „De Avonden" en W. F. Hermans, auteur van „De Tranen der Acacia's") geïnteresseerd naar hem zullen luisteren, want hij begrijpt hun wrok, hij doorvoelt die, hij moet het leed van de jongeren net zo hebben ervaren, hij draagt er nog de littekens van, en hij heeft zich over die littekens heengebogen zoals oude Germaanse priesters zich gezaghebbend bogen over hun runen. Ook de middengeneratie van Vestdijk en zelfs nog Bordewijk, al is deze maar acht jaar jonger dan Van Eckeren, zal met respect „Klopsymphonie" lezen, want deze generatie heeft zich evenzeer beziggehouden met het probleem van het gezag der ouderen, het vraagstuk van het conflict der generaties, zich toespitsend in de beklemmende botsing van vader en zoon (zie de verbitterde strijd tussen Dreverhaven en Katadreuffe In Bordewijks „Karakter" en de gezinswond, die Vestdijk met zijn scherp lancet openlei In „Else Böhler. Duits dienstmeisje"). De lezer, die enigermate thuis is in ons letterkundig leven, krijgt nu tenminste een vaag beeld van de psychologische basis van „Klopsymphonie". Die basis verdwijnt in de roman onder de opbouw, zoals dat in een goed doortimmerd huis behoort. Maar het eerste, waarop een bouwwerk beoordeeld wordt, is niet de gevel, niet het dak, maar altijd het grondplan uit de tekeningen. Het grondplan van Van Eckerens nieuwe roman is dus — we hebben dat nu kunnen beoordelen — volop van deze tijd. De auteur heeft zijn boek zo opgebouwd, dat het a.h.w. een verantwoording is, die de hoofdpersoon tegenover een geduldig toeluisterende vriend (of een psychiater) aflegt. Bij voorbaat vraagt de biechtende figuur vergeving voor tekort aan beeldend vermogen, maar dat beeldend vermogen valt erg mee. t heeft soms haast het litteraire niveau van Van Schendel. Toch is de biecht zeer menselijk gebleven. Hij is, ook in deze vorm, een volstrekt aanvaardbaar levensverhaal van een middelmatig man, een zeer middelmatig man, op school een zittenblijver, in omgang met meisjes een verlegen hork, in zaken een tweederangsfiguur, in de keus van zijn echtgenote geen fijnproever en als getrouwd man een belabberde ezel. Wij zouden struisvogels zijn als we ver van die man af gingen staan, als we in koor zongen „wij zijn zo niet", wij mannen dan, want de held van „Klopsymphonie" is het product van een ellebogenwereld zonder scrupules en van een opvoeding die in zo'n wereld past, die in elk geval berekend is op het principe van „the surviv&l of the fittest", ook in het gezin. Hoeveel goeds er in de held van ..Klopsymphonie" van stonde af aan kapot is gemaakt, laat zich slechts raden. Van Eckeren laat véél raden. Hij heeft het verhaal zo ingericht, dat hij de verteller zelf langs allerlei belangrijke punten laat heen lopen, een beetje blind en een beetje geabsorbeerd door allerlei kleinigheden wat z'n middelmatig zakengedoe betreft. Maar voor de goede lezer is alles, wat essentieel is om te begrijpen, hoe algemeenmenselijk deze klagende man is, toch feilloos aangetipt, zodat men mee „bouwt" aan dit boek, omdat de geest er niet dromend in oplost, maar er actief bij blijft, gespannen op belangrijke kleinigheden, die even zoveel sleuteltjes zijn op de samengestelde cassette van het karakter van de ik-figuur. Wat de sfeer van het boek betreft: Marcellus Emants! 't Is in sommige opzichten bijna een variant van diens „Liefdeleven", alleen: jonger van visiePessimistisch dus? Ja en neen. De man, die vertelt, begrijpt zelf niet, welk een ontroerend stukje waarachtige menselijkheid hij opbrengt, in het dieptepunt van zijn leven, positieve, optimistisch stemmende menselijkheid, als hij het kind van een illegaal echtpaar, dat in de oorlog omkomt, „zomaar" tot zich neemt en adopteert. Hij leeft weliswaar maar zo heel vlak voort, zo „onmuzikaal", zonder pathos, zonder verwarmende romantiek (die van ons leven het bouquet moest zijn), zonder de geladen spanning van een Vijfde van Beethoven Maar het kernthema daarvan, dat een symbool werd van onze bevrijding, het ... —, gefloten door een jongetje dat op een achterplatje z'n vader aan een celraam roept (z'n Vader!), dat beroert hem tenslotte tóch! Het is geen toeval, dat in „Klopsymphonie" maar twee authentieke auteursnamen voorkomen, hoewel de roman in de uitgeverswereld speelt, een wereld die Van Eckeren door en door kent. Het zijn de namen van Couperus, de grootste romancier, die wij ooit hebben bezeten en voor wie Van Eckeren altijd de diepste eerbied heeft gekend "(zijn „Anna Hada" van 1911 had veel gemeen met „Eline Vere" van Couperus), én van Marcellus Emants. Beiden hebben hem geleid. Maar het meest leerde hij van het leven zelf. Hoe wonderlijk, hoe indrukwekkend, dat men als 73-jarige nóg als een gretig leerling in dit leven kan luisteren naar eigen stem, die zacht voor zich uit prevelt wat in de runen van reeds geheelde kwetsuren te lezen is! W. WAGENER. --- Advertentie Advertentie Ziek of half ziek door een griepaanval of gevatte koude ? Sanapirin (Mijnhardt) helpt U er in een paar dagen van af. Buisje 25 tabl. 40 ct, 50 tabl. 75 ct. ---