DIT N° BESTAAT UIT TWEE BLADEN. DIT N° BESTAAT UIT TWEE BLADEN. EERSTE BLAD --- BIJ HET ZILVEREN PRIESTERFEEST VAN EEN MISSIE-BISSCHOP. li. DE BEVOLKING VAN SURINAME. Suriname, een gedeelte van het groote werelddeel door Columbus ontdekt, is het land der Indianen of Roodhuiden, zoo geroemd om hun koperkleurig;^ huid. De eerste Europeesche kolonisten hebben dit land op de Indianen veroverd cn hen tot slaven gemaakt voor hun landbouwondernemingen. Niet lang droegen zij het slavenjuk, want de onderdrukking moede, gordden zij zich ten bloedigen strijd. De ko'onisten konden het onmogelijk volhouden tegen die zonen des wouds, die in de onmetelijke bosschen zoo goed den weg kenden en zoo meesterlijk de kunst verstonden zich in hinderlaag te leggen en wier boog den peil zoo onfeilbaar zeker naar het doel stuurde. Het einde van den strijd was de vrede in 1684, waarbij aan de Indianen vrijheid en schier onafhankelijk bestaan in Suriname gewaarborgd werd en de zekerheid geschonken, dat zij nooit tot slaven zouden gemaakt worden. Sindsdien woonden zij rustig en afgezonderd in hun kampen of dorpjes. Tegenwoordig is hun getal geslonken tot nog geen 3000. die over een dertig-tal kampen over Suriname verspreid zijn en van den missionaris veel tijd en lange en vervelende en vermoeiende reizen vraagt om hen op gezette tijden te bezoeken. Bijna allen zijn gedoopt. Daar stonden de kolonisten zonder arbeidskrachten. Ziet, daar begon tusschen Suriname en Afrika een levendige slavenhande', die tot aan de afschaffing der slavernij in 1863 honderd duizenden zwarten naar Suriname heeft overgebracht. In 16S0, zes jaren na den vrede met de Indianen, waren er reeds 25.000 slaven. De nakomelingen dier slaven vormen thans de zwarte bevolking van Suriname. In zoover zij zich met andere rassen vermengd hebben noemt men hunne nakomelingen Creolen, wier huidskleur van zwart tot bijna blank tal van schakeeringen vertoont. Onder de Creolen geschiedt de missie-arbeid in de hoofdplaats Paramaribo en nog op drie andere vaste staties door geregeld parochiewerk. Op de talrijke plantages of nederzettingen langs de rivieren of elders worden zij gemissioneerd door een maandelijksch bezoek van den missionaris, terwijl dau. op bijna alle p'aatsen in kleinere schooltjes de jeugd in nuttige wetenschappen en catechismus onderricht wordt. Uit de Afrikaansche slaven heeft zich in Suriname nog een andere bevolkingsgroep gevormd, n.1. de Boschnegers. Talrijke slaven, de wreede slavernij op de landbouwondernemingen moede, vluchtten de uitgestrekte bosschen in en vormden daar dorpjes of kampen, vanwaaruit zij- uit wraak niet zelden strooptochten hielden op de vroeger door hen bewoonde plantages. Veel menschenbloed heeft de strijd aan beide zijden gekost, totdat in het begin der 19e eeuw zij zich als vrije en onafhankelijke bewoners in hun bosschen terugtrokken en daar hoofdzakelijk hout bewerken, dat zij ter markt brengen te Paramaribo en met levensmidde'en terugkeeren om in hun geliefde bosschen te leven. Van huis uit al niet erg beschaafd, in hun bosschen afgezonderd van iederen beschavingsinvloed, niet geremd door landswetten, zijn zij nog meer verwilderd en staan hunne zeden en gewoonten op zeer laag peil. Diep liggen zij begraven in afgoden- of fetischdienst. Tot nog toe had de Missie niet heel veel succes onder de Boschnegers. Onder hen te werken is voor den missionaris een hard en moeilijk werk. Door hen op te zoeken in hunne eenzaamheid, ver van het centrum der Missie, hen lichamelijk goed te doen, vooral door de medicijnkist, tracht de missionaris hun hart gevoelig te maken voor onzen H. Godsdienst. In enkele hunner kampen heeft de Missie miniatuurschooltjes geopend om door catechisten den kinderen eenige ontwikkeling en godsdienstkennis bij te brengen. Sinds een jaar hebben 4 Eerw. Zusters van Roosendaa' zich midden onder de Boschnegers gevestigd om door onderwijs en ziekenverpleging krachtig het werk van den missionaris te steunen. Eene heldenmoedige onderneming, die onze bewonderign en steun verdient. Nadat in 1863 de slavernij was afgeschaft, hadden de vrijgemaakte slaven begrijpelijkerwijze niet veel lust om te werken op de plantages, waar zij dikwijls zoo wreed behandeld waren. Daarmede stonden ook de ondernemingen weer zonder arbeidskrachten. Door de Moederlandsche Regeering was weldra een contract gesloten met China en ziet, groote transportschepen brachten de langstaarten op het Surinaamsche missieveld. Het bleek echter spoedig, dat de Chinees niet geschikt was voor den veldarbeid op de plantages en daar de Chinees zag, dat hij in den handel in de kolonie zaken kon maken, b'eef hij als winkelier in de kolonie. Sindsdien bleef de trek van Chineezen naar Suriname bestaan tot op den huidigen dag. De Chinees met eigen godsdienst, zeden en gewoonten en taAl, was ook voor de Missie weer een nieuwe zorg. En de Missie droeg dis zorg op aan een missionaris, die zich had klaar te maken voor hunne geestelijke zorg. Zij hadden zelfs een eigen katholieke Chinecsche kerk. Nog is het bevolkingsbeeld van Suriname niet volmaakt. Een contract, gesloten met de Engelsche Regeering, bracht weldra uit Engelsch-Indië, uit Voor-Indië, de Hindoes naar Suriname. En met duizenden kwamen zij, want zij waren geschikte arbeidskrachten en konden zich goed gewennen aan hun nieuw land. Alweer nieuwe missie-arbeid. De Hindoe met eigen taal, zeden en gewoonten, met zijn Bramanisme en der. ls'am, stond voor den missionaris. Ook aan hem moest de Missie hare zorgen wijden en thans werken 3 missionarissen uitsluitend aan da bekeering der Hindoes. R.;eas voordat de immigratie van Hindoes in Suriname was stop gezet, was men begoonnen met Javanen uit onze Oost in Suriname in te voeren, wat tot vandaag nog altijd wordt voortgezet. Katholieke Missie, daar is weer nieuw werk voor U. Een nieuw volk met eigen taal, zeden en gewoonten, aanhangers van den Islam is op Uw gebied verschenen. En ook voor hen zondert de Missie een missionaris af otn zich te bekwamen en de bekeering der Javanen met Gods genade te beproeven. Zoo zijn in het missieland van Suriname de 5 hoofdgroepen der menschen vertegenwoordigd, n.1.: 1. De B'.anken en de met hen van de Aziërs afstammende Hindoes; 2. de Mongolen, n.1. de Chineezen; 3. de Negers; 4. de Maleiers, waartoe de Javanen behooren; 5. de Indianen. Waarlijk interessant! Zoo bieden die verschillende menschentypen, ieder met eigen kleederdracht, zeden en gewoonten, een kostelijk schouwspel voor het oog, doch veroorzaken ook niet geringe moeilijkheden aan den missie-arbeid. Het is alsof tot den Bisschop voortdurend het profetenwoord gezegd wordt: „Hef uwe oogen op in het rond en zie, die a'len verzamelen zich en komen tot U. Zij komen van verre. En de Missie-bisschop laat zijn oogen gaan en zegt: „Misereor super turbam" Ik heb medelijden met de schare, en tot zijne missionarissen zegt "hij: Gaat gij naar de Indianen, en gij naar de Boschnegers, zorgt gij voor de Hindoes, neemt gij het werk der Chineezen, der Javanen. En hij gaat naar 't vaderland en vraagt missionarissen voor de zielzorg; Fraters en Zusters voor het onderwijs; liefdezusters voor zieken en melaatschen, en hij doet smeekend vol vertrouwen een beroep op alle katholieken van het vaderland, dat zij hem steunen met veel gebed en milde aalmoezen. En omgeven met nieuwe strijdkrachten en financieel gesterkt zal hij terugkeeren naar zijr. dierbaar missieland om moedig zijn schouders te zetten onder het zware en moeilijke werk, gedachtig zijn wapenspreuk: Deus fortitudo mea, God is mijn kracht. MGR. TH. VAN ROOSMALEN. ZIJN ZILVEREN PRIESTERFEEST. Ieder Nederlander heeft verplichting aan Suriname, omdat het is een Nederlandsche Kolonie, meer nog omdat het is de meest behoeftige onzer Koloniën, niet het minst onder godsdienstig opzicht. Als opperste,zielzorger is belast met het bestuur der Surinaamsche Kerkprovincie en met de kerstening der heidensche bevolking Mgr. Th. van Roosmalen, Titulair Bisschop van Antigonië. Het is ons van nabij bekend, dat vooral het Katholieke onderwijs in Suriname aan Monseigneur zeer groote zorgen baart, nu de uitvoering der bij Koninklijk Besluit afgekondigde gelijkstelling van het bijzondere met het openbare onderwijs nog steeds achterwege blijft. Wij behoeven er niet op te wijzen, dat de behoefte aan kerkgebouwen in een zoo arme Kolonie als Suriname zich zeer doet gevoelen om te kunnen voorzien in de nooden, die bij de uitbreiding van het Geloof steeds grooter worden. Als Vicarius Apostolicus van Suriname heeft Z. D. H. de moeilijke taak het door den Eerbiedwaardigen Pater Donders begonnen werk, de verpleging der melaatschen, voort te zetten, een werk van liefdadigheid, dat niet alleen een schat van opoffering, maar ook een schat van geld vordert. Wij kennen de zware lasten, die op zijne schouders rusten, en de zware zorgen, waaronder hij gebukt gaat, reeds 15 jaar lang, terwijl hij zich reeds 23 jaar, eerst in Brazilië en daarna in Suriname, aan het missiewerk heeft gewijd. Om zooveel mogelijk in de nooden van zijn Missie te voorzien, vertoeft Monseigneur thans in Nederland en zal het geluk hebben te 's-Hertogenbosch op 10 October zijn zilveren Priester-jubilé te vieren. Ondergeteekenden meenen dit jubilé niet ongemerkt te mogen laten voorbijgaan en hebben zich gevormd tot een comité, dat zich voorstelt op 10 October namens Katholiek Nederland aan den Doorluchtigen Jubilaris, naast eerbiedige hulde, ook een offergave voor de Missie van Suriname aan te bieden. Zij veroorloven zich de vrijheid een beroep te doen op de persoonlijke vrienden en vereerders van Mgr. Th. van Roosmalen en op alle Missievrienden, die zoovelen zijn in Nederland. Zij vertrouwen, dat zij ook door Uwe bijdrage daartoe in de gelegenheid zullen gesteld worden. Wij noodigen u uit uw bijdrage voor 1 October te zenden aan den penningmeester van ons comité, den heer Henry de Leeuw, Vughterdijk 82, 's-Hertogenbosch, gironummer 5737. Wij stellen ons voor de namen van de schenkers te verzamelen in een album, dat Zijne Doorluchtige Hoogwaardigheid in eene feestvergadering op 10 October zal overhandigd worden.. Het comité: Mgr. C. C. Prinsen, voorzitter; Mgr. A. Hernius, secretaris; Henry de Leeuw, penningmeester; J. de Gruyter; Mr. J. H. M. van Roosmalen. Het eere-comité: Z. D. H. Mgr. A. F. Dieper.; Mr. A. E. J. Baron van Voorst tot Voorst. Commissaris der Koningin in NoordBrabant; Jhr. P. J. J. S. M. van der Does de Willebois, oud-Burgemeester van 's-Hertogenbosch; Jhr. Mr. A. F. O. van Sasse van Ysselt, lid der Tweede Kamer; Mr. F. J. van Lanschot. Burgemeester van 's-Hertogenbosch; Mgr. Dr. B. Eras, Procurator van het Nederlandsche Episcopaat te Rome; A. C. A. van Vuuren. lid der Tweede Kamer; Mr. Dr. L. N. Deckers, lid der Tweede Kamer; Dr. J. Vriens, voorz. der Indische Missievereeniging: L. Wouters, C.s.s.R., Provinciaal der P.P. Redemptoristen. --- Advertentie iets bijzonders --- Staatsbegrooting en Millioenennota. Een overschot van 12 millioen. Het tekort op den gewonen dienst 1924 werd in de vorige Millioenen-nota geraamd op ƒ 28.652.409.38. terwijl thans een overschot aanwezig blijkt van ƒ 1.197.922.471'2. Werd op den gewonen dienst 1925 aanvankelijk een tekort verwacht van ƒ 6.833.783.08, het thans becijferde overschot geeft in vergelijking daarmee een gunstiger uitkomst van ƒ 48.428.778.58 '/2. Het overschot op den gewonen dienst 1926 werd geraamd op ƒ 6.360.384.06. Door iatere verhooging van den gewonen dienst met ƒ 4.346.8S9.40, is het geraamde overschot verminderd tot f 2.013.494.66. Daar in de eerste 8 maanden de opbrengst der middelen de raming met rond ƒ 17.9 millioen overschreed, zal de gewone dienst 1926 dus in geen geval een tekort aanwijzen. De uitgaven voor den gewonen dienst voor 1927 zijn geraamd cp ƒ 591.SÓ8.646.71, de ontvangsten op ƒ 603.901.717.86, het batig saldo dus ƒ 12.033.071.15. Dit overschot moet evenwel terstond verminderd worden met ƒ 3.7 millioen, zijnde 60 % van de opbrengst der rijwielbelasting, welk bedrag, naar in de dezer dagen aan de commissie van voorbereiding ingezonden Memorie van Antwoord over het betreffende wetsontwerp tot uiting komt, bestemd is in 1927 te worden ten goede geschreven aan het in te stellen Wegenfonds. Het resteerend overschot zal in staat stellen om eenig begin te maken met de uit een economisch oogpunt hoogst noodzakelijke belastingverlaging op den gewonen dienst. Belastingverlaging. De Minister is van oordeel dat dit begin van verlaging het meest doeltreffend wordt aangebracht door, onder handhaving van de voorgestelde vermindering van de successierechten en van de personeele belasting, voorshands niet aan te dringen op een onverwijlde behandeling der weeldeverteringsbelasting. Wordt de op het oogenblik bij de Kamer aanhangige belastingverlaging op den gewonen dienst, waarvan het offer voor de schatkist op ƒ 18 millioen wordt geraamd, aanvaard en komt daarnaast de nieuwe hotelbclasting, met een geraamde opbrengst van j 10 millioen. tot stand, dan zal de positieve verlichting, voor zoover die den gewonen dienst betreft, op ƒ 8 millioen zijn te stellen. Het resteerend overschot op de aangeboden begrooting biedt hiertoe ruimte. De omstandigheid, dat een kleine verlichting van druk in zicht is gekomen, mag niet het oog doen sluiten voor het feit, dat het peil der uitgaven zich nog steeds op een bedenkelijke hoogte bevindt. In 1913 was het bedrag der gewone Staatsuitgaven ƒ 219 millioen. Dit staat gelijk, bij een indexcijfer van 170, met ƒ 354 millioen thans. In 1918 waren de 219 gestegen tot 333. In 1919 tot ƒ 444 millioen. In 1920 tot ƒ 613 millioen. En sedert is het cijfer in de buurt van dit laatste bedrag gebleven. De moeilijkheden waarmede, ondanks menig gunstig gegeven, ons land in economisch opzicht nog zoo veelzins te worstelen heeft, vinden zonder twijiel in den abnormaal hoogen belastingdruk voor een groot deel hare verklaring. Het blijft een gemeenschappelijk belang, door beperking van collectieve behoeften de voorwaarde te scheppen voor een duurzamen opbloei der welvaart. De minister zou er daarom tegen willen waarschuwen, het doelpunt reeds bereikt te achten met de geringe verlichting, die thans mogelijk werd, en veel méér nog hiertegen, dat door verslapping van den drang tot bezuiniging ook deze onvoldoende verlichting weer in de waagschaal zou worden gesteld. Want ook dit laatst? gevaar is niet denkbeeldig. De minister heeft gemeend, dat, nu de mogelijkheid zich voordeed, naast de voorgenomen belastingconversie een begin van belastingverlaging niet achterwege mocht blijven. Maar hij ontveinst zich niet, dat slechts zoo daaraan een streng volgehouden beperking gepaard gaat. deze verlaging ten slotte voldoende gerechtvaardigd zal blijken. Nieuwe uitgaven. De Minister betoogt, dat op eenige onvermijdelijke nieuwe uitgaven moet worden gerekend, n.1.: Saneering der pensioenlasten: Op de begrooting 1927 is rond 28 millioen uitgetrokken. In de naaste toekomst valt met een uitgavenstijging van 6 millioen 's jaars te rekenen. Afschrijving op het spoorwegkapitaal; De afschrijving moet verhoogd worden. De minister zal dit vraagstuk nauwgezet laten onderzoeken, doch berekent de nieuwe lasten zeker op 5 millioen 's jaars. Versterkte storting in het Invaliditeitsfonds: De begrooting 1927 is daarvoor met 2 millioen belast, voor 192S en 1929 zal dit resp. 2 en 4.2 millioen zijn. Waterstaatsbegrooting; De gewone dienst zal in de eerstvolgende jaren nog met rond 4 millioen moeten stijgen, die tot dusver onder buitengewoon zijn ondergebracht. De spoorwegen. De mogelijkheid bestaat natuurlijk, dat de 'ongstelijk ingetreden tariefsverlaging in die mate en binnen een zóódanigen termijn zal worden opgevangen door een toenemend vervoer en eene verminderde declasseering der reizigers, dat het subsidiebedrag, waarop in de aangeboden begrooting gerekend is, voor het a.s. jaar te hoog geraamd zal blijken. De eerste resultaten doen te dien aanzien zelfs een eenigszins gunstige verwachting koesteren. In dat geval zal het nieuw uitgetrokken subsidiebedrag in volgende jaren vanzelf grootendeels voor eene versterkte afschrijving kunnen worden benuttigd. Zekerheid daaromtrent valt uiteraard nog allerminst te verkrijgen. Zoo de tariefsverlaging niet voldoende slaagt, zal zij in een later jaar zelfs tot een hooger subsidie kunnen leiden dan het voor 1927 onderstelde, wijl dit laatste berekend is op een werking van het verlaagd tarief slechts over een half jaar (1 Juli tot 31 December 1926). De positie der spoorwegen kan ook overigens minder gunstig worden dan zij thans nog schijnt. Inzonderheid zoo, ondanks het toenemend autobusverkeer, zou worden voortgegaan met het opdragen aan de maatschappiien van de exploitatie van nieuwe niet-rendaltele lijnen. Hiertegen zal dan ook moeten worden gewaakt. De bezuinigingen. Op voortgezette bezuiniging is het streven der regeering gericht. Naast de bestaande commissies, wier onderzoek naar bezuinigingsmogelijkheden onverzwakt wordt voortgezet, is o.a. met dit doel in den loop van dit jaar een Staatscommissie voor het lager onderwijs ingesteld. Het is een der minst opwekkende ervaringen in den bezuinigingsarbeid. dat ondanks de verschillende versoberingswetten. die in de afgeloopen jaren op het gebied van het onderwijs tot stand kwamen, het 'eindcijfer van de begrooting van dit hoofdstuk — hetwelk voor het overgroote deel on wettelijke uitgaven berust — niet de geleidelijke daling vertoont welke verwacht was. maar integendeel andermaal een kleine ƒ 3 millioen hooger moest worden geraamd. De aandacht der regeering is op deze zaak ten volle gericht. Zii wacht met vertrouwen af de voorstellen, die haar gedaan zullen worden door de beide thans werkzame Staatscommissies. eene voor het middelbaar en eene voor het lager onderwijs. En zii zal inmiddels (jiiet nalaten, te doen wat de hand te doen vindt en ook zelfstandig te zoeken naar wegen waarlangs, zonder het onderwijs zelf te schaden, zijn bovenmatige en aan het rendement niet evenredige kosten kunnen worden besnoeid. De begrootlng 1927. Het totaal der uitgaven voor 1927 is geraamd op 647 millioen tegen 691 millioen in 1526, dus ruim 33'A millioen minder. De gewone uitgaven zijn geraamd op rond 592 millioen tegen 625'/2 millioen in 1926, de buitengewone uitgaven op 55 millioen tegen 65.8 millioen in 1926. Op te merken valt hierbij, dat niet in de begrooting zijn opgenomen de uitgaven voor de Staatsmijnen. Daarvoor komt eeti afzonderlijke begrooting. In '1926 was z nog niet het geval. Het verschil daai ■" is ongeveer 11 millioen, zoodat dc bogroóting_ voor 1927 eigenlijk 7'/2 millioen hooger is dan die voor 1926. De uitgaven voor 1927 moeten echter worden verminderd met 1 3/2 millioen marine-uitgaven, en 1 millioen waterstaatsuitpaven, die thans van buitengewoon naar gewoon zijn overgebracht. Ten slotte mag niet uit het oog worden verloren, dat in de raming voor het jaar 1927 — afgezien nog van het normale accres der uitgaven — begrepen is: lo. da ? et [ 2 . millioen versterkte storting in het Invaliditeitsfonds, ingevolge het wettelijk schema om de storting geleidelijk te hersteilen; 2o. dc stijging der pensioenlasten; 3o. de met f 4.5 millioen verhoogde subsidis aan de spoorwegen, ten gevolge van di tariefsherziening. Tegenover die laatste verhooging staat overigens eene verlaging op hetzelfde hoofdstuk der begrooting van de uitgaven voor onderhoud en verbetering van Rijkswegen tot een bedrag van rond f2.4 millioen, in afwachting van de totstandkoming van het Wegenfonds. Eene verlaging, die intusschen niet een bate vormt voor de budgetaire positie in het algemeen, daar zij gepaard gaat aan eene prijsgeving in 1927 van f3.7 millioen der middelen (60% van de opbrengst der rijwielbelasting.) Mocht onverhoopt het Wegenfonds niet tot stand komen, dan vervalt zoowel het een als het ander. Rekening houdende met al het vorenstaande zijn de gewone uitgaven in 1927, ruim 4 ton lager geraamd dan in 1926. Prinses Juliana. Hoofdstuk I vermeldt voor het eerst een bedrag van f 133.888.89 als inkomen van Prinses Juliana, zulks ingevolge de Grondwet daar H. K. H. den 18-jarigen leeftijd op 30 April 1927 zal hebben vervuld. Buitenlandschc Zaken. Hoofdstuk III is f 435.280 hooger. Daarvan is 4 ton bestemd voor den wederopbouw" van de gezantschapsgebouwen te Tokio, die door den brand, gevolgd op de aardbeving van 1923, zijn verwoest. De kosten van den Volkenbond zijn f20.000 hooger. Justitie. Hoofdstuk IV is ruim ƒ 100.000 hoogef, hoofdzakelijk het gevolg van de stijging der pensioenlasten. De kosten van de rechterlijke macht zijn ongeveer ƒ53000 lager geraamd, die der Rijkspolitie ƒ 116000 lager* die van kosten van gevangenissen en rijkswerkinrichtingen ƒ 109000 lager en die van het Rijkstucht- en opvoedingswezen ƒ 59000 lager. Als 2e termijn voor de verbouwing van het gerechtsgebouw te Maastricht is ƒ 79000 uitgetrokken. Ock is in de raming opgenomen een bedrag van ƒ 40.000 als eerste termijn van een ombouw van een bestaand gesticht ten dienste van de in overweging zijnde uitvoering der Psychopathenwetten. Binnenl. zaken en landbouw. Hoofdstuk V vordert voor gewone uitgaven ƒ 186.756 meer. Landbouw zal ƒ 315.400 meer vorderen. Voor aankoop van gronden onder Oploo en afkoop van lasten, drukkende op aangekochte gronden, is ƒ 25000 uitgetrokken. De vermeerdering van de algeheele raming is in hoofdzaak het gevolg van de verhooging van de afdeeling landbouw, welke onvermijdelijk is, zal niet deze zoo belangrijke tak van volksbestaan als de landbouw, aan inzinking bloot staan. Onderwijs, K. en W. Hoofdstuk Va beloopt ƒ 2.890.755 meer dan in 1926 is toegestaan. Méér is achtereenvolgens geraamd: voor kosten van het departement ƒ 21.614; voor hooger onderwijs ƒ 692.792; voor middelbaar onderwijs ƒ 481.606; voor nijverheidsonderwijs ƒ298.147; voor Handelsonderwijs ƒ54.077; voor lager onderwijs algemeen ƒ53.061; voor lager onderwijs financieel ƒ 2.610.200; voor kunsten en wetenschappen ƒ 67.599 en voor uitkeeringen, wachtgelden, enz. ƒ 154.659. De minister vestigt er nadrukkelijk de aandacht op, dat deze verhooging uitsluitend aan rechtstreeks uit wettelijke bepalingen voortvloeiende uitgaven te wijten is en niet aan een gemis aan de ook z.i. nog altijd zeer noodige zuinigheid bij het ramen van 's lands uitgaven. Voor vergoedingen krachtens de lager-onderwijswet zal ruim ƒ 2.600.000 meer noodig zijn en de pensioenlasten zullen ƒ 1.375.000 meer vragen. Zonder deze twee onvermijdelijke verhoogingen zou het eindcijfer van het hoofdstuk, vergeleken met 1926, niet hooger maar ruim ƒ 1.000.000 lager zijn geworden. Meer wordt aangevraagd aan subsidies voor gemeentelijke en bijzondere gymnasia en hocgere burgerscholen rond ƒ 508.000. De voorgestelde subsidies aan instellingen van kunsten en wetenschappen alsmede ten behoeve van historische gedenkteekenen vorderen in totaal rond ƒ 28.000 meer dan het vorige jaar. Omtrent het Handelsonderwijs wordt meegedeeld, dat het subsidie voor de Handelsdagschool te Oss vervalt. Betreffende de afdeeling Lager Onderwijs Financieel wordt o.m. opgemerkt, dat f 2.000.000 hooger geraamd is dan voor 1926 is toegestaan. Ten gevolge van de zeer sterke stijging van het aantal leerlingen aan de bestaande tijzondere lagere scholen, waardoor een (jrooter aantal onderwijzers voor Rijksver^oeding in aanmerking komt, alsmede door fet voortdurend nog oprichten van nieuwe bijzondere scholen, is het voor 1926 toegestane bedrag thans reeds met ruim ƒ 1.000.000 overschreden. Ook in 1926 is het aantal bijzondere scholen nog toegenomen, n.1. tot 1 Juni 1926 met 56 scholen. Kunsten en Wetenschappen. De Minister betoogt, dat terzake Subsidien herstelling monumenten gebroken moet worden met het tot nu toe gevolgde systeem om belangrijke subsidies over een groot aantal jaren te verdeden. Voor verschillende restauraties van grooteren omvang zuilen de jaarliiksche termijnen verhoogd dienen te worden, opdat binnen enkele jaren de bestaande achterstand worde ingehaald en een regelmatige toestand worde verkregen. Voör 1927 is nog niet mogelijk gebleken daarin voldoende te voorzien. Voer de restauratie van den Utrechtschen Dom stelt de minister een bijdrage van ƒ231.000 voor. waarvan reeds ƒ110.000 beschikbaar is gesteld. Van het restant ad ƒ 121.000 wil hij in 1927 ƒ 10.000 als eersten termijn verleenen. Als subsidie aan de vereeniging „D e Hollandse li e Molen" wordt voor het eerst een bedrag van ƒ 2000 uitgetrokken. Onder de subsidiën voor de uitgave van boekwerken en tijdschriften ten bedrage van ƒ 52.090 is een nieuw subsidie van ƒ 5iiü0 uitgetrokken, voor een nieuwe Vondeluitgave van de Mij. voor goede en goedkoope lectuur te Amsterdam in tien deelen. De minister wenscht een einde te maken aan den in 1922, door stopzetting der subsidieering van nieuw opgerichte openbare leeszalen, geschapen toestand van ongelijkheid tussclien oude en nieuwe leeszalen. Hij zou ook de nieuwe leeszalen, die aan de voorwaarden voor de subsidieering voldoen, op denzeh'Jen voet als de andere leeszalen voor een rijksbijdrage in aanmerking willen brengen. Ter vermijding van een te stkI accres der uitgaven zou hij echter de nieuwe subsidies niet aanstonds in hun geheel willen toekennen, doch deze geleideli ;i wil!en opvoeren. Indien In 1927 l la wordt verleend, in 1928 "U en in 1929 het volle bedrag, zal daarvoor in 1927 ƒ 6550 noodig zijn, welk bedrag wordt aangevraagd. Onder de gesubsidieerde orkesten "wenscht de minister ook thans dat te Haarlem op te nemen, dat ir. een noodtoestand verkeert. Hij trekt daarvoor ƒ 5000 uit. De post voor orkesten wordt daardoor verhoogd tot ƒ 135.000. Als subsidie voor de unificatie van muziekexamens trekt de minister ƒ 2000 uit en voor de subsidieering van de uitgave van muzikale composities ƒ 1500. De minister wenscht wederom over te gaan tot subsidieering der muziekd ram atiscJre kunst, welke geëindigd is door,het .schrappen indertijd van ƒ 30.000, waarmee de Ned. Opera werd gesubsidieerd. Thans is er een nieuwe onderneming, die het nogmaals gewaagd heeft de muziek-dramatische kunst in ons land te dienen, n.1. de Co-Opera-tie. Een subsidie van ƒ 5000 is uitgetrokken. Marine. Betreffende de reorganisatie der marine is het overleg met Indië geopend. Versobering van het bedriif der marine in Nederland is krachtig aangevat. De sterkte van het beroepspersoneel in Nederland is vour ,1927 op circa 250 man minder geraamd. In werkelijkheid wordt deze vermindering vermoedelijk grooter. Een ontwerp tot wijziging van de Dienstplichtwet, waardoor ook nader voor het bemannen van de vloot in vredestijd uit de militie zal kunnen wo"den betrokken, zal weldra worden ingediend. De interne reorganisatie van het Departement is, in bewerking en zal, naar verwacht mag worden, op 1 Januari 1927 voltrokken zijn. Er wordt niet vooruitgeloopc.. op de samenvoeging der Departementen van Oorlog en van Marine, waaromtrent te zijner tijd voorstellen aan de Volksvertegenwoordiging zullen worden voorgelegd. Wat het materieel betreft wordt o.a. het volgende medegedeeld. Voor de torpedobootjagers 1924, de to r - pedobootjagers 1925 en de torpedobootjagers 1926 zijn de bedragen uitgetrokken, welke vermoedelijk in 1927 aan die vaartuigen verwerkt zullen worden. De eerst ■ genoemde vaartuigen zullen hoogstwaarschijnlijk in 1927 in dienst komen, en naar Oost-Indië vertrekken: ook wordt verwacht, dat een der jagers 1925 in 1927 in dienst zal komen. Verder zijn gelden aangevraagd als eersten termijn voor den bouw van 2 jagers en van een onderzeeboot. , Het aantal onderzeebooten bedraagt thans 13. Eén dier booten, n.1. de K I zal binnen niet te langen tijd zoodanig veranderd zijn, dat hier niet meer voor oorlogsgebruik op gerekend mag worden: het overblijvende aantal van 12 booten zal voorshands niet worden uitgebreid. In elk geval moet in de eerste plaats het aantal jagers tot 8 worden opgevoerd. De eerste termijn voor den bouw van een onderzeeboot O 12 is thans aangevraagd. De totale kosten van nieuwen aanbouw bedragen ƒ 10.214.200. Van deze som wordt uit de Indische middelen aan die in Nederland vergoed ƒ 4.953.250. zoodat ten laste der StaaNbegrooting blijft ƒ5.260.950, dit is ƒ968.160 minder dan in 1926In totaal is de raming voor 1927 ƒ3.119.943 minder dan voor 1926 bij begrooting en suppl. begrooting is toegestaan. Nationale schuld. Voor interestem enz. wordt ƒ 4.8 miilioen minder geraamd dan voor 1926 is toegestaan. De aflossingen stijgen echter met ƒ 1.4 miilioen. Wegens amortisatie en aflossing blijft ten laste van den gewonen dienst geraamd ruim 20 miilioen, -■ *" _ V Financiën. De raming bedraagt bijna 99 miilioen, dit is ruim 4 miilioen minder dan in 1926. Aangezien voor buitengewone uitgaven 4'/2 miilioen minder wordt gevraagd, is de gewone dienst met ruim 4 ton gestegen. Oorlog. De Minister is van oordeel, dat verschillende maatregelen moeten worden genomen, die versobering aanbrengen in het legerhuishouden op al die onderdeelen, waarop dit — zonder de weerkracht van het geheel te schaden — kan geschieden. Alvorens deze maatregelen ten uitvoer te brengen, meent hij, dat de Kamer haar oordeel daarover moet uitspreken. Wanneer de desbetreffende artikelen der ontwerpbegrooting worden aangenomen, dan heeft dit ten gevolge: le. het verminderen van de organisatie van den generalen staf en de intendance met één kapitein, in verband met de opheffing als zelfstandig onderdeel van het commando Vesting Holland; 2e. het terugbrengen van de vredessterkte der eskadrons cavalerie van 130 tot 110 paarden en het, mede in verband hiermede, wijzigen van de organisaties der cavalerie, waardoor deze met 8 luitenants, 10 wachtmeesters en 40 korporaals wordt verminderd en met 2 ritmeesters en 8 opperwachtmeesters-instructeur wordt vermeerderd: 3e. het opheffen met 1 October 1927 van de functie van plaatselijk commandant der residentie; 4e. het opheffen van één schoolcompagnie en de opleidingscompagnie per regiment infanterie als zelfstandig onderdeel, waardoor per regiment met 4 man minder administratief kader volstaan kan worden; 5e. het terugbrengen van het aantal sergeanten-tamboer bij de infanterie en van het aantal trompettere bij de cavalerie en bereden artillerie tot zoodanig aantal, dat per garnizoen van deze wapens over één sergeant-tamboer c.q. een staftrompetter kan worden beschikt; 6e. het opheffen van de functie van inspecteur van den vrijwilligen landstorm en het qpdrasen van de door deze autoriteit tot nu toe verrichte werkzaamheden aan den inspecteur der infanterie; 7e. het opheffen van de militaire gymnastiek- en sportschool; op kleiner schaal zal de opleiding plaats hebben bij de K.M.A.; 8o. het opheffen van het bureau voor psycho-technisch onderzoek bij de landmacht. de door het hoofd van dat bureau verrichte werkzaamheden zullen in den vervolge geschieden bij het departement; 9o. het doen afvloeien van het thans nog overcomplete personeel, welke maatregel alleen toepassing kan vinden op het personeel beneden den rang van officier, aangezien bij de officieren, ten gevolge van dienstverlating, thans geen overcompleet bestaat. Evenals het vorig jaar wordt ook thans een bedrag van f 4.000.000 uitgetrokken totaanvulling en verbetering van de bewapening van het leger. Het totaalcijfer der uitgaven, voortvloeiende uit het houden van herhalingsoefeningen in 1927, bedraagt f 1.347.840. Het eindcijfer van de begrooting bedraagt f58.985.100; Voör 1926 werd toegestaan f59.167.356, zoodat thans minder wordt aangevraagd f 182.256. Hierbij wordt de aandacht erop gevestigd, dat ï31?.St>0 meer wordt aangevraagd voor kleeding en uitrusting. terwijl de afde*;ling pensioenen en wachtgelden met f 782.631 is gestegen. Neemt men voorts in aanmerking, dat het accrès aan traktement van het personeel rond f 150.000 bedrri.iïi. de noodzakelijke verplaatsing van het 15e reg. inf. van Delft naar Nijmegen voor ééns een uitgave van f35.000 vordert, dan blijkt, dat de besparingen, op andere artikelen aangebracht: een totale som van rond f 1.463.000 bedraWaterstaat. De uitgaven voor 1927 worden geraamd op f 58.306.708 tegen f 98.8 miilioen in 1926, nu dus f42.464.539 minder, f41.6 miilioen daarvan echter komt voor rekening der Staatsmijnen, die nu buiten de begrooting vallen. Voor voortzetting van de normaliseerim; van het Pannerdensch kanaal wordt f 100.000 gevraagd, voor herstellingen van kribben in de Waal f 135000, voor verbreeding van den Noord f 150.000. Voor den Waterweg van Dordrecht naar Zee wordt f 720.000 aangevraagd (vorig janr f540.000.) Het z.g. kleine verbeteringsplan zal vermoedelijk in 1928 voltooid zijn, waarna zal kunnen worden overgegaan tol uitvoering van het geheele verbeteringsplan. Voor verbetering en versterking van d'rolbrug over de schutsluis te Andel is f 25.000 uitgetrokken. De Maaskanalisatie, waarvoor verleden jaar f 4.120.000 is gevoteerd, vraagt thans f2.139.000, waarvan f350.000 noodig is voor de geheele voltooiing van het stuwencomplex te Belfeld met bijbehoorenae werken: f470.000 voor de voortzetting van den stuwbouw te Afferden en eenig voorbereidend werk. teneinde tegen het einde van 1927 den bouw van de sluis aldaar te kunnen aanbesteden, f200.000 tot voortzetting van den onderbouw voor het stuwencomplex te Qrave en f 480.000 voor den bovenbouw. benevens f 100.000 voor kleinere bijkomende werken. De raming voor het Julianakanaal bedraagt ƒ 3.825.000 (het vorig jaar is toegestaan ƒ 2.500.000). Tot voortzetting van den bouw van het stuwencomplex bij Borgharen en van de schutsluis bij St. Pieter wordt in 1927 noodig geacht achtereenvolgens ƒ 400.000 en ƒ 150.000. terwijl voor de verdere werkzaamheden, teneinde in dat jaar de kanaalvakken van K.M. 0.4 tot 5.1 nabij Maasbracht en van K.M. 33.7 tot 29.1 nabij Borgharen nagenoeg te voltooien, achtereenvolgens ƒ 610.000 en ƒ 700.000 zal noodig zijn. Om te beginnen met den bouw van kanaalsluis I te Maasbracht en van kanaalsluis IV te Borgharen welke op resp. ƒ 950.000 en ƒ 240.000 zijn geraamd, wordt voor 1927 uitgetrokken ƒ 580.000 en ƒ 140.000. terwijl de voltooiing van deze kunstwerken in 1928 kan worden tegemoet gezien. In vorenvermelde kanaalvakken zullen bruggen moeten komen bij Stevensweert (K.M. 2.2), Aasterberg (K.M. 5.4) en Itteren (K.M. 31.4). De landhoofden er van zijn of komen in uitvoering; voor den bouw dezer bruggen is gerekend op ƒ 120.000. Verdere grondaankoop vordert in 1927 een bedrag van ƒ 850.000. De verbetering van de Maas vraagt voor 1927 een bedrag van ƒ 32.000 (vorig jaar ƒ 20.000). Voor den afsluitdijk der Zuiderzee, enz., wordt ƒ 3.500.000 aangevraagd, voor den aanleg van een spoorweg Gouda— Boskoop—Alphen ƒ 900.000 (vorig jaar ƒ 1.000.000), en voor den aanleg van een spoorweg Schaesberg—Kerkrade—Spekholzerheide—Simpelveld ƒ 1.700.000 (vorig jaar ƒ 1.250.000). Gelden worden gevraagd voor havenwerken te IJmuiden; ƒ 725.000 voor aankoop van gronden tot verbetering van het Noordzeekanaal; ƒ 57.000 voor het aanbrengen van een eiectrische bewegingsinrichting aan de uitdrljfvakkerTvan de schipbrug te Hedel. Wat de haven te V1 i s s i n g e n betreft, zal de bouw van het eerste gedeelte van den kaaimuur worden voortgezet, terwijl het tweede gedeelte van dien muur in 1927 zal worden aanbesteed. Hiervoor is ƒ 600.000 uitgetrokken. De toenemende eischen. die het tegenwoordig verkeer stelt, aan het Moerd ij k s c h e veer, zijn oorzaak, dat de verbetering van dit ve&r in overweging is genomen. Daartoe zijn plannen opgemaakt, strekkende tot betere inrichting van de aanlegplaats te Willemsdorp en te Moerdijk en tot aanschaffing van meer geëigend over7etmaterieel. De kosten van een en ander ziin geraamd op rond ƒ 500.000. we'ke over twee jaren zouden kunnen worden verdeeld. Voor 1927 wordt aangevraagd .ƒ 200.000. In afwachting van de instelling van het wegenfonds is voor 1927 voor de Rijkswegen alleen een bedrag uitgetrokken voor'het gewone ondc-houd. waarvoor in totaal rond ƒ 2.600.000 voldoende wordt geoordeeld. Luchtvaart. Bij de afdeeling Luchtvaart wordt nog medegedeeld, dat het voornemen bestaat om een aanvang te maken met de inrichting van luchtroutes voor het verkeer bij duisternis. Met de K. L. M. wordt nog overleg gepleegd omtrent een verdere steunverlening na 1926. Spoorwegen. Hoewel vertrouwd mag worden dat de verlaging der tarieven op den duur zal leiden tot zoodanige vermeerdering van vervoer, dat de gemiddeld lagere vrachtprijzen daardoor worden opgewogen, moet althans in den eersten tijd een minder gunstige uitkomst van het bedrijf worden verwacht. De mindere ontvangsten worden voor het tweede halfjaar 1926 geschat op 5Mi miilioen galden, op welk bedrag ook het verlies op de spocrwegexploitatie voor het geheele jaar 1926 ware te stellen. Arbeid, Handel en Nijverheid. Het eindcijfer der raming voor het jaar 1927 is lager dan dat van 1926 {] 70.617.404 tegen ƒ70.618.115) niettegenstaande ingevolge wettelijke regeling voer de bijdrage aan het Invaliditeitsfonds ƒ 2.000.000 meer noodig is dan voor 1926. Voor deze verhooging van uitgaven is op andere posten compensatie kunnen worden gevonden. In hoofdzaak zijn het de premiebouw en de bijdragen aan de Posterijen, welke door lagere raming die compensatie hebben geleverd. Koloniën. Voor 1927 wordt geraamd ƒ 5.547.707, zijnde 81.496 minder dan waarop de begrooting van dit hoofdstuk voer 1926 is vastgesteld. Onvoorziene uitgaven. Ook voor 1927 is wederom ƒ 50.000 uitgetrokken. Van de som van ƒ 50.000, voor 1925 tot bestrijding van onvoorziene uitgaven toegestaan, is ƒ 9543.15'/2 noodig geweest. Ontvangsten. De ontvangsten zijn geraamd op ƒ611.808.305.11, waarvan ƒ603.901.717.86 gewone, dat is ƒ 14.104.636.61 meer dan in 1926. Hooger zijn o.a. geraamd: grondbelasting ƒ545.600; personeele belasting ƒ 1.600.000; inkomstenbelasting 6 miilioen, vermogensbelasting '/2 miilioen, invoerrechten 3V2 miilioen, accijns op suiker 2 miilioen. belasting op rijwielen % miilioen, zegelrechten 3 miilioen. Lager: dividend- en tantième belasting 1 miilioen, accijns op gedistilleerd 2 miilioen, op geslacht V2 miilioen. De verschillende belastingen worden aldus geraamd: grondbelasting ruim 20 miilioen, personeele belasting 28 miilioen, inkomstenbelasting 98 miilioen, vermogensbelasting 11.7 miilioen. div. en tant. belasting 15 miilioen, invoerrechten 57 , /2 miilioen, statistiekrecht 4 miilioen, accijns op zout 1.9 miilioen, op geslacht 9 miilioen, op wijn 2 miilioen, op gedistilleerd 45 miilioen, op bier 11 miilioen, op suiker 42 miilioen, op tabak 22 miilioen, speelkaartenbelasting ƒ 90.000 (evenals in 1926), rijwielbelasting ƒ 6.250.000 zegelrechten 23 miilioen, registratierechten 20'/2 miilioen. successierechten 45 miilioen, domeinen 3.8 millioeti en 1.2 miilioen, staatsloterij ƒ 665.000 jacht en visscherij ƒ 264.000, loodsgelden 4 miilioen. winst Nederl. Bank 4'/2 miilioen, aandeel kolonies in de renten Nat. Schuld 3.8 miilioen, id. rente kasvoorschotten 2V2 miilioen, renten ingevolge de Woningwet 25.3 miilioen. id. wegens premicbouwvoorschotten f 960.000. rente van voorschotten aan vreemde mogendheden ƒ 8.4 miilioen. Buitengewone uitgaven. Als buitengewone uitgaven zijn aangemerkt o.a.: kosten kanalisatie van de Maas in Limburg ƒ 2.139.000, Julianakanaal ƒ 3.825.00(1 totaal ƒ 5.964.000, waarvan 2 miilioen op den gewonen dienst is gebracht. Uitkeering aan het Zuiderzeefonds voor den afsluitdijk 3'/j miilioen: spoorwegaanleg 2.6 miilioen; uitkeering aan het Staatsmijnbedrijf 2.4 miilioen; muntwezen 5.8 miilioen; aflossing Staatsschuld ruim 10 miilioen; voorschotten woningwet 12 miilioen: id. onder waarborgen 2e hypotheek 1 miilioen; id. Landarbeidswet lli miilioen; id. aan de Posterijen ƒ 4.653.000; id. voor den aanleg van drinkwaterleidingen 8 ton; verstrekking van kapitaal aan het Zuiderzeefonds ƒ 6.253.500. totaal ruim 55 miilioen --- Advertentie EENIGE DRUPPELS ZIJN VOLDOENDE! Het mondwater Odol is zoo voordeelig in het gebruik, omdat slechts enkele druppels voldoende zijn, waardoor men maanden lan aan een flacon genoeg heeft. Odol is dus het voordeeligste van alle middelen ter verzorging van mond en tanden! 2S ---