KNAP STAALTJE VAN EDELSMEEDKUNST.
In verband met het jubileum van de Ritmeester-sigarenfabrieken te Veenendaal hebben de zes Nederlandsche vertegenwoordigers dier firma de jubileerende directie een kostbaar en grootsch geschenk aangeboden in den vorm van een electrische klok met koperen wijzerplaat. „Het moest iets zeer bijzonders zijn", luidde de opdracht. En toen heeft men zich gewend tot onze stadgenooten de heeren Cordang en Maarschalkerweerd in de Kerkstraat die daar een gelijknamige edelsmederij exploiteeren. Een enthousiast publiek heeft Zaterdagavond en gisteren voor de etalage zijn bewondering geuit voor het prachtige staal edelsmeedkunst dat de gerenomeerde firma heeft geproduceerd. Het ontwerp is van de firmanten. De wijzerplaat is geslagen uit één stuk koperplaat van 80 c.M. middellijn. Toen het werk voltooid was, had de wijzerplaat een middellijn van 68 c.M. Het geheel is uitgevoerd in dof gepatineerd koper. Het middenveld is verdiept en toont het firmawapen namelijk de bloeiende tabaksplant met twee schoppen (schuppen, afgeleid van den naam Gebroeders Schuppen). Een domineerende „S" accentueert het geheel. De cijfers van de wijzerplaat treden sterk naar voren in een apart fond, terwijl de wijzers in helder koper zijn uitgevoerd, waardoor zij met de matte plaat contrasteeren. Cijfers en wapen zijn geheel uit de hand geciseleerd. Onder de kick is op artistieke wijze een koperen oorkondebus aangbracht, waarin een prachtig gecalligrapheerde oorkonde van den Bosschen calligraaf Gerrit van der Werf is bewaard. Het kostbare geschenk, geheel handwerk, zal een plaats krijgen in de groote ontvangzaal van de Ritmeesterfabrieken en daar een blijvend getuigenis zijn niet alleen van de waardeering der vertegenwoordigers voor het werk der firmanten, maar ook van den kunstzin en de vakbekwaamheid van de Bossche edelsmeden.
---

'T KRUIS LANGS DEN WEG. Een comité gevormd.
Men schrijft ons: 't Kan zoo niet lang meer duren, er noet een oplossing gevonden worden, ten omwenteling, die de gestoorde rust en orde in de wereld weer herstelt. De ziel der wereld ligt vertrapt en mivormd, omdat de mensch in 'n brutale negatie van God en gebod de harmonie tusschen de aardsche goederen en de tien geboden ontstemd en zijn levensideaal van den hemel naar de aarde omlaag getrokken heeft. De mensch heeft in zijn grof materialistische princiepen en practijken God en zijn gebod verworpen en daardoor de wereld ten onderste boven gesmeten. Een wereld, die God niet erkent, ontneemt zich zelf als 't ware de reden van haar bestaan en een wereld, die de tien geboden niet aanneemt uit Gods hand, raakt het stuur kwijt en rijdt zich te pletter. De wereld is misvormd en heeft haar schoonheid verloren door haar vervreemding van Christus. Zijn wij er ons nog van bewust, dat wij Christus' volgelingen 'moeten zijn in kruisdaging? Durven wij van ons zelf het lijden der onthechting vragen boven genot en gemakzucht? Niet eerder zal de maatschappij weer worden opgericht voor op elk terrein van huiselijk en openbaar leven het bovennatuurlijk element zijn recht verkrijge. Ieder katholiek moet zich zijn taak thans volkomen bewust zijn. Ieder katholiek moet in eigen omgeving mede front vormen tegen de steeds toenemende goddeloosheid. Christus terug in het openbare leven. Wij moeten niet alleen katholiek zijn in de kerk, doch vooral daarbuiten door onze gedragingen en onze handelingen. Als geloofsuitingen verrezen de laatste jaren in onze katholieke streken allerwegen H. Hart-monumenten en kruisbeelden langs den openbaren weg. Bij het zien hiervan werden de menschen als vanzelf geholpen in den moeilijken strijd om het bestaan. Hen die nog meenen. dat deze vormen van geloofsuiting alleen in een kerk thuis behooren, meenen wij te mogen verwijzen naar het Christuswoord: „Al wie zich schaamt over Mij, over hem zal de Menschenzoon zich schamen, wanneer Hij komen zal in Zijne heerlijkheid en die Zijns Vaders". Ook onze gemeente bezit reeds lang een prachtig H. Hart-monument doch helaas ->og geen kruisbeeld, zooals in verschillende plaatsen der provincie.
Toch heeft men ook hier gemeend niet te mogen achterblijven en onder voorzitterschap van den Hoogeerw. Heer Deken Brekelmans is een comité gevormd. dat zich voorstelt met den steun der Katholieke Bosschenaren binnen korten tiid een kruis aan den openbaren weg te Dlaatsen. Wil kunnen dit t>lan slechts toejuichen. Laat katholiek 's-Hertogenbosch mede getuigenis geven van ziin geloof in de overwinning en ziin hoop op de redding uit den wereldchaos door 't kruis. Laat het planten van het Kruis dan tevens een eerherstel beteekenen voor den smaad dien velen in hun ij delen waan en lasterenden hoogmoed den Godmensch aandoen. Vol vertrouwen doen wij een beroep op Katholiek Den Bosch om mede te helpen aan de tot standkomine van een standbeeld voor den erootsten wereldhervormer. die ooit geleefd heeft. Christus Kruis: Is en bllift de sterre van ons geloof. Is en bllift het anker van onze hoop. Is en bliift het dierbare kleinood onzer mooiste liefde.
---

Rivierberichten. Op 20 September.
Ui Meters in c.M. 's-Hertogenbosch 2.06 was 2 Nieuwe schutsluis te Engelen (Dieze) 2.05 was 2 Engelen (Maas) 1.30 was 2 Crèvecoeur (Dieze) 2.04 was 1 Crèvecoeur (Maas) 1.30 was — Keulen 1.96 was 6 Lith 1.09 val 38 Overige waterstanden: Keulen 37.90, Lobith 10.35, Nijmegen 7.90, St. Andries (Waal) 2.88, Arnhem 8.10, Vreeswijk l.w. 0.54, Westervoort 8.68, Deventer 2.44, Kampen 0.01, Maastricht (Borgharen) 40.66, Belfeld 11.18, Grave (beneden sluis) 4.89. Lith (beneden sluis) 1.27.
---

Laatste berichten. VLIEGTUIG-ONGEVAL BIJ BANDOENG.
BANDOENG. 20 Sept. (Aneta) Hedenochtend is van geringe hoogte de leeriing-vlieger reserve-tweede-luitenant J. L. M. Theunissen met een Avro-lestoestel neergestort od het militair vliegveld Andir. De oorzaak van het ongeval was een fout in het besturen. De bestuurder werd niet ernstig gewond en is naar het militair hospitaal vervoerd. Het les-vliegtuig werd zwaar beschadigd. GEESTELIJKEN IN OEKRAÏNE EN WIT-RUSLAND GEARRESTEERD. Het katholieke persagentschap te Warschau meldt, dat verscheiden geestelijken in de Oekraïne en in Wit-Rusland gearresteerd zijn. In het deel van Oekraïne, dat links van den Dnjepr ligt, is nog slechts één R. K. geestelijke werkzaam. Ook tegen de nationale minderheden wordt scherper opgetreden. O.m. is te Charkof de Poolsche communistische club gesloten. DE VOLKENBOND. Spanje niet herkiesbaar voor raadszetel. GENEVE, 20 Sept. De Volkenbondsassemblée heeft zich in haar vanmorgen gehouden bijeenkomst uitgensproken tegen de herkiesbaarheid van Spanje als lid van den Volkenbondsraad. Spanje verkreeg 23 stemmen, zoodat het de vereischte meerderheid van tweederde, t.w. 32 van de 47 uitgebrachte stemmen, niet behaalde. Ook Turkije niet herkiesbaar verklaard. GENéVE, 20 Sept. Het verzoek van Turkije om herkiesbaar te worden gesteld voor een zetel in den Volkenbondsraad werd eveneens van de hand gewezen, daar de 25 stemmen, die ten gunste van dit verzoek werden uitgebracht geen tweederde meerderheid vormen. EEN REDE VAN HULL. NEW-YORK, 19 Sept. Cordell Huil, minister van buitenlandsche zaken, hield heden een redevoering waarin hij verklaarde, dat het onmogelijk was een algeheele isolatie door te voeren. Deze meening grondd'e hij op het feit, dat de beginselen en de methoden, die de essentie voor den vrede vormen, eenvoudig zijn, dus niet bestaan in een algeheele isolatie of een geweldige agressie. De politiek van een totale isolatie zou in zijn uiteindelijke gevolgen even ondoeltreffend zijn als zijn andere uiterste: onnoodige inmenging in de aangelegenheden van de buitenwereld. AUTOBUS TEGEN EEN BOOM GEREDEN. HARTFORD (Connecticut), 20 Sept. Een autobus met oud-strijders, die naar de jaarvergadering van het American Legion te New-York onderweg was, is hier tegen een boom gereden. Dertig inzittenden werden ten deele zwaar gewond. ' r i _
GEVECHT OP EEN SPAANSCHE DUIKBOOT IN EEN FRANSCHE HAVEN. BREST, 19 Sept. Een <fuikboot der Spaansche regeering. de C. 2. die sedert drie weken in de kooovaardiihaven eemeerd ligt in afwachting van herstellingsarbeid aan den motor, is gisterenavond het tooneel van een merkwaardig gevecht geweest. Tegen tien uur kwam een boot langszij met twaalf in burger gekleede personen aan boord. Een hunner zeide de commandant van de C. 4, een duikboot, die te Leverdon op reparatie wacht, te zijn. Aan boord van de C. 2 bevonden zich slechts de gezagvoerder en 11 minderen. Nadat de commandanten elkaar begroet hadden en de mannen in carré waren opgesteld, stelde de nieuw-aangekomen commandant voor. de C. 2 voor drie millioen te koooen. Toen de commandant van de C. 2 weigerde, werd een automatisch schietwapen od de bemanning gericht: de opvarenden werden gebonden. Het lawaai trok de aandacht van een matroos, die op wacht stond en reeds waren de meertouwen losgeworpen. toen deze man een der aanvallers neerschoot en de alarmsirene deed weerklinken. De aanvallers sloegen toen haastig op de vlucht in gezelschap van den commandant van de C. 2 en van een anderen officier. Het is nog niet bekend. of deze beiden uit vriien wil of gedwongen het schip verlieten. BREST. 19 Sept. Vernomen wordt, dat die mannen, die getracht hebben zich meester te maken van de duikboot C. 2, vanmorgen in de vroegte Der auto vertrokken zijn. Zij zijn aangehouden in de omgeving van Bordeaux met den gezagvoerder en den officier-mecanicien van de C. 2. die zii met zich mee hadden genomen. Vier hunner waren op 13 September te Brest aangekomen. Het waren: Parelüa Raphael. Martin Antonio. een advocaat uit Hendaye. Sangello en Robert Chaix. beiden ingenieurs uit Saint Jean de Luz. BORDEAUX. 19 Sept. Een der gearresteerde personen, die een overval op de C. 2 gepleegd hebben, is in het bezit gevonden van een brief van den kolonel Troncoso. die het bevel voert over de rechtsohe troepen in Guipuzcoa. waarin de commandant van de C. 2 uitgenoodigd wordt de duikboot tegen een belooning van 2 millioen pesetas uit te leveren. BORDEAUX, 20 Sept. „La petite Gironde" meldt, dat vannacht vijf personen. die den overval op de Spaansche duikboot C 2 hebben gepleegd naar Bordeaux zijn overgebracht, waar zij aan een verhoor zijn onderworpen. Reeds thans zullen de Spanjaarden in staat van beschuldiging kunnen worden gesteld wegens geweldpleging, terwijl andere beschuldigingen ongetwijfeld zullen volgen. Uit het door Havas ingestelde onderzoek blijkt, dat de kapitein van de C 4 door geen enkelen officier of ander lid der bemanning was vergezeld. Juan las Heras had Zaterdag te Brest den commandant van de C 2 ontmoet. Zij waren overeengekomen, dat deze oorlogsgodem aan Franco zou worden geleverd. De bemanning nu was verdeeld, tien opvarenden waren vóór den commandant en de anderen tegen hem. Drie Spaansche zeelieden, die bij de zaak betrokken zijn, zijn voortvluchtig, doch zij kunnen ieder oogenblik worden gearresteerd, daar zij niet de grens over kunnen. De autoriteiten zijn in het bezit van papieren, waaruit blijkt, dat de zaak van zeer groot belang en zeer ernstig is. Bij zijn verhoor betoonde Chaix, een Fransche reserve-officier, zich zeer onthutst. Orandin, die reeds gezocht wordt wegens een bommenkwestie, werd vannacht naar Bordeaux overgebracht. DE „LUCHTOORLOG" BOVEN BERLIJN BEGONNEN. BERLIJN, 20 Sept. De zesdaagsche luchtafweeroefening boven de hoofdstad van het rijk, de z.g. „donkere week", welke plaats vindt terwijl het openbare leven gewoon doorgang vindt, is vanmorgen begonnen. Om 8 uur 20 loeiden de sirenes en binnen enkele seconden waren de straten volkomen leeg. De bevolking begaf zich terstond in de beschuttingsruimten. Inmiddels zag men de vliegtuigen ruim een half uur lang boven de huizen cirkelen en weerklonk een zwaar afweergeschut. ONGEREGELDHEDEN TE ALGIERS. PARIJS, 20 Sept. Le Matin meldt uit Algiers, dat het gisterochtend tot een botsing is gekomen tusschen een 200tal leden der Arabische volkspartij, die, ondanks het verbod van den prefect toch een betooging wilden houden, en de politie. De commissaris van politie en een tiental agenten werden gewond. Dertig inheemschen werden licht gewond. Tien betoogers zijn gearresteerd. ONFORTUINLIJK OPSTIJGEN MET STRATOSFEERBALLON. MOSKOU, 20 Sept. Op 16 September is een luchtballon opgestegen naar de stratosfeer, doch op een hoogte van 700 a 800 M. bemerkte de bemanning, dat gas ontsnapte uit het omhulsel. De ballon begon te dalen en kwam op 4 K.M. van het punt van vertrek neer. Op het oogenblik der landing werden de leden der bemanning, die geen gebruik maakten van hun valschermen, gekwetst, terwijl de gondel licht beschadigd werd. De toestand dezer leden van de bemanning is geenszins verontrustend. Er is een onderzoek ingesteld om de oorzaken van de daling vast te stellen.
ACTIVITEIT VAN DUITSCHE NATIONAAL-SOCIALISTEN IN AMERIKA. NEW-YORK, 20 Sept. Harry Colmery, de commandant van het Amerikaansche Legioen, heeft de Duitsche eischen inzake het recht nationaal-socialistische propaganda in de Vefreenigde Staten te voeren, een aanranding der Amerikaansche staatsinstellingen en een beleediging van alle Amerikaansche burgers genoemd. Colmery verklaarde, dat de Vereenigde Staten geen plaats hebben voor verdeelde loyaliteit en hij vroeg een onderzoek naar alle groepen nationaalsccialisten in de Vereenigde Staten. Deze'eisch is vervat in het formeele verslag van zijn bestuur dat is uitgebracht aan den vooravond van de 19de jaarlijksche conventie van het Legioen, die te New-York wordt gehouden. MUITERIJ IN EEN GEVANGENIS. FOLSEN (Californië), 20 Sept. In de staatsgevangenis te Folsen, waar 2800 veroordeelden zijn gedetineerd, is het tot een bloedige muiterij gekomen. Zeven tot levenslang veroordeelde gevangenen hebben den directeur met lange lessen bedreigd en de ontwapening geeischt van alle bewakers, alsmede de uitlevering der wapens. Toen de directeur weigerde kwam het tot een bloedig gevecht. De gedetineerden probeerden de uitgangen te bestormen. In dit gevecht, dat een half uur duurde, werd een bewaker doodgestoken, terwijl twee gedetineerden werden doodgeschoten. Twee bewakers en vijf gedetineerden werden gewond. Tenslotte kon de orde worden hersteld. DE TOESTAND IN CHINA. Nanking hevig door Japansche vliegtuigen bestookt. NANKING, 20 Sept. Verscheidene wijken der Chineesche hoofdstad werden vanochtend hevig bestookt door Japansche vliegtuigen. Er zijn tal van slachtoffers onder de burgerbevolking. SJANGHAI, 20 Sept. Om tien minuten over tien vanochtend weerklonken te Nanking sirenes. Drie Japansche jachtvliegtuigen verschenen boven de stad, later gevolgd door een tiental bommenwerpers. Een uur lang vlogen de toestellen boven Nanking: zij werden hevig beschoten door het Chineesche luchtafweergeschut. De vliegtuigen hebben een groot aantal bommen uitgeworpen. Toen verdwenen zij en kwamen andere toestellen in hun plaats, die een kwartier lang hun verwoestend werk uitrichten. Men weet nog niet, hoe groot de aangerichte schade is en hoeveel slachtoffers er zijn. Tegenaanval der Chineezen. SJANGHAI, 20 Sept. In den avond van 18 September, na de aankomst van nieuwe versterkingen uit het Zuiden, hebben de Chineezen een tegenaanval ondernomen aan de spoorliin TientsinPoekau. Gistermiddag woedde hier een hevig gevecht. Japansche bommenwerpers ondernamen aanvallen op Nanking. Kashine en alle belangrijke centra in het gebied van Sianghai en Nanking. Het aantal slachtoffers en de aangerichte schade zouden echter betrekkelijk gering zijn. Pressie der extremisten op Tsjang Kai Sjek. TOKIO, 20 Sept. 20 Sept. Volgens een bericht uit Sjanghai zou maarschalk Tsjang Kai Sjek binnenkort genoodzaakt zijn aan Japan den oorlog te verklaren onder druk van de extremisten, wier invloed stijgende is sedert de betaling der Boxers-schadeloosstelling aan Japan en het mislukte beroep van China op den volkenbond, dat ten doel heeft de inmenging van een derde mogendheid uit te lokken. Door Japan den oorlog te verklaren, aldus luidt het betreffende bericht,
hopen de Chineezen Engeland en Amerika er toe te brengen zich in het conflict te mengen en hopen zij tevens de Japansche bezittingen in China ta kunnen confisqueeren teneinde de on-« kosten te dekken. Het te Tokio verschijnende blad „Asahi" meldt, dat de extremisten, sedert de Chineezen aan de verschillende fronten, worden teruggeslagen, meer en meer aan invloed in de regeering van Nanking winnen. Japansche manoeuvres afgelast. TOKIO, 20 Sept. De keizer heeft zijn goedkeuring gehecht aan het afgelasten van de groote militaire oefeningen, welke in November zouden worden gehouden. Tevens heeft hij afgezien van zijn voorgenomen bezoek in de provincie, dat na deze oefeningen zou plaats vinden. De cholera-epidemie. HONGKONG, 20 Sept. Na een schijnbare afneming der cholera-epidemie doet deze zich met hernieuwde hevigheid voor. In de afgeloopen 48 uren zijn 21 nieuwe gevallen geconstateerd.
---

De sluiting der Staten-Generaal op j.l. Zaterdagmiddag door minister Colijn.
De sluiting der Staten-Generaal op j.l. Zaterdagmiddag door minister Colijn.
---

Beurs. NERVEUSE BEURSSTEMMING WEGENS OMVANGRIJKE LIQUIDATIES.
Algemeene sterke daling. AMSTERDAM, 20 Sept. 2 uur. De beurs heeft toeden, teleurgesteld door de verdere deroute in Waiistreet en wegens gebrek aan steun een zenuwachtig verloop gehad. Vooral bij opening was de stemming nerveus, toen een stroom van verkoopen de markt overstelpte.Eerstens als gevolg van gedwongen liquidaties en voorts in verband met aanbod van verschillende andere zijden. Op alle punten waren de verliezen zeer groot en voorloopig was van eenig herstel op de meeste punten geen sprake. Van Am. shares moesten Steels 5 dollar prijsgeven; Beti'r.elem Steel 4 a 4'/ 2 ; Republic Steel l 3 /4 ; Anaconda 3', 2 ; Kennecot 4 a 5; Spoorwegshares werden niet gespaard en led'en verliezen van V2 a 3 dollar. Nutsbedrijven en Kunstzij de waarden waren eveneens zeer flauw. Op de petroleumafdeeling kwamen voor Kon. Olie eenige belangrijke verkooporders los, hetgeen een daling teweegbracht van 11%. Hierna trad een herstel in van 1 a 31/2%. Van suikeraandeelen moest H. V. A. W/2% prijsgeven bij omvangrijke omzetten. Hierna trad herstel in van 3 a 5%. Javaansche Cultuur en Nisu verloren 5 a 15. Aandteelen Kol. Bank 10%. Rubberaandeelen waren ook sterk aangeboden en moesten voor Am. rubber 10 a 15% prijsgeven. Tabaksaandeelen leden verhezen van 10 tot 20%. Sciaeepvaaraandeelen verkeerden ook onder den verkoopsdruk en sloegen een daling in van 7 tot 12%. Philipslampen ondergingen een daling van 7 a 9%.Unilever onderging een daling van 4 a 8% en Aku moest 3'/i a 4Z2 % prijsgeven. Nederlandsche beleggingen prijshoudend. Noteeringen van heden. 4% Nederl. 1934 101J4, 3% Nederl. Obl. 97, 3% Nederl. 1936 101%, 2fi% Nederl. Cert. 82, 3% Ned. 1937 95%, 4% Ned. 1934 IOOV16, 3% Indië 1937 96' 5 / le , Steel 64, Beth. Steel 53 '/4, Smelting 53. Anaconda 30, Kennecot 34, Union 77, Rails 13'/>, Erie 7 3 / g , Wabash 2'/ 8 , Gulf 8, Vorstenl. 47'/ 2 , H. V. A. 470, Jav. Cult. 170, Nisu 133, Kolon. B. 140, Handelsm. 167, A'dam. Rub. 240, Silau Rub. 120, Bandar 200, Deli Bat. Rubber 170, Vico 180, Int. Rubber 3Va, Deli Bat. Tabak 222, Deli Mij. 277, Oostkust 105, Senembah 275, Jav. Oh. Jap. 101, Rotterd. Lloyd 115, Kon. Boot 126, Scheepv. Unie 126, St. v. Nederland 117, Koninklijke 375, Contin. Oil 27, Shell Union 14 3 4, Perlak 95, Peudawa 1014, Gaboes 21, Redjang 170, Exploratie 119, Unilever 149, Philipsl. 324, Aku 56 3 i, Calvé 83, Van Berkel 54, Ford 245, 7% Duitschl. 23, 5/2 Youngl. 18%.
---