OFFICIEEL. Verslag van het verhandelde In de Vergadering van den raad der gemeente Lonneker op Dinsdag, den 2en October 1883. Voorzitter de Burgemeester. Tegenwoordig de leden: H. Naafs, J. Bos, D. Lefers, H. G. Blijdenstein H.Gz., H. Nijhuis, G. J. Sieverink, G. J. Naafs, W. Hulscher, H. Perik, G. J. Overbeek, G. Kromhof, J. G. Roolfs, E. Schreurs en H. J. Selkers. Afwezig J. Wigger. 1. De notulen der vorige vergadering worden, na lezing, goedgekeurd. 2. De navolgende ingekomen stukken worden gelezen: a. Adres van W. H. Willems, onderwijzer aan de openb. school C, houdende verzoek om eervol ontslag uit die betrekking met ingang van 15 Oetober e. k.; b. Adres van H. J. Goorhuis en acht anderen, allen ingezetenen van het gedeelte der gemeente, dat na 1 Jan. e. k. tot Enschede behoort, houdende verzoek om de openbare school A niet op te heffen; c. Adres van H. Robers Kz., gemeente-ontvanger, houdende hetzelfde verzoek, op grond dat de kinderen van onderscheiden landbouwers een meer uitgebreid lager onderwijs behoeven, dan op de overige scholen wordt gegeven, en de gegoeden onder hen genoodzaakt zijn hunne kinderen meer te laten leeren, willen zy deze »in denzelfden stand der maatschappij bewaren" waarin zij zeiven zijn geplaatst. Adressant beweert dat noch te Enschede noch te Lonneker gelegenheid bestaat om het gewenscht onderwijs te bekomen, daar dat aan de industrieschool te Enschede gegeven te uitgebreid zoude zijn voor den landbouwer en burgerman j dat elk schoolkind aan school A onderwezen in 1882, na aftrek der rijksvergoeding subsidiën schoolgelden enz., slechts f 16.62 aan de gemeente zou hebben gekost. tegen f 50 bij de oprichting; dat opheffing der school intrekking van het rijkssubsidie, volgens art. 49 der wet op 't 1. o. zou tengevolge hebben, terwijl door de instandhouding de oprichting eener nieuwe school voor den Bolhaars-, Roessinghbleek- en Wagelaarshoek zou kunnen worden vermeden. 3. De ter goedkeuring aangeboden begrooting voor 1884 van het Burgerlijk Armbestuur en de Rekening en Verantwoording van ontvangsten en uitgaven gedurende het jaar 1882 van het beheer over den Kunstweg van Enschede over Haaksbergen naar de Geldersche Grenzen worden ten fine van onderzoek gesteld in handen der commissie voor de financiën. 4. Tot leden der plaatselijke commissie van toezicht op het lager onderwijs worden herbenoemd H. Gerritsen en H. Kromhof Hz. 5. Door Burgemeester en Wethouders wordt overeenkomstig art. 203 der gemeentewet aangeboden de begrooting met memorie van toelichting der inkomsten en uitgaven der gemeente voor 1884. Die begrooting sluit in ontvang en uitgaaf met gelijke sommen ten bedrage van f 52617.50. Onder de in uitgaaf geraamde sommen komt voor een post van f 12851, voor de oprichting eener school met onderwijzerswoning aan de Glanerbrug en voor de vergrooting en het in overeenstemming brengen der school te Boekeloo met de eischen, gesteld bij het Koninklijk besluit van den 4e Mei 1883 (St.bld. no. 41) en onder die in ontvang eene leening groot f 8500. — tot dekking dezer kosten. De begrooting wordt, ten fine van onderzoek, gesteld in handen der raadscommissie voor de financiën. 6. Aan W. H. Willems wordt, overeenkomstig zijn verzoek, het gevraagde eervol ontslag verleend. 7. Op voorstel van Burgemeester en Wethouders wordt besloten tot den aankoop van een stuk hooggelegen bouwland groot 50 aren in de buurtschap Boekeloo om daarvan eenen openbaren weg aan te leggen ter voorziening in het verkeer, dat op het oogenblik uiterst gebrekkig over de smalle Teesinksteeg geschiedt, en om uit het overblijvende het noodige zand te verkrijgen, benoodigd voor de ophooging van eenige andere openbare wegen. 8. Aan eenige uit de gemeente met der woon vertrokken personen wordt zoodanige afschrijving hunner aanslagen in den hoofdelyken omslag voor 1884 verleend, dat door hen slechts voor zooveel twaalfden in dien omslag wordt gedeeld, als hun verblijf in de gemeente maanden heeft geduurd; gedeelten van maanden voor geheelen gerekend. 9. De voorzitter deelt mede dat het nieuwe lokaal, aangebouwd bij de openbare school B, op den len September niet kon worden in gebruik gesteld en Burgemeester en Wethouders, in overleg met den heer Schoolopziener, dien tengevolge het hoofd dier school hebben gemachtigd om de bestaande uitgebreide schooltijden 2 weken langer te continueeren, dan oorspronkelijk is bepaald geworden. Voor dien meerderen werktijd wordt aan het hoofd der school, de heer J. Grooters een salaris toegekend van f 5.—, en van f 4.— per week aan de onderwijzers dier school, de heeren J. F. van Tricht en D. van Wijngaarden. 10. Burgemeester en Wethouders worden gemachtigd om op een meer ruime schaal dan vroeger openbare wegen, welke daartoe geschikt zijn, met houtgewas te beplanten, ten einde de gemeente zooveel mogelijk schadeloos te stellen voor het verlies aan veelbelovend houtgewas, dat deze lijdt door de grensverandering, ingaande den 1 Jan. e. k. 11. Vervolgens komt wederom aan de orde de vraag of de openbare school A (hoofd de heer D. W. Doedens) al dan niet zal worden opgeheven, waarop de beslissing reeds in eene vroegere vergadering werd aangehouden. De Voorzitter zegt dat school A op het oogenblik slechts wordt bezocht door vier leerlingen, welke binnen de door de grensverandering verkleinde gemeente Lonneker blijven wonen; dat de gemeente eerst na drie jaar zal hebben te zorgen voor het onderwijs der kinderen uit de streek, welke thans de scholen O en E (hoofden de heeren Weggelhorst en Reumer) bezoeken. Het lid Blijdenstein wil de beslissing der onderwerpelijke zaak uitgesteld zien tot na de vaststelling der begrooting voor 1884, daar hij niet weet of de financieele toestand der gemeente de instandhouding der school gedoogt. De voorzitter meent dat met het oog op de belangen van den heer Doedens men de beslissing niet langer meer mag uitstellen. Ook het lid Schreurs is tegen verder uitstel. Het lid Blijdenstein acht het nuttig om thans nog geene definitieve beslissing te nemen en de school bij wijze van proef nog één jaar aan te houden en dan te beslissen. G. J. Naafs vraagt of de school na 1 Jan. e.k. door een voldoend aantal kinderen zal bezocht big ven? De voorzitter herhaalt dat van de leerlingen, welke thans school A bezoeken, slechts vier in het overblijvend deel van Lonneker wonen en deze gemeente voor de behoefte aan onderwijs van leerlingen uit Enschede niet heeft te zorgen. Het lid G. J. Overbeek acht het niet doenlijk de school na de grensverandering in stand te houden, daar het getal kinderen uit de gemeente, dat in staat is van die school gebruik te maken, veel te gering is wegens de groote uitgestrektheid van het gebied, waarover Lonnekers bevolking is verdeeld. Het lid E. Schreurs wenscht de instandhouding der school, vooral op de eerste gronden in het adres, sub c vermeld, aangegeven. Hjj betoogt dat kinderen uit den boerenstand aan meerder onderwijs en ontwikkeling dringend behoefte hebben, vooral ook om in de gelegenheid te zjjn gesteld om desnoods in den burgerof handelsstand over te gaan. Hoewel thans slechts vier kinderen de school bezoeken, welke na 1 Jan. in Lonneker blijven wonen, houdt hij zich echter overtuigd dat zich reeds nu meerdere schoolkinderen zouden hebben aangegeven, wanneer men de overtuiging had dat de school bleef bestaan en wanneer men het schoolgeld wat lager stelde. Het lid H. J. Selkers is het met den laatsten spreker volkomen eens dat, met het oog op de groote concurrentie op elk gebied, ook de landbouwende stand beter behoort te worden onderwezen. Hij wenscht de school te continueeren, wanneer de financieele staat der gemeente zulks slechts eenigszins toelaat. Ook de wethouder Naafs is voor de instandhouding der school mede om de redenen in het meergemeld adres aangegeven. Het lid J. G. Roolfs zegt zich ter vergadering te hebben begeven ten einde voor de opheffing der school te stemmen. Nu echter de mogelijkheid wordt onderstelt om door instandhouding van school A — gelijk in het adres, sub c vermeld, wordt beweert — tevens de oprichting te voorkomen eener nieuwe school, zal hij de zaak op nieuw in ernstige overweging nemen en beveelt zulks ook zijne medeleden aan. De wethouder J. Bos beweert dat om te voldoen aan de behoefte van meer uitgebreid lager onderwijs van den boerenstand men juist niet noodig heefi school A, met eenen hoog gesalarieerden hoofdonderwijzer, in stand te houden. Zijns inziens zou o. a. in die behoefte zelfs beter kunnen worden voorzien door instelling van twee scholen, aan twee tegenovergestelde zijden niet ver van de grenzen der uitgebreide gemeente Enschede op te richten, aan wier hoofd onderwijzers kunnen worden geplaatst, die de bevoegdheid bezitten tot het geven van onderwijs in de moderne talen. Hierdoor zou op minder kostbare wijze in de bestaande behoefte voorzien worden, daar men in de plaats der beide door Enschede over te nemen scholen toch twee nieuwen zal moeten bouwen. De beslissing wordt vervolgens uitgesteld tot eene latere vergadering op Dinsdag den 16en dezer des namiddags ten twee ure te houden. Daarna wordt de vergadering gesloten. --- Binnenland. — Te Middelburg is Maandag plotseling overleden mr. W. C. Borsius, lid van de Eerste Kamer. Hij was een der invloedrijkste mannen in zijne provincie, en algemeen werd zijne kennis, vooral ook op internationaal en handelsgebied, geprezen. — De uitgaven voor den aanleg van staatsspoorwegen worden voor 1884 op 16 millioen gulden geraamd; hiervan zullen 4 millioen worden gevonden uit het vermoedelijk slot van vorige dienstjaren. Onder de nieuwe uitgaven komen o. a. voor: uitbreiding van de werkplaats te Zwolle en van het station Hengelo. Voorts wordt in de memorie van toelichting melding gemaakt van al wat gereed is gekomen, in aanleg verkeert of zal worden genomen. Zoo blijkt hieruit o. m. dat dit jaar een dubbel spoor zal worden gelegd tusschen Arnhem en Zutphen. Een lengte van 226.997 meter staatsspoorlijn is nog in aanleg, terwijl 1.090.564 meters voltooid zijn. — Men schrijft aan het Vad. van eergisteren: Een Utrechtsche grap vervult de grijze Bisschopsstad. Eenige jongelieden waren in de societeit vergaderd ter beproeving van elkanders literarische kennis. Een der aanwezigen vergeleek ons legertje bij dat, waarbij Schiller diende en waarvan hij zegt: »de ezel, die het vaatje droeg, waarin de spiritualiën verborgen waren, werd gevolgd door het armeekorps, waaruit blijkt, dat de hoofdkracht in het vaatje zat." Van onderscheiden zijden protesteerde men en na veel gepraat kwam het tot een weddenschap. Men sprak aldus: de tegenwoordige Minister is een flink mensch, een man uit éen stuk, een soldaat in zijn hart, een man, die de belangen en behoeften van het leger kent. Hij is gedecoreerd met het Kruis van Moed, Beleid en Trouw. Aan zijn moed en trouw twijfelt niemand; zijn beleid zal, naar men hoopt, blijken, als hij de indiscipline zal hebben weggevaagd, die door zijn voorganger maar al te zeer is aangemoedigd. »Ik wed", zeide de spreker, »dat met eenige borrels dezer dubbel gebeide de Hoofdwacht aan onze voeten zal liggen als Samson aan die van Delila. En nu ten strijde! Gewapend met flesschen dronkenmakend vocht, gaat men op en in miuder dan geeu tijd heeft Bacchus overwonnen. De aanvallers zijn overwinnaars. Neerlands tr.its ligt als lijk op bank en brits. De kaarsen worden uitgedoofd, het is nacht . . . Maar, zegt de aanvoerder, de dooden verzaakten hun plicht, laten wij dit afschuwelijke voorbeeld niet volgen, de dienst moet zijn voortgang hebben ... De schildwachten worden afgelost en onschadelijk gemaakt en vervangen door groenen; patrouilles doorkruisen de veste en visiteeren de verboden huizen ; niets, wat strekken kan om de rust te verzekeren, wordt vergeten. De inwoners op het St. Janskerkhof dachten bij het afzetten hunner slaapmutsen, dat de Duitsche wolf zich van onzen grijzen zetel had meester gemaakt, en men zegt, dat menig voorwerp van waarde in put en regenbak is geborgen geworden. Aan de vrijwillige diensten der studeerende jongelingschap kwam een einde, toen des ochtends de plaatselijke kommandant ontdekte, in welken staat de wacht verkeerde, en hij een nieuwe deed aanrukken. Het is een grap geweest en men heeft wel gedaan, het zoo te beschouwen. — Het Alg. Handelsblad dd. 27 Sept. jl. bevat het volgende: Met eiken oogst worden belangrijke hoeveelheden voedende bestanddeelen aan den grond onttrokken. De landbouwer moet derhalve — wil hij, dat zijn land aan de bestemming blijve voldoen, — door het gebruik van mest de vruchtbaarmakende stoffen steeds zooveel mogelijk aanvullen. Natuurlijke mest is niet altijd in voldoende mate aanwezig, waardoor het noodig is, kunstmatige en hulpmeststoffen te bezigen, waarvan het gebruik dan ook van jaar tot jaar toeneemt. Een met het beste gevolg bekroonde hulpmeststof is de Peru Guano. Doch hoe voortreffelijk zij ook in hare samenstelling is, zoo heeft zij toch in den oorspronkelijken toestand velerlei gebreken, welke door oplossing uit den weg geruimd worden. De opgeloste Peru Guano is vrij van steenen, in fijnen poedervorm, van gelijkmatig gehalte; de stikstof, dit kostbaar bestanddeel, is tegen vervliegen beveiligd en het phosphorzuur is in water oplosbaar gemaakt. Ziedaar de uitmunteude eigenschappen van de opgeloste Peru Guano. Ohlendorff & Co. brachten dit artikel voor ongeveer 25 jaren het eerst in den handel. Het vond ten gelige zijner goede eigenschappen overal het best onthaal, zoodat het gebruik er van weldra algemeen werd, terwijl dat van de ruwe Guano in oorspronkelijken toestand meer en meer afnam. Getuigen de menigvuldige gunstige verklaringen van wetenschappelijke mannen op landbouwkundig gedied, zoowel als van practische landbouwers zeiven en de vele onderschei, dingen door Ohleiidorff & Co. op alle tentoonstellingen behaald, o. a. de gouden medaille te Parijs 1878, de groote zilveren medaille te Dusseldorf 1880, te Mantanzas (Cuba) 1881 en thans weder de gouden medaille op de tentoonstelling te Amsterdam. In Europa kan de opgeloste Peru Guano met goed gevolg op nagenoeg alle gewassen worden toegepast, in de koloniën werkt zij uitnemend, voornamelijk op Suikerriet, dat daardoor tot een hoogen graad van ontwikkeling wordt gebracht. Op de Tentoonstelling vinden wij van deze firma in de eerste plaats de opgeloste Peru, Guano en verder een lange reeks van bijzondere meststoffen voor koloniale voortbrengselen als: koffie, thee, suiker, cacao, tabak en katoen, nauwkeurig samengesteld overeenkomstig de behoeften der enkele planten. Verder vindt men eene volledige verzameling van alle mogelijke grondstoffen die bij de bereiding van meststoffen benoodigd zijn. Daarbij worden belangwekkende zeldzaamheden getoond, die in de guano voorkomen, als versteeningen en kristallisaties van allerlei soort, zelfs door de amoniak bewaard gebleven overblijfselen van vogels, de eigenlijke voortbrengers der Guano, waarvan ook nog een paar opgezette exemplaren te zien zijn. Bedoelde firma bezit vier fabrieken: te Londen, Burght bij Antwerpen, Hamburg en Emmerik, die tot de belangrijkste der inrichtingen van dien aard kunnen gerekend worden, te meer, dewijl daarin ook de groote hoeveelheden benoodigd zwavelzuur worden vervaardigd. Volgens eenige Duitsche bladen heeft de firma met de compagnie Financière et Pacifique te Parijs, contractante der Chileensche Regeering voor den aankoop van 1 millioen tons Peru Guano, eene overeenkomst gesloten voor den uitsluitenden invoer in Nederland, België, Duitschland, Oostenrijk, Zwitserland, Denemarken, Rusland, Zweden en Noorwegen en de daarbij behoorende koloniën. Hetgeen bare inzending op de tentoonstelling bijzonder belangrijk maakt, is de verzameling planten uit de verschillende koloniën en wel in exemplaren met en zonder hare meststoffen verkregen, waardoor de voortreffelijke werking der guano duidelijk wordt aangetoond. Men ziet daar, deels nog levende prachtige suikerrietplanten van Java, Barbados, Trinidad, Martinique, Porto Rico en Brazilië; koffieboonen van Java; tabak of liever sigaren van Havana; cacaovruchten van Trinidad en kinatakken van Jamaica, — een en ander maakt de werking der guano nader bekend en de inzending der firma Ohlendorff & Co. tot eene der vele bezienswaardigheden der tentoonstelling. — Bij de Tweede Kamer is ingekomen een ontwerp van wet, tot onteigening ten behoeve van locaalspoorwegen van Apeldoorn langs Deventer naar Almelo en van Dieren langs Apeldoorn naar Hattem, genaamd: >Spoorwegen Koning Willem III." Het eenig artikel van dit wetsontwerp luidt als volgt: »Wij verklaren, dat het algemeen nut de onteigening vordert, ten name van de Koninklijke Nederlandsche locaalspoorwegmaatschappij van de eigendommen noodig tot den aanleg van locaalspoorwegen van Apeldoorn langs Deventer naar Almelo en van Dieren langs Apeldoorn naar Hattem, genaamd: »Spoorwegen Koning Willem III": 1. voor den locaalspoorweg van Apeldoorn langs Deventer naar Almelo in de gemeenten Apeldoorn, Voorst, Deventer, Diepenveen, Bathmen, Holten, Rijssen en Wierden, uitgaande te Apeldoorn van het station van den Oosterspoorweg, die over een lengte van 793,10 meter gevolgd wordt, in noordoostelijke richting langs Tenge en Twello, met overbrugging van den IJssel aansluitende ten noorden van Deventer aan den Staatsspoorweg van Deventer naar Zutfen, die over een lengte van 2716,60 meter gevolgd wordt, voorts langs Bathmen, Holten en Rijssen, ten westen van Wierden aansluitende aan den Staatsspoorweg van Zwolle naar Almelo, die over een lengte van 6232,70 meter tot in het midden van het station Almelo wordt Gevolgd; 2. voor den locaalspoorweg van Dieren langs Apeldoorn naar Hattem in de gemeente Reede, Brummen, Apeldoorn, Epe, Heerde, Hattem en Oldebroek, aanvangende ten noorden van Dieren en aldaar aansluitende aan den Staatsspoorweg van Arnhem naar Zutfen, die over een lengte van ongeveer 521 meter gevolgd wordt, voorts in noordwestelijke richting langs Spankeren, ten oosten van Loenen en Beekbergen in noordelijke richting ongeveer va.i af Wormingen over den westelijken berm van den dijk van het Apeldoornsche kanaal naar Apeldoorn en aldaar aansluitende aan den Oosterspoorweg, die over een lengte van 1399,96 meter in westelijke richting wordt gevolgd, voorts met zuidwestelijke ombuiging aansluitende aan den spoorweg naar het koninklijk paleis Het Loo, die over een lengte van 2191,31 meter gevolgd wordt, voorts in noordoostelijke richting langs Het Loo, Vaassen, Epe, Heerde naar en ten zuiden van Hattem met een ombuiging in westelijke richting aansluitende aan den Nederlandschen Centraalspoorweg, die over een lengte van 345,17 meter tot in het station Hattem wordt gevolgd." Voor de sub 1 genoemde lijn zijn stations en halten ontworpen: te Apeldoorn, bewesten het bestaande station van den Oosterspoorweg, te Tenge, Twello, Deventer, alwaar het bestaande station" ook voor dezen spoorweg kan worden gebruikt, te Colmschate, Bathmen, Dijkerhoek, Holten, Rijssen, Wierden en Almelo, alwaar, voor zooveel de twee laatstgenoemde stations betreft, de bestaande stations kunnen worden gebruikt; — voor de lijn Dieren —Hattem: te Dieren, alwaar het bestaande station kan worden gebruikt, te Laag-Soeren, Eerbeek, Loenen, Beekbergen, Apeldoorn, hetzelfde station als voor de lijn Apeldoorn —Almelo, Het Loo, Vaassen, Ernst, Epe, Heerde, Wapenvelde en Hattem. — In Gelderland en Overijsel zijn de prijzen der vette varkens dalende; in één week zijn zij 4 cent per Ned. pond achteruitgegaan. Daar ook de prijzen van het Amerikaansche spek zeer achteruitloopen, verwacht men nog verdere daling. (D. v. Z.-H.) — » Aquarius" deelt in het D. v. Ned. mede, dat in gewone tijden bij »Krasnapolsky" tusschen de 500 en 600 personen dineeren, maar gedurende de laatste maanden tusschen vijf en halfacht maakten zoowat 2000 personen er gebruik van het middagmaal. Het bezoek per dag wordt bij goed weder op 12,000 personen geschat. — Op het feest der bedienden uit de restaurants van de Tentoonstelling heeft zich, volgens het U. D ., het volgende voorgedaan: » Een van de gasten vergat, terwijl er een buffetbediende door de zaal dwaalde, zijn eigeu ik en riep tamelijk luid: »Aannemen!" Als een pijl uit den boog schoten zes, acht kameraads naar hem toe en bedachten toen eerst .... Wat de kracht der gewoonte al niet doet!" — Ds. Balsem te Langezwaag verkeert volgens het D. v. N. in zorgelijken toestand. Er bestaat weinig hoop op zijn behoud. De talrijke vrienden van den begaafden schrijver en redenaar zullen dit met leedwezen vernemen. ---