Terwijl Faustus verging.... Met de logger „Bastiaan” in storm en op baŕe zee WOENSDAGMIDDAG, half vier, vijf November. Drie dagen geleden kwam de Scheveningse logger „Bastiaan” voor deze reisde haven uit en zagen we geleidelijk de Nederlandse kust inde schommelende einder wegzinken. Daarna was het schip weer van de zee en de wind. Een stalen kiel, een dek van.gladgeteerd hout, inde wind slaande kabels. Motorkracht, de constante blik door de aanslaande ruiten van de hoge stuurhut, de met zeil gedekte kleine sloep op het achterdek en in het vooronder het zangerig Schevenings klinkend over de emaillen borden, waarvan de damp, de geur van het middagmaal afslaat. Eendoor de lage railing omsloten ellips, die zijn weg zoekt door nijdige schuimkoppen, steeds dieper in het niemandswater. Een logger op de liaringteelt hoort bemand te zijn met vijftien koppen. Deze keer is er een zestiende aan boord, die de wal later ver slag zal uitbrengen van deze reis. Hij deelt de eenzaamheid binnen die ellips, waarvan een landrot geen besef heeft en de verwachting, want dat is de extra bemanning, waar mee iedere logger steeds weer de haven binnenkomt. De verwachting vaneen goede reis een rijke vangst en van het ongewisse : noem het avontuur of een harde broodwinning met risico’s. ï EDERE REIS is een nieuw begin, ■* maar dat nieuwe raak, er af nu, Woensdagmiddag, half vier, vijf November. We hebben de vleet twee keer geschoten inde middag, twee keer gehaald inde nacht, onder het 'wit-gele schijnsel van de lampen, die aan de dikke electrische kabel inde wind zwiepen boven het middendek. De vangsten waren voor de tijd van het jaar bedroevend slecht. De gesprekken aan boord zijn wat korter geworden. Nu gaan we het voor de derde keer proberen. Ronduit smerig ig de najaarshemel, die nu laag over -de evenwijdig hellende masten komt. Een donkergrijs doorgelopen lap, waaraan een smid zijn werkhanden haastig heeft afgeveegd. De zee weerspiegelt onrustig die sombere tinten met een ondertoon van vals groen. De zwarte wijzer van het weerglas, opgehangen in het achteronder tussen de kooien van de schipper en de eerste machinist, is vandaag meer naar links gelopen over de laatste letters van het woord VERANDERLIJK. De zee wordt roeriger. De rollers slaan wat wilder tegen de boeg, af en toe met een schuimontploffing. Dan loopt het water aan een kleine schuimrand onschuldig uit over het dek, om na een aarzeling door de spuitgaten aan de lage kant weer te wijken. De netten van de vleet komen opnieuw uit het ruim en gaan over de schietrol aan stuurboord zee in, bevestigd aan de reep, die de electrisch draaiende winch uiteen andere diepte van de wankelende logger optsekt. Het zijn al weer vertrouwde geluiden, die hun plaatsen innemen tussen het trekken van het wantgetouw en het vertrouwde „kraken” van de romp, die de kracht van zee en logger beide bewijzen . Er staat een stevige bries uit het Noord-Westen, waar op een afstand van enkele mijlen andere loggers als donkere plekjes liggen te steken in de kil-grauwe zee. De wind draagt een overmaat van fijnverdeeld ijswater mee, dat zich glimmend aan hout, staal en gezichten hecht. Maar voor de tijd van het jaar is het nog redelijk weer. Wat op de Noordzee in November redelijk heet, zou u waarschijnlijk haastig achter de kachel jagen. Geschoten met vlijt DE GROTE MOTOR, die inde machinekamer de tientallen zuigers haastig op en neer dreef is een half uur geleden gestopt, de schroef na enkele aarzelende slagen uitgedraaid. Schipper Arie van der Zwan staat op het voordek bij het kleine roer; de zwaarste man aan boord, zowel letterlijk als figuurlijk. De matrozen bij de schietrol bekende gezichten onder de schuinstaande klep van hun haringpetjes hebben geroepen; Als het de schipper belieft! En half verwaaid kwam uit dé mond van c!e_ schipper langgerekt terug: Paaie maaaaarrrrr, op hoop van zégen!!! Sinds dat ogenblik zijn allen aan dek in beweging geweest: de gedrongen vierkante gestalte van stuurman Simon Taal haakt het ene net na het andere aan de reep, de beide oudsten (jongens) bevestigen tegelijkertijd de witte blazen, waarop de vleet drijft in het driekwart duister onder het dek. leidt de reepschieter Piet Den Duik de zware kabel, die hij bij het halen de vorige nacht in kringen om zich heen heeft gelegd, gevaarlijk werk, waarbij een ongeluk tot de waarschijnlijkheden behoort. Wordt de wind iets feller of valt het nu vas op, dat het dek in alle richtingen rijst en daalt? Alles is nog bij het oude. Kilometers voor het schip uit drijven nu de honderdtien netten, die rechtop in het water staan. Het einde van de reep wordt aan de bolder op de voorplecht vastgesnoerd. De luiken gaan dicht, de matrozen dalen een voor een het loodrechte trapje naar het vooronder af. Een koud. leeg dek. Sneller overschietende elastisch rekkende wolken. Een vuil zeetje dat wat van plan is. Die woorden in het voorbijgaan, blijven inde oren hangen en worden éven later tot een gedachte: „Een vuil zeetje dat wat van plan is”. Overigens alleen het constateren vaneen feit. Want nog altijd weet niemand aan boord van de Bastiaan, dat een daverende storm achter de horizon zijn krachten verzamelt. Willem Kuiper, de kok, is al in de kleine kombuis bezig met het avondmaal, dat oudergewoonte weer stijf zal staan van het vet. De kleine gesprekken bij het eten; grove vingers, waarin het zout niet meer bijten kan door de hoornlaag, rollen een sigaret, waarvan de geur zwaar inde neusgaten dringt. De schipper buigt zich nog even voorover naar de radio-ontvanger. Verre stemmen worstelen mét de storing. De vissers kruipen inde kooi voor een paar uur slaap. De logger droomt onrustig, schommelt, rukt aan de vleet. Alleen de wacht staat op de brug, een beveiligende blik over het kleine boeglicht, dat nu ontstoken is. Duistere wereld DE AVOND is verrassend snel gevallen. Rond de logger is de wereld duister verkleind. Ver weg in het horizontale . vlak enkele onrustige lichten, gevallen sterren. die van golf naar golf worden gestoten. Het kan, wachtende op de haring, die nu in scholen naar de oppervlakte zwemt, zelfs in het najaar vrij rustig zijn op een logger, die de rest van het etmaal trilt van het motorgeweld. Maar vroeg die Woensdagavond al stijgt het geluid van de zee uit boven de monotone sleur, waar men na een paar dagen al niet meer op let. Het schip wordt hoger opgedrukt, valt dieper en verder uit het evenwicht neer, soms met een droge klap. die nasiddert door de romp. In het achteronder gaande oliekleren aan de haken, steeds sneller heen en weer, de kooi ligt niet zo zeker meer. Er komt geluid van alle harde voorwerpen, die niet spijkervast aan boord zijn. Je merkt pas goed wat er aan de hand is, als je uit de kooi komt en de hand haastig houvast zoekt aan het trapeziumvormige blad van de vaststaande tafel, waarover een lege koffiemok langzaam naar de rand schuift. De wind neuriet diep uit zijn keel, het achterzeil'draait met een vreemd, klagend ge- i luid om de mast. Er. is een overmaat van I geluiden niet te schei- ; den, zolang je bene- ; den blijft. Van de i meeste is de oorzaak niet aan te wijzen. Ën op het zelfde ogenblik dringt het duidelijk door: dat iedereen aan boord alleen is bij een storm, en met zijn gedachten aan de wal. Dat dit een storm is en geen grapje, merk ik als ik met moeite de ijzeren treden naar het dek op ga. Halverwege dit trapje blijf ik even met gèknepen vingers om het staal kijken naar de schoongewaaide hemel. De logger slingert nu zo. dat de grote sterren in paniek schijnen te vluchten langs de rechthoek van de kleine deuropening die mijn ópwaartse blik omlijnt. Op het gladde dek gaan mijn ogen wijder open. Met een stijgend geluid giert .de wind langs de opbouw. De diepzwarte zee is hoger gerezen in het valse licht rond het schip, de golven lopen in heuvels uit onder de achtersteven. Het water slaat nu van alle kanten hoog over de logger, die aan de rollers klimt voor een altijd weer onderbroken val in waterdalen vaneen seconde, een val, waarin de ligging van de romp zich weer onverwacht wijzigt. Ik sta nog altijd bij de deuropening en kom niet verder dan een blik om de hoek. waarbij de wind op volle kracht in mijn gezicht slaat. Er is niets te doen aan het dek dan kou lijden. Weer in mijn kooi. met mijn oor niet meer dan een meter van het geweld van de zee. hoor ik hoe scherp de logger kraakt. De Bastiaan is begonnen aan een verdedigend gevecht «voor zi.in 145 ton en de zestien mensen aan' boord voor wie hij het laatste houvast is in honderden vierkante mijlen waanzin. De storm zal meer dan vijftig uur aanhouden. Het gaat de zwaarste storm worden van de laatste 25 jaar. De Faustus zal deze storm niet overleven en de haven van Rotterdam blokkeren. En aan de wal zal iedereen met familie op zee luisteren naar de wind en niet gerust zijn. Imposante nacht Een STORM OP ZEE heeft 1 weinig vrienden. Het is een geduchte vijand, die zelf geen verliezen hoeft te vrezen en dat maakt de strijd voor ieder schip bij voorbaat ongelijk. Meer dan ellende er: gevaar houdt de zeeman er niet op over. Maar toch spreekt er een welluidende stem mee inde stormwind. Een stem van primitieve heroïek, die rechtstreeks uit de oertijd komt. Het is meer opwindend dan beangstigend om een klein schip daar zijn krachten mee te aan de waterzware vleet door. Haringen springen inde warbak, vliegen soms tot over de stuurhut, drie meeuwen krijsen om de mast. Zo machtig komt de zee over de boeg, dat de beslagen ruiten van de stuurhut, twintig meter verder en zeker vijf meter boven het dek, finaal worden schoongewist. Het water druipt af aan de met gebogen hoofd doorwerkende mannen, die elkaar onverstaanbaar blijven aanvuren. De duivel dans't inde wind, maar niemand gaat opzij, Lieftinck en scherven f? N ACHTER MIJ op de brug ■*—' hoor ik over Scheveningen-Radio een kapitein tevergeefs de storing overschreeuwen om aan zijn reder te vertellen, dat zijn vrachtboot niet meer vooruit komt en naar Huil zal afdraaien. Naast mij grijpt schipper Vander Zwan zijn zien meten, een tijdeloos duel tussen de mens en de elementen. Kust en kalender hebben hier niets meer mee te maken. Homerus en Melville vingen hetzelfde onder andere woorden ledere storm waait van het eerste begin naar het uiterste einde. Rond drie uur van die imposante nacht van Woensdag op Donderdag, nu het noodweer alle elementen van stal haalt, zie ik uit welke diepten uw zilveren haring moet worden gehaald, hoe hard het brood is, dat de vissers op de wrede zee verdienen. De storm die nu met regen geselt is nauwelijks te overschreeuwen. In alle mogelijke en ónmogelijke standen helt het dek. De schijnwerpers aan de brug, de aan de kabel rukkende lichtpunten boven het dek verdelen het schijnsel vreemd en geven aan de grote schaduwen een eigen leven. Ik heb de ■Vliegende Hollander nooit gezien, maar zo moet het daar aan boord geweest zijn. Spookachtig, op de rand van de tijd, gestalten in het laatste vale licht. Tussen de felle regenstrepen op de ruiten van de stuurhut door, zie ik de vissers staan in hun lompmakend oliegoed, de Zuid-Wester diep over de ogen gedrukt, Zij hebben alleen de onverzettelijke wilskracht nog gemeen met de mannen, waarmee ik de voorgaande dagen gesproken heb over nu .volmaakt, onbelangrijk schijnende zaken. Met hun rug hard vastgedrukt tegen de kribben aan bakboord staan de zes matrozen aan de netten, door anderen losgehaakt van de reep, die nu weer indraait om de winch. Uren achtereen gaat het shaken (schudden) knokkels wit om het stuurrad, bevelen schreeuwend, die de wind verscheurt. Hij heeft al zijn kracht nodig om de logger zo bij te sturen, dat de netten tenminste nog heel aan boord komen. Het loon voor al dit werk aan boord, dat een slaaf zou weigeren, is ook ditmaal nihil. Er zit practisch geen haring inde vleet. Na een goede teelt hebben de haringscholen onverwacht hun koers gewijzigd langs donkere waterwegen, die niemand ooit gezien heeft. Plotseling keert de schipper zijn breed gezicht met een grijns naar mij toe en roept: „Dat zou die Lieftinck eens moeten zien, misschien werden we dan wel vrijgesteld van belasting.” Misschien is het de lach, die mij even minder op mijn qui vive maakt. Rechts inde hut raak ik mijn evenwicht kwijt met eendoor grote passen uitgestelde val word ik naar links geslingerd, krijg een prompte retour vaneen nieuwe golf en vlieg weer rechts met mijn schouder dooreen ruit. De scherven vallen neer rond het vijftienja:- rig- afhoudertje Rinus Vink achter – de winch, die er heelhuids af komt. e De storm slaat triomfantelijk naar o binnen door dit gat dat later met I, zeildoek wordt gedicht. Een half – uur later wordt het halen halverr wege de vleet gestaakt. Dit vooral schot op de oordeelsdag dreigt de r netten grondig te vernielen. d Weer in mijn kooi in het achterr onder denk ik nog even aan dat t. grapje van de schipper en vind ’.r het niet zo grappig meer. Hier in de buurt verging ruim dertig jaar geleden de vader van schipper van der Zwan. Hij was toen een van de “ vier., jonge zoons, die van hun moeder te horen kregen: Ik breek je S liever de benen, dan dat ik je naar zee zie gaan. Drie van de zoons e zijn toch gegaan. De vierde werd 11 ambtenaar en kwam in het begin vaak thuis met de opmerking „ik ? hoop dat het kantoor vannacht af– brandt”. Maar het kantoor bleef 1 staan en de jongste zoon is aan de wal gebleven en er nu wel aan gewend. Misschien is dat toch niet zo onverstandig geweest. Schipper Arie van der Zwan vertelde me dat Dinsdagmorgen. En voor iedere visser aan boord van deze en andere loggers heeft dit verhaal een bekende klank. In vrijwel iede-1 re Scheveningse familie heeft de h zee levens geroofd. En het is nog gj altijd geen verleden. Bij de vorige I teelt sloeg vaneen andere logger I de stuurman overboord, die even 1 aan dek ging kijken. Niemand heeft 1 hem ooit weergezien. 1 De storm neemt toe in kracht. | Over de radio horen we dat een I logger inde buurt zijn schroef ver-1 loren heeft. De bijzonderheden I daarover gaan steeds ïn tweevoud I door de rumoerige aether. Faustus en de rest HET was, om uw geheugen even op te frissen, de week waarin Eisenhower gekozen werd tot prej sident, en het Nederlands elftal, enj kele uren voor de natuur al haar geweld ontketende, de oefenwedstrijd tegen F. C. Saarbrücken verloor. Maar vóór alleswas het toch de week van de „Faustus”, die bij Hoek van Holland door de bemanning werd verlaten, door het Noorderhoofd van de Nieuwe Waterweg werd geslagen, zonk en het scheeu| vaartverkeer op Rotterdam lamleg; de en daarna vertragen zou. Een gordel van stormen joeg uit het Noord-Westen over zee en land om m allerijl een diepe depressie in Oost-Europa te gaan opvullen. Veel grotere schepen dan de Bastiaan vluchtten havens aan de Engelse kust binnen. Inde Middellandse zee verging een schip, in Wenen maakte de storm slachtoffers. Over Scheveningen radio klonken de stemmen met nauw bedwongen paniek. Weerkundigen aan de wal, die tijd hadden voor statistieken, hebben in die onrustige Novemberdagen nagerekend, dat dit de zwaarste storm van de afgelopen 25 jaar was. Ik weet niet of de Bastiaan door de zenith van die storm voer. Waaraan moest dat vergeleken worden? Ik weet wel, dat de logger op zee bleef, een zestig, zeventig mijl .Westelijk van Scheveningen, een dertig mijl onder de Engelse kust. Aan naar huis gaan dacht niemand. Vissers gaan vaneen gegeven uit en ze blijven dat onder alle omstandigheden trouw: ze zijn op zee om haring te vangen, storm of geen storm, het schieten en halen gaan door. Het boeten van de zwaar beschadigde netten komt er bij en vult het etmaal tot de nok. Ze zijn wel wat gewend deze vissers, en hoe de zee ook tekeer gaat, zij houdt de bemanning, de paar uur, die daar voor overblijven, niet uit de slaap; de vermoeidheid staat daar borg voor. De slapeloze nachten zijn voor de vrouwen inde kleine huizen achter de Scheveningse haven, ook nu veilig onder de lichtpasser van de vuurtoren. Die vuurtoren is ov de Bastiaan niet te zien. Het enige licht. komt. van de andere loggers, lichten, die van het zwaar slingerend schip als vuurpijlen schijnen op te stijgen en te doven in hun , val, tot men ze opnieuw ontwaart. , Ik heb deze dagen begrepen, dat . loggers veel verder van huis varen, ! dan op de ’ kaart kan worden na- ■ gemeten. Ergens tussen hoop en een ‘ overmaat van onzekerheden, en dat ' is vooral ineen dergelijke storm 5 geen geografisch begrip meer. ‘ Kokend op koud vuur 1 F)ONDERDAGMORGEN kookt de ; zee op koud vuur en naarmate 1 de dag vordert gaat de op een kier t gezette poort van de hel langzaam r wijder open. Dat de zee als geheel { gaat rijzen bij zwaar weer kan best c verbeelding zijn, want aan geen ® peillat valt het af te lezen. Maar die £ indruk geeft het toch zeer beslist. | De stormkracht ligt boven de honderd kilometer per uur. In dit af£ stompend geweld, waarbij de temc peratuur bovendien nog snel daalt, 1 is de rest van de vleet gehaald, zijn , de netten geboet en wordt er weer e geschoten. We hebben het vandaag " dertien mijl Westelijker gezocht en 0 liggen nu nog dichter onder de Engelse wal. Die reis de Bastiaan ■ haalt ruim acht mijl per uur r waarbij de motor zich op volle a kracht mat met de veel sterkere 1 zee, is geen pretje geweest. Het – maakte de Bastiaan tot een heksen-3 ketel, maar zelfs die herinnering I vervalt snel inde eindeloze nacht 3 van Donderdag op Vrijdag, die een r overdreven reprise van de voori gaande blijkt. Jc verliest tenslotte ieder besef van tjjd en dag. Er blijven maar [ vier houvasten: schieten, halen, . licht of duisternis. Niemand aan t boord komt tijdens een reis uit de 1 kleren, die zonodig bij de roodgloeiend staande kachels in voor- en achteronder, waar het licht altijd i- brandt, worden drooggeschroeid. Als de vangsten groot zijn komt i het voor, dat de bemanning twini tig uur in touw blijft zonder slaap en nauwelijks of niet eet. Nog an• dere records zijn gemaakt, die ner• gens genoteerd staan. En het onge• rief, de koude, het gevaar en de ■ doorlopende scheiding van het gel zin nog daargelaten, die uren wegen zeker zo zwaar als de zwaarste aan de wal. Er is geen harder beroep dan dat ■ van visser zelfs bij redelijk weer, maar als je, er met deze mensen over praat, zeggen -ze: „Toch ben je op zee vrijer”. En hoe. ze dat bedoelen begrijpt iedereen, die wel eens aan het strand geweest is. Die Donderdagnacht staan ze weer aan de vleet. Over de storm is die twee dagen weinig gezegd, maar wel over de slechte vangsten. „Met één schot kun je getroost zijn” is als regel de slotopmerking van deze gesprekken. En het wonderlijke van deze hachelijke Donderdagnacht is, dat ondanks het stormgeweld, de haring toch de hoofdrol speelt op het moment, dat de eerste netten met de grootste moeite over de rol worden ingehaald. Hoe is het met het eerste net? Slecht? Maar dat zegt nog niets. Hoe is het met de eerste tien netten? Practisch niets. Hoogstens één kantje. Bij het halen wordt zelfs deze storm tot décor, maar het is een levend décor. Het gaat zich steeds ruwer met ’t spel bemoeien en als de vangst weer slecht blijkt en de netten zwart in plaats van verzilverd op het dek komen, staakt men het halen opnieuw. ..Met één goed schot kun je getroost zijn”. Men gaat er meer en meer aan twijfelen aan boord van de Bastiaan. Dit belooft een- lange moeilijke reis te worden. Toch blijft de stemming goed. Toch breekt de humor af en toe onverwacht door. „Met één goed schot, kun je getroost zijn”. Eindeloze storm VRIJDAGMORGEN: De zelfde v rustbarende geluiden, de zelfde korte zware schokken. Je gaat je afvragen hoe lang een storm wel duren kan. ’s Morgens vroeg al weer gebakken vis. Ik pas er voor. Vannacht was ik dat in alle richtingen gecombineerde schokwerk op eens hardgrondig zat. Het hoofd wilde rust hebben, de maag had er genoeg van. Ik had net op de achterkant vaneen oud weekblad gelezen, hoe pittig de berglucht in . jtrosa wel is en hoe blauw de zee spoelt voor het zonnige Menton. 1 Aan de .andere kant van de krant, ] waarop een stuk brood en een , mes lag, zat de eerste machinist ‘ Job Verhey en je kon aan zijn ge- 1 zicht zien dat hij zich ook niet lekker voelde. Niet zeeziek, maar kat- 1 terig, dat ergens op de grens ligt, l maar waar geen zeeman aan toegeeft. We zeiden geen woord. – Ik dacht; „Wat doe ik eigenlijk aan 1 boord van die rotboot” en „Als ik er nu maar een minuut af kon stappen, even stilstaan, dan zou het wel weer gaan”. Maar toen ik dacht aan de mensen, die me deze reis afgeraden hadden, was ik er meteen weer overheen. Want ik had het toch voor geen geld willen missen, de Bastiaan niet, de bemanning niet, de zee niet en de storm niet. Dit is mijn vierde teelt, zegt Job 1 Verhey met wie ik in gesprek raak, ' en ik hoop, dat het mijn laatste is. De foto van zijn verloofde, die hij 11 in zijn'kooi heeft hangen is een van e de redenen. Zij voelt er niets voor t. om met een zeeman te trouwen en – komt zelfs' niet graag bij de haven. :- „Een baan aan de wal”, zegt Job – Verhey, die 24 jaar is. Dat zeggen t, er wel meer aan boord, nu het n einde van de teelt nadert. En dat r is helemaal niet zo wonderlijk. De g meesten zijn bij de volgende han ringrace weer present en herinne– ren het zich nauwelijks meer. Er n moeten ergens op de zeebodem een – paar sterke magneten liggen, die e met de opening precies op de vise sersplaatsen langs de kust gericht t zijn. s Vleet aan flarden t i V7 AN de rest van die Vrijdag * staat me niet zo heel veel meer voor de geest. Ook de storm heeft een sleurelement. "het werk ging *• door, alles kon gebeuren maar er r gebeurde niets bijzonders. Halen, l> steuren, (de haring wordt alleen in 1 het begin van de teelt gekaakt), E boeten, eten, slapen, schieten en " weer halen, dat is het leven aan • boord, dat niet overloopt van ge-1 zelligheid, maar toch een eigen • sfeer heeft. Ik heb nog bij de sloep 1 gestaan, die ene kleine sloep aan boord en me afgevraagd of daar • vijftien man in zullen passen, als ' de nood voor de Bastiaan nog eens • werkelijk aan de man mocht ko■ men. Dit leek me ook geen zee voor een sloep, maar ze zeggen, dat • het meevalt. Ook dat betwijfei ik. • De schipper zei dat je toch altijd zwemt, hoe koud het ook is. Hij kan het weten, want in 194* ; liep zijn logger op een mijn en hij lag in zee voor het tot hem doordrong. Ja, verhalen' worden er tus. sen de bedrijven door toch nog wel verteld. Hoe stuurman Simon Taal gevaren heeft op de koopvaardij. Over de Duitse loggers, die ook op Zondag -vissen. Over de Alkmaar die spoorloos verdween bij de kust van Noorwegen, en daarvoor al eens op zijn kant de haven van IJmuiden was ingesleept. Verhalen bij- de vleet. Als iemand nog eens een uitleg van die uitdrukking verlangt, kan ik nu ook mijn woordje doen. Zaterdagmorgen was de storm vat geluwd maar het bleef kwaad weer. Opnieuw was de vangst ver beneden de maat gebleven. In deze tijd van het jaar wordt met lasten gerekend. De Bastiaan had na een week zwoegen nauwelijks vijftig kantjes aan boord (een last = 17 kantjes; een kantje i= negenhonderd haringen). Na een paar netten was het al bekeken. De vleet werd losgegooid om er langs te varen en wat men verwachtte bleek later on de middag maar al te waar. Van de nog maar nauwelijks honderd netten, waren er tenminste zeventig te zwaar . beschadigd om aan boord te kunnen herstellen. Dit. bracht de reis zeer onverwacht ten einde. De blazen gingen in het reepruim, het dek werd schoongemaakt en Zaterdagnacht stoomden wij voor de zich nu geleidelijk matigende wind naar huis. DE storm had het duel met de Bastiaan verloren, maar wraak genomen op de vleet. De zwaarste reis van de teelt was tevens de slechtste geweest. Maar dit vergat men, toen de logger haastig thuisstoomde. Een visser heeft twee levens en ver voor de logger uit gingen de gedachten op de wal aan. Naar de vrouw, de kinderen, de gemakkelijke stoel bij de kachel, naar het kleine feest, dat iedere thuiskomst toch weer is. Al duurt het maar kort. Al gaat men soms na 48, soms na zestig uur al w’eer het zeegat uit voor een nieuwe reis. Het binnenholen van de vleet is een zwaar werk. Van top tot teen gepakt in oliegoed 'trekken de mannen het gevulde net binnenboord. (Foto: Voorlichtingsdienst van de Voedingsraad, afd. Vis) V —. J r Zo strekt zich de nachtelijke zee imposant uit onder ’t maanlicht. r De loggers liggen aan de vleet t en wachten op de zilveren haf ringscholen die nu naar de oppervlakte zwemmen. Het kan dan vrij rustig zijn zoals op deze e stemmingsvolle foto. ■Maar de zware lucht verraadt dat het 7 een stilte voor de storm is, die } alle dichterlijkheid uit dit beeld Q zal vagen ~ (Foto: Voorlichtingsdienst van nv de Voedingsraad, afd. Vis) J e --- Middelbare logger De Bastiaan werd in 1917 gebouwd en tien jaar lang zwierf een bemanning, waarvan de namen nu vergeten zijn op zeilkraeht over de visgronden, de groene haring hoog in het Noorden (bij Schotland) ieder voorjaar ontmoetend en daarna steeds Zuidelijker achtervolgend tot meestal rond de kortste dag van het .iaar in het Kanaal de teelt voldaan was. Een en dertig meter lang is de Bastiaan, die in 1927 zijn motor kreeg, en nu een 240 pk. Werkspoor inde ma-hinekamer heeft staan. Tot het voorjaar 1952 ziin er ongetwijfeld avonturen genoeg geweest aan boord, maar niemand heeft daar veel van gehoord want Sclieveningse vissers zijn korf van stof en houden niet van onhef. Hoofdzaak ziin de vaneen en die staan iedere dag nuchter inde visseriiberichten De rest is althans aan de wal stilte. ---