MEDITATIE NA DE BEVRIJDING Keer weder tot Mij, want Ik heb u verlost. Jes. 44 : 22b. De dag der bevrijding ligt weer twee weken achter ons. Dat beteekent, dat de feestroes voorbij is en het leven langzamerhand weer normaal begint te worden. Maar dat beteekent ook dat wij nu kunnen opmerken, dat er heel veel niet veranderd is. De menschen zijn dezelfden gebleven. Oude tegenstellingen, die een oogenblik vergeten schenen te zijn, herleven weer; heerscht nog bij velen dankbaarheid, bij anderen is er teleurstelling en verbittering. De een voelt zich gepasseerd, de ander verongelijkt of niet juist beoordeeld; het onkruidzaad, dat de satan heeft uitgestrooid, schiet welig op. Het is nu — de derde week na de bevrijding — de tijd van bezinning. Laten we nu bedenken wat God ons geschonken heeft in de bevrijding en wat Hij met ons wil. ,,Ik ben de Heere, uw God, die u uit Egypteland uit het diensthuis uitgeleid heb", zoo begint de wet der tien geboden. Zoo werd Israël elke sabbat, ja elke dag herinnerd aan jaren van lijden en druk, waaruit God Zijn volk verlost had. Onophoudelijk werd het volk herinnerd aan de tyrannie van Farao, aan de onmenschelijke wreedheid der Egyptenaren, aan de moord op zijn kinderen, aan heerediensten en zweepslagen. Dit werd het volk ingeprent: Zie Israël, uit hoe groote ellende uw God u verlost heeft. Laten wij ook nooit vergeten de tyrannie, waarvan wij verlost zijn, nooit vergeten het sadisme, waarmee een meedoogenlooze vijand ons vijf jaar gehekeld heeft, nooit vergeten het lijden van duizenden in concentratiekampen en gevangenissen, de rechteloosheid en de willekeur, waaraan wij waren blootgesteld, de angst en de verschrikking, waarin wij dag aan dag leefden. Deze dingen moeten in onze herinnering gegrift blijven, niet om ons daardoor te laten opzweepen tot gevoelens van haat en wraak, maar opdat wij nooit vergeten wat groote dingen God aan ons gedaan heeft. Hij heeft ons verlost. De Heere zegt ook tot ons, evenals tot Zijn volk Israël na de bange jaren van de Babylonische ballingschap: Want Ik heb u verlost. Onze bevrijding is geen menschenwerk. Niet de geallieerde legers, hoe dankbaar we ook zijn voor hun hulp, niet de ondergrondsche strijdkrachten, hoe groot respect we ook hebben voor hun werk vóór en tijdens de bevrijding, hebben ons verlost. Als Christenen hebben we te belijden: „Dit werk is door Gods alvermogen, door 's Heeren hand alleen geschied". Alle menschenvereering en menschvergoding zij verre van ons. Wij hebben bij onze vijanden gezien, waartoe menschvergoding leidt. Soli, Deo, Gloria, God alleen de eer! God zegt ons: „Ik heb u verlost!" opdat wij bewaard zullen blijven voor het zoeken van eigen roem en eigen eer. Wanneer wij heel diep overtuigd zijn, dat onze bevrijding alleen Gods werk is, dan zal het ons ook niet deren als onze verdiensten niet voldoende gewaardeerd worden, als wij niet krijgen de plaats, die wij meenden dat ons toekwam, als ons gedrag tijdens de bezetting minder juist wordt beoordeeld. Dan blijven we bewaard voor verbittering, die zoo gemakkelijk kan optreden. Ondankbaarheid en mishandeling waren het deel van de allergrootsten uit de geschiedenis. Willem van Oranje heeft tijdens zijn leven meer kritiek dan waardeering gevonden. Er is een tijd geweest, dat het volk hem met steenen wierp. De held van 1B13. Giisbert Karei van Hogendorp, werd al heel spoedig na de bevrijding aan de dijk gezet. Dit strekt ons volk niet tot eer, maar het doet niets af van het feit, dat de Heere ons door deze mannen verlost heeft. " "aar God zal mij regeeren «is een goed instrument zoo laat de dichter van het Wilhelmus den prins zeggen. Meer dan een instrument,. waardoor God regeert en God verlost moeten wij niet willen zijn. Niet wat wij doen of gedaan hebben, ook niet hoe onze prestaties worden gewaardeerd is het belangrijkst, maar wat God gedaan heeft. Een levend geloof bewaart ons voor menschvergoding, zoowel als voor verbittering. Laten we daarom ook bezinnen op de vraag, waartoe de Heere ons verlost heeft. Onze tekst geeft hierop het antwoord: „Keer weder tot Mij, want Ik heb ju verlost!" Het doel van de bevrijding kan niet daarin liggen, dat, nu de rollen zijn omgekeerd, dat nu een andere volksgroep aan het bewind is gekomen, dat nu de goede vaderlanders hun wrok en hun ergernis kunnen afreageeren op Duitschgezinden en vreesachtigen. In de boodschap, die in April in vele kerken is voorgelezen, staat zeer terecht: „Maar alleen om Hem te dienen maakt God vrij". De Heere zegt: Keert weder tot Mij! Wij waren allen van God afgeweken en daarom zijn Gods oordeelen over ons gekomen. En nog is Zijn toorn niet afgekeerd. Nog vergaat een groot deel van ons volk onder Gods toorn. De tijd na de bevrijding is een tijd £an zelf-inkeer. De tijd vóór den oorlog was een tijd van velerlei Christelijke actie, een tijd van „veel dienens", maar een tijd van weinig geestelijk leven. Wij genieten van onze pas herwonnen vrijheid en dat mogen we doen, we genieten weer van het leven, maar vergeten we niet dat we hier geen blijvende stad hebben, dat het hier „haast zal zijn gedaan". Deze wereld gaat voorbij met al haar begeerlijkheden. Wij hebben ons vaderland lief, maar het is het hoogste niet en het mag het hoogste niet zijn. Het hemelsche vaderland moet het hoogste zijn. Het Koninkrijk der Nederlanden is ons dierbaar, maar het heeft slechts voorbijgaande beteekenis. Het Koninkrijk Gods gaat er ver boven uit. Er zijn vele vragen, maar één vraag gaat boven alle vragen: Kan ik met volle verzekerdheid zeggen: hetzij dat wij leven, hetzij dat wij sterven, wij zijn des Heeren? Wij zijn bevrijd van onze vijanden, wij zijn verlost, maar wat baat het ons, als wij niet met zekerheid weten: Jezus Christus heeft mij verlost van zonde, dood en duivel. „Keert weder tot Mij", zoo spreekt de God des Verbonds tot ons persoonlijk, maar ook tot heel ons volk. God heeft een zaak met ons volk. Hij roept ons volk terug tot Zijn verbond, tot Zijn dienst. Wij hebben zwaar gezondigd, we werden zwaar gestraft, maar God zegt: „Keert weder, gij afkeerige kinderen! Ik zal uwe afkeeringen genezen!" Het bloed van Jezus Christus reinigt alle zonden, ook de zonden van ons goddelooze, gedemoraliseerd volk. Alleen als ons volk terugkeert tot den drieeenigen God: Vader, Zoon en Heiligen Geest, tot den God des verbonds, tot Zijn Woord en Zijn dienst, is er een toekomst voor ons vaderland. Zij daarom onze dagelijksche bede: Heere bekeer ons volk, Heere maak mij tot een levende getuige van Uw Evangelie, tot een levende brief van Christus en bewaar er mij voor, dat ik door mijn woorden en daden voor anderen een verhindering zou zijn om tot U te komen! Het Woord Gods zij de regel r.iet alleen voor ons geloof, maar ook voor ons leven en niet ons eigen verstand en ons eigen gevoel, ook de regel voor de beoordeeling en de berechting van hen, die zich misdragen hebben tijdens de bezetting. Wie over anderen moet oordeelen bedenke, dat de eene zondaar den ander oordeelt en dat wij allen moeten geopenbaard worden voor den rechterstoel van Christus, dan zal er, maar ook dan alleen, gerechtigheid geschieden. Want het Woord des Heeren 't richtsnoer Zijner daen is volmaakt rechtvaardig. Leeuwarden. Ds. G. Gerbrandy. --- DE CHRISTELIJKE VAKBEWEGING Het Christelijk Nationaal Vakverbond en de daarbij aangesloten organisaties kunnen niet normaal functionneeren. Er zal in de e.k. maanden geen contact met de hoofdbesturen mogelijk zijn. In dezen noodtoestand moet worden voorzien. De Christelijke Besturenbond werkte een plan uit om te komen tot het instellen van een bestuursraad voor Friesland van het C.N.V. Dez.e bestuursraad zal omvatten alle leden van alle bij het C.N.V. aangesloten organisaties in Friesland. Elk dezer organisaties wordt door één lid vertegenwoordigd in dezen raad. De taak van dezen raad zal zijn, leiding te geven in alle die gevallen, waarin normaal de hoofdbesturen of het C.N.V. bestuursleiding zou geven. Omdat alleen bedoeld wordt in den noodtoestand te voorzien, wordt bepaald dat de raad wordt opgeheven op den datum door het dag. bestuur van het C.N.V. te bepalen. EEN EIGEN BUREAU De leiding van de Christelijke Vakbeweging in Friesland hoopt binnenkort een eigen kantoor te kunnen openen, als centrum van al het organisatiewerk. Dat bureau zal dan gevestigd worden op Joh. Willem Frisostraat 5 te Leeuwarden. Binnenkort volgen nadere mededeelingen. --- KERKNIEUWS — Aangenomen het beroep naar Assen Ds. J. A. Schep, Geref. predikant te Drachten. — Diensten van Het Leger des Heils voor Zondag 29 April 1945; v.m. 9.30 en n.m. 7.30 uur Majoor en Mevr. Bakker—Nebbeling, Woensdag 3 uur en Donderdag 7.30 dezelfde. --- ZUIVERING Als alles weer normaal is, dan.... zoo begon een reclame, die we dezer dagen opmerkten. Alles normaal, daarbij denken eenvoudige naturen aan den toestand vóór den oorlog. Ze hopen, dat binnenkort de boel ook weer op rolletjes gaat; dat „vanzelf' de dingen wel in orde komen. Het is een groote en zelfs een gevaarlijke vergissing. In de kamende maanden en jaren zal er van den grond af moeten worden opgebouwd; er zullen offers moeten worden gebracht; er zal hard gewerkt moeten worden. Daarbij zullen vergissingen, fouten en teleurstellingen niet uitblijven. Daarom kunnen en mogen bij dat moeilijke opbouwwerk alleen die personen leiding geven, die het vertrouwen der bevolking ten volle waard zijn. Wie in de afgeloopen jaren heeft teleurgesteld, kan nu niet aan de spits gaanWant de eischen van karaktervastheid, moed en zelfbeheersching •rijn in de toekomst niet geringer dan tijdens de bezetting. Er komt nu niet weer een tijd, waarop een gemoedelijk en gescnikt ambtenaar het wel kan klaren, als hij de dingen loopende weet te houden. Het moeten kerels zijn, van wie men mag verwachten dat zij niet zullen teleurstellen als het er op aankomt, omdat zij ook in het verleden niet hebben teleurgesteld. Darom moet het ambtenarencorps grondig gezuiverd worden, niet alleen van N. S. B.ers, maar ook van slappelingen. En ook van die personen, die te weinig onderscheidingsvermogen hadden, om te kunnen inzien, wat zij aan hun eer en plicht verschuldigd waren. Het kunnen overigens zeer acceptabele menschen zijn, maar ze deugen niet voor de plaats en het werk, waarop hier gedoeld wordt. Als b.v. een burgemeester tijdens de bezetting, in den tijd van de drijfjachten op menschen, er geen been in zag om zijn secretariepersoneel op te dragen een lijst van mannelijke inwoners der gemeente, die in een bepaalden leeftijd vielen, samen te stellen en aan handlangers van den vijand uit te leveren, dan moet zoo'n burgemeester er o. i. onherroepelijk uit. Dan is er geen pardon. Dan helpt geen verontschuldiging, dat mijnheer toch ook nog zooveel goeds gedaan of zooveel kwaad heeft weten te voorkomen. Er zijn van die punten, waarbij de tegenstelling volkomen scherp en duidelijk is, en wie in zoo'n geval aan den verkeerden kant gestaan heeft, die moet verdwijnen. Er is evenwel geen sprake van, dat de menschen zonder hoor en wederhoor op straat worden gesmeten. Alles wordt nauwkeurig onderzocht. En een definitief oordeel wordt eerst geveld na voltooiing van dat onderzoek. De autoriteiten laten zich voorlichten door mannen, die de geheele geschiedenis van de bezetting hebben meegemaakt en die met alle factoren rekening houden. Maar als er ernstige twijfel bestaat, of een burgemeester of een andere functionaris het vertrouwen der bevolking nog geniet en nog verdient, dan kan men het resultaat van dat onderzoek niet afwachten. Daarom wordt de betrokkene in zulk een geval geschorst of ,,gestaakt". Tusschen beide termen bestaat verschil. Bij „staking" heeft er feitelijk niets anders plaats dan dat de man een poosje gedwongen vacantie krijgt. Zijn tractement loopt door, maar hij mag zijn werk niet doen. Zijn er grooter bezwaren tegen zijn gedrag, dan wordt hij geschorst, en loopt zijn salaris niet meer door. De zuivering is een delicate zaak, die veel voorzichtigheid vraagt, maar ook de noodige strengheid. In de vreugde der bevrijding zijn we allemaal geneigd om veel te vergeten en te vergeven. Maar we moeten ook letten op de toekomst. Juist als we ons realiseereen, welk een steilen weg we samen nog hebben te gaan dan begrijpen we, dat zachte heelmeesters hier stinkende wonden kunnen maken. In het bijzonder is een stevig aangepakte zuivering een daad van rechtvaardigheid jegens de illegale werkers. Zij hebben niet alleen in de enkele dagen, toen ze eindelijk openlijk hun wapen konden gebruiken tegen den vijand maar ook in de maanden en jaren daarvoor hun leven op het spel gezet voor de nationale zaak. Het zou voor hen onverdraaglijk zijn, als zij zagen, dat de regeering de mannen, die niets riskeerden omdat ze hun salaris en hun meubilair te lief hadden, nu de hand boven het hoofd zou houden. Er zal in de komende weken een stille, maar overal intrigeerende belangencongsi ontstaan van allen, uit welke groep of partij ook, die zich nu bedreigd gevoelen. Zij hopen op steun van naar zij meenen machtige figuren, die over persoonlijke relaties beschikken. Zij hebben hun advocaten al gevonden, die voor hen het verhaal afsteken. Maar laten ze voorzichtig zijn Want er is voor hen één heel gevaarlijk ding en dat is de openbaarheid. Wij stellen ons achter de regeering, zoolang zij zonder aanzien des persoons de zuivering doorzet. Hoe hooger de functie, hoe strenger de keur! En wij zullen tegenover alle geïntrigeer stellen on s sterke wapen: de publiciteit. Met naam en toenaam zullen wij alles publiceeren, wat ondernomen wordt, om de zuivering vanwege de regeering door gekonkel te saboteeren. ---